Als je in deze dure tijden een nieuwe smartphone nodig hebt, wil je een model dat zo veel mogelijk waar voor zijn geld biedt. En dat hoeft echt geen telefoon van vijfhonderd euro of meer te zijn. Voor maximaal vierhonderd euro koop je al een prima telefoon waar je jaren mee vooruit kunt.

In deze test vind je negen smartphones van bekende merken die op het moment van schrijven verkrijgbaar zijn voor maximaal vierhonderd euro, aangevuld met een model van het opkomende Europese merk Nothing. Apples iPhones zul je niet tegenkomen; het goedkoopste model, de iPhone SE (2022), is met zijn straatprijs van 440 euro namelijk te duur voor deze vergelijkende test.

Hoe we testen

Bij het testen letten we onder andere op de bouwkwaliteit van de telefoon, hoe het scherm bevalt en welke extra functies een toestel biedt. We gebruiken een smartphone in de praktijk om de snelheid, accuduur en oplaadsnelheid te testen. Vanzelfsprekend maken we ook de nodige foto’s en video’s met de telefoon, zowel overdag als in het donker. We kijken eveneens naar andere specificaties en eventuele meegeleverde accessoires.

Als het op software aankomt, nemen we de aanwezige Android-versie en -schil onder de loep. Daarnaast benoemen we het updatebeleid. De verkoopprijs die bij elke telefoon vermeld staat, is de prijs die aangetroffen is bij een of meerdere bekende (web)winkels op het moment van schrijven.

©Kicking Studio

Samsung Galaxy A54

De Samsung Galaxy A54, uitgebracht in april 2023, is erg populair. Wij snappen waarom. Het toestel is afkomstig van een bekend merk, lijkt qua ontwerp op de veel duurdere Galaxy S23 en biedt een aantrekkelijk totaalpakket.

Zo komt de behuizing van kunststof en glas luxe en stevig over, en is er een IP67-certificering die aangeeft dat de A54 bestand is tegen stof en een halfuur onder water tot een meter diepte. De smartphone imponeert ook met zijn Full-HD-oledscherm van 6,4 inch met soepele 120Hz-verversingssnelheid. Het scherm oogt zeer prettig.

Qua prestaties valt er eveneens weinig te klagen. De A54 heeft een vlotte Samsung Exynos-processor met 8 GB werkgeheugen en 128 GB opslagcapaciteit (een 256GB-model kost een paar tientjes meer). De 5000mAh-accu gaat probleemloos een lange dag mee. Opladen gaat via de usb-c-poort met maximaal 25 watt, waardoor een volledige oplaadbeurt anderhalf uur duurt. Je moet wel zelf een adapter regelen. De 50megapixel-hoofdcamera op de achterkant is indrukwekkend en maakt zowel overdag als in het donker kleurechte en scherpe foto’s. De andere camera’s zijn prima, maar minder bijzonder.

We vinden Samsungs Android-softwareschil nogal druk met extra functies en apps, maar het updatebeleid met vier Android-updates en vijf jaar beveiligingsupdates is zonder meer uitstekend.

Pluspunten

Minpunten

Google Pixel 6a

We hadden hier graag de Google Pixel 7a besproken, maar die is met 449 euro net te duur voor deze test. Dus komen we bij zijn voorganger uit, de Pixel 6a die vorig jaar zomer werd uitgebracht. Het toestel heeft een degelijke en vrij lichte kunststof behuizing, is IP67-gecertificeerd en dus stof- en waterbestendig, en beschikt over een nette 128 GB opslagcapaciteit.

Het 6,1inch-oledscherm is lekker handzaam en oogt scherp en kleurrijk, maar heeft slechts een 60Hz-verversingssnelheid. Het beeld oogt daarom minder vloeiend dan op toestellen met een 90- of 120Hz-scherm. De Pixel 6a heeft ook minder werkgeheugen (6 GB) dan sommige concurrenten, maar dat vinden we geen probleem. Het toestel is namelijk lekker snel, geholpen door de Google Tensor-processor die ook in de duurdere Pixel 6 en 6 Pro zit.

Enthousiast zijn we over de camera’s van de Pixel 6a. De hoofdcamera kan qua fotokwaliteit prima meekomen met die van zijn duurdere broer en schiet bovengemiddeld goede foto’s. De groothoekcamera is identiek en ook erg goed. Met de 4410mAh-accu kun je in principe een dag vooruit, maar daar houdt het ook op, en opladen duurt met 18 watt vrij lang (twee uur).

Een mooie afsluiter is dat Google de Pixel 6a tot de zomer van 2027 van beveiligingsupdates voorziet.

Pluspunten

Minpunten

Nokia G42

De Nokia G42 is een smartphone met een verhaal. HMD Global – de fabrikant die een licentievergoeding betaalt om Nokia-smartphones te mogen verkopen – zet de G42 neer als een duurzame smartphone waar je jaren mee vooruit kunt. Dat verhaal start met vijf jaar garantie. Het duurzame karakter uit zich ook in het feit dat je vier belangrijke onderdelen zelf kunt vervangen: het scherm, de kunststof achterkant, de usb-c-poort en de accu. Die vervangende onderdelen kosten inclusief benodigd gereedschap tussen de twintig en vijftig euro, wat wij schappelijke prijzen vinden. Een onderdeel vervangen vergt wel aandacht en enige handigheid.

