Het jaarlijkse Mobile World Congress (MWC) zit er weer op. We waren aanwezig op ’s werelds grootste telecombeurs en zet in dit artikel de meest opvallende aankondigingen en trends van MWC 2019 op een rij.

Het is ongetwijfeld dé trend van het MWC 2019: 5G. De ontwikkeling is al jaren gaande, maar op deze beurs werd de introductie van 5G voor het eerst concreet. Meerdere bedrijven kondigden bijvoorbeeld hun eerste 5G-smartphones aan. LG presenteerde de V50 ThinQ 5G, een opgevoerde variant van de V40 met 5G-ondersteuning en vier camera’s achterop. Wanneer en voor welke prijs de smartphone uitkomt, wil de fabrikant echter nog niet kwijt. Een woordvoerder van LG bevestigt desgevraagd wel dat het toestel in eerste instantie niet in Nederland uitkomt.

Samsung liet MWC-bezoekers voor het eerst spelen met zijn Galaxy S10 5G, in feite een grotere en krachtigere S10-uitvoering die geschikt is voor 5G. Ook dit toestel verschijnt voorlopig niet in Nederland. Wat de smartphone gaat kosten in de landen waar hij wél uitkomt, is nog niet duidelijk. ZTE presenteerde de Axon 10 Pro 5G, een high-end toestel dat in de lente uitkomt voor een nog onbekende prijs.

©PXimport

Xiaomi is de enige fabrikant die een 5G-toestel met een prijskaartje aankondigde. De nieuwe Mi Mix 3 5G verschijnt in mei voor 599 euro. Die adviesprijs is lager dan verwacht, want vooraf werd aangenomen dat de eerste 5G-smartphones fors duurder worden dan 4G-modellen. Bij de Xiaomi Mi Mix 3 is dat prijsverschil slechts zo’n honderd euro, waarbij de 5G-editie ook een snellere processor en iets grotere accu heeft.

Andere merken, waaronder Sony, Oppo en OnePlus, demonstreerden op de beurs prototypes van hun komende (eerste) 5G-toestellen. Waar, wanneer en voor welke prijs die uitkomen: niemand die het weet. Wat je straks hebt aan zo’n eerste generatie 5G-smartphone weet eigenlijk ook nog niemand. Ja, hogere up- en downloadsnelheden zijn mogelijk, maar dan moet je je wel op een plek bevinden met een 5G-netwerk. Het zal nog jaren duren voordat het in Nederland beschikbaar is.

5G voor de zakelijke markt

Telecomproviders, toestelfabrikanten en andere bedrijven onthulden en demonstreerden allerlei 5G-toepassingen op de beursvloer, maar die zijn voornamelijk gericht op bedrijven. Via een 5G-verbinding kan je straks op afstand een auto/vrachtwagen besturen, een operatie uitvoeren en live muziek maken met een band die zich aan de andere kant van de wereld bevindt. Interessante nieuwe mogelijkheden, maar ze werken pas als er genoeg 5G-netwerken operationeel zijn. Dat lijkt nog minstens anderhalf jaar te duren.

Opvouwbare smartphones

De opvouwbare smartphone is een innovatie waar fabrikanten en consumenten al jaren naar uitkijken. Het concept, waarbij het telefoonscherm uitklapt tot een groter tabletdisplay, klinkt interessant en zou allemaal nieuwe mogelijkheden met zich meebrengen. Na jaren van ontwikkeling en tests zijn een aantal fabrikanten nu bijna zover om hun eerste toestellen uit te brengen.

Samsung presenteerde vlak voor het MWC de Galaxy Fold, die in april verschijnt voor bijna tweeduizend dollar. Het apparaat heeft een 4,6 inch scherm voorop dat uitgeklapt een 7,3 inch tabletscherm wordt.

Op de beurs onthulde Huawei zijn 6,6 inch Mate X (2300 euro) die in de tabletmodus 8 inch meet. Het toestel verschijnt later dit jaar, maar de fabrikant wil niet precies zeggen wanneer.

