Alles over Marvel - Marvel Cinematic Universe, series en comics

Marvel heeft door de jaren ongekend veel geproduceerd op het gebied van film, televisie, games en comics. Het populaire Marvel Cinematic Universe is ‘maar’ één van de vele wielen in de Marvel-machine. Er zijn nog vele films en series die zich niet in dat universum afspelen, alsmede ontzettend veel videogames en uiteraard de stripboeken waar inspiratie uit gehaald wordt.

• Een korte geschiedenis van Marvel
• Het MCU: kijkvolgorde en wat je moet weten
• Andere Marvel-projecten
• Aankomende Marvel-projecten
• Comics
• Marvel-games

Is het mogelijk om zo’n tachtig jaar aan geschiedenis te condenseren in een korte, behapbare tijdlijn? Nee. Maar we kunnen wel de basis en een aantal belangrijke gebeurtenissen in de geschiedenis van dit iconische bedrijf uiteen zetten.

Het bedrijf dat we nu als Marvel kennen begon in 1939 als Timely Publications, maar publiceerde als allereerste stripboek ironisch genoeg ‘Marvel Comics #1’ in oktober 1939. Daarin werden direct personages als de Human Torch (toen Jim Hammond genaamd) en Namor the Sub-Mariner geïntroduceerd. Personages die nu, tientallen jaren later, sprankelen op het witte doek dus. Ook Captain America maakte in dit tijdperk zijn opwachting, in maart 1941, als een soort propagandamachine voor Amerika tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Timely Comics werd opgericht door Martin Goodman, die in 1939 ook direct het neefje van zijn vrouw aannam. Stanley Lieber - beter bekend onder het pseudoniem Stan Lee - werd in de jaren daarna de bedenker van vele iconische Marvel-helden.

Na de oorlog werden superhelden steeds minder populair, en Timely - dat in de tussentijd ook een poosje Atlas Comics heeft geheten - publiceerde dan ook steeds minder superheldencomics. Marvel Comics werd pas in juni van 1961 een ding, rond dezelfde tijd dat comics-concurrent DC - ofwel Detective Comics - steeds meer succes boekte met superhelden als Wonder Woman en de Flash. Stan Lee kwam in datzelfde jaar met Fantastic Four, wat de superheldenkoers van Marvel Comics bijstuurde. Spider-Man debuteerde het jaar daarop, augustus 1962, in Amazing Fantasy #15.

In de decennia daarna bleven er superhelden geïntroduceerd worden die we tot op de dag van vandaag kennen. In 1981 werd Marvel Productions opgericht, waardoor ook animatieseries en bioscoopfilms van personages als The Incredible Hulk en X-Men: Pryde of the X-Men uitgebracht werden. Andere studios begonnen ook te werken aan iconische series als X-Men: The Animated Series en Spider-Man: The Animated Series.

Marvel Studios - hetzelfde bedrijf dat in 2009 onderdeel van Disney werd toen dat bedrijf heel Marvel Entertainment kocht - ontstond pas in 1996, en had al snel geldproblemen. Hierdoor begon Marvel licenties van hun meest populaire personages te verkopen, waardoor Spider-Man bij Sony terechtkwam en 20th Century Fox zowel de X-Men als Fantastic Four in handen kreeg. Blade was in 1998 de eerste Marvel Studios-film die ook in de bioscoop te bekijken was. In 2008 kwam de door Jon Favreau geregisseerde film Iron Man uit, met Robert Downey Jr. als de titulaire superheld. Dat was tevens het startschot voor het Marvel Cinematic Universe: een gedeeld superheldenuniversum waarvan alle films zich in dezelfde continuïteit afspelen.

Het is geen hyperbool om te zeggen dat het MCU op zijn hoogtepunt praktisch het meest herkenbare begrip in de entertainmentindustrie was - naast Grand Theft Auto en Pokémon misschien. Mocht je toch onder een steen hebben geleefd: het MCU is het Marvel Cinematic Universe, een soort parapluterm voor alle films en series die uit de keuken van Marvel Studios komen. De films zijn gebaseerd op de Marvel-stripboeken - of comics - die al sinds de jaren zestig in winkels liggen.

In 2019 wist iedereen en z’n cavia dat Avengers: Endgame eraan kwam, maar de laatste jaren is het voor Marvel lastig geweest om diezelfde hoogtes nog een keer te bereiken. Met de komst van Disney+ begon de studio uit te breiden naar het tv-formaat, wat de output aan materiaal sterk bevorderde, maar de kwaliteit begon eronder te lijden. De laatste jaren is Marvel volgens velen niet meer wat het geweest is. Oude fans zijn teleurgesteld in de kwaliteitsdip, en voor nieuwe fans is het maar moeilijk instappen. Er is immers al zeventien jaar aan materiaal waar nog altijd op voort wordt geborduurd.

De opbouw van het MCU maakt alles van voren af aan kijken wel makkelijker dan je misschien denkt. Het filmuniversum bestaat namelijk uit saga’s, die op hun beurt weer zijn opgebouwd uit Phases. Phases 1 tot en met 3 van het MCU betreffen daarin de zogenaamde Infinity Saga, en Phases 4 tot en met 6 vormen samen de Multiverse Saga.

In de Infinity Saga hoef je je alleen maar te bekommeren om de films, maar vanaf Phase 4 komen daar nog een paar spelers bij in de vorm van series en zogenaamde Special Presentations op Disney+. Laatstgenoemde moet je zien als een soort tussendoortjes. Het zijn kleinere projecten van ongeveer een uur lang die een bepaald aspect van het MCU uitlichten. In de lijst hieronder hebben we in Phases 4 tot en met 6 aangegeven welke projecten een serie of Special Presentation betreffen.

Als je het MCU voor het eerst gaat bekijken is het aan te raden om Phases 1 tot en met 6 gewoon in die volgorde te aanschouwen. Sommige projecten springen misschien een stukje terug in de tijd, maar gezien dat ook de volgorde is waarop de films uit zijn gebracht, moet alles gewoon te bevatten zijn.

Daarbij hebben de Marvel-films het gebruik van post-credits-scenes hevig gepopulariseerd. Deze kleine stukjes middenin en/of na de aftiteling zijn soms gewoon grappige toevoegingen aan de films, maar in veel gevallen zijn het ook regelrechte opzetstukken voor aankomende projecten. Om de ‘echte’ MCU-ervaring van begin tot eind mee te krijgen is het dus aan te raden die teases ook op de juiste volgorde te bekijken.

Hieronder staat per Phase welke films en series daarbij horen, op volgorde van wanneer ze uit zijn gekomen.

De Infinity Saga is gaandeweg door de jaren heen opgebouwd door Marvel Studios. Sommige fans willen graag geloven dat het bedrijf al jaren een meesterplan had om al hun films in een grootse crossover - zie Avengers: Endgame - samen te brengen. In werkelijkheid was Phase 1 en diens afsluiter - The Avengers - de grote steekproef waarmee Marvel vaststelde dat het publiek graag kijkt naar ensemble-films van de bekende comic-personages.

