OLED kennen we vooral van de telefoons en televisies, maar sinds kort zijn dit soort schermen ook in laptops beschikbaar. Asus heeft met de Asus Vivobook Pro 14X een laptop met prachtig OLED-scherm en bijpassende hardware in de verkoop. Wij hebben hem getest, lees er alles over in deze Vivobook Pro 14X review.

De Vivobook-lijn van ASUS is al een lange tijd een goede optie als je op zoek bent naar een stijlvolle draagbare laptop, maar met de nieuwe Vivobook Pro-laptops als de geteste Vivobook Pro 14X  OLED slaat het bedrijf een andere weg in. Het is nog steeds een apart ontwerp en een laag gewicht, maar door er krachtige hardware en een grote selectie aan poorten toe te voegen, richt ASUS zich nu ook op de poweruser. Het model dat wij hebben getest krijgt daar ook nog eens een bijzonder OLED-scherm bij. 

©PXimport

©PXimport

Design en bouwkwaliteit

De Vivobook Pro 14X is behoorlijk slank voor een laptop met een scherm van dit formaat. De randen rondom het scherm zijn nog niet zo klein als dat van bijvoorbeeld een XPS 15, maar het is zeker niet iets waar we over kunnen klagen. Deze randen geven echter wel de ruimte voor een degelijke webcam met fysieke privacy-slider, iets wat in deze tijden zeer waardevol is.

Op het plastic randje rondom het scherm na is de behuizing rondom gemaakt van matzwart metaal en voelt zeer stevig. De behuizing buigt of kraakt nergens en voelt in zijn geheel erg solide aan. Ook het scharnier doet uitstekend zijn werk en de laptop is te openen met één hand.

Op de bovenkant van het deksel vinden we een ASUS-embleem met een gestreept patroon en een paar hashtags. Deze had ASUS naar onze mening beter weg kunnen laten, maar dat is een zeer persoonlijk dingetje. Het andere detail op de klep is wel verrassend handig: een subtiele voelbare lijn aan de kant waar je de laptop open moet maken. Het zijn dat soort kleine dingetjes die duidelijk maken dat er veel aandacht is besteed aan het ontwerp.

Aan de binnenkant vinden we weinig bijzonders. De koeling lijkt magertjes, maar wordt in de praktijk nooit oorverdovend luid door het gebruik van twee ventilatoren. Helaas heeft ASUS er wel voor gekozen om het RAM op het moederbord te solderen. Het is dus niet mogelijk om deze zelf uit te breiden als later blijkt dat jouw configuratie niet voldoende is. De SSD kun je wel zelf vervangen en ook de 63Wh-batterij is goed bereikbaar. 

©PXimport

De speakers aan de onderkant van de laptop voldoen redelijk aan de verwachtingen van een luxe moderne laptop. Het geluid kan behoorlijk hard, maar wordt vooral bij hogere volumes blikkig en de bas is nauwelijks aanwezig. De laptop is duidelijk niet geschikt om een kamer te vullen met muziek, maar het is meer dan genoeg voor filmpje of meeting.

Anders dan bij veel andere “Pro”-laptops heeft de Vivobook Pro 14X een verrassende hoeveelheid poorten. Met in totaal drie USB-A-poorten en een USB-C-poort hebben de meeste gebruikers genoeg voor alle randapparatuur. De HDMI-poort is daarnaast handig bij het geven van presentaties en de fotograven zullen erg blij zijn met de micro SD-kaartlezer.

©PXimport

Fijn werken

Ook het toetsenbord en trackpad lenen zich uitstekend voor de professionals. Het toetsenbord is prettig om te typen met voldoende feedback en een prettige coating. Het trackpad is groot genoeg dat je nooit te weinig ruimte hebt, maar is niet zo groot dat hij in de weg zit tijdens het typen. Overigens noemt ASUS het zelf een DialPad, omdat er een extra feature zit ingebakken voor Adobe-gebruikers. 

