De geschiedenis van Mandalorian Star Wars-games piekte vroeg

In 2012 verkocht George Lucas zijn bedrijf Lucasfilm aan de Walt Disney Corporation voor een gigantisch bedrag van maar liefst 4.05 miljard dollar. De nasleep daarvan beleven we nu al langer dan een decennium, met nieuwe (animatie)series, films - waaronder de meest recente: The Mandalorian and Grogu - en video games als Star Wars Zero Company.

Lucasfilm zat voor de verkoop echter niet stil. Lucas had tenslotte al concepten gepend voor mogelijke Star Wars-vervolgen en LucasArts, de gamedivisie binnen het bedrijf, werkte hard aan een ambitieus spel; Star Wars 1313 genaamd.

De verkoop gebeurde toen ik nog maar acht jaartjes jong, en allerminst op de hoogte was van de laatste gebeurtenissen in de entertainmentwereld. Maar de hype voor, en opvolgende annulering van Star Wars 1313 was er een die ik alsnog mee heb gekregen op latere momenten, en een verhaal dat me eindeloos fascineert. Zeker wanneer je kijkt naar een andere geannuleerde Star Wars-game waarin een Mandalorian een rol speelt - en één die wel het daglicht heeft mogen zien.

Maar goed, laten we bij het begin beginnen. Star Wars 1313 is al een best bekende titel wanneer het aankomt op games die nooit uit zijn gekomen. Misschien is het zelfs een van de meest bekende. De game werd intern ontwikkeld door LucasArts, de gamingdivisie van George Lucas’ Lucasfilm.

Die studio was eerder al verantwoordelijk voor de Monkey Island-, Indiana Jones- en vele andere Star Wars-spellen. 1313 werd tijdens de Electronic Entertainment Expo (kortweg E3) van 2012 onthuld voor het grote publiek, en maakte direct indruk door de ogenschijnlijk hoge productiewaarde en weerspiegeling van een Cyberpunk-achtig gebied van Star Wars.

De game speelde zich vrijwel geheel af op Level 1313 op de planeet Coruscant. Dezelfde planeet waarop de Jedi een prachtig mooie tempel hebben staan en de Galactische Senaat de koppen bij elkaar steekt. Spelers zouden een nieuwe bounty hunter onder de knoppen krijgen, gespeeld door Wilson Bethel - nu vooral bekend door zijn rol als Bullseye in Daredevil. Maar of dat zo zou blijven?

Voordat hij het bedrijf verpatste aan The House of the Mouse, was George Lucas de enige eigenaar van Lucasfilm, en had hij in principe dus het laatste woord over alles dat het bedrijf produceerde, waaronder de games van LucasArts. En George had ideeën, zeker voor het ambitieuze Star Wars 1313.

Dat ging van vrij ‘simpele’ connecties met de Star Wars: Underworld-televisieserie die hij aan het ontwikkelen was - en net als 1313 nooit het daglicht heeft gezien - tot de eis dat de protagonist van het verhaal een jonge Boba Fett moest worden. Die memo kwam twee maanden voor de officiële onthulling van het project binnen.

De ontwikkeling van Star Wars 1313 verliep stroef, gedeeltelijk door de schaal van het project - eerst beschreven als Grand Theft Auto in Star Wars, zo schrijft journalist Jason Schreier in zijn boek Blood, Sweat and Pixels - maar de input van George Lucas zal niet hebben geholpen. Hoewel hij een auteur is op het gebied van films maken en het vertellen verhalen, heeft hij van gameontwikkeling geen kaas gegeten. Een LucasArts-ontwikkelaar had er het volgende over te zeggen:

“Een van de problemen met het werken voor een filmbedrijf, is dat Lucas eraan gewend is van gedachten te kunnen veranderen. Hij kon simpelweg niet geheel bevatten hoe schadelijk en moeilijk het was om deze veranderingen mee te nemen.”

Uiteindelijk lijkt het erop dat LucasArts de nieuwe protagonist als volgt zou implementeren: de game zou beginnen met de speler die een nieuwe, onbekende premiejager - waarschijnlijk dus Wilson Bethels personage - bestuurt, die vervolgens gedood wordt door Boba Fett. De rest van de game zou verdergaan met de jonge versie van het Star Wars-icoon in de hoofdrol.