Een écht gedetailleerd plan voor deze Infinity Saga was er geruime tijd niet per se, maar wel was duidelijk dat het bedrijf naar een soort adaptatie van het Infinity Gauntlet-verhaal uit de comics toewerkte. In dat verhaal gebruikt de Mad Titan Thanos de Infinity Gems - zoals de Infinity Stones in de comics genoemd worden - om de helft van al het leven in het universum uit te roeien. Marvel Studios begon steeds meer van deze elementen in hun films te stoppen, wat uiteindelijk leidde tot het legendarische tweeluik van Avengers: Infinity War en Endgame. Hierin wisten regisseurs Joe en Anthony Russo alle touwtjes van de Saga aan elkaar te knopen.

Na het overweldigende succes van de Infinity Saga, waarvan in Endgame praktisch alle losstaande draadjes netjes aan elkaar werden geknoopt, had Marvel hoge verwachtingen waar te maken voor de toekomst. Om grootser te gaan dan het verbinden van alle films binnen het MCU is de studio toen dus de Multiverse in gedoken, met alternatieve versies van bekende personages als Doctor Strange. Ook kreeg Marvel Studios rond deze tijd de rechten voor de X-Men en Fantastic Four terug, toen moederbedrijf Disney 20th Century Fox kocht. Daardoor kon Marvel bijvoorbeeld de eerdere versies van de X-Men bijvoorbeeld gebruiken in nieuwe films en personages als Deadpool introduceren in het MCU.

Aanvankelijk moest de grote overkoepelende badguy van de Multiverse Saga - de Thanos van dit tijdperk - het personage Kang the Conquerer worden. Deze tijdreiziger uit de toekomst werd gespeeld door Jonathan Majors, die in 2023 onder vuur kwam te liggen en uiteindelijk werd veroordeeld voor geweldpleging tegen meerdere vrouwen. Marvel verbrak de samenwerking met Majors vrijwel direct, en bewoog weg van Kang als big bad in de Multiverse Saga. Good riddance!

Op San Diego Comic Con werd in 2024 vervolgens aangekondigd dat Infinity War- en Endgame-regisseurs Joe en Anthony Russo terugkeren voor de films Avengers: Doomsday en Avengers: Secret Wars, alsmede Iron Man-acteur Robert Downey Jr die de rol van superschurk Doctor Doom op zich neemt.

Phases 4, 5 en 6 van het MCU worden door veel fans als nogal rommelig gezien. Waar Marvel tijdens de Infinity Saga garant leek te staan voor vermakelijk spektakel en unieke crossovers, bestond de Multiverse Saga vooral uit opbouw zonder écht strakke pay-off. Wat daarin niet meehielp was de introductie van de Disney+-series. In plaats van zo’n drie films per jaar te kijken werd het universum sterk uitgebreid met meerdere series per jaar, wat voor sommigen vermoeiend werd. Zeker wanneer niet iedere serie van dezelfde kwaliteit was als de ander. Hieronder zie je alle projecten van de Multiverse Saga, inclusief de films die als afsluiters moeten dienen.

De Marvel-trein is na Secret Wars allesbehalve klaar, al weten we er verder nog weinig over. Marvel Studios-baas Kevin Feige heeft in het verleden wel al een aantal details losgelaten over het nieuwe tijdperk, bijvoorbeeld dat het MCU na Secret Wars een soort reset krijgt. Geen reboot, maar wel een ietwat schone lei. Secret Wars is in de comics ook een evenement geweest waarmee de ingewikkelde Marvel-tijdlijn werd opgeschoond, dus het is aannemelijk dat Marvel Studios iets vergelijkbaars gaat doen met de films.

Volgens Feige zou deze reset ook betekenen dat personages die we in de eerste zes Phases van het MCU hebben gezien, terug kunnen keren. Denk aan personages als Steve Rogers - aka Captain America - en Iron Man. Die iconische personages worden dan hoogstwaarschijnlijk ook gespeeld door nieuwe acteurs.

Goed, dat is dus het Marvel Cinematic Universe. Zonder twijfel is dat hét paradepaardje van het bedrijf, maar we hebben door de jaren ook een paar uitstapjes kunnen aanschouwen naar alternatieve universums. Daarbij werden er ook al voor het MCU films gemaakt op basis van Marvel-personages. Op een bepaalde manier kun je met multiverse-praktijken een argument maken dat deze universa ook onderdeel zijn van de MCU-multiverse. We zetten de oude en nieuwe universums hieronder op een rij.

We beginnen daarin direct met een uitzondering op de regel. In de hoogtijdagen van het MCU, rond 2015, ging Marvel met Netflix in zee om exclusieve series voor de streamingdienst te produceren. Dat begon in 2015 met het gruwelijk goede Daredevil, en werd in de jaren daarna aangevuld met series rondom de personages Jessica Jones, Luke Cage, Iron Fist en The Punisher. De eerste vier - sorry Frank - kwamen ook eens samen in een eigen Avengers-achtige crossover genaamd The Defenders.

De series refereren zo nu en dan aan gebeurtenissen uit de MCU-films, en dan voornamelijk de Battle of New York uit The Avengers of personages als Hulk en Thor. Toen Disney - de eigenaar van Marvel Studios - in 2019 daarentegen met hun eigen streamingdienst kwam in Disney+, werd de plaats van deze series in de MCU-canon in twijfel getrokken. Althans, tot Charlie Cox terugkeerde als Daredevil in She-Hulk: Attorney at Law, en later met de volledige ondersteunende cast uit de Netflix-serie terugkwam in Daredevil: Born Again. Eigenlijk zijn de Netflix-series dus onderdeel van de MCU-tijdlijn, maar gezien ze jarenlang een soort vak apart waren plaatsen we dit tijdperk in deze lijst.

In het Disney+-tijdperk is Marvel Studios ook gaan kijken naar animatieseries om hun aanbod te verrijken, wat onderstaande series op heeft geleverd.

X-Men ‘97

We zetten deze serie eventjes apart, want hoewel X-Men ‘97 gewoon door Marvel Studios wordt geproduceerd, is deze voortzetting van de animatieserie van weleer geen onderdeel van de verhaallijn die de films en live-actionseries volgen. Nee, X-Men ‘97 brengt iconische mutanten als Wolverine, Cyclops, Rogue, Magneto en Jean Grey terug zoals die te zien waren in de jaren negentig en zet hun verhaal voort. Het eerste seizoen was extreem goed, dus we hopen ontzettend dat aankomende seizoenen zich met adamantium klauwen aan die kwaliteit vasthoudt.

What If…?

De eerste animatieserie uit de stal van Marvel Animation was What If…?, een serie die gebaseerd is op de gelijknamige stripboeken van het bedrijf. De insteek is hier dat de serie bepaalde gebeurtenissen uit het MCU anders laat verlopen, om vervolgens te laten zien wat er gebeurt als die verandering plaatsvindt.

Nu moeten we wel toegeven dat lang niet al deze concepten ook ontzettend spannend zijn. Er zijn een paar ijzersterke afleveringen te vinden - vooral What If…? Doctor Strange Lost his Heart instead of his Hands is een aanrader - maar andere scenario’s zijn niet bepaald om over naar huis te schrijven. Of je moet echt heel benieuwd zijn naar Die Hard in Avengers Tower met Happy Hogan als een paarse Hulk.

