Voor wie nog enige herinnering heeft aan het tijdperk vóór Windows is het DOS-venster iets nostalgisch van heel vroeger, iets als een Elfstedentocht … Maar het MS-DOS-venster is er nog steeds! En je kunt er meer mee dan je wellicht denkt. Daarom: 10 MS-DOS-tips!

Tip 1: DOS op de taakbalk

Klik op de Start-knop van Windows en tik CMD. Als de treffer Opdrachtprompt tevoorschijn komt, klik je daarop met de rechtermuisknop om te kiezen voor de contextmenu-optie Aan de taakbalk vastmaken. Met als gevolg dat de Opdrachtprompt (= het DOS-venster) op de taakbalk komt te staan.

©PXimport

Tip 2: DOS als administrator

Je kunt het pictogram van de Opdrachtprompt op de taakbalk aanklikken met de linkermuisknop om het DOS-venster direct te openen. Je kunt ook de rechtermuisknop twee keer gebruiken: een keer om het contextmenu van het pictogram Opdrachtprompt te openen en een keer om het contextmenu van de menu-optie Opdrachtprompt tevoorschijn te laten komen. Waarna je onder andere de mogelijkheid hebt om de Opdrachtprompt als administrator te starten.

Tip 3: DOS beter leesbaar

Standaard ingesteld is het niet prettig werken met het DOS-venster. Klik twee keer met de rechtermuisknop op het pictogram van de Opdrachtprompt, dat reeds op de taakbalk staat. Kies voor de contextmenu-optie Eigenschappen. Ga aan het werk op de tabbladen Kleuren en Lettertype. Kies voor mooi contrasterende kleuren en stel tevens een grotere letter in. Het voorbeeldvenster laat zien hoe dat uitpakt.

©PXimport

Tip 4: DOS op de juiste plek

Als je de Opdrachtprompt opent, dan kom je – standaard ingesteld – in je gebruikersmap terecht. En daarna kan het een heel gedoe zijn om met behulp van de DOS-opdracht CD op de juiste plek terecht te komen. Dat moet anders! 

Druk op Windows-toets+R en start de tool Regedit. Als de Register-editor is gestart, ga je naar de sleutel HKEY_CLASSES_ROOT\Directory\shell\cmd. Klik die sleutel aan met de rechtermuisknop en kies voor Machtigingen. Klik op de knop Geavanceerd en daarna bij de sectie Eigenaar op de knop Wijzigen. Stel jezelf in als nieuwe eigenaar van de sleutel en plaats dan een vinkje voor de optie Eigenaar van onderliggende containers en objecten vervangen.

Als dat is gedaan, ga je de Gebruikers – jij bent er eentje van – het Volledig beheer geven. Teruggekeerd bij de eerdergenoemde sleutel ga je de parameternaam HideBasedOnVelocityId vervangen door ShowBasedOnVelocityId. Ga vervolgens naar een map in Windows Verkenner, houd Shift ingedrukt en klik met de rechtermuisknop. Om vanaf nu gebruik te kunnen maken van de contextmenu-optie Opdrachtvenster hier openen.

Tip 5: Lijstje met bestanden

Ga met de Opdrachtprompt naar een map waarvan je de inhoud weleens op papier wilt zetten. Geef dan deze twee commando’s: DIR >map.txt en DIR /s >mappen.txt. De eerste opdracht zet de inhoud van de hoofdmap in het bestand map.txt. De tweede opdracht zet de inhoud van de hoofdmap én alle submappen in het bestand mappen.txt. 

In een map met mp3-bestanden zou je ook dit commando kunnen proberen: DIR *.mp3 /s >mp3bestanden.txt. Gebruik daarna Kladblok om de aangemaakte txt-bestanden te openen.

©PXimport

Tip 6: Razendsnel weggooien

Met behulp van de Opdrachtprompt kun je bestanden en (sub)mappen razendsnel weggooien. Ga met de Opdrachtprompt naar een map waarvan je de inhoud wilt verwijderen. Je kunt het commando DEL *.* /s gebruiken om alle bestanden in alle (sub)mappen weg te gooien. Met Y bevestig je dat. Met daarna eventueel het commando RMDIR . /s om alle submappen weg te gooien. Ook nu bevestig je dat met Y. 

De hoofdmap is op dit moment nog niet weg te gooien, want daar sta je in met het DOS-venster.

Tip 7: Kijk op de netwerkkaart(en)

Open het DOS-venster en geef het commando IPCONFIG. Je krijgt dan de ip-configuratie van de netwerkkaart(en) te zien. Op die manier kom je – bijvoorbeeld – te weten of je ip-adressen netjes zijn ingeregeld. Als je daar meer over wilt weten, kun je IPCONFIG /ALL proberen. En als je vervolgens het idee krijgt dat je webbrowser niet lekker reageert, probeer dan IPCONFIG /FLUSHDNS maar eens.