Over het verdere verhaal is weinig bekend. Uit de aankondiging van het spel bleek alleen dat spelers verschillende ‘exotische’ wapens en gadgets zouden gebruiken om een crimineel complot in de gevaarlijkste en meest ruige ‘verdieping’ van Coruscants oneindige stad bloot te leggen.

Het is makkelijk om met de vinger naar Disney te wijzen wanneer het aankomt op de annulering van Star Wars 1313, maar zoals gezegd: de ontwikkeling van het spel verliep al niet vlekkeloos. De game ging door vele conceptuele fases, waarbij ontwikkeling meerdere keren gepauzeerd werd en vervolgens met een andere insteek doorging.

Zo was 1313 aanvankelijk schijnbaar een open wereld-rpg als de Knights of the Old Republic-games van BioWare, en werd het vervolgens een game zoals Uncharted, met platforming-elementen - wat al meer in lijn ligt met de gameplaydemo die je hierboven kunt zien.  Volgens dit rapport van Jason Schreier op Kotaku waren er al voor de overname twijfels over of 1313 ooit uit kon komen.

“Ze hadden uiteindelijk filmtechnologie die niet in een game zou passen, en gametechnologie die niet een film zou passen. Er was altijd het gevaar dat 1313 niet gemaakt zou worden.”

Geruime tijd werkte LucasArts verder aan de game, zeker tot april 2013, toen LucasArts praktisch dichtgetimmerd werd. Tien werknemers van LucasArts bleven werkzaam om openstaande licenties van bestaande games te behouden, maar functioneel bestond de studio niet meer. Er werd gekeken naar een externe studio die de ontwikkeling over kon nemen, maar zoals we nu - zeker dertien jaar na dato - wel kunnen stellen, is dat niet gelukt.

Ondanks dat Star Wars 1313 nooit écht heeft mogen zijn, leeft de game technisch gezien door in andere Star Wars-projecten. Veel van de concept art die gemaakt is tijdens de productie is elders gebruikt, bijvoorbeeld voor afleveringen van The Clone Wars. Level 1313 is daar zelfs de setting van een geheel verhaal in het laatste seizoen. De essentie van de game leeft dus nog voort, en een tijdje geleden leek het erop dat er een mogelijke spirituele opvolger in de maak was.

Dat gebeurde bij Respawn Entertainment - de ontwikkelaar achter games als Titanfall en de Star Wars Jedi-spellen - waarvan geruchten stelde dat er werd gewerkt aan een Mandalorian-titel. In vergelijking met 1313 is er over deze Mando-game echer nooit écht veel duidelijk geworden. Er waren geen gameplaybeelden gedeeld of gelekt, verhaaldetails vrijgegeven - het bestaan van de games is zelfs nooit publiekelijk bevestigd door uitgever Electronic Arts.

Informatie over wie er aan de game hebben gewerkt is schaars. Alleen de regisseur was bekend: Mohammed Alavi. Hij werkte eerder aan Call of Duty, de Titanfall-games en Apex Legends, maar verliet dit Mandalorian-project in januari van 2022 - twee jaar voordat bekend werd gemaakt dat dit een Star Wars-game was. Wie er vervolgens aan het spel hebben gewerkt is een raadsel.

De enige details die echt naar buiten zijn gekomen, kwamen met de leaks dat het project überhaupt bestond. Daarin werd gesteld dat dit een first-person shooter moest worden, waarbij je als een Mandalorian van planeet naar planeet reist om premies te innen. Daarbij maakte je gebruik van een aantal bekende Mando-gadgets, zoals een vlammenwerper, blasters, jetpack en een whipcord launcher - zo’n touwtje uit een gauntlet om de pols.

Ik hoef je waarschijnlijk niet te vertellen dat alles hieraan mij liet springen uit vreugde. Hoewel de eerste berichtgeving al meldde dat de game zich in een vroeg ontwikkelstadium bevond, klonk dit als een game waar ik graag op wilde wachten. Op een bepaalde manier heeft dat ook niet lang gehoeven.

Een week na deze geruchten kwam het nieuws namelijk naar buiten