Your Friendly Neighborhood Spider-Man

Als recente toevoeging aan de lijst met geanimeerde Marvel-series, en zeker de fantastische Spider-Man-series op die lijst, heeft Your Friendly Neighborhood Spider-Man een goede indruk gemaakt. De serie combineert klassieke elementen uit de comics en eerdere Spidey-adaptaties erg goed met de veranderingen die voor de MCU-versie van de webhead zijn doorgevoerd. Aanvankelijk waren fans - waaronder ondergetekende - wat skeptisch over Your Friendly Neighborhood Spider-Man, maar inmiddels zien velen wel in waarom Marvel al voor de release van het eerste seizoen groen licht gaf aan twee opvolgers.

Eyes of Wakanda

Eyes of Wakanda is een anthologische animatieserie die draait om een groep krijgers uit Wakanda - de Hatut Zaraze genaamd - die gedurende de geschiedenis van de Aarde te zien zijn tijdens hun missies om vibranium artefacten uit verkeerde handen te houden. Zo zien we bijvoorbeeld de Griekse legende van Achilles vanuit een ander perspectief, en aanschouwen we de confrontatie tussen een Wakandan en een Iron Fist - een soort mystieke krijger uit het Marvel-universum.

Marvel Zombies

De Avengers nemen het regelmatig op tegen legioenen aan robots, aliens en ninja’s, maar als we de comics en een aflevering van What If…? mogen geloven hebben Earth’s Mightiest Heroes ook problemen met ondode vijanden. De insteek van Marvel Zombies is dat een groot gedeelte van de populatie - en de daarbij horende superhelden - nu rondstrompelt als hersenloze monsters. De Disney+-serie legt de focus op een groepje overlevenden van de uitbraak, waaronder Ms Marvel, Moon Knight en Shang-Chi, in een miniserie die zich in hetzelfde universum afspeelt als de eerder genoemde What If…?-aflevering.

De rechten voor het maken van Spider-Man-films liggen nog altijd bij Sony Entertainment. Dat bedrijf kocht deze rechten van Marvel toen het laatstgenoemde bedrijf in een financiële put zat, waarna Sony Sam Raimi (Evil Dead, Doctor Strange and the Multiverse of Madness) aan boord bracht om het webhoofd naar het witte doek te brengen. Tobey Maguire speelde Peter Parker in drie films, waarvan een vierde deel helaas nooit het daglicht heeft mogen zien.

In plaats daarvan ging Sony door met een nieuwe - ietwat grimmigere - versie van Spider-Man met Marc Webb. In The Amazing Spider-Man-films werd de titulaire rol vertolkt door Andrew Garfield, maar na de kritische ontvangst van het tweede deel werd een vervolg voor zijn Peter ook geschrapt. Sinds 2016 is Spider-Man in de bioscoop te zien als onderdeel van het MCU, waarin het personage gespeeld wordt door Tom Holland.

Sony heeft overigens niet alleen de rechten op het maken van Spider-Man-films gekocht. Ook de vele personages om de wallcrawler heen, zij het mede-helden of aartsrivalen, zijn door het bedrijf te gebruiken. Het bedrijf heeft daar in de laatste jaren het één en ander mee geprobeerd te doen, met solo-films rondom Venom, Kraven the Hunter en Madame Web.

Om te zeggen dat dit geen succes is gebleken, is een flink understatement. De enige films in de ‘Sonyverse’ die enigszins bekijks wisten te trekken waren de Venom-films met Tom Hardy in de hoofdrol, en Morbius werd een internetfenomeen die tweemaal flopte in de bioscoop. Veel van de films werden geplaagd door problemen achter de schermen, wat zich vaak uitte in warrige verhaallijnen en onduidelijkheid over hoe de films met elkaar in verband staan. Het leek er immers op dat Sony een soort eigen Spider-Man-universum op wilde zetten, maar dan zonder een Spider-Man. De productie van meer films in het Sony-universum is inmiddels stopgezet, en misschien is dat maar beter ook.

Dat wil niet zeggen dat Sony niets goeds heeft gedaan met de Spider-Man-licentie. Onder Sony Pictures Animation heeft het bedrijf namelijk ook Spider-Man: Into the Spider-Verse en Across the Spider-Verse ontwikkeld. Sommigen gaan zover te zeggen dat dit de beste Spider-Man-films ooit zijn, en zelfs fans met een voorkeur voor de live-action vertolkingen kunnen eigenlijk niet ontkennen dat deze films het personage van Spider-Man uitermate goed snappen. Onder de waakzame ogen van Phil Lord en Christopher Miller (The Lego Movie, The Mitchells vs. The Machines) is een ongekend eerbetoon aan het personage neergezet.

De films verschuiven de focus van Peter Parker als Spider-Man naar Miles Morales, een tiener uit Brooklyn die ook gebeten wordt door een radioactieve spin, en het Spider-Mannen wanwege een ongeluk zonder begeleiding van Peter Parker uit moet vogelen. Althans, totdat hij ineens een Peter Parker uit een andere dimensie tegenkomt, en met hem nog heel veel andere Spider-Mensen.

Spider-Man is daarbij niet de enige die in het tijdperk van Marvels financiële problemen moest verhuizen. Ook Marvel’s First Family en de Children of the Atom werden verkocht, maar aan 20th Century Fox in plaats van Sony. Bij Fox ontstond toen in 2000 volgens velen de eerste superhelden-blockbuster zoals we die nu kennen in X-Men. Die film heeft veel invloed gehad op het superheldenlandschap, zo werd Hugh Jackman gecast als Wolverine en was dit de eerste Marvel-film waar toekomstig MCU-opperhoofd Kevin Feige als producent fungeerde.

Door de jaren zijn er nog een aantal X-Men-films uitgekomen, met een soft-reboot in 2012 in de vorm van X-Men: First Class. De laatste paar films die deze jongere versies van het team gebruikten - Age of Apocalypse en Dark Phoenix - wisten fans en critici echter niet te bekoren. Sindsdien zijn er geen X-Men-films meer uitgekomen, al krijgt het team in de volgende MCU-saga een nieuwe start. Een paar jaar geleden kocht Disney 20th Century Fox namelijk, waardoor de rechten voor het team weer bij Marvel kwamen te liggen.

Daarom hebben we in 2025 bijvoorbeeld ook Fantastic Four: First Steps kunnen aanschouwen in het MCU, tien jaar nadat het gedrocht Fantastic Four uit 2015 uitkwam. Fox is namelijk ook met Marvel’s First Family aan de haal gegaan, wat in 2015 dus niet bepaald lekker uitpakte. In 2005 en 2007 bracht de studio ook nog films uit, Fantastic Four en Fantastic Four: Rise of the Silver Surfer genaamd.

Je zou na al dat gezever misschien denken dat Marvel wel een keertje klaar zou zijn met het maken van films en series, maar niets is minder waar. Marvel heeft namelijk nog vele projecten in de steigers staan.

Spider-Man: Brand New Day - 24 juli 2026

Tussen de Avengers-films door mogen we bips ook nog in een bioscoopstoel planten voor een gloednieuwe Spider-Man-film. Tom Holland keert uiteraard terug als het webhoofd en de regie valt voor dit deel op de schouders van Shang-Chi-regisseur Destin Daniel Cretton. Details voor het verhaal zijn schaars, maar gezien de film uitkomt tussen de twee grootschalige Avengers-film wordt er op het moment verwacht dat daar ook op wordt ingespeeld. Het is immers een excuus om Spidey weer los te laten in het multiversum, wat Sony - die de rechten van Spider-Man bezitten - en Marvel na de opbrengst van Spider-Man: No Way Home als een lucratieve zet beschouwen.