Maar hier houdt het duurzame verhaal wel op, want HMD Global heeft de Nokia G42 verder van weinig toekomstbestendige specificaties voorzien. Zo is de processor erg langzaam, oogt het lcd-scherm met lage HD-resolutie matig en zijn de camera’s op de achterkant ondergemiddeld. De accuduur is met anderhalf tot twee dagen gebruik wel erg goed.

Het updatebeleid van de telefoon vinden we met twee Android-updates en drie jaar beveiligingsupdates te kort, zeker voor een smartphone waar je volgens de fabrikant jaren mee vooruit zou moeten kunnen.

Pluspunten

Minpunten

Motorola Moto G84

Met de Moto G84 laat Motorola zien dat een betaalbare smartphone (grotendeels) uitstekende specificaties kan hebben. Denk aan een bijna overdreven 12 GB werkgeheugen, een royale 256 GB opslagcapaciteit en een fraai Full-HD-oledscherm van 6,5 inch met 120Hz-verversingssnelheid. Het 167 gram wegende toestel is daarnaast tientallen grammen lichter dan de concurrentie, waardoor hij comfortabeler vasthoudt. We zijn ook enthousiast over de accuduur van ruim een dag en de vlotte usb-c-oplader (33 watt), die keurig in de doos zit.

Het toestel laat daarnaast een goede indruk achter met zijn krachtige luidsprekers, de aanwezigheid van een 3,5mm-audiopoort en IP54-certificering tegen onder meer een regenbui. Dan zijn er nog twee goede camera’s op de achterkant, waarvan de hoofdcamera optische beeldstabilisatie heeft. De 8megapixel-groothoekcamera is – ook niet standaard in deze prijsklasse – voorzien van autofocus en kan daarom ook gebruikt worden voor scherpe macrofoto’s. We vinden het wel jammer dat de Moto G84 maximaal filmt in Full-HD-resolutie. Dat is een limitatie van de Qualcomm Snapdragon 695-processor, die inmiddels heel wat jaren oud is en wat ons betreft een misplaatste keuze is voor deze smartphone.

De Moto G84 voelt simpelweg te langzaam, wat zonde is omdat de andere specificaties ruim voldoende zijn. Motorola’s korte updatebeleid (één Android-upgrade en drie jaar beveiligingsupdates) is een droevige afsluiter.

Pluspunten

Minpunten

Nothing Phone (1)

Nothing is een relatief nieuw merk uit Engeland. De Phone (1) is in de zomer van 2022 uitgebracht als eerste telefoon en inmiddels opgevolgd door de – veel duurdere – Phone (2). Interessant is het vernieuwende ontwerp van de Nothing de Phone (1) met een transparante glazen achterkant die onderdelen als de draadloze laadspoel toont. Er zitten ook ledlampjes in de achterkant, die kunnen oplichten bij meldingen, een inkomend telefoongesprek en andere activiteiten. Een grappige functie, maar voor sommigen niet meer dan dat.

Positief verrast zijn we door het Full-HD-oledscherm (6,55 inch), dat kleurecht oogt en een soepele 120Hz-verversingssnelheid heeft. Met 8 GB werkgeheugen en een Qualcomm Snapdragon 778G+ is de Phone (1) ook lekker snel. En er is voldoende opslagcapaciteit (128 GB). De accuduur van de 4500mAh-accu is gemiddeld. Aan het einde van de dag moet je een usb-kabel (maximaal 33 watt) of draadloze oplader (maximaal 15 watt) pakken. Draadloos opladen is een zeldzaamheid in dit prijssegment. De camera’s van de Phone (1) doen wat ze moeten doen, maar zijn verder niet bijzonder.

De software bevalt beter: Nothing belooft drie Android-updates en vier jaar beveiligingsupdates. De bootloader is bovendien heel eenvoudig te ontgrendelen en er zijn verschillende custom ROMs beschikbaar voor de smartphone.

Pluspunten

Minpunten

OnePlus Nord CE 3 Lite

De in april 2023 uitgebrachte OnePlus Nord CE 3 Lite is een van de goedkoopste modellen in deze test. Het toestel heeft een stevige kunststof behuizing en een Full-HD-lcdscherm van 6,72 inch met 120Hz-verversingssnelheid. Het grote en duidelijke scherm is een plus voor de leesbaarheid, maar juist een min voor wie een telefoon zoekt die met één hand te gebruiken is.

De Nord CE 3 Lite is met zijn oudere Qualcomm-processor niet de snelste, maar draait populaire apps vlot genoeg. Hulp komt in de vorm van lekker veel werkgeheugen (8 GB) en voldoende opslagcapaciteit (128 GB). We zijn blij met de aanwezige 3,5mm-audiopoort, die op steeds meer goedkopere smartphones ontbreekt. Ook prettig is de lange accuduur van zo’n anderhalve dag. De 5000mAh-accu laadt op met maximaal 67 watt als je de meegeleverde oplader gebruikt; dat betekent dat je minder dan drie kwartier nodig hebt om de accu volledig op te laden. De hoofdcamera van 108 megapixel klinkt indrukwekkend, maar is kwalitatief niet bijzonder. Van de andere camera’s op de achterkant hoef je nog minder te verwachten. We vinden het ook jammer dat er geen groothoekcamera aanwezig is.

