Als klusser doe je graag zoveel mogelijk zelf. Dus ook problemen met de elektra ga je zelf te lijf. Dat is geen probleem, zolang je maar rekening houdt met de veiligheid. In deze handleiding lees je wat je moet weten voordat je aan de elektra gaat sleutelen.

Lees ook: Zelf een stopcontact aanleggen of verplaatsen

Basiskennis en veiligheid

Denk altijd aan je eigen veiligheid! Klussen aan elektra vraagt om de nodige voorzichtigheid. Maar omdat het gevaar "onzichtbaar" is, wordt er lang niet altijd veilig geklust. Een stuk basiskennis over hoe elektra werkt is essentieel om veilig te werken. Zorg er verder altijd voor dat je voorzichtig en rustig te werk gaat. Dat is belangrijk voor je eigen veiligheid, maar je doet het ook om brandgevaar te voorkomen. Slecht geïsoleerde kabels, kapotte aansluitingen en overbelasting zijn defecten die tot brand kunnen leiden. Minder zwaarwegend is schade aan apparatuur, maar dat is ook een risico wanneer je onverantwoord klust aan elektra.

©Dimarik

Wat zijn de gevaren van een schok?

Het gevaar van een schok wordt bepaald door de stroomsterkte, uitgedrukt in ampère. In combinatie met de weerstand van een menselijk lichaam (meer dan 10 kilo-ohm) is er wel weer een hoge spanning (voltage) nodig om echt tot gevaar te leiden. Praktisch verwoord komt het erop neer dat een 1,5 volt batterij eigenlijk nooit een gevaar oplevert. Maar het stroomnet van 230 volt wel.

Vanaf een stroomsterkte van 1 milliampère is een schok voelbaar en vanaf ongeveer 5 milliampère is zo'n schok pijnlijk. In aanraking komen met een schok boven de 30 mA is potentieel dodelijk. Maar kleinere schokken kunnen ook brandwonden en (blijvend) letsel veroorzaken, met name aan het zenuwstelsel en aan de bloedvaten. Rechtstreekse elektrocutie door stroom uit het thuisnetwerk komt in Nederland zelden voor. Maar er zijn jaarlijks wel honderden gewonden met al dan niet blijvend letsel. Door veilig en verantwoord te werk te gaan zijn die incidenten te voorkomen.

Groepenkast: wat je moet weten

Via de groepenkast wordt elektriciteit in de woning verdeeld. Bovendien wordt er de veiligheid van de complete stroominstallatie gegarandeerd. Dus een beetje kennis is wel zo handig wanneer je aan de elektra gaat sleutelen.

Een enkele groep kan maximaal 16 ampère aan. In combinatie met de spanning van 230 volt kan er in totaal 16 x 230 = 3680 watt per groep aangesloten worden. Sluit dus nooit apparaten met gezamenlijk meer dan 3680 watt aan op een enkele groep.

Een groep zit verbonden aan een aardlekschakelaar. In Nederland zitten er maximaal 4 groepen op zo’n schakelaar. De aardlekschakelaar controleert de stroomsterkte die door het circuit loopt. Kort uitgelegd moet de som hiervan 0 zijn. Als het afwijkt is er mogelijk sprake van een gevaarlijke situatie, zoals kortsluiting. In dat geval schakelt de aardlekschakelaar de stroom uit om erger te voorkomen. Als bij jou thuis de stroom uitvalt, is dat dus meestal een preventiemaatregel.  

©Marcus Hofmann

Schakel altijd de stroom uit

Ga je klussen aan elektra? Zet dan je voor begint altijd de stroom uit in de groepenkast. Als alles overzichtelijk in groepen is ingedeeld schakel je alleen de stroom in de betreffende ruimte of ruimtes uit. Zorg er wel altijd voor dat je echt 100 procent zeker weet welk apparaat, stopcontact of lamp bij een bepaalde groep hoort. Is dat niet het geval? Gebruik dan een spanningzoeker of multimeter om na te gaan of de stroom echt is afgesloten nadat je een groep hebt uitgeschakeld. De stroom in de complete woning uitschakelen is meestal niet nodig. Maar als het echt een chaos is en je hebt geen spanningzoeker, is dat wel de meest veilige optie.