Waar we Peter Parker achterlieten in No Way Home leent zich daarentegen stukken beter voor een kleinschalig verhaal. De recent uitgebrachte trailer lijkt dit ook te impliceren. Niemand weet wie Peter is, maar iedereen kent Spider-Man nog wel. Hij is nog nooit zo alleen geweest, wat de perfecte kans biedt om de cast aan ondersteunende personages wat uit te breiden. Sowieso komen Mark Ruffalo's Bruce Banner - en dus The Hulk - en Jon Bernthals The Punisher voorbij, en ook MJ en Ned zijn weer van de partij om het leven van Spider-Man een ware marteling te maken.

Wij denken ook dat dit een ideaal moment is om Spidey's leven in het MCU wat uit te diepen, bijvoorbeeld met de Black Cat en Miles Morales die hun debuut maken? Ook zien we uiteraard graag een team-up met Daredevil, waarin de twee samen moeten werken om de corrupte burgemeester Wilson Fisk te bestrijden. We kunnen hopen, maar snappen het uiteraard ook als dit bewaard wordt tot een opvolgende film.

Avengers: Doomsday - 18 december 2026

We zijn aangekomen bij een flinke klapper. Zes jaar na Endgame komt er weer een Avengers-film uit, die het gehele Marvel-universum op z’n kop moet zetten. De groene en gepantserde olifant in de kamer is de terugkeer van Robert Downey Jr. in het MCU, al speelt hij deze keer niet de welbekende - en morsdode - Tony Stark. Het rood-met-gele Iron Man-pak wordt ingewisseld voor een zilveren pantser, gezien Downey de rol van Doctor Doom op zich neemt.

Veel is nog mysterieus aan deze beslissing. Speelt Downey een Tony Stark-variant die Doctor Doom is geworden in zijn universum? Gaan we zijn gezicht wel zien in de film, gezien Doctor Doom er in de comics om bekendstaat nooit zijn helm af te zetten? De redactie heeft uiteenlopende meningen over deze casting, dus voor de Russo-broers - die eerder Avengers: Infinity War en Endgame regisseerden - en scriptschrijver Stephen McFeely is er werk aan de winkel om ons te overtuigen.

Avengers: Secret Wars - 17 december 2027

Net als met Infinity War en Endgame vertellen de twee aankomende Avengers-films één groot verhaal. De gebeurtenissen van Avengers: Doomsday maken dus hoogstwaarschijnlijk het podium klaar voor Secret Wars. Dat podium heet Battleworld, als we uitgaan van de Secret Wars-comics in ieder geval. Daarin heeft Doctor Doom het ‘hoofd’-universum en de Ultimate Universe van de comics vernietigd, en met de overblijvende stukken Battleworld gecreëerd. Daar is Doom nu de leider, dus is het aan een klein overblijvend groepje met helden om hem van zijn zelfgebouwde troon te stoten. Hoeveel van dit verhaal ook daadwerkelijk gebruikt wordt voor de film valt uiteraard nog te bezien.

X-Men - onbekend

Net als de Fantastic Four zijn de filmrechten rondom de X-Men eindelijk terug in de handen van Marvel. We hebben hier en daar dus al een paar hints richting de mutanten gezien in het MCU, en de verwachting is dat het team een grote rol speelt in de aankomende Avengers-films. Na de lichte reset die het MCU dan ontvangt is het tijd om de mutanten weer geheel op zichzelf in de schijnwerpers te zetten. De verantwoordelijkheid daarvoor ligt bij Jake Schreier, die eerder ook Thunderbolts regisseerde voor Marvel. In principe is er nog maar weinig bekend over hoe deze nieuwe versie van het team eruit gaat zien, al schijnt dat de focus wordt gelegd op een jonge versie van de X-Men. Enfin, waarschijnlijk wachten we zeker nog tot 2028 op de film.

Blade - onbekend

Je zou denken dat het niet al te moeilijk is, maar Marvel lijkt de code van een Blade-film niet te kunnen kraken. Velen zouden al genoegen nemen met een bloederige actiefilm, waarin we de half-vampier Blade - gespeeld door de magnifieke Mahershala Ali - op de agressieve, volwaardige bloedzuigers zien jagen. Maar Marvel vliegt door de regisseurs en schrijvers alsof ze er een kampvuur mee onderhouden, en het project lijkt maar niet van de grond te komen. Ook de team-up met Kit Harringtons Black Knight, naar wie gehint werd in The Eternals, laat dus nog op zich wachten.

Shang-Chi 2 - onbekend

Er zijn drie dingen die we zeker weten over het vervolg op Shang-Chi: The Legend of the Ten Rings. Ten eerste dat de film op de planning staat, ten tweede dat Destin Daniel Cretton - die ook de eerste film regisseerde - weer aan boord is en tot slot dat Simu Liu de titulaire rol weer op zich neemt. Afijn, die laatste is een open deur, maar er is verder gewoon nog praktisch niets te zeggen over de film. Wellicht wordt er dieper ingegaan op de herkomst van de Ten Rings, gezien het mysterie daarvan in de post-credits-scène van het eerste deel werd opgegooid.

Armor Wars - onbekend

De productietijdlijn van Armor Wars is nogal vaag te noemen. Het project werd aanvankelijk aangekondigd als een serie voor op Disney+, maar werd later toch omgebouwd naar een bioscoopfilm. Wat er allemaal aan het project veranderd is zullen we waarschijnlijk nooit te weten komen, maar in ieder geval lijkt de opzet vergelijkbaar te zijn. Enfin, het verhaal draait waarschijnlijk om Rhodey, aka War Machine, die na een jarenlang dutje in een Skrull-basis wakker wordt en erachter komt dat Tony Starks technologie op onzuivere manieren wordt gebruikt. Of Armor Wars überhaupt nog wel het daglicht gaat zien is op dit punt niet meer zeker. We hebben er al lang niets meer van gehoord.

Nova - onbekend

Van Nova weten we eigenlijk alleen dat er ooit een serie moet komen. Mocht je in de war zijn: Nova is een superheld die zijn krachten krijgt van een buitenaardse helm, waardoor de drager vrijwel onverwoestbaar wordt. In het MCU zijn nog geen Nova’s voorbij gevlogen, al hebben we wel het Nova Corps gezien in Guardians of the Galaxy. Die ruimtepolitie is later geheel uitgeroeid door Thanos, dus kom maar door met die ‘laatste overlevende’-verhaallijn, Marvel!

The Punisher: One Last Kill - 12 mei 2026

Na Werewolf by Night en de Guardians of the Galaxy Holiday Special leek Marvel het bestaan van de Special Presentations een beetje te zijn vergeten. De specials van pakweg een uur kunnen snel en simpel een verhaal vertellen dat een bepaalde kant van het MCU verder uitdiept, of juist een geheel nieuwe kant laat zien - zoals de monsterjagers in Werewolf by Night. Vlak voor de release van Daredevil: Born Again bevestigde Marvel Studios' Head of Streaming, Brad Winterbaum, dat de studio bezig is met een Special Presentation rondom Jon Bernthals Punisher, die ook terugkeert in Born Again seizoen 1. Niet het vervolg, hij is namelijk te druk met Spider-Man.