De softwareschil van OnePlus lijkt op die van Oppo en krijgt twee Android-updates en drie jaar beveiligingsupdates. Dat is niet lang.

Pluspunten

Minpunten

Oppo A58

De Oppo A58 is onlangs uitgebracht in Nederland, maar dat zou je gezien het softwarebeleid niet zeggen. Dit toestel draait namelijk nog op Android 13 en niet op versie 14, dat al in het najaar van 2023 is uitgebracht. Versie 14 komt wel, maar onduidelijk is of er daarna nog een update volgt. Beveiligingsupdates verschijnen drie jaar, wat ook aan de korte kant is.

Qua specificaties laat de Oppo A58 evenmin een overtuigende indruk achter. De telefoon ziet er weliswaar flitsend uit en kan tegen een regenbui, maar mist ondersteuning voor wifi 6 en 5G-internet. Dat maakt hem minder toekomstbestendig. We vinden het ook jammer dat de camera op de achterkant (een hoofdcamera met macrolens voor portretbeelden) van matige kwaliteit is.

De prestaties van de Oppo A58 zijn gemiddeld. De smartphone heeft een groot Full-HD-lcdscherm van 6,72 inch met een lage 60Hz-verversingssnelheid, voldoende werkgeheugen (6 GB) en opslagcapaciteit (128 GB) en een eenvoudige MediaTek-processor. De 5000mAh-accu redt het een lange dag en laadt snel op via de meegeleverde 33watt-oplader. Netjes dat die in de doos zit, gelet op de scherpe verkoopprijs. Toch hadden we liever meer focus gezien op de technische kwaliteiten van de smartphone.

Pluspunten

Minpunten

Samsung Galaxy A34

De Samsung Galaxy A34 is het goedkopere broertje van de Galaxy A54 en eveneens populair in Nederland. Zoals de naamgeving en lagere prijs al doen vermoeden, heeft de A34 op sommige vlakken minder goede specificaties. Zo is de MediaTek-processor minder krachtig en het werkgeheugen kleiner (6 GB tegenover 8 GB). In de praktijk is de smartphone daarom wat langzamer, maar nog steeds vlot genoeg. De behuizing is net als die van de A54 voorzien van een IP67-certificering en dus stof- en waterdicht, best bijzonder in dit prijssegment. Een ander pluspunt is het fraaie Full-HD-oledscherm (6,6 inch) met 120Hz-verversingssnelheid. De waterdruppelige inkeping in het scherm doet wat gedateerd aan, maar de rest van de kunststof behuizing voelt degelijk en modern.

Ook prettig zijn de opslagcapaciteit (128 GB) en lange accuduur van anderhalve dag. Opladen kan alleen via de usb-c-poort en met maximaal 25 watt. Dat is niet bijster snel. Je moet zelf een adapter regelen, want Samsung levert de telefoon met enkel een usb-kabel. De 48megapixel-hoofdcamera van de Galaxy A34 laat een goede indruk achter, mede geholpen door de optische beeldstabilisatie. De groothoekcamera en macrocamera zijn minder overtuigend.

Een positieve afsluiter is de software. Die heeft weliswaar een drukke Samsung-schil, maar krijgt – belangrijker – vier Android-updates en vijf jaar beveiligingsupdates.

Pluspunten

Minpunten

Motorola Moto G54

De Motorola Moto G54 – gelanceerd in september – is een van de goedkoopste smartphones in deze test, maar dat zou je gezien de specificaties niet zeggen. Voor minder dan tweehonderd euro koop je een toestel met 8 GB werkgeheugen en maar liefst 256 GB opslagcapaciteit. Voor drie tientjes minder krijg je het instapmodel met 4 GB / 128 GB opslag. Wij adviseren het duurdere model, dat qua overige specificaties identiek is.

De kunststof behuizing is met 177 gram aan de lichte kant en uitgerust met een prima Full-HD-lcdscherm van 6,5 inch. Het scherm heeft zelfs een 120Hz-verversingssnelheid voor soepeler beeld. Ook interessant is dat de 50megapixel-hoofdcamera optische beeldstabilisatie heeft voor betere foto’s in onder meer het donker, zeldzaam voor een budgetsmartphone. De Moto G54 beschikt daarnaast over een prima groothoekcamera en een (overbodige) 2megapixel-macrocamera. Met de 5000mAh-accu kun je zorgeloos een lange dag vooruit. Een usb-c-oplader zit in de doos, maar laadt de accu traag op (15 watt). De gebruikte MediaTek-processor is snel genoeg om populaire apps te draaien, maar vanzelfsprekend geen snelheidsmonster. Bijzonder is de ondersteuning voor e-sim.

De grootste bezuinigingen zitten in de maximale wifi-snelheid (wifi 5) en Motorola’s matige updatebeleid. De Moto G54 krijgt alleen een Android 14-upgrade en drie jaar beveiligingsupdates.

