De Xperia X is een premium-smartphone in een gloednieuwe X-lijn, die de Xperia Z vervangt. De Xperia X oogt als een nieuw Sony-juweel. Maar helaas zet de X de teloorgang van Z door.

Sinds de introductie van de Xperia Z heb ik altijd al een zwakje gehad voor de smartphones van Sony. Ontwikkelaars durfde te vernieuwen, met bijvoorbeeld een waterdichte behuizing. De toestellen zagen er fraai en onderscheidend uit en konden qua specs, beeldscherm en camera prima meekomen met de grote concurrenten Apple en Samsung. Bovendien was ik altijd erg positief over de keurige accuduur en subtiele skin die over Android werd gelegd. Lees ook: Welke smartphone heeft de beste camera?

©PXimport

Gek genoeg hebben de Xperia Z’s nooit het succes gekend dat ze verdienden en het klad begon er een beetje in te komen, waardoor het laatste Xperia Z5-model al steekjes liet vallen. Bovendien liet de mooie Android-skin steeds meer overbodige bloatware zien zoals antivirus-apps. Terwijl de concurrentie op alle fronten voorbij streefden: bijvoorbeeld op de camera, op de prijs of bouwkwaliteit. Sony leek stil te zitten, en in de smartphone-wereld is stilstand achteruitgang. Een nieuwe X-lijn zou door Sony een mooi aangrijppunt kunnen zijn om weer positief op te vallen.

Hartenbreker

Maar hier is waar mijn hart (dat voor de eerste Xperia Z’s juist sneller klopte) breekt. De Xperia X is niet onderscheidend, maar Sony vraagt daar wel de hoofdprijs voor.

Aan het uiterlijk ligt het niet. De smartphone ziet er net als de andere Xperia’s mooi uit en de bouwkwaliteit is uitstekend met een mooi afwerking van licht gebold glas en metaal. Mede dankzij z’n prima schermformaat (5 inch, 12,7 cm) ligt het toestel goed in de hand. Aan de rechterkant zit de vingerafdrukscanner in de aan-knop verwerkt, wat mij betreft is dit de ideale implementatie van zo’n scanner. Het vastpakken en indrukken plus ontgrendelen tegelijk voelt heel natuurlijk, en werkt bovendien erg vlot.

©PXimport

Gepiel en gepeuter

Aan de linkerkant vind je een klepje dat je kunt losmaken om de sim- en geheugenkaart te plaatsen. Hier is geen paperclip of ander prikkertje voor nodig. Voor peuteraars als ik niet echt een vooruitgang, want je trekt eenvoudig het simkaartslot naar buiten. Dat zou in principe niet zo erg zijn, ware het niet dat Sony het toestel steeds opnieuw laat opstarten als het klepje loskomt. Het is meerdere malen voorgekomen dat ik een benchmark opnieuw moest starten door m’n onbewuste gepiel, daar had ik bij de vorige Xperia Z’s nooit last van, ondanks dat deze ook klepjes had. Voor velen zal dit geen problemen opleveren, maar wie zich ermee kan identificeren kan maar beter meteen een hoesje voor de Xperia X bijbestellen.

Hoewel de bouwkwaliteit weer snor zit, heeft het toestel een opvallende concessie. De Xperia X is niet waterdicht. En dat terwijl Sony zich hier altijd juist mee onderscheidde en andere smartphone-fabrikanten dit nog steeds aan het overnemen zijn. En terecht, het is gewoon een prettig gevoel dat een regenbui of omgevallen glas cola je niet meteen een dure telefoon kosten.

Middelmaat

Sony laat de steken vallen bij de specificaties. Een Snapdragon 650-processor (hexacore, maximaal 1,8 GHz) is een leuke processor voor een smartphone in de middenklasse. Prestaties zijn dan ook niet geweldig, vooral als je wilt gamen. En dat verwacht je wel van een smartphone die bij het uitbrengen zo’n 650 euro moest kosten. Het is dan ook niet gek dat de winkelprijs van de Xperia X al flink daalt. Intussen kun je de smartphone voor zo’n 500 euro krijgen, maar dat lijkt nog steeds wat duur. Vooral als je het vergelijkt met bijvoorbeeld de OnePlus 3, die betere specs biedt dan de Xperia X voor zo’n 400 euro.

Waar de Xperia X nog wel goede punten mee scoort zijn het beeldscherm en de accuduur. Als je een beetje zuinig te werk gaat is dagelijks laden geen must. Ook toen ik het toestel een paar dagen per ongeluk ongebruikt aan liet staan, was het toestel nog steeds direct klaar voor gebruik. Het scherm is helder en laat kleuren goed tot zijn recht komen, dat is ook goed te zien aan de kunstzinnige standaardachtergrond van de Xperia X. De full-HD-resolutie is keurig voor het schermformaat bij normaal gebruik. Maar voor VR iets minder geschikt.