Een spanningzoeker gebruiken

Met een spanningzoeker meet je eenvoudig of iets onder spanning staat. Dat wordt aangegeven door een ledlampje. Een spanningzoeker ziet eruit als een schroevendraaier. Steek de voorkant in een van de polen van een stopcontact en houd je duim of andere vinger het metalen gedeelte van het handvat. Als het lampje oplicht, is er sprake van spanning.

Wandcontactdoos meten met een multimeter

Een multimeter is veelzijdiger. We leggen hier kort uit hoe je spanning op een wandcontactdoos meet. Daarvoor sluit je het zwarte meetsnoer aan op de COM-ingang. Sluit het rode meetsnoer aan op de V-uitgang. Zet de draaischakelaar op de volt en kies voor een bereik van minstens 230 V (meer is ook goed). Steek elk van de snoeren in een opening in het stopcontact en lees de spanning af op het beeldscherm.

Schakel bij twijfel een elektricien in

Is het nogal een chaos in je meterkast en weet je niet goed waar je moet beginnen? Aarzel dan niet om een professional in te schakelen. Voor de veiligheid moet een groepenkast voldoen aan bepaalde veiligheidseisen. Die zijn wettelijk vastgelegd volgens bepaalde normeringen. Als er aan jouw elektra geknutseld is door bijvoorbeeld een vorige bewoner, is de kans aanwezig dat jouw groepenkast niet meer aan de veiligheidsnormen voldoet. Zelf knutselen aan de groepenkast raden we ten zeerste af.

Lees ook: Help, kortsluiting! Zó vind je de boosdoener

Elektriciteitsdraden: kleuren en aansluitingen

Om apparaten aan te sluiten op je stroomnetwerk, maak je gebruik van elektriciteitsdraden. We leggen kort uit wat de kleuren betekenen en hoe je er veilig mee werkt.

Kleuren: een korte uitleg

Om met elektra aan de slag te gaan is enige basiskennis over stroomdraden geen overbodige luxe. De kleuren van elektriciteitskabels bepalen wat hun rol is in een circuit.

🟫 Bruin is de fasedraad. Stroom wordt hierdoor aangevoerd.
🟦 Blauw is de nuldraad en voert stroom af en vormt samen met de bruine draad een gesloten stroomkring.
🟨 🟩 Geel/Groen is de aardedraad. Deze ligt er voor de veiligheid en zorg voor ontlading tijdens bijvoorbeeld kortsluiting. Sommige oude woningen hebben deze draad niet. In dat geval raden we je aan om ze voor de veiligheid aan te (laten) leggen.
⬛ Zwart is voor een (extra) schakelaar. Je hebt zwarte draden daarom lang niet altijd nodig.

Lees ook: De kleuren van stroomdraden: dit moet je erover weten!

Elektriciteitsdraden strippen

Voor het strippen van elektriciteitsdraden gebruik je een striptang. Daarop zit een schroefje om de doorsnede in te stellen. Zorg ervoor dat je het omhulsel van een draad eraf trekt en het onderliggende koper niet beschadigt.

©Tang: ROM | Lasklem: Wytrazek | stock.adobe.com

Draden aan elkaar verbinden

In Nederland is de lasklem het meest gebruikte hulpmiddel om draden te verbinden. Lasklemmen hebben als voordeel dat ze doorzichtig zijn, zodat je kunt zien of alles goed zit aangesloten. Daarnaast zijn ze voorzien van klemmetjes om de draden vast te houden, zodat je niet hoeft te prutsen met van die kleine schroefjes. De wat ouderwetse kroonsteentjes hebben die voordelen niet. Maar ze worden nog wel gebruikt, vooral voor het aansluiten van lampen.

Lees ook: Zelf inbouwspotjes installeren? Dat is makkelijker dan je denkt!