©PXimport

Beide opvouwbare smartphones ondersteunen 5G en lijken – mede daarom – niet naar Nederland te komen. Het eerste Nederlandse 5G-netwerk (van T-Mobile) wordt namelijk pas eind 2020 verwacht. Het precieze nut van de opvouwbare telefoon is ons na MWC nog niet helemaal duidelijk. Samsung en Huawei hebben verschillende toepassingen laten zien, bijvoorbeeld meerdere apps naast elkaar draaien of simpelweg één app op het grote scherm tonen. Best handig, maar wat ons betreft geen killer features. Die worden waarschijnlijk pas later bedacht. MWC maakt duidelijk dat de opvouwbare smartphone zich nog in de vroege fase bevindt.

Merken als TCL (van BlackBerry en Alcatel), Energizer en Motorola werken ook aan opvouwbare toestellen. Wanneer en voor welke prijzen die uitkomen, willen de fabrikanten nog niet zeggen. Grote kans dat we hier meer over horen op de IFA 2019, de eerstvolgende grote telecombeurs die in september plaatsvindt.

©PXimport

Extra scherm bij LG

LG presenteerde in januari ’s werelds eerste oprolbare televisie, maar lijkt nog niet mee te doen aan de opvouwbare smartphone. Het bedrijf pakt het iets anders aan en komt met de Dual Screen-hoes voor zijn nieuwe V50 ThinQ 5G-smartphone. Deze hoes bevat een 6,2 inch full-hd oled-display en werkt zowel los van als in combinatie met het 6,4 inch scherm van de V50. Je kan bijvoorbeeld twee apps schermvullend naast elkaar gebruiken of het secundaire display gebruiken als gamepad of venster met camera-instellingen. Een interessant concept dat in de praktijk prima werkt, maar niet perfect is. Zo maakt de schermhoes de smartphone merkbaar dikker en zwaarder en voelt het geheel niet zo stevig aan. Bovendien vragen we ons af hoeveel mensen deze accessoire gaan kopen. Wij in ieder geval niet, want de V50 ThinQ 5G verschijnt zoals eerder gezegd voorlopig niet in Nederland.

©PXimport

De wederopstanding van PureView

Nokia bracht zeven jaar geleden een bijzondere smartphoneserie uit. De PureView-modellen hadden een 41 megapixel camera achterop en maakten veel betere foto’s en video’s dan concurrerende toestellen. Na jarenlange stilte keert het PureView-merk terug. HMD Global, het bedrijf dat Nokia-smartphones ontwikkelt en verkoopt, presenteerde op het MWC 2019 de Nokia 9 PureView. Dit toestel heeft maar liefst 5 Zeiss-cameralenzen van 12 megapixel achterop en al die lenzen werken samen om totaal één foto te schieten. Het gaat om drie monochrome sensoren en twee kleurensensoren. Als jij op de sluiterknop drukt, maken alle vijf de lenzen minimaal één en maximaal vier foto’s. Al die beeldinformatie wordt gecombineerd tot één plaatje. Deze werkwijze moet onder andere een groter dynamisch bereik, een verbeterd scherpte-diepte-effect (bokeh) en meer detail in een donkere situatie opleveren.

©PXimport

Op de zonnige binnenplaats van het MWC konden we de camera’s van de 9 PureView kort aan de tand voelen. De testfoto’s mogen we helaas niet delen omdat de camerasoftware nog niet definitief is. Onze eerste indruk is wel erg positief: de smartphone maakt scherpe plaatjes met realistische kleuren en een hoog contrast. De bokeh-functie lijkt ook erg goed. De bloemen en mensen die we fotografeerden, waren volledig scherp. Veel toestellen gaan hier de mist in en vervagen bijvoorbeeld haren, oren en hoofddeksels. Een volledig oordeel volgt na een uitgebreide test.