Pluspunten

Minpunten

Xiaomi Redmi Note 12S

De Xiaomi Redmi Note 12S is een van de vele modellen in de Redmi Note 12-serie. Deze smartphone is op zijn beurt weer te koop in twee versies, met respectievelijk 6 GB / 128 GB geheugen en 8 GB / 256 GB geheugen. Het prijsverschil bedraagt slechts dertig euro, waardoor wij zouden kiezen voor het duurdere model. In de Redmi Note 12S vind je een Full-HD-oledscherm van 6,43 inch, dat er prima uitziet. We zijn ook blij met de vele aansluitingen, waaronder een infraroodsensor, NFC-chip, FM-radiofunctie via de 3,5mm-audiopoort en microSD-kaartslot. De smartphone met kunststof behuizing ligt prettig in de hand en voelt degelijk aan.

Onder de motorkap treffen we een oudere MediaTek-processor aan. Die draait apps als WhatsApp, Facebook en Nu.nl soepel, maar is niet geschikt voor zware games. De 5000mAh-accu gaat probleemloos een lange dag mee. Daarna pak je de meegeleverde 33watt-oplader om de accu snel op te laden.

Opmerkelijk is dat de Redmi Note 12S géén 5G-internet ondersteunt. 5G is in Nederland nog niet veel sneller dan 4G, maar dat verandert als providers de 3,5GHz-frequentie mogen gebruiken. Met deze Xiaomi-telefoon profiteer je dan niet van sneller mobiel internet. Een ander minpunt van de Redmi Note 12S is het (te) korte updatebeleid van twee Android-upgrades en twee jaar beveiligingsupdates.

Pluspunten

Minpunten

Resultaten

In onderstaande afbeelding vind je de testresultaten van de geteste smartphones.

Conclusie

In deze test hebben we tien betaalbare smartphones met elkaar vergeleken. Omdat de specificaties en de prijzen van de toestellen uiteenlopen, zijn de beoordelingen niet een-op-een met elkaar te vergelijken. Wat uit de test duidelijk wordt is dat een goedkopere smartphone een goede keuze kan zijn, maar dat je altijd compromissen moet sluiten. Het ene toestel doet dat op technisch vlak, bijvoorbeeld door ondersteuning voor wifi 6 en 5G-internet weg te laten. Een andere smartphone wordt beperkt door een langzame processor en een derde is technisch helemaal in orde maar kampt met een tegenvallend updatebeleid.

De smartphone die er naar onze mening uitspringt, is de Samsung Galaxy A54. Die heeft een compleet ontwerp, goede specificaties en krijgt vijf jaar updates. Het toestel krijgt daarom het predicaat Best getest. Als je minder wilt uitgeven, gaat onze voorkeur uit naar de Motorola Moto G54. Die heeft weliswaar een korter updatebeleid, maar is technisch erg goed uitgerust en kost nog geen tweehonderd euro. Reden genoeg voor het predicaat Redactietip.

Heb je last van haperende streams of traag internet wanneer iedereen thuis tegelijk online is? Wifi 6 belooft dé oplossing te zijn voor overvolle netwerken en betere prestaties. Maar wat is deze nieuwe standaard precies en merk je in de praktijk echt verschil? We duiken in de voordelen van wifi 6 en de supersnelle wifi 6E-variant. Lees snel verder en ontdek of een upgrade voor jouw situatie de investering waard is.

Ben jij ook klaar met haperende videocalls of films die precies op het spannendste moment beginnen te bufferen omdat iedereen in huis tegelijk online is? Dan wordt het hoog tijd om kennis te maken met wifi 6, dat korte metten maakt met overbelaste netwerken. Maar is deze technologie echt een revolutie voor je dagelijkse internetgebruik of merk je in de praktijk eigenlijk weinig van die veelbelovende specificaties? In dit artikel duiken we dieper in de wereld van wifi 6 en zijn nog krachtiger broertje wifi 6E. We leggen helder uit wat de technische verschillen zijn en helpen je bepalen of een overstap voor jouw huishouden de investering waard is, zodat jij precies weet of je klaar bent voor de toekomst van razendsnel en stabiel draadloos internet.

Tijd voor een nieuwe wifi 6-router? Kijk snel op Kieskeurig.nl!

Efficiëntie is het hoofddoel

Wifi 6 is de huidige standaard voor draadloos internet, technisch ook wel bekend als 802.11ax. Waar voorgaande upgrades zich voornamelijk richtten op het verhogen van de maximale topsnelheid per apparaat, gooit wifi 6 het over een andere boeg. Het hoofddoel van deze technologie is niet alleen snelheid, maar vooral efficiëntie en capaciteit. Je kunt het vergelijken met een verbreding van de snelweg: je mag misschien niet veel harder rijden, maar doordat er meer rijbanen zijn en het verkeer slimmer wordt geregeld, sta je nooit meer in de file, zelfs niet tijdens de spits.

Het antwoord op de vraag of je het verschil echt merkt, hangt sterk af van je thuissituatie. Als je alleen woont en slechts één laptop en een telefoon gebruikt, zal de sprong van wifi 5 naar wifi 6 wellicht aanvoelen als een kleine, nauwelijks merkbare verbetering. Het echte verschil wordt pas duidelijk in een huishouden vol slimme apparaten. Wifi 6 excelleert namelijk in omgevingen waar meerdere mensen tegelijkertijd streamen, gamen en videobellen, terwijl op de achtergrond slimme thermostaten en deurbellen ook verbinding zoeken. De router kan met wifi 6 gelijktijdig data naar meerdere apparaten sturen in plaats van snel tussen alle apparaten te moeten wisselen, wat zorgt voor een stabielere verbinding zonder haperingen. Daarnaast communiceren wifi 6-routers efficiënter met je apparaten over wanneer ze moeten 'slapen' en 'wakker worden', wat een positief effect heeft op de batterijduur van je smartphone en laptop.