Daredevil: Born Again seizoen 2 - 24 maart 2026

Het eerste seizoen van Daredevil: Born Again werd geplaagd door allerlei productieproblemen. Het aanvankelijke creatieve team wilde de serie losstaand van de voorgaande Netflix-serie maken, maar zowel Marvel Studios als Charlie Cox - die Matt Murdock aka Daredevil speelt - en Kingpin-acteur Vincent D'onofrio waren niet tevreden met die aanpak. Het oude team werd van het project gehaald, en er kwam een nieuw team onder leiding van Dario Scardapane - die eerder The Punisher ontwikkelde voor Netflix. Er werd een nieuwe pilot en finale opgenomen die de serie aan het Netflix-tijdperk verbond.

Deze wisselwerking van oud en nieuw materiaal is op een aantal momenten in Born Again seizoen 1 merkbaar, maar in seizoen 2 hoeft dat niet meer het geval te zijn. Dit seizoen is met een specifieke visie ontwikkeld, en zou dus nog beter het gevoel van de geliefde Netflix-serie op moeten wekken. Zoals je in Jacco's review van het tweede seizoen kunt lezen is dat ook best goed gelukt.

VisionQuest - 2026

Een van de eerste Marvel-projecten na het Infinity Saga-concluderende Avengers: Endgame was WandaVision, een serie waarvan veel verhaallijnen al zijn doorgetrokken in Doctor Strange in the Multiverse of Madness en Agatha: All Along. Een element van de serie waarover we daarentegen sinds de finale van WandaVision niets meer hebben gehoord is de hernieuwde Vision, die nu geheel in het wit over de wereld rondvliegt. Dat we meer van Vision gaan zien is zeker, maar over wat we daarvan kunnen verwachten valt nog niets te zeggen.

Spider-Man: Beyond the Spider-Verse - 25 juni 2027

Het leek al te mooi om waar te zijn dat Beyond the Spider-Verse maar een jaar na de release van Across the Spider-Verse zou uitkomen. Veel te mooi, zo blijkt, want de originele releasedatum in maart 2024 is opgeschoven naar 18 juni 2027. Na de gigantische cliffhanger in het tweede deel van de Spider-Verse-trilogie is dat vervelend, maar geduld is een schone zaak.

We zijn in ieder geval gebleven bij Miles Morales, die vastzit in een alternatief universum waar New York aan diggelen ligt. Er is namelijk geen Spider-Man aanwezig in die dimensie. Miles moet terugkeren naar zijn eigen dimensie, voordat de superschurk Spot zijn vader vermoordt. Maar zoals het Spider-Man betaamt, kan Miles de chaos in dit alternatieve New York vast ook niet negeren.

Spider-Man: Noir – 25 maart 2026

We blijven nog heel even bij de webslingerende spinnemans, want deze Prime Video-serie is zeker noemenswaardig. Niet op zijn minst omdat Nicholas frickin’ Cage de rol van Spider-Man op zich neemt, net zoals in het geanimeerde Spider-Man: Into The Spider-Verse uit 2018. Ondanks dat de personages allebei een Noir-versie van de webhead zijn, kunnen we er wel vanuit gaan dat dit twee verschillende versies van Noir betreft. Beiden geven daarentegen met genoegen een pak rammel aan nazi’s, waar er in de jaren dertig genoeg van rondlopen.

X-Men '97 seizoen 2 - zomer van 2026

Het eerste seizoen van X-Men ‘97 was een meesterlijke terugkeer naar The Animated Series uit de jaren ‘90, dus dat er meer aankomt is geen verrassing. De showrunner van dat eerste seizoen - Beau DeMayo - is daarentegen niet meer betrokken bij de productie nadat hij werd beticht van ongewenst gedrag op de werkvloer. DeMayo’s verhaal voor seizoen 2 wordt nog wel gebruikt, maar het daadwerkelijke schrijfwerk wordt gedaan door de mensen achter What if…?. We hopen dus dat de kwaliteit wordt gewaarborgd.

X-Men ‘97 seizoen 2 behandelt de Age of Apocalypse-verhaallijn uit de comics, waarbij de X-Men verspreid zijn over het verleden en het opnemen tegen de schurk Apocalypse, die het einde van de wereld in probeert te luiden met zijn vier ‘Horsemen’.

Your Friendly Neighborhood Spider-Man seizoen 2 en 3 - seizoen 2 komt in de herfst van 2026

Your Friendly Neighborhood Spider-Man was verbazingwekkend leuk, dus dat Marvel direct het groene licht geeft aan nog twee seizoenen is goed nieuws. Het tweede seizoen komt in de herfst uit, en gaat meer tonen van deze nieuwe Spider-Man-variant. Het eerste seizoen wist al een interessante spin op zowel de MCU- als comic-versie van het welbekende webhoofd te geven, en heeft toekomstige verhaalelementen opgezet die de Spider-Man-mythos op geheel nieuwe wijze uit kunnen breiden.

Allemaal leuk en aardig, die bewegende beelden, maar de oorsprong van Marvel ligt nog altijd in de comics. Tot op de vandaag komen er nog iedere week nieuwe verhalen uit, en daar zitten absolute parels tussen die je geheel misloopt als je het bij de films en series houdt. Hieronder vind je een lijstje met runs die je kunt lezen, alsmede een korte toelichting over hoe je überhaupt begint met je comicreis.

Het is de voornaamste vraag rondom comics: ‘waar moet ik überhaupt beginnen’Er is immers decennialang aan materiaal, en wanneer je besluit gewoon bij - bijvoorbeeld - Spider-Man nummer 1 te beginnen, kom je erachter dat er zo’n 85 ‘Spider-Man nummer 1’s’ zijn. Ja, er zijn heel veel comics, maar beginnen met lezen is ook zo moeilijk als je het zelf maakt.

Een valide aanpak om te beginnen met lezen is door gewoon een comic te pakken, open te slaan en te lezen. Maakt niet uit of dat Spider-Man #282, Guardians of the Galaxy #4 of The Ultimates #20 is. Vaker dan niet zijn comics namelijk zo opgebouwd dat je in ieder geval weet wat er gebeurt - zij het door een korte samenvatting aan het begin of door de personages die toevallig even reflecteren op die recente bankroof waardoor ze op het spoor van de schurk zijn geraakt.

Middenin een run beginnen blijft daarentegen avontuurlijk, dus bij nummertje 1 instappen is zeker geen slecht idee. Maak je vooral niet druk over wat je wel of niet mist, want nogmaals: wat écht relevant is voor dat verhaal kom je wel te weten. Als je écht op een belangrijk punt in de geschiedenis van een personage wil beginnen met lezen is er uiteraard de wonderlijke wereld van het internet, waar voor vrijwel ieder personage wel reading guides te vinden zijn die haarfijn uitleggen bij welke run uit welk jaar en van welke schrijver je moet beginnen om de belangrijkste verhalen mee te krijgen.