Amazon Prime Video en Sony hebben bekendgemaakt wie de rol van hoofdpersonage Kratos in de aankomende God of War-televisieserie gaat spelen. Het gaat om Ryan Hurst.

Hurst is onder andere bekend voor zijn rol als Opie Winston in de serie Sons of Anarchy. Gamers zullen hem wellicht vooral kennen voor een rol die hij al in het spel God of War Ragnarök heeft gespeeld. Daarin vertolkte hij namelijk de rol van Thor, waar hij zelfs een BAFTA-nominatie voor ontving. In de tv-serie zal hij dus niet Thor, maar Kratos zelf spelen.

Er kwam ook een officiële beschrijving van de tv-serie naar buiten. "God of War volgt vader Kratos en zoon Atreus op hun reis om het as van hun vrouw en moeder Faye te verspreiden. Gedurende hun avonturen probeert Kratos zijn zoon te leren om een betere god te zijn, terwijl Atreus probeert van zijn vader een beter mens te maken."

God of War meets God of War Ragnarök

De beschrijving maakt duidelijk dat de tv-serie de laatste twee hoofddelen in de God of War-reeks gaat verfilmen, God of War (2018) en God of War Ragnarök. Die games wisselden de Griekse setting uit de vroegere delen in voor een Noordse mythologische setting, inclusief de aanwezigheid van Noordse goden.

Sony en Amazon kondigden in 2022 aan dat er een tv-serie rondom God of War zou komen. Afgelopen jaar werd ook bekendgemaakt dat er minstens twee seizoenen gemaakt zullen worden. Voordat het zover is, moet natuurlijk het eerste seizoen uitkomen op Amazon Prime Video, maar dat kan nog wel even duren: de opnames gaan waarschijnlijk in februari van start. Frederick E.O. Toye, bekend van onder andere The Boys en Fallout, zal de eerste twee afleveringen regisseren.

Tot slot doen er ook al geruchten de ronde over wie Thor in de tv-serie gaat spelen, aangezien Hurst natuurlijk al de rol van Kratos vertolkt. Dat zal mogelijk Olafur Darri Olafsson worden, een Amerikaans-IJslandse acteur.

Wat maakt een smartphone de allerbeste van het jaar? Niet de mooiste beloftes in een folder, maar de dagelijkse ervaringen van echte gebruikers. De Google Pixel 10 Pro is door de consumenten van Kieskeurig.nl bekroond met de prestigieuze Best Reviewed van het Jaar-award. Van het baanbrekende camerasysteem tot de razendsnelle AI: ontdek waarom dit toestel als de absolute favoriet uit de bus kwam en waarom critici én gebruikers unaniem enthousiast zijn.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Google

De smartphone-markt is drukker dan ooit, maar één toestel wist het afgelopen jaar de harten van de Nederlandse consument echt te veroveren. Met een indrukwekkende combinatie van slimme AI, een fenomenale camera en jarenlange updatezekerheid is de Google Pixel 10 Pro door de gebruikers van Kieskeurig.nl uitgeroepen tot Best Reviewed van het Jaar 2025. In dit artikel ontdek je wat dit toestel zo bijzonder maakt en waarom gebruikers er zo enthousiast over zijn.

De stem van de consument: Best Reviewed 2025

De beste keuze volgens consumenten: Best Reviewed van het Jaar 2025. Niets is zo eerlijk als de ervaring van een ander. Jaarlijks delen duizenden consumenten hun ongezouten mening op Kieskeurig.nl. Die collectieve wijsheid vormt de basis voor de Best Reviewed 2025-awards. Hier vind je geen marketingpraatjes, maar producten die zich het hele jaar door in de praktijk hebben bewezen. Dit zijn de absolute favorieten die uitblinken in kwaliteit, gebruiksgemak en klanttevredenheid.

Het winnen van deze award in de categorie Smartphone is geen kleine prestatie. Het betekent dat de Google Pixel 10 Pro niet alleen op papier indruk maakt, maar dag in dag uit de verwachtingen waarmaakt bij de mensen die hem daadwerkelijk in hun broekzak hebben zitten.