Met een speciale beweging kan er een cirkel met instellingen tevoorschijn getoverd worden die werken in de workflow in een aantal applicaties zoals Photoshop vergemakkelijkt. Op het moment zijn er echter nog geen andere toepassingen voor, dus is het gebruik van die functie vrij beperkt. 

©PXimport

Scherm

De belangrijkste feature van de Vivobook Pro 14X OLED is natuurlijk het beeldscherm. Bij het eerste gebruik is de kracht van OLED direct duidelijk. Het is iets dat je met je eigen ogen moet zien, maar een OLED-scherm kijkt veel prettiger en heeft uiteraard dat felbegeerde oneindige contrast. In het geval van deze ASUS werkt er nog veel meer positieve factoren. 

Om te beginnen is dit één van de beste laptops die we tot nu toe hebben gemeten als het gaat om kleurweergave. Het beeldscherm komt met een kalibratieprofiel dat door Pantone is gevalideerd en bereikt moeiteloos 100% van het DCI-P3-spectrum en 97% Adobe RGB. De gemiddelde delta E komt uit op een uitstekende 0.39, maar ook het maximum was niet hoger dan 1.09. Dat zijn zeer goede resultaten die deze laptop bij uitstek geschikt maakt voor kleurgevoelig werk. 

©PXimport

Helaas gaat het hier wel om een glossy paneel. Het heeft dus een duidelijk spiegelend effect bij donker beeld, wat vooral bij films storend kan zijn. Gelukkig heeft het OLED-scherm wel een uitstekende piekhelderheid van 583 cd/m2, waardoor spiegelingen bij heldere beelden nauwelijks zichtbaar zijn.

Als laatste is er nog een belangrijke kanttekening nodig bij OLED-panelen. Op het moment is het namelijk nog niet goed duidelijk hoe die zich houden bij gebruik met Windows. Statische objecten zoals de taakbalk zouden voor permanente burn-in kunnen zorgen waardoor je ook bij full-screen applicaties nog een wazige variant van de taakbalk kunt waarnemen. Dit was voornamelijk een groot probleem bij de eerste generatie OLED-televisies en komt inmiddels steeds minder voor, maar het is iets waar je zeker nog rekening mee moet houden. 

©PXimport

Prestaties

De geteste laptop is de meest krachtige variant die ASUS op het moment verkoopt. Met een 8-core AMD Ryzen 9 5900HX en 32GB geheugen zullen er weinig taken zijn die deze laptop niet aan kan. Voor het compileren van grote programma’s, renderen van 3D-objecten of uitrekenen van wiskundige modellen is deze configuratie dus zeer geschikt, maar minder veeleisende gebruikers hebben waarschijnlijk genoeg aan de minder krachtige Ryzen 5 5600H-processor en 16GB geheugen. De modellen met 8GB werkgeheugen kun je beter laten liggen, dat is vandaag de dag al snel niet meer voldoende.

De kracht van de hardware zien we ook terug in de benchmarks. De Vivobook Pro 14X zet in PCMark 10 een score neer van 9736 in Essentials en 9345 in Productivity. De Blender Classroom render doet er met de CPU 9:03 minuten over en 5:30 minuten met de GPU.

Ook de SSD bereikt het maximaal haalbare met PCIe 3.0. Sequentieel 1MB lezen gaat met een snelheid van 3604MB/s en schrijven kan met een snelheid van 3073MB/s. Het meer realistische random lezen en schrijven van kleine bestanden valt zoals gebruikelijk een stuk lager uit, maar is nog altijd uitstekend. 