Goed, dan weet je dus waar te beginnen, maar waar haal je vervolgens de comics vandaan? Er zijn in Nederland een paar stripboekenwinkels die ook de Amerikaanse comics verkopen, of daar juist in specialiseren. Een tripje daarnaartoe is altijd mogelijk, en als je toch nog vragen hebt over waar te beginnen, staan medewerkers geheid klaar om je verder te assisteren. Als je aan menselijk contact hekelt is het ook mogelijk om op verschillende winkels te zoeken naar de bundels die je nodig hebt of interessant lijken. Losse nummers - ook wel issues genoemd - zijn bij bepaalde webwinkels ook los verkrijgbaar en/of te pre-orderen.

Ook hier ligt mogelijk weer een kink in de kabel: al die comics zijn namelijk geprint, soms wel jaren geleden. En heruitgaves zijn geen gegeven, waardoor de prijzen voor sommige bundels, single issues en omnibussen flink op kunnen lopen. Zeker als je pas net begint met lezen vraagt dit wellicht wat forse investeringen, maar als je liever digitaal leest of daar in ieder geval geen probleem mee hebt, biedt Marvel ook uitkomst middels de Marvel Unlimited-app.

Je betaalt voor Marvel Unlimited per maand een tientje, en krijgt daarvoor toegang tot praktisch de volledige publicatiegeschiedenis van het bedrijf. De app heeft ook reading guides die je helpen met het lezen over bepaalde personages en teams. De zoekfunctie laat wat te wensen over - je kunt bijvoorbeeld niet zoeken op schrijver, tekenaar of jaartal, wat zoeken naar personages met een jarenlange publicatiegeschiedenis soms wat hels maakt - maar zeker voor beginnende lezers biedt Marvel Unlimited genoeg handvaten om je comicreis mee te beginnen.

Ook noemenswaardig is daarbij de Marvel Premier Collection. Deze kleinere, meer manga-formaat bundels verzamelen een aantal van de iconische Marvel-verhalen zoals Civil War en Daredevil: Born Again in een betaalbaarder formaat. De boeken in de Premier Collection kosten zo’n 15 euro per stuk, en geven je direct een volledig rond verhaal rondom Marvels meest populaire personages.

Hieronder hebben we een aantal comics op een rij gezet die voor zowel beginnende als meer bekende Marvel-lezers de moeite waard zijn. Momenteel zijn hiervan Hawkeye: My Life as a Weapon en Captain America: The Winter Soldier ook beschikbaar in het Premier-formaat.

Hawkeye: My Life as a Weapon

Schrijver: Matt Fraction

Tekeningen: David Aja

Hawkeye is niet per se de meest iconische Marvel-held, maar dat vergeet je na één issue van Matt Fractions run eigenlijk al. Clint Barton is als ‘gewone’ gast namelijk een ander kaliber Avenger dan Thor en Captain America, wat in dit verhaal veel aan bod komt. Dit heeft namelijk nogal veel invloed op een mens, en we zien hoe Clint daar temidden een wat gegronder conflict mee omgaat.

My Life is a Weapon is een uitermate goed gebalanceerd verhaal, vol humor en hartverscheurende momenten - prachtig tot uiting gebracht door de tekeningen van David Aja. Als je nog niet overtuigd bent: een hele issue wordt verteld vanuit het perspectief van de halfblinde Lucky the Pizza Dog. Hij eet graag pizza. Dan weet je dat.

Spider-Man: Life Story

Schrijver: Chip Zdarsky

Tekeningen: Mark Bagley

Als je zo ver in dit artikel bent gekomen en nog altijd geen idee hebt over wie Spider-Man is, krijg je een applaus. En schrobmiddel voor de steen waar je onder hebt geleefd, want dat kan niet gezond zijn. Spider-Man is de bekendste superheld, punt, en in Life Story nemen Chip Zdarsky en Mark Bagley ons mee door zijn leven. Hoewel Marvel Comics normaliter plaatsvinden op een ‘glijdende tijdlijn’ die de oorsprong van veel personages moderniseert, begint Life Story bij het begin in de jaren 60.

Ieder opvolgend nummer in de serie laat vervolgens gebeurtenissen uit het opvolgende decennium zien, dus de jaren 70, 80 enzovoort. Peter Parker wordt in die tijd dus ook op realistisch wijze ouder, terwijl bekende Spider-Man-verhalen als Kraven’s Last Hunt en zijn rol in Civil War verweven worden in zijn levensverhaal. Life Story is uniek, en een prachtige liefdesbrief aan het verleden van de iconische muurkruiper.

Captain America: The Winter Soldier

Schrijver: Ed Brubaker

Tekeningen: Steve Epting, Michael Lark

Het grote mysterie van wie de Winter Soldier is, is er na de afgelopen jaren en de gelijknamige MCU-film uit 2014 wel een beetje vanaf, maar dat maakt dit Captain America-verhaal niet minder fascinerend. Captain America ontstond als een propaganda-printer voor Amerika tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar de beste verhalen rondom het personage tonen aan dat hij tegenwoordig meer staat voor een betere toekomst dan een rood-wit-blauwe vlag.

In een spionagethriller als The Winter Soldier, waarin Cap het keihard aan de stok krijgt met de Amerikaanse overheid, komt dit erg goed naar voren. Daarbij is het mysterie rondom de identiteit van de geheimzinnige supersoldaat nog altijd geweldig opgebouwd. Zelfs wanneer je al weet wie hij is, is het even leuk om steeds dichter bij die onthulling te komen.

Guardians of the Galaxy (2008)

Schrijvers: Andy Lanning en Dan Abnett

Tekeningen: Paul Pelletier

De Guardians of the Galaxy was jarenlang een relatief obscuur team in Marvels portfolio, uiteraard voordat James Gunn in 2014 met zijn geweldige space-opera in het MCU kwam. In de comic-run van zes jaar daarvoor zie je daarentegen al hoe de zaadjes voor die modernere versie van de Guardians geplant worden door Abnett en Lanning. Het is een wat minder jolige versie van de Guardians dan je waarschijnlijk gewend bent, maar de verhalen in deze run zitten desalniettemin vol met gekke sci-fi concepten, pratende honden en prachtige buitenaardse taferelen van Paul Pelletiers hand.

Wolverine: Revenge (2024)

Schrijver: Jonathan Hickman

Tekeningen: Greg Capullo

Wolverine is een van de bekendste Marvel-personages ooit, en in Revenge gooit schrijver Jonathan Hickman alle remmen los. De titel van het boek vertelt je eigenlijk alles wat je moet weten: Wolverine is kwaad en aast op wraak tegen verschillende Marvel-schurken die hem onrecht aan hebben gedaan. En als je Wolverine kent, weet je dat je daar niet zonder kleerscheuren uit komt. Dit is niet het meest diepzinnige verhaal rondom Logan dat je ooit gaat lezen, maar het is wel verdomd vet. Dat mag er ook zijn!