©PXimport

Tip 8: Zuinig met energie

Open het DOS-venster als administrator en geef het commando POWERCFG /LIST. Je krijgt dan alle energiebeheerschema’s te zien en je ziet ook welk energiebeheerschema actief is. Het commando POWERCFG /ENERGY kan je vertellen of er problemen zijn met het energiebeheer van je computer.

Tip 9: Repareren met behulp van DOS

Ga als administrator naar het DOS-venster. Om te weten of het besturingssysteem nog lekker in elkaar zit, gebruik je dit commando: SFC /VERIFYONLY. Daarna even geduld. Als blijkt dat er iets niet in orde is, kun je een reparatieslag laten uitvoeren met behulp van dít commando: SFC /SCANNOW. In de praktijk kun je op deze manier enorm veel Windows-problemen tackelen!

©PXimport

Tip 10: Afsluiten via DOS

Open het DOS-venster en geef het commando SHUTDOWN /?. Je krijgt dan alle mogelijkheden te zien waarmee je jezelf kunt afmelden bij Windows en waarmee je Windows ook (op diverse manieren) kunt afsluiten. Het commando SHUTDOWN /S zal de computer afsluiten. 

Met behulp van het commando SHUTDOWN /R kun je de computer opnieuw – schoon – laten starten. Vergeet zeker het commando SHUTDOWN /HYBRID niet, want daarmee sluit je de computer af zodat er de volgende keer supersnel kan worden gestart.

Take-Two Interactive en ontwikkelaar Rockstar beginnen aankomende zomer met de marketing rondom de Grand Theft Auto 6-release. De releasedatum staat nog steeds gepland op 19 november van dit jaar.

Dat liet Take-Two weten bij het bekendmaken van diens fiscale kwartaalcijfers. Aldus de uitgever in een persbericht: "Dit fiscale jaar is uitzonderlijk voor ons en we zijn enorm zeker van onze zaak voor het aankomende fiscale jaar. Die gaat revolutionair voor Take-Two en de gehele entertainmentindustrie worden, geleid door de release van Grand Theft Auto 6. Rockstars marketing rondom de release gaat deze zomer van start."

Take-Two bevestigde wederom dat het langverwachte GTA 6 op 19 november moet uitkomen. Het bedrijf heeft al vaker releasedata voor de game beloofd om het later alsnog uit te stellen. Dat het nu meldt dat de marketing rondom de release van het spel aankomende zomer begint, geeft wel een gevoel van meer zekerheid over de mogelijkheid dat de huidige releasedatum wordt gehaald.

Fysieke release niet uitgesteld

Onlangs gingen er geruchten dat alleen de fysieke release van Grand Theft Auto 6 misschien zou worden uitgesteld. Het idee zou zijn dat de digitale release gewoon op 19 november zou verschijnen, maar de fysieke release in de winkels pas later verschijnt om zo leaks te voorkomen. Aan Variety liet Take-Two-ceo Strauss Zelnick weten dat dit echter "niet het plan is". Daarmee lijkt dit gerucht dus ontkracht.

Switch 2-versie van Borderlands 4

Take-Two geeft ook het populaire spel Borderlands 4 uit. Die game verscheen vorig jaar al op meerdere consoles, maar een Switch 2-versie werd uitgesteld. Tijdens de bekendmaking van de kwartaalcijfers vandaag bleek dat de game geheel uit het releaseschema van de uitgever is gehaald.

"We hebben de moeilijke beslissing gemaakt om de ontwikkeling (van de Switch 2-versie) te pauzeren", zo werd wederom aan Variety gemeld. "We blijven ons richten op het leveren van kwaliteitscontent voor de game en blijven het optimaliseren. We blijven ook nauw samenwerken met onze vrienden bij Nintendo. Zo komen PGA Tour 2K25 en WWE 2K26 voor de Switch 2 uit, en we willen graag meer van onze spellen naar het systeem brengen." Het is niet bekend wanneer en of Borderlands 4 nog uitkomt voor de Switch 2.

Over Grand Theft Auto 6

Grand Theft Auto 6 komt op 19 november uit voor PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het spel draait om twee hoofdpersonages: Lucia Caminos en Jason Duval. Het duo heeft een relatie, en duidelijk is in ieder geval dat Lucia vrijkomt uit de gevangenis en het tweetal vervolgens nog verder het criminele pad op gaat.

De game speelt zich af in Vice City, een fictieve versie van Miami, en omstreken. Dat betekent dat spelers glooiende stranden en met neon verlichte straten kunnen verwachten. Het was ook al de setting van de PlayStation 2-game Grand Theft Auto: Vice City, dat na GTA 3 uitkomt. Naar verwachting zal Grand Theft Auto 6 een ongekende hoeveelheid details vertonen. Lees hier alles over de game.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.