©PXimport

Conclusie

De Asus Vivobook Pro 14X is een uitstekende laptop voor veeleisende gebruikers die meer doen dan alleen tekstverwerken en emails bijhouden. Het lage gewicht en de uitstekende behuizing zorgen er daarnaast voor dat de laptop zich gemakkelijk mee laat nemen. Het paradepaartje van deze laptop is echter het beeldscherm. De kleuren zijn fantastisch en OLED is een stuk prettiger voor je ogen dan traditionele LCD-beeldschermen. We hebben hier dus te maken met een uitstekende alleskunner waar menig gebruiker blij van zal worden. 

The Duskbloods, de nieuwe game van Elden Ring- en Dark Souls-ontwikkelaar FromSoftware, zal echt alleen op Nintendo Switch 2 uitkomen.

Dat heeft de ontwikkelaar benadrukt bij het bekendmaken van zijn kwartaalcijfers (via VGC). Daarbij werd ook nog eens benadrukt dat The Duskbloods nog altijd gepland staat om ergens dit jaar uit te komen, net zoals de Switch 2-versie van Elden Ring.

Over de exclusieve Switch 2-release van The Duskbloods: "Het wordt verkocht via een samenwerking met Nintendo, met verkoopverantwoordelijkheden verdeeld per regio. De game komt alleen voor Nintendo Switch 2 beschikbaar." Daarmee is dus duidelijk gemaakt dat Nintendo een nauwe samenwerking met FromSoftware is aangegaan voor de game en dat het spel niet zomaar op andere platforms uit zal komen.

Over The Duskbloods

The Duskbloods werd begin vorig jaar aangekondigd in een speciale Nintendo Direct waarin de eerste Switch 2-games werden getoond, maar sindsdien zijn er geen nieuwe beelden van het spel uitgebracht. Zoals gezegd is de game ontwikkeld door FromSoftware, het Japanse bedrijf dat naam voor zichzelf heeft gemaakt met enorm uitdagende spellen, waaronder de Dark Souls-serie en Bloodborne. Met de openwereldgame Elden Ring scoorde de ontwikkelaar enkele jaren geleden nog een megahit.

The Duskbloods wordt een PvPvE-game, waarbij spelers het dus tegen elkaar en tegen computergestuurde vijanden opnemen. Maximaal acht spelers doen aan potjes mee. Na het kiezen van een personage in een hub-gebied wordt men naar een gebied getransporteerd waar er met andere spelers en vijanden gevochten wordt, al kan men soms ook samenwerken om vijanden te verslaan.

Spelers besturen een 'Bloodsworn', wezens die dankzij een speciaal bloed dat in hun lichaam zit meer krachten tot hun beschikking hebben dan reguliere mensen. Ondertussen is het einde van de mensheid nabij, en bestaat de wereld uit verschillende tijdperken, wat voor een mengelmoes van stijlen zorgt.

Resolutie is marketing, refreshrate is beleving. Waar 4K zorgt voor een mooi plaatje, zorgt een hoge verversing (Hz) ervoor dat je daadwerkelijk wint. Hieronder lees je waarom snelheid in feite de échte koning is in gaming.

Veel gamers staren zich blind op 4K-resolutie. Ze kopen een duur scherm, zetten de settings op Ultra en vragen zich vervolgens af waarom hun spel stroperig aanvoelt. De misvatting is dat 'mooier' gelijkstaat aan 'beter'. In werkelijkheid is de vloeibaarheid van het beeld – de refreshrate, oftewel verversingssnelheid – veel bepalender voor hoe direct en responsief een game aanvoelt. Aan het eind van dit artikel weet je precies of jij moet kiezen voor pixels of snelheid.

Hoe je ogen bedrogen worden door Hertz

Stel je voor dat je snel met je muis over je bureaublad beweegt. Op een standaard 60Hz-scherm zie je de cursor in schokjes over het beeld springen; je hersenen vullen de gaten in. Op een 144Hz- of 240Hz-gaming-monitor verdwijnen die gaten.