Books of Doom (2005)

Schrijver: Ed Brubaker

Tekeningen: Pablo Raimondi

Doctor Doom staat eind 2026 volop in de schijnwerpers in Marvel Studios’ Avengers: Doomsday, gespeeld door voormalig Tony Stark/Iron Man-acteur Robert Downey Jr. Daar hebben sommigen - zoals ondergetekende - zo hun bedenkingen bij, maar nu Doom in het collectieve gedachtegoed terecht is gekomen is dat ook het perfecte moment om Books of Doom aan te prijzen. Daarin kom je namelijk precies te weten wie de heerser van Latveria is, waarom hij zo geworden is, waar zijn rivaliteit met Reed Richards van de Fantastic Four vandaan komt, en simpelweg waarom hij een van de beste slechteriken in fictie is. Punt. En dat allemaal in zes issues van 32 pagina’s.

Het Ultimate Universe (2024)

Schrijvers: Jonathan Hickman, Deniz Camp, Peach Momoko, Bryan Hill, Chris Condon, Alex Paknadel

Tekeningen: Peach Momoko, Marco Checchetto, Stefano Casselli, Phil Noto, Alessandro Cappuccio

Comics gaan al lang mee, en zoals je eerder al kon lezen is het vaak lastig om te beslissen waar je moet beginnen. Met de boeken uit het nieuwe Ultimate-universum - niet te verwarren met het Ultimate Universe dat in 2000 begon - wordt in ieder geval dat probleem verholpen. Een van de unieke aspecten van dit universum is namelijk dat er een begin, midden en eind aan dit verhaal is. Je begint met lezen bij Ultimate Invasion van Jonathan Hickman, gaat daarna door met The Ultimates van Deniz Camp en kunt daaromheen de overige runs - Ultimate Spider-Man, Black Panther, X-Men en Wolverine - lezen.

Daar zit ook nog eens een specifieke structuur in, waarin iedere issue zich in principe een maand na de vorige afspeelt. Alles bouwt namelijk op naar Ultimate Endgame, het einde van de verhalen in dit Ultimate Universe. Daarbij kun je aan de Ultimate-boeken beginnen zonder veel voorkennis van het Marvel-universum - de personages zijn namelijk op ingrijpende - al soms wat minder - manieren veranderd om een nieuw perspectief te bieden. Zo is Peter Parker geen tiener wanneer hij zijn krachten krijgt, maar een getrouwde vader. De X-Men? Die hebben nooit van een Xavier gehoord, gezien het team uit een groepje Japanse tieners bestaat.

Niet ieder boek in de Ultimate Universe is een regelrechte winnaar, maar met dit experiment heeft Marvel wel een ontzettend uniek concept in het comic-landschap neergezet. Gezien dit ook een rond verhaal betreft, kun je ook direct binnenstappen en een compleet verhaal uit dit nieuwe, compacte Marvel-universum tot je nemen.

Leuk en aardig al die films, series en boekjes, maar daar gaan onze vingers ook van jeuken. Gelukkig zijn er ook genoeg avonturen om zelf te beleven in de verschillende Marvel-werelden met dank aan videogames. De titels die je nu al kunt spelen en wat er nog zoal aankomt staan hieronder op een rijtje.

De Marvel’s Spider-Man-games

Ontwikkelaar: Insomniac Games

Platformen: Marvel’s Spider-Man en Miles Morales zijn cross-platform op de PlayStation 4 en 5 en pc beschikbaar. Spider-Man 2 is op PlayStation 5 en pc speelbaar.

In de comics zegt Peter Parker weleens dat hij de deur uitgaat als Spider-Man om even een uurtje te slingeren en zijn hoofd leeg te maken. Bij Insomniac Games is het gelukt om precies dat gevoel neer te zetten. Door Manhattan slingeren als Peter Parker en Miles Morales is ontzettend soepel, en dat je zo nu en dan even een overval moet stoppen? Dat is gewoon Spider-Man op z’n best.

Naast gameplay om van te smullen heeft Insomniac ook een unieke versie van Spider-Man als personage neergezet. Deze versie van Peter Parker zit al zo’n tien jaar in het webslinger-vak, en krijgt na verloop van tijd ook te maken met het mentorschap. Miles heeft namelijk ook spinnenkrachten, en gezien de verantwoordelijkheid die dat met zich meebrengt is het aan hen om New York veilig te houden.

Marvel’s Midnight Suns

Ontwikkelaar Fireaxis Games

Platformen: pc, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X en S

Als er iets te zeggen is over Marvel’s Midnight Suns, is het wel dat de game uitpuilt van de liefde voor het bronmateriaal. De turn-based gameplay waarin je kaarten selecteert die elk een vaardigheid activeren zal niet iedere fan bekoren, maar de ontwikkelaars bij Firaxis hebben zonder twijfel hun onderzoek gedaan naar ieder personage en diens geschiedenis. Spelers maken zelf een personage, The Hunter genaamd, die het kind van de demoon Lilith is. Het doel van de Hunter is daarentegen het tegengaan van diens moeder, waarvoor samengewerkt wordt met allerlei Marvel-helden. Denk daarbij aan Spider-Man, Wolverine, Blade, Doctor Strange en Magik.

Guardians of the Galaxy

Ontwikkelaar: Eidos Montreal

Platformen: pc, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X en S, Nintendo Switch (Cloud-versie)

In 2014 bewees James Gunn met zijn Guardians of the Galaxy-film dat je zelfs een relatief obscuur team uit de comics kunt moderniseren en naar een sterrenstatus kunt tillen. Eidos Montreal trachtte op dit succes te kapitaliseren met een game gebaseerd op dit team, die helaas niet de verkoopaantallen bereikte die moederbedrijf Square Enix had willen zien. Jammer, want Guardians of the Galaxy is echt een leuke game.

Je speelt in het spel exclusief als Peter Quill, aka Star-Lord, maar stuurt tijdens de gevechten wel continu de overige Guardians aan. Zo vertel je aan Rocket wanneer ‘ie met bommen moet strooien en aan Drax wanneer hij een nederige slijmkubus even moet supplexen. Het continue geklets tussen de Guardians toont daarbij het sterke schrijfwerk van de game, wat ook weer terugkomt in het unieke verhaal dat zowel de comicversie als meer bekende filmvariant van dit team combineert.

Marvel Cosmic Invasion

Ontwikkelaar: Tribute Games Inc., Dotemu

Platformen: pc, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series S en X, Nintendo Switch

In een andere hoek van de superheldenwereld bevinden zich de Teenage Mutant Ninja Turtles, die in 2019 schitterde in de 2D-beat-em-up Shredder’s Revenge van Tribute Games Inc. Die game viel goed in de smaak, zo goed zelfs dat de ontwikkelaar nu een ander superhelden-universum onder handen mocht nemen. Je mag drie keer raden welke dat is geworden.

In het spel neem je de controle over personages als Spider-Man, Wolverine, Nova, She-Hulk, Rocket Raccoon en Phylla-Vel, die het opnemen tegen Annihulus. Deze kosmische entiteit brengt met zijn leger - de Annihilation Wave - een grote dreiging met zich mee voor de aarde. Ook gaan de helden op de vuist met mutanten-jagende Sentinels en kwaadaardige A.I.M.-wetenschappers. Al die Marvel-geschiedenis, samen met de strakke gameplay van Tribute? Ja, dat is puur plezier.