De 9 PureView verschijnt over twee weken voor 599 euro. Voor dat geld krijg je naast de bijzondere cameramodule een Snapdragon 845-processor (van vorig jaar), 6GB werkgeheugen en 128GB opslaggeheugen. Het 6 inch oled-scherm heeft een haarscherpe qhd-resolutie. Omdat de randen boven en onder het display wat dikker zijn, is er geen inkeping nodig voor de frontcamera. Onder het display zit een optische vingerafdrukscanner. De glazen behuizing heeft een usb-c-aansluiting en de 3320 mAh accu ondersteunt draadloos opladen. Nokia heeft de 3,5mm-hoofdtelefoonpoort geschrapt. De smartphone draait op Android One en krijgt twee grote Android-updates en drie jaar elke maand een beveiligingsupdate.

Deze batterij heeft een geïntegreerde smartphone

Ken je Energizer? Vermoedelijk niet vanwege de smartphones. Het batterijenmerk is vooral bekend in de Verenigde Staten, maar brengt via een Frans bedrijf ook smartphones uit. Die hebben – niet geheel verrassend – veel grotere accu’s dan gebruikelijk. Het nieuwste model (P18K Pop) de spant de kroon en heeft een bizarre batterij van 18.000 mAh. Ter vergelijking: de accu van de iPhone XS is 2658 mAh en de Samsung Galaxy S10 heeft een 3400 mAh accu. De P8100S heeft de grootste smartphoneaccu ter wereld en is even dik als vier iPhones op elkaar gelegd. Energizer belooft dat de batterij minimaal een week meegaat bij normaal gebruik. Opladen gaat via usb-c en duurt acht uur.

Het toestel komt in de zomer uit voor een nog onbekende prijs, vertelt een woordvoerder van Energizer. De P18K heeft een 6,2 inch scherm, 128GB opslaggeheugen en draait op Android 9.0 (Pie).

©PXimport

De belofte is duidelijk: sneller op temperatuur, krokanter van buiten, malser van binnen. Met de Easy Fry Infrared zet Tefal als eerste bekende fabrikant infraroodtechnologie in bij een airfryer. De warmte van boven zorgt voor snelle opwarming; het klassieke element onderin zou garant moeten staan voor gelijkmatiger garing. ID test deze noviteit uit.

Wat is er écht nieuw?

Airfryers zijn er in allerlei uitvoeringen. Eén bakmand, twee, naast elkaar, boven elkaar, met stoom, zonder stoom. De meeste modellen zijn varianten op een eerder model met net een extra toevoeging of snufje. Tefal kwam recent met iets wat wel nieuw te noemen is, en dat is de combinatie van hitte via een element en hitte via infraroodlampen. De IR-straling komt van boven, de hitte van het metalen element van onderen. Samen zouden ze moeten zorgen voor enerzijds snelle opwarming en anderzijds gelijkmatige garing. Infraroodlampen kun je kennen vanuit warmtelampen of sauna's. Ze verwarmen vooral het oppervlak waarop ze schijnen. Zou dit een slimme combinatie zijn?

©Tefal

Formaat, bouw en mand: 7 liter

Eerst wat praktische informatie. De Tefal Easy Fry Infrared is een apparaat van 27,9 × 31,3 × 42,1 cm (B/H/D). Hij weegt iets meer dan 5 kilo en heeft een snoer van 1,20 meter. De bakmand trek je in zijn geheel uit het apparaat, onderin zit een verwijderbaar roostertje voor luchtcirculatie. De inhoud van de mand is 7 liter en je zou er 1,5 kilo aan eten in kunnen bereiden. Dat is theorie, in de praktijk werken lagere hoeveelheden beter - maar dit geldt voor elke airfryer. Bovenop zitten de aan-uitknop, twee tiptoetsen voor tijd en temperatuur, toetsen voor de voorkeuzeprogramma's en een extra knop voor een extra crispy finish (daarover verderop meer).