De techniek achter het succes

Google heeft met de Pixel 10 Pro een duidelijke koers gevaren: technologie moet niet alleen sneller, maar vooral behulpzamer. Het hart van het toestel is de nieuwe Tensor G5-chip. Deze processor is door Google zelf ontworpen met één doel: AI-taken moeiteloos en razendsnel uitvoeren. Dat merk je in alles: van de vloeiende interface van Android 16 tot de manier waarop de batterij intelligent wordt beheerd.

Het 6,3-inch oledscherm is een van de meest geprezen onderdelen. Met een piekhelderheid van maar liefst 3300 nits zet Google de nieuwe standaard. Zelfs op een terras in de volle middagzon blijft je scherm perfect afleesbaar en de kleuren levendig. De variabele verversingssnelheid tot 120 Hz zorgt bovendien voor een zijdezachte ervaring tijdens het scrollen of gamen.

Met de diepe integratie van Gemini voelt de Pixel 10 Pro meer aan als een persoonlijke assistent dan als een gewone telefoon. Of je nu een samenvatting nodig hebt van een lange e-mail, live-vertalingen wilt tijdens een vakantie of hulp zoekt bij het bewerken van een foto: de AI denkt met je mee. Een unieke toevoeging is Pixelsnap, de magnetische Qi2-ondersteuning die ervoor zorgt dat je telefoon altijd perfect uitgelijnd op een draadloze lader klikt.

©Google

Waarom de Pixel 10 Pro de jaaraward won

Cijfers en specificaties vertellen slechts de helft van het verhaal. De échte reden voor de Best Reviewed-award ligt in de gebruikservaring. Op basis van tientallen uitgebreide reviews op Kieskeurig.nl vallen drie zaken direct op:

1. De beste camera in je broekzak

Gebruikers zijn unaniem: de camera is fenomenaal. De combinatie van de 50MP-hoofdcamera en de krachtige zoommogelijkheden zorgt voor resultaten die voorheen alleen met een professionele camera mogelijk waren. De nieuwe Camera Coach wordt door veel testers genoemd als een uitkomst. Het toestel helpt je actief om betere composities te maken en adviseert je bijvoorbeeld om naar de portretmodus te schakelen voor een mooier effect. "De foto's zijn werkelijk fotoshoot-waardig", aldus een van de enthousiaste reviewers.

2. Formaat en bouwkwaliteit

Interessant genoeg wordt de compactheid van de Pixel 10 Pro vaak genoemd als een groot pluspunt. Terwijl smartphones steeds groter lijken te worden, vinden veel gebruikers (zoals moeders die de telefoon vaak met één hand moeten bedienen) de 6,3-inch variant ideaal. Het toestel voelt 'luxueus, stevig en degelijk' aan, zeggen de gebruikers. Hoewel het gewicht door sommigen als fors wordt ervaren, wordt dit door anderen juist gezien als een bewijs van de hoogwaardige bouwkwaliteit.

3. Zekerheid voor de toekomst

Een terugkerend thema in de reviews is de updatebelofte van zeven jaar. Consumenten waarderen het enorm dat ze een investering doen die tot 2032 up-to-date blijft. Dit in combinatie met de 'schone' versie van Android zonder onnodige extra apps (bloatware) zorgt voor een toestel dat jarenlang snel en veilig blijft.

Reviewers prijzen verder de overstapervaring. Of je nu van een iPhone of een oude Samsung komt, Google heeft het proces zo ingericht dat al je gegevens - van WhatsApp-gesprekken tot foto's - binnen een halfuur veilig op je nieuwe Pixel staan.

Een eerlijk oordeel

Natuurlijk is geen enkel product perfect. Gebruikers op Kieskeurig.nl zijn ook kritisch: de laadsnelheid zou hoger kunnen en het toestel kan warm worden bij intensief gebruik. Maar juist die eerlijkheid maakt de Best Reviewed-award zo waardevol. De minpunten wegen voor de consument niet op tegen de enorme voordelen: de sublieme camera, het fantastische scherm en de slimme software.