Marvel Snap

Ontwikkelaar: NuVerse, Second Dinner

Platformen: pc, Android, iOS

Je hoeft geen uren uit te trekken voor het spelen van iedere Marvel-game. Een snel rondje in het kaartspel Marvel Snap is namelijk zo voorbij, al is dat ook verraderlijk. Enfin, Snap is uniek in dat er niet één, maar drie speelvelden zijn waar jij en je tegenstander kaarten op neerleggen. Op die kaarten staan allerlei Marvel-personages met een power-level, en de speler die na zes rondes het hoogste totale power-level heeft op twee speelvelden wint. Klinkt simpel, is nog verdomt lastig. Zeker gezien veel kaartjes nog verschillende vaardigheden en effecten hebben. Genoeg om je tanden in te zetten, dus!

Marvel Rivals

Ontwikkelaar: NetEase

Platformen: pc, PlayStation 5, Xbox Series X en S

Het concept van een hero shooter met Marvel-personages is eigenlijk zo logisch, dat we bijna verbaasd zijn dat het zo lang heeft moeten duren. In 2024 kwam Marvel Rivals uit, en konden we á la Overwatch payloads gaan verplaatsen en strategische punten op verschillende locaties gaan overnemen. Nee, Rivals toornt nauwelijks aan de formule van een hero shooter, maar het spel wordt nog zeer consistent aangevuld met nieuwe personages en locaties, terwijl er voor de fans op de achtergrond ook een verhaal afspeelt waar zij rekening mee kunnen houden. Oh ja, en Jeff the Landshark is van de partij. Dat is ook een pluspunt.

Marvel Ultimate Alliance 3: The Black Order

Ontwikkelaar: Team Ninja

Platformen: Nintendo Switch, ook speelbaar op de Switch 2

Wist je dat de Nintendo Switch een exclusieve Marvel-game huisvestigt? Marvel Ultimate Alliance 3 kwam tien jaar na het tweede deel uit op de Nintendo-console. De op co-op gerichte insteek van het spel komt daar ook wel tot zijn recht, gezien je met maximaal vier spelers verschillende Marvel-personages kunt besturen om het verhaal mee door te spelen. Net als de eerdere Ultimate Alliance-games speel je deze dungeon crawler vanuit een Diablo-achtig top-down perspectief, en hak je Thanos en de titulaire Black Order in mootjes. Het verhaal is best geinig, de gameplay doet wat het moet doen, dus als je - eventueel met wat vrienden - zin hebt in een nieuw Marvel-avontuur is Ultimate Alliance 3 een prima game om je tijd aan te besteden.

Marvel 1943: Rise of Hydra

Ontwikkelaar: Skydance Media

Releasedatum: 2026

Platformen: nog niet bevestigd

Het spel waar we vooralsnog de meeste officiële beelden van hebben gezien is de actiegame van Skydance Media, de ontwikkelstudio van voormalig Uncharted-schrijver Amy Hennig. Op z’n minst opmerkelijk is de trailer, die er dankzij de MetaHuman Creator van Unreal Engine 5.4 bizar realistisch uitziet. Verder is er ook het een en ander bekend over het verhaal.

Rise of Hydra speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog, en spelers besturen gedurende het verhaal vier verschillende personages. Aan de kant met superkrachten is er Steve Rogers, aka Captain America, gevolgd door de toenmalige koning van Wakanda, opa van T’Challa en Black Panther: Azzuri. Je krijgt echter  ook de controle over twee ‘gewone’ mensen, namelijk de Amerikaanse soldaat Gabriel Jones en de Wakandan spion Nanali. Hoe de verhalen van die vier personages samenkomen gaan we meemaken. De game moet in 2025 uitkomen, maar er is nog geen specifieke releasedatum voor Marvel 1943: Rise of Hydra.

Marvel Tokon: Fighting Souls

Ontwikkelaar: Arc System Works

Releasedatum: 6 augustus 2026

Platformen: pc, PlayStation 5

Voor iedereen die de Marvel vs. Capcom-fighting-games een warm hart toedraagt, en nog altijd wacht op een nieuwe titel biedt Marvel Tokon wellicht uitkomst. Ryu, Mega Man en Dante zijn dan wel afwezig, maar deze titel van ontwikkelaar Arc System Works - bekend van Guilty Gear: Strive - lijkt toch een keiharde fighting-game te worden. De studio schroomt ook niet om de bekende Marvel-personages vorm te geven in een door anime-geïnspireerde stijl.

Marvel Tokon: Fighting Souls is een 4v4 tag-team fighter, wat inhoudt dat spelers vier personages uitkiezen waar ze tijdens de knokpartij kunnen wisselen. Momenteel zijn er acht speelbare personages voor de game bevestigd, dat zijn: Spider-Man, Star-Lord, Iron Man, Captain America, Ghost Rider, Ms. Marvel, Storm en Doctor Doom.

Marvel’s Wolverine

Ontwikkelaar: Insomniac Games

Releasedatum: 15 september

Platformen: PlayStation 5

De game werd al in 2021 onthuld in dezelfde PlayStation Showcase als Spider-Man 2, die twee jaar later in de schappen lag. Geruime tijd werd het daarna erg stil rondom Marvel’s Wolverine. Een belangrijke reden hiervoor is natuurlijk de grote hack, waardoor ontzettend veel informatie over de werknemers van Insomniac en de projecten waar ze aan werken op straat kwam te liggen.

Een eerste trailer bevestigt veel van wat we al hoopten en dachten. Insomniac is niet bang voor een potje geweled en laat spelers vijanden compleet aan stukken scheuren met Wolverine’s klauwen. Vergis je dus niet, dit wordt een veel bloederige en volwassenere game dan Spider-Man. Wat betreft verhaal lijken we terug te gaan naar Wolvie’s begindagen, waarbij hij in dit geval z’n geheugen kwijtraakt en pekken als Alaska en Madripoor aandoet. Ook de mutant Mystique lijkt een grote rol te spelen in de game, maar verder weten we – gelukkig – nog weinig.

Marvel’s Iron Man

Ontwikkelaar: EA Motive Studio

Releasedatum: onbekend

Platformen: onbekend

Al sinds september 2022 werkt de studio achter de Dead Space-remake aan een Iron Man-game. Eerder werkte Motive ook aan Star Wars Squadrons, dus de ontwikkelaar heeft bewezen ervaring met het maken van games die draaien om vliegende machines. En laten we niet vergeten dat technologie achter de exosuits uit Anthem ook nog ergens in de kelder van EA ligt. Details zijn verder schaars, maar er gaan geruchten dat de game een open wereld bevat om in rond te vliegen. Het project wordt overzien door Olivier Proulx, die eerder de ontwikkeling van Eidos Montreals Guardians of the Galaxy leidde.

Marvel’s Blade

Ontwikkelaar: Arkane Lyon

Releasedatum: onbekend

Platformen: nog niet bevestigd

Blade wordt gemaakt door Arkane Lyon, dus niet de gesloten studio achter Redfall. De enige beelden betreffen momenteel nog een teaser waarin onze Daywalker te zien is. Arkane Lyon ontwikkelde eerder de Dishonored-games en Deathloop, en als we Creative Director Sébastien Mitton zo horen is de studio erg enthousiast om nu aan Blade te werken. Het gaat waarschijnlijk nog wel even duren tot we hun werk kunnen aanschouwen, de laatste geruchten stellen namelijk dat de game rond november 2027 moet uitkomen. De game is wel volop in productie sinds eind 2024.