©YurolaitsAlbert

Snel over de VIP-strook

Om het plaatje compleet te maken is er ook nog wifi 6E. Dat is een uitbreiding van de wifi 6-standaard die gebruikmaakt van een volledig nieuwe frequentieband: 6 GHz. De traditionele 2,4GHz- en 5GHz-banden die we al jaren gebruiken, zitten inmiddels overvol met signalen van de buren, magnetrons en babyfoons. Wifi 6E opent als het ware een exclusieve VIP-strook waar alleen de allernieuwste apparaten gebruik van mogen maken. Hierdoor heb je geen last van interferentie en haal je extreem hoge snelheden met een zeer lage vertraging. Dat is echter alleen relevant als zowel je router als je ontvangende apparatuur (zoals je nieuwste smartphone) wifi 6E ondersteunen.

Al met al is de overstap naar wifi 6 of 6E zeker de moeite waard als je toe bent aan een nieuwe router en in een druk huishouden woont of in een appartementencomplex waar veel signalen door elkaar lopen. Je zult het verschil vooral merken in de stabiliteit van de verbinding wanneer iedereen thuis tegelijk online is. Voor wie weinig apparaten heeft en tevreden is met de huidige snelheid, is een directe upgrade minder noodzakelijk, al is het wel de standaard voor de toekomst.

🎯 Populairste merken routers in NL

TP-Link |  Netgear | Ubiquity | AVM Fritz! | ASUS

Wi-Fi 6-routers worden op Kieskeurig.nl steeds populairder, vooral vanwege hun veel hogere snelheid, betere stabiliteit en het vermogen om veel apparaten tegelijk te verbinden zonder snelheidverlies. Merken als AVM (met de FRITZ!Box-serie), TP-Link (o.a. Deco en Archer), en Linksys (Velop) scoren daarbij hoog.

Aanraders per merk

AVM FRITZ!Box 5590 Fiber AON
Krachtige glasvezelrouter met 4×4 Wi-Fi 6, 2,5G-poort en uitgebreide mesh- en telefoniefuncties. Geschikt voor hoge snelheden via AON of XGS-PON. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,5.

AVM FRITZ!Box 6690 Cable
High-end kabelrouter met ingebouwde DOCSIS-3.1-modem, 4×4 Wi-Fi 6 en een 2,5G-poort voor extra hoge snelheden. Ondersteunt DECT-smart-home, mesh en uitgebreide netwerkfuncties. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,0.

TP-Link Deco X60 3-Pack
Mesh-systeem voor stabiele dekking door het hele huis met Wi-Fi 6-snelheden tot 2402 Mbit/s op 5 GHz. Inclusief WPA3-beveiliging en ouderlijk toezicht. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,3.

Linksys Velop Pro 6E 2-Pack
Tri-band mesh-systeem met een snelle 6 GHz-band voor 4K/8K-streaming en lage latency, geschikt voor grotere woningen. Ondersteunt WPA3 en slimme netwerkoptimalisatie. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 8,6.

TP-Link Archer AX73
Zeer snelle dual-band Wi-Fi 6-router met 5400 Mbit/s totale bandbreedte en sterke beveiliging (WPA3). Met vier gigabit-poorten en USB-aansluiting ideaal voor veeleisende huishoudens. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 10,0.

🔟 Over de reviewscores op Kieskeurig.nlOp Kieskeurig.nl schrijven consumenten reviews over producten. Elke review moet voldoen aan kwaliteitscriteria: de reviewer moet aangeven of het product gekocht, gekregen of getest is, er mag geen misleidende taal in staan en de inhoud moet betrouwbaar zijn. Zo worden nep- of spamreacties tegengegaan. Bij de beoordeling zie je niet alleen het gemiddelde cijfer, maar ook hoeveel reviews er zijn. Zo krijg je meteen een indruk of de score op basis van één enkele review is of op basis van veel gebruikerservaringen.

De opensource kantoorsuite LibreOffice blaast 40 kaarsjes uit en viert dat met een sprong voorwaarts. Welke vernieuwingen vallen ons op in de recente versie en hoe maken ze de onderlinge samenwerking tussen gebruikers makkelijker?

LibreOffice kent een lange geschiedenis in verschillende vormen die teruggaat tot 1985. Toen verscheen het eerste programma onder de naam StarWriter. Vijftien jaar later belandde de suite bij de open-sourcegemeenschap en werd ondergebracht bij The Document Foundation, die het pakket de naam gaf waaronder we het nu kennen. Het is sindsdien uitgegroeid tot een volwaardig, gratis alternatief voor Microsoft Office. Ook de nieuwste versie blijft trouw aan de klassieke reeks toepassingen, al zijn die verder verfijnd en nauwer met elkaar geïntegreerd. LibreOffice 25.8 is beschikbaar op www.libreoffice.org/download.