©PXimport

Ondanks dat de prestaties wat minder zijn bij zware apps draait Android wel vloeiend. Op dit moment is het nog Android 6 (Marshmallow), maar Sony heeft intussen al bekendgemaakt dat er een update aankomt voor Android 7.0. De skin van Sony is zoals vertrouwd minimaal en mooi. Alleen gaat Sony weer flink de mist in met bloatware. Misleidende antivirus, Kobo, Amazon Shopping (terwijl Amazon niet eens actief is in Nederland!), Swiftkey. Als klap op de vuurpijl wordt je ook nog eens door deze apps constant lastiggevallen in het notificatiemenu. Juist op een dure smartphone, die qua specificaties niet meekomt gebruikers hiermee opzadelen valt niet goed te praten.

Camera

De camera’s van Sony zijn altijd een uitstekende keuze voor een betaalbare prijs. Helaas is dat niet altijd zo vanzelfsprekend geweest op smartphones. Sony wist aardig mee te komen, maar verliest hier de concurrentie steeds verder uit het oog. Nog steeds is het raar dat de sensor 23 megapixel telt, maar foto’s standaard in 8 megapixel worden geschoten. Je hoeft gelukkig niet meer diep in de instellingen te duiken om de resolutie maximaal op te hogen. Maar toch voelt die 23 megapixel meer aan als iets waar de marketing-afdeling van Sony mee kan opscheppen, dan dat je er als gebruiker ook echt wat aan hebt.

De kwaliteit is echter niet heel bijzonder. Kleuren komen goed tot hun recht en de focus werkt goed, vooral de toevoeging dat bewegende objecten gevolgd kunnen worden met de focus is handig. Alleen lijken foto’s niet bijzonder scherp, kleuren lopen soms in elkaar over. Bij weinig licht is het erger en treed bovendien snel bewegingsonscherpte op. Dit is een probleem wat ik met het testen van de vorige Xperia’s ook al had. Vooral vergeleken met de cameraprestaties in het donker van de Galaxy S7, is de camera toch wat teleurstellend.

©PXimport

Conclusie

Ik vraag me hardop af wie Sony probeert te bereiken met de Xperia X. Het toestel oogt duidelijk van Sony, maar mist toch identiteit, unieke pluspunten. Alles is middelmaat, behalve de prijs. Bovendien wordt de waterdichtheid ook aan de kant geschoven. Voor een euro of 400 zou dit een leuk toestel zijn, waarbij ik het beeldscherm, accuduur en vingerafdrukscanner in een mooie Sony-behuizing als prettig ervaar. Maar vergeleken met toestellen in dezelfde prijsklasse raad ik de Xperia X af.

De jaarwisseling 2025/2026 is het laatste keer dat we zelf vuurwerk mogen afsteken. Reken maar dat er dus heel wat siervuurwerk de lucht in gaat op oudejaarsavond! Natuurlijk wil je daar foto's van maken, maar het blijft lastig om dit spektakel goed vast te leggen met een telefoon. Vaak eindig je met bewogen strepen of een overbelichte waas op je scherm. Met de juiste voorbereiding en instellingen maak je dit jaar foto's die wél de moeite waard zijn om te bewaren.

Begin met een schone lens door er even een microvezeldoekje overheen te halen. Vette vingers veroorzaken namelijk vlekken waardoor het felle licht van het vuurwerk minder goed wordt vastgelegd. Controleer daarnaast of je nog voldoende opslagruimte vrij hebt op je toestel. Omdat je waarschijnlijk veel beelden achter elkaar schiet, loopt je geheugen sneller vol dan je denkt. Vergeet ook niet om je batterij volledig op te laden, want als het koud is, gaat de accu van je smartphone sneller leeg.  

Stabiliteit voor scherpe beelden

Lichtflitsen in het donker fotograferen vraagt om een langere sluitertijd. Hierdoor is elke kleine beweging van je handen direct zichtbaar als een onscherpe vlek. Gebruik bij voorkeur een klein statief of een smartphonehouder om je toestel stil te houden. Heb je die niet bij de hand? Leun dan tegen een muur of lantaarnpaal en houd je smartphone met beide handen stevig vast. Gebruik in geen geval de digitale zoom. Dit verlaagt de kwaliteit van je foto aanzienlijk en maakt de korreligheid alleen maar erger.

©ID.nl

Lichtsporen vastleggen met iPhone

Heb je een iPhone, dan is de functie Live Photos je beste vriend tijdens de jaarwisseling. Zorg dat het ronde icoontje voor Live Photos bovenin je camera-app geel gekleurd is. Nadat je de foto hebt gemaakt, open je deze in de Foto's-app. Tik linksboven op het woordje 'Live' en kies uit het menu voor 'Lange belichting'. Je telefoon voegt dan alle beelden uit de opname samen tot één foto. Hierdoor veranderen de losse lichtpuntjes in vloeiende, lichtgevende banen tegen een donkere lucht. Gebruik hierbij bij voorkeur een statief of zet je iPhone ergens stabiel neer. Wanneer je namelijk los uit de hand fotografeert, worden de bewegingen die je zelf maakt ook meegenomen, en dat kan zorgen voor een wazig eindresultaat.