Het technische verschil zit hem in de verversingssnelheid: het aantal keren per seconde dat het beeld wordt vernieuwd. Bij 60 Hz krijg je elke 16,6 milliseconden een nieuw beeld. Bij 144 Hz is dat elke 6,9 milliseconden. Dat klinkt als een klein verschil, maar je voelt het direct. Het gestotter dat je onbewust gewend bent verdwijnt. Bewegingen voelen boterzacht aan, alsof de cursor (of je crosshair) aan je hand vastgeplakt zit in plaats van er achteraan zwemt. Dit effect wordt motion clarity genoemd: objecten blijven scherp, zelfs als ze snel door het beeld bewegen.

©Framestock

De winst in shooters en snelle actie

Wanneer werkt dit in je voordeel? Vooral in competitieve shooters zoals Call of Duty, Counter-Strike of Valorant. In dit soort games telt elke milliseconde. Een hogere refreshrate vermindert de input lag, oftewel de tijd tussen jouw klik en de actie op het scherm.

Stel, je draait je personage snel om. Bij een lage refreshrate wordt de vijand een fractie later getoond en zie je veel bewegingsonscherpte (motion blur). Met een hoge refreshrate zie je de vijand eerder en scherper, waardoor je sneller kunt reageren. Je hebt letterlijk actuelere informatie dan je tegenstander. Om dat te bereiken heb je wel een krachtige videokaart nodig die genoeg beelden per seconde (FPS) kan genereren om je snelle scherm bij te houden.

Wanneer resolutie het toch wint van snelheid

Is snelheid altijd heilig? Nee. Als je vooral tragere, meer verhalende games speelt (zoals Cyberpunk 2077 in de 'sightseeing' modus), Microsoft Flight Simulator of grafische RPG's, dan voegt 240 Hz weinig toe. In deze titels kijk je vaak naar stilstaande of langzaam bewegende omgevingen.

In dat geval wil je juist de texturen van de bomen, de reflecties in het water en de details in gezichten zien. Een 4K-monitor op 60 of 120 Hz is dan een logischer keuze dan een onscherp 1080p-scherm op 360 Hz. De visuele pracht weegt hier zwaarder dan de milliseconden reactietijd. Ook voor console-gamers die op de bank zitten, is een goede televisie met 4K en HDR vaak indrukwekkender dan puur de hoogste framerates.

Situaties waarin een hoge refreshrate zinloos is

Er zijn momenten dat investeren in een snel scherm weggegooid geld is. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je hardware de snelheid niet kan leveren; als je videokaart maar 50 frames per seconde kan leveren, heeft een 144Hz-scherm geen nut omdat het scherm wacht op de computer. Daarnaast beperken oude kabels je bandbreedte, waardoor je monitor soms terugvalt naar 60 Hz zonder dat je het doorhebt. Ook op oudere consoles zoals de Nintendo Switch of de standaard PS4 heb je niets aan snelle schermen, omdat deze hardware fysiek gelimiteerd is op 60 Hz of lager.

Bepaal wat jouw setup aankan

Kijk dus kritisch naar je huidige situatie voordat je naar de winkel rent. Heb je een high-end pc die makkelijk 120+ FPS haalt in jouw favoriete games? Dan is een upgrade naar een 144- of 165Hz-monitor de grootste sprong in spelplezier die je kunt maken. Speel je op een PlayStation 5 of Xbox Series X? Zoek dan specifiek naar een scherm met HDMI 2.1-ondersteuning om 120 Hz op 4K mogelijk te maken. Zit je ver van je scherm af en speel je relaxed? Investeer dan liever in resolutie en kleurdiepte.

©Proxima Studio

Kortom: snelheid is de sleutel tot succes!

Verversingssnelheid is belangrijker dan resolutie voor iedereen die actie- of competitieve games speelt. Het zorgt voor een vloeiender beeld, minder input lag en betere motion clarity, wat je direct een voordeel geeft in het spel. Resolutie is vooral luxe voor het oog, maar refreshrate is pure prestatie voor de speler.