De suite bestaat uit zes kernprogramma’s. Writer voor tekstverwerking, Calc als spreadsheet-programma, Impress is presentatiesoftware vergelijkbaar met PowerPoint, Draw is een vectorgebaseerde tekenapplicatie, Base gebruik je voor databases en ten slotte is er de formule-editor Math. Naast deze zes is er nog de component Chart om grafieken te maken binnen Calc, Writer en Impress. Bovendien heeft LibreOffice een bibliotheek met extra functies, sjablonen en steeds vaker ook AI-tools. Op de mogelijkheden van die kernprogramma’s zijn we al dieper ingegaan in een eerder artikel Aan de slag met LibreOffice. Hier bespreken we wat nieuw is en onderzoeken we de mogelijkheden van onderling samenwerken.

Aanpasbare interface

Wanneer je voor het eerst een applicatie opent, toont LibreOffice hoe je de interface kunt aanpassen. Wil je de standaardwerkbalk of wil je tabbladen? Daarnaast kun je kiezen voor een enkelvoudige werkbalk, voor compacte tabbladen, voor de zijbalk en meer. Telkens beslis je of je de gekozen interface alleen op het huidige programma wilt toepassen of op alle programma’s van LibreOffice.

Uiterlijk aanpassen

Met Extra / Opties / LibreOffice zet je de weergave van LibreOffice op licht, donker of de systeeminstelling. In hetzelfde venster bepaal je de kleuren waarmee spelfouten, tabelgrenzen, niet-afdrukbare tekens in Writer, de documentachtergrond en alle speciale markeeritems worden weergegeven. Door op het pictogram van het puzzelstukje te klikken bij Uiterlijk / LibreOffice-thema kom je bij de thema’s voor deze suite. Als je op de knop Internetpagina klikt, zie je telkens hoe ieder thema in de verschillende basisprogramma’s van LibreOffice eruitziet. Daarbij lees je welke versie van LibreOffice vereist is om het gekozen thema toe te passen. Gebruik de knop Installeren om het gekozen thema binnen te halen. Na een klik op OK past LibreOffice het thema onmiddellijk toe.

Daarnaast ondersteunen Writer, Calc en Impress ook kleurenschema’s voor specifieke documenten. Nadat je een van de drie applicaties hebt geopend, ga je naar Opmaak / Thema. Kies een van de bestaande thema’s uit Rainbow, Beach, Sunset … Je kunt via de knop Toevoegen ook zelf een thema samenstellen. Bevestig met de knop Toepassen. Alle elementen die met stijlen en thema-kleuren werken (koppen, tabellen, grafieken et cetera) worden meteen aangepast.

Met een thema pas je in één keer het volledige uiterlijk van de LibreOffice-applicatie aan.

Wijzigingen tonen

Een eerste opvallende vernieuwing is de manier waarop je tijdens het samenwerken veel duidelijker zicht krijgt op de voorgestelde wijzigingen. Activeer dit via Bewerken / Wijzigingen / Wijzigingen bijhouden of met de sneltoets Ctrl+Shift+C. Vanaf dat moment markeert Writer automatisch alles wat je typt, verplaatst of aanpast.

Met Bewerken / Wijzigingen / Tonen maak je de aanpassingen zichtbaar. Toevoegingen verschijnen onderstreept of in kleur, verwijderingen worden doorgestreept en opmaakwijzigingen krijgen een ballon of markering in de kantlijn.

Wijzigingen beheren

In het venster Wijzigingen beheren (Alt+7) zie je in één oogopslag alle voorgestelde aanpassingen. Klik je in de lijst op een item, dan wordt de bijbehorende wijziging meteen in de tekst gemarkeerd. En omgekeerd: selecteer je een wijziging in de tekst, dan springt Writer automatisch naar de juiste entry in de lijst. Dat was vroeger veel minder overzichtelijk, waardoor correcties in lange documenten lastig te volgen waren.

Nu kun je niet alleen sneller door honderden wijzigingen bladeren, maar ook instellen hoe elk type wijziging wordt weergegeven, van kleur tot markering. Met de knoppen Accepteren en Verwerpen beslis je per wijziging of je alles in één keer verwerkt. Bovendien kun je de lijst filteren op auteur en/of tijdstip, wat vooral bij samenwerking met meerdere gebruikers tijd bespaart.

Commentaren geïntegreerd in Navigator

Commentaren zijn in de nieuwe versie beter geïntegreerd in de Navigator, waardoor je ze als overzichtslijst kunt gebruiken. Open het zijpaneel Navigator met F5 of via het kompas-pictogram in de zijbalk. Vanuit dit venster navigeer je met één klik naar koppen, afbeeldingen, secties en tabellen. Voeg je in de tekst een commentaar toe via rechtermuisknop en de optie Notitie toevoegen of de sneltoets Ctrl+Alt+C, dan verschijnt deze niet alleen in de tekst, maar ook in de Navigator. Klik je daar op een commentaar, dan springt Writer meteen naar de juiste plaats in het document.

Extern opslaan

Onder het menu Bestand vind je ook de optie Extern opslaan. Hiermee sla je een bestand op een andere locatie op dan je eigen computer. Dit kan bijvoorbeeld een netwerkschijf of gedeelde map zijn, via WebDAV, FTP, SSH of een andere netwerkverbinding, of in een cloudomgeving zoals Nextcloud, Google Drive of OneDrive.

Het voordeel is dat het document direct op een plek staat waar anderen toegang toe hebben, of waar je er zelf vanaf meerdere apparaten bij kunt. Om een externe opslaglocatie in te stellen, klik je bij Extern opslaan op Service beheren. Daarna selecteer je de gewenste online dienst en vul je de gebruikersnaam en het wachtwoord in.