Wat meteen opvalt, is de grote bakmand. Die biedt ruim plaats aan bijvoorbeeld vier kaiserbroodjes of een royale hoeveelheid groenten om te grillen. De bak is rechthoekig, en het rooster onderin zorgt voor een kleine verhoging. Je etenswaren liggen niet direct op de bodem van de mand maar iets erboven; dit is nodig voor de circulatie van lucht.

©Saskia van Weert

Kijkvenster met led: handig meekijken of gimmick?

Opvallend is het transparante kijkvenster boven de lade. Hierdoor zie je de inhoud van de mand liggen en kun je de garing in de gaten houden. Dat werkt goed, en is ook handig om bij te houden of je je eten al moet omdraaien.

©Tefal

Bediening en programma's: snel kiezen, extra crispy-knop

De bediening wijst zichzelf, zeker na doornemen van de gebruiksaanwijzing. Je kiest zelf een combinatie van tijd en temperatuur, of een van de voorkeuzeprogramma's. Standaard start het apparaat in de stand Airfryer. De andere opties zijn roosteren, grillen, toasten, opwarmen, bakken, dehydrateren, en tot slot knapperige finish (crispy finish). Dit laatste is een leuk snufje. Je voegt deze optie met een druk op de knop toe aan een gekozen programma en de bereidingstijd wordt uitgebreid met 2 minuten extra op 230 graden. Speciaal bedoeld voor eten dat je extra krokant wilt hebben.

De voorkeuzeprogramma's zijn instellingen met een vastgestelde tijd en temperatuur. Zo start Airfryen met 190 graden en 10 minuten. Zowel tijd als temperatuur pas je eventueel aan voordat de bereiding start, en tijdens de bereiding gaat dat ook prima. Het programma om te drogen (dehydrate) heeft een vaste temperatuur van 70 graden, dit kun je niet zelf aanpassen. Je start het programma met de startknop. Als je tussentijds de bak opent om je eten op te schudden of om te keren, pauzeert het programma. Het gaat automatisch verder als je de bak weer sluit.

©Tefal

Merkbaar sneller zonder voorverwarmen

De airfryer is opvallend stil en ook het piepje als het eten klaar is, is bescheiden. Prettig, want airfryers maken vaak best een hoop herrie. Na einde van het programma staat de machine in stand by-stand. Na een minuut of vijf piept hij nog eens. Het doel daarvan is ons onduidelijk. Om ongewenste geluiden te voorkomen, is het aan te raden na gebruik de stekker uit het stopcontact te halen.

Prestaties: van kip en friet tot broodjes en groente

Dan de prestaties. Die zijn zonder meer goed. In enkele weken tijd is er van alles in deze airfryer bereid. Van kippendijen tot frites en snacks, van groenten tot aan afbakbroodjes. Voorverwarmen is niet nodig, want de airfryer is zeer snel warm. De resultaten zijn meer dan uitstekend en het eten is ook daadwerkelijk sneller klaar dan in eerder geteste machines. Reken op een tijdsbesparing van zo'n 20 procent. Dit hangt natuurlijk af van wat je precies maakt en hoeveel, maar gerechten waren in de testperiode eigenlijk altijd sneller klaar dan vooraf verwacht.

Na bereiding haal je je eten met een siliconen tang uit de bak. In de gebruiksaanwijzing staat dat je de bak niet ondersteboven mag houden om eten in een schaal te kieperen, vanwege eventuele hete olie of heet vocht dat zich onder het rooster verzamelt. Een nuttig advies, zeker voor de bereiding van vlees, maar bij iets als broodjes afbakken natuurlijk wat overbodig.

Schoonmaken: vaatwasser kan, maar let op inbranden

Zowel de bak als het uitneembare rooster kan na gebruik en afkoelen in de vaatwasser. Wat betreft schoonmaken komt eigenlijk het enige (relatieve) nadeel aan het licht. Beide onderdelen bakken snel aan. Al na enkele keren ontstonden er zwarte aanbaksels op het rooster en in de bakmand. Deze zijn gelukkig met bbq-reiniger wel weg te krijgen uit de mand, maar het is wel een aandachtspunt. Ook de behuizing, het gedeelte waar de mand op staat in de airfryer, vertoont al wat zwarte inbrandplekken die niet weg te poetsen zijn.

©Saskia van Weert

Duurzaamheid & onderhoud

Let verder op met spetterend eten. Als vetspetters vanaf de binnenzijde tegen het transparante venster komen, zijn deze niet meer te verwijderen. Het venster is namelijk niet los te halen. Op de lange termijn kunnen we ons voorstellen dat er daardoor vlekken ontstaan, waardoor je minder zicht hebt op je voedsel.

©Tefal

Conclusie

De Easy Fry Infrared doet precies wat Tefal belooft: hij is razendsnel op temperatuur en levert mooi krokante resultaten met een sappige binnenkant. In de praktijk win je echt tijd, zonder te hoeven voorverwarmen, en de stille werking en het kijkvenster maken 'even tussendoor checken' prettig. De ruime 7-liter mand is fijn voor gezinnen of grotere porties, en de extra crispy-knop is een bruikbare bonus voor wie nét wat meer bite wil.

Daar staat tegenover dat dit een apparaat is dat aandacht vraagt bij schoonmaken. De mand en het rooster kunnen relatief snel inbranden, en vetspetters tegen het niet-losneembare kijkvenster zijn lastig of niet te verwijderen, iets om rekening mee te houden als je veel vette gerechten maakt.

Kortom: zoek je vooral snelheid, krokant resultaat en een ruime bak met handig zicht op de voortgang, dan is de Tefal Easy Fry Infrared een sterke keuze.

De servers van Call of Duty: Warzone Mobile gaan op 17 april voorgoed offline, waardoor de game vanaf dat moment niet meer speelbaar is.

Dat heeft Activision aangekondigd. Afgelopen jaar werd de game al uit app-winkels gehaald en werd de komst van nieuwe seizoensgebonden content al stopgezet, en het voorgoed offline halen van de servers is de laatste stap in het verdwijnen van de game. Mensen kunnen tot 17 april de game gewoon blijven spelen en hun verdiende in-game geld opmaken.

"We zijn enorm dankbaar voor de spelers die Call of Duty: Warzone Mobile hebben ondersteund, alsmede de ontwikkelaars die de ervaring tot leven hebben gewekt", aldus Activision. "De passie van spelers en hun feedback blijft de toekomst van de Call of Duty-franchise vormgeven, en we kijken er naar uit om betekenisvolle seizoensgebonden content en updates naar Call of Duty: Mobile te brengen."

Call of Duty: Mobile blijft er wel

Call of Duty: Warzone Mobile kwam in 2024 beschikbaar als mobiele versie van Call of Duty: Warzone, de battle royale-game voor consoles en pc. Op die platforms blijft Warzone wel speelbaar.

Activision zei het al: voor een mobiele Call of Duty-ervaring kunnen spelers terecht bij Call of Duty: Mobile. Die game kwam in 2019 uit op smartphones en geniet nog altijd van populariteit. Call of Duty: Mobile heeft ook een battle royale-modus - waar Warzone Mobile juist om draaide - alsmede modi als reguliere multiplayer en Zombies.

Activision Blizzard - en dus ook Call of Duty - werd enkele jaren geleden overgenomen door Microsoft. Buiten het feit dat de jaarlijkse nieuwe Call of Duty-game vanaf release ook meteen op Xbox Game Pass verschijnt, heeft dat echter niet veel aan de Call of Duty-franchise veranderd. Wel leek het meest recente deel, het vorig najaar uitgekomen Call of Duty: Black Ops 7, minder populair dan voorgaande delen. Mogelijk heeft dit te maken met dat het jaar daarvoor nog Black Ops 6 uitkwam, en spelers niet zo snel op een direct vervolg zaten te wachten.