De Pro-modus op Android gebruiken

Veel Android-telefoons hebben een Pro-modus waarmee je handmatig de sluitertijd aanpast. Open deze stand in je camera-app en zoek naar de letter 'S' (Sluitertijd). Voor vuurwerk werkt een sluitertijd tussen de twee en vier seconden vaak het best. Houd de ISO-waarde laag, bijvoorbeeld op 100, om ruis in de donkere delen te voorkomen. Omdat de sluiter nu langer openstaat, is een statief echt een vereiste. Je krijgt dan de bekende foto's waarbij je de hele weg van de vuurpijl als een lichtspoor ziet.

Timing en compositie bepalen

Het moment waarop je afdrukt is bepalend voor het eindresultaat. Werk je met een normale sluitertijd, dan is de burst-modus handig: houd de ontspanknop ingedrukt wanneer een pijl de lucht in gaat. Zo leg je de hele explosie vast en kies je achteraf de mooiste foto uit de reeks. Denk ook na over de compositie van je beeld. Een foto van alleen de lucht is vaak wat kaal. Probeer elementen uit de omgeving mee te nemen, zoals silhouetten van gebouwen of bomen. Dit geeft context en maakt het plaatje een stuk interessanter.

🎆 Snelle checklist 🎆

De geur van versgebakken oliebollen hoort bij december. Toch ziet niet iedereen het zitten om met een pan heet vet aan de slag te gaan. Oliebakken in de airfryer lijkt dan een aantrekkelijk alternatief: minder luchtjes en ook nog eens minder vet. Maar levert bakken in een airfryer dezelfde oliebol op, of moet je toch de frituurpan uit het vet halen?

Oliebollen bakken in de airfryer, kan dat? Het korte antwoord is duidelijk: nee, een traditionele oliebol bak je niet in een airfryer. Klassiek oliebollenbeslag is vloeibaar en heeft direct contact met hete olie nodig om zijn vorm en structuur te krijgen. Een airfryer is in de basis een compacte heteluchtoven. Zonder een bad van hete olie kan het beslag niet snel genoeg stollen. Wie het toch probeert, ziet het deeg door het mandje zakken of uitlopen tot een platte, taaie schijf. Dat ligt niet aan het recept, maar aan de techniek.

Waarom hete olie onmisbaar is

Zodra je het beslag van de oliebol in de hete olie van de frituurpan schept, ontstaat er vrijwel direct een korstje om de buitenkant. Binnen in de bol ontstaat stoom, waardoor de bol uitzet en luchtig wordt. Die combinatie van afsluiten en opblazen zorgt voor de typische oliebolstructuur. In een airfryer ontbreekt die directe warmteoverdracht. Hete lucht is simpelweg minder krachtig dan hete olie. Zonder direct contact met heet vet kan het beslag niet snel genoeg stollen. Daardoor blijft een echte oliebol uit de airfryer onmogelijk.

©Gegenereerd door AI

Wat wel kan: kwarkbollen uit de airfryer

Wie toch iets zelf wil maken in de airfryer, moet het klassieke oliebollenbeslag loslaten. Met een steviger beslag, bijvoorbeeld op basis van kwark, kun je ballen vormen die hun vorm behouden. Deze bollen garen prima in de hete lucht en krijgen een mooie bruine buitenkant. De uitkomst lijkt qua vorm op een oliebol, maar de structuur is compacter en de smaak meer broodachtig. Denk aan iets tussen een zoet broodje en een scone. Lekker, lichter en prima als alternatief, maar: het is geen oliebol zoals je die van de kraam kent.

Wat ook goed kan: oliebollen opwarmen in de airfryer

Waar de airfryer wel echt tot zijn recht komt, is bij het opwarmen van gekochte oliebollen. In de magnetron worden ze snel slap en taai. In de airfryer gebeurt het tegenovergestelde. Door de bollen een paar minuten op ongeveer 180 graden te verwarmen, wordt de korst weer knapperig en warmt de binnenkant gelijkmatig op. Je oliebollen smaken weer alsof je ze net gebakken (of gehaald) hebt!

Samenvatting

Wil je de échte oliebol, dan heb je twee opties: zelf bakken in een frituurpan of halen bij de kraam. Bakken in de airfryer kan niet, omdat vloeibaar beslag niet geschikt is voor hete lucht. Je kunt bijvoorbeeld wel kwarkbollen maken, maar dat is toch anders. De grootste winst zit in het opwarmen van kant-en-klare oliebollen: in de airfryer gaat dat snel, ze worden heerlijk knapperig en je hebt geen last van frituurlucht in huis.

🎆 Vuurwerk op je Galaxy Smartphone? 👇