Multi opslaan als

Aanvullend kun je de mogelijkheden van LibreOffice uitbreiden door middel van extensies. Bijvoorbeeld met MultiFormatSave sla je hetzelfde document meteen in meerdere indelingen tegelijk op. Deze extensie ondersteunt het OpenDocument-formaat, het Microsoft Office-formaat en tegelijk de pdf-indeling. Handig bij samenwerking met mensen die Microsoft Office gebruiken, zodat iedereen toch over een kopie beschikt waarmee hij of zij kan werken. Daarnaast is er de extensie MultiFormatSave-Draw die hetzelfde doet voor illustraties. Hiermee bewaar je dezelfde afbeelding tegelijk in het odf-, png-, svg- en pdf-formaat.

Eerst moet je de extensie installeren via het menu Extra / Extensies. Daar klik je linksonder op de knop Haal meer extensies online. Dan kom je in een store om extensies te zoeken en te downloaden. Wanneer de download binnen is, dubbelklik je op het bestand multiformatsave-v1-5-6.oxt in de map Downloads. Er verschijnt een waarschuwing die aangeeft dat je op het punt staat om een extensie te installeren voor LibreOffice. Klik op OK. Daarna moet je LibreOffice opnieuw opstarten. Vanaf nu heb je in het menu Bestand een nieuwe functie: Multi Opslaan als. Als je die functie aanspreekt, krijg je een pop-up waar je verschillende indelingen kunt selecteren. Via Extra / Extensie kun je achteraf ook extensies verwijderen.

AI-afbeeldingsgenerator

Een nieuwe interessante extensie is Stable Diffusion for LibreOffice. Hiermee kun je via prompts AI-gegenereerde afbeeldingen rechtstreeks toevoegen dankzij de gratis AI Horde backend. Je hebt hiervoor geen account of abonnement nodig, maar wel een internetverbinding. Bovendien krijg je het beste resultaat met Engelse prompts. Dit is een interessante manier om op een eenvoudige manier visuals toe te voegen. Ga naar Extra / Extensies / Haal meer extensies online en gebruik de zoekmachine om Stable Diffusion for LibreOffice te downloaden. De extensie gebruikt een cluster van Stable Diffusion-servers die door vrijwilligers wordt onderhouden, de zogenaamde AIHorde.

Zodra de extensie is geïnstalleerd, kies je Invoegen / Image from text. Dan opent zich de pop-up Stable Horde for LibreOffice waar je de prompt typt. Daarbij geef je zowel de hoogte als de breedte in van de illustratie die je nodig hebt en je klikt op de knop Process. Even later staat de illustratie in het tekstdocument of in de presentatie. Na de installatie vind je de knop naar deze extensie in Writer, Draw en Impress.

Echte open standaarden

Wat LibreOffice uniek maakt, is dat het volledig inzet op open standaardformaten die door iedereen gebruikt en geïmplementeerd kunnen worden. Voor elk type document is er een open formaat: odt voor tekstdocumenten, ods voor spreadsheets en odp voor presentaties. Deze formaten zijn vastgelegd door de internationale standaardisatieorganisatie OASIS en officieel erkend door ISO/IEC. Dat betekent dat ze vrij beschikbaar zijn, zonder dat er een bedrijf de spelregels bepaalt.

Daarnaast kan LibreOffice ook werken met de Microsoft Office-formaten zoals docx, xlsx en pptx. Het kan bestanden in die formaten zowel openen als opslaan, zodat uitwisseling met gebruikers van Microsoft Office vlot verloopt. Het belangrijkste voordeel van de open formaten is dat de documenten in LibreOffice er hetzelfde uitzien wanneer je ze opnieuw opent, of wanneer iemand anders ze opent in een toepassing die deze standaard ondersteunt. Je verliest geen opmaak, inhoud of metadata.

Bij de Microsoft-formaten ligt dat genuanceerder. De typische Microsoft-indelingen zoals docx, xlsx en pptx bevatten vaak functies of elementen die alleen door Microsoft Office volledig worden ondersteund. Dit is deels een bewuste strategie. Microsoft hanteert zijn eigen implementatie en voegt soms afwijkingen toe, waardoor bestanden niet altijd 100 procent identiek openen buiten het eigen ecosysteem. Daardoor wordt het overstappen naar alternatieve software bemoeilijkt.

LibreOffice ondersteunt echte open standaarden.

Documenten schoon opslaan

Alle applicaties zijn bovendien in staat om documenten te creëren die de privacy van de gebruiker respecteren. Bij het opslaan kun je namelijk aangeven of je het bestand zonder persoonlijke metadata wilt bewaren, zoals de auteur of de tijdstempels. Dit kan belangrijk zijn als je documenten deelt in een professionele of juridische context. Terwijl het bestand geopend is, ga je naar het menu Bestand / Eigenschappen. Dan kies je het tabblad Algemeen. Je zult zien dat hierbij je naam als auteur al ingevuld is en ook de wijzigingsdatum, de totale bewerkingstijd enzovoort …

Klik op de knop Eigenschappen terugzetten. Hiermee wis je auteur, wijzigingsdatum, bewerkingstijd en woordentelling. Sla het bestand dan opnieuw op. Wil je het programma instellen zodat je de metadata altijd wist bij het opslaan, zodat je dit niet kunt vergeten? Ga naar Extra / Opties. Kies links in de lijst LibreOffice / Beveiligen. In de groep Beveiligingsopties en waarschuwingen klik je op de knop Opties. Daarna vink je de optie aan: Persoonlijke informatie verwijderen bij het opslaan. Bevestig met OK. Vanaf nu worden alle documenten automatisch schoon opgeslagen.

Samenwerken

Er zijn drie manieren om samen te werken met LibreOffice. De eerste is de klassieke aanpak. Je werkt alleen op je eigen computer en deelt het bestand via e-mail of usb. Andere gebruikers kunnen het document vervolgens aanpassen en opmerkingen toevoegen. Alle wijzigingen zie je overzichtelijk terug in het venster Wijzigingen beheren. De tweede manier is het gebruik van een gedeelde map in de cloud. Iedereen met toegang kan het bestand bewerken, zij het niet tegelijkertijd. Dankzij kleurmarkeringen blijft zichtbaar wie welke aanpassing heeft gedaan. De derde optie is de online variant van LibreOffice. Daarmee werk je in realtime samen aan hetzelfde document. Het grote voordeel is de simultane bewerking, maar het nadeel is dat de installatie en configuratie van deze oplossing wat complexer is.

Online versie

De oplossing om online de opensource tekstverwerker, spreadsheet- of presentatie-applicatie te gebruiken, is een combinatie van een online platform en een online toepassing. LibreOffice 25.8 heeft de mogelijkheden om met anderen samen te werken uitgebreid door koppelingen met cloudoplossingen zoals Nextcloud. De bijbehorende online toepassing heet Collabora Online. Het gaat om een webgebaseerde Office-omgeving op basis van LibreOffice die zich integreert met cloudplatformen zoals Nextcloud. Hiermee kunnen teams, onderzoekers en scholieren in realtime veilig samenwerken, zonder afhankelijk te zijn van commerciële clouddiensten zoals Google of Microsoft. Bovendien is de privacy beter gewaarborgd.

Om te starten heb je een Nextcloud- of ownCloud-account nodig. Wij vonden Nextcloud het meest gebruiksvriendelijk, omdat deze Collabora al standaard aanbiedt. Nextcloud heeft clients voor Windows, macOS, Linux, iOS en Android (https://nextcloud.com/install). De laatste versie (31.0.8) verscheen op 14 augustus 2025. Wil je geen tijd besteden aan installatie en onderhoud, dan kun je kiezen voor een beheerde Nextcloud-hostingdienst. Er zijn verschillende aanbieders en de prijzen variëren volgens opslagcapaciteit. Je kunt er ook voor kiezen om op een eigen server Collabora CODE te installeren (Collabora Online Development Edition, een gratis community-versie), maar dat is meer iets voor specialisten.

Compatibel met de courante Office-indelingen

Met Collabora Online krijg je een webversie van LibreOffice, volledig opensource en privacy-vriendelijk. Op https://collaboraonline.com kun je een gratis demo uitproberen. Je vult je naam, e-mailadres en herkomst van je aanvraag in, waarna je een e-mail ontvangt met een link, login en wachtwoord. Vervolgens kom je in een omgeving waar je tekstverwerkingsdocumenten, spreadsheets en presentaties kunt openen. Het gaat om een set online documenten in de odt-, docx-, pdf-, pptx-, xlsx-, odg-, doc- en ods-indeling. Met een dubbelklik opent Collabora Online het bestand rechtstreeks in de browser, zonder dat je iets hoeft te installeren.

Alle bewerkingen in de browser

Wanneer een document geopend is, herken je meteen de vertrouwde LibreOffice-modules. De interface van Collabora Online is niet 100 procent identiek aan de desktopversie van LibreOffice, maar de functies en compatibiliteit zijn zeer vergelijkbaar. De interface past zich aan de taalinstellingen van je systeem aan (in ons geval Nederlands). Je kunt elk bestand bewerken en opslaan in verschillende formaten. Zo kun je een geopende odp-presentatie bewaren als odf-presentatie, PowerPoint-bestand (.pptx) of PowerPoint 2003-presentatie (.ppt). Een tekstdocument in odt-formaat kun je opslaan als rtf, Word (.docx) of Word 2003-document (.doc). Ook exporteren naar pdf of epub is mogelijk. Alles gebeurt volledig in de internetbrowser, zonder dat je een lokale toepassing nodig hebt. Bovendien ben je niet beperkt tot de demo-bestanden: je kunt zelf ook eigen bestanden uploaden, bewerken en opslaan in deze indelingen.

Delen

In Nextcloud klik je op de Deel-knop en voeg je een gebruiker of groep toe. Je kunt zelfs een openbare link aanmaken. Daarbij bepaal je of de ander het document alleen mag lezen of ook mag bewerken. Vanaf dat moment kunnen meerdere mensen tegelijk in hetzelfde document werken. Elke auteur krijgt een eigen kleur voor de cursor en de selecties en alle wijzigingen verschijnen direct op het scherm. Net als in de desktopversie kun je opmerkingen toevoegen en wijzigingen bijhouden. Ondertussen kun je chatten en altijd teruggaan naar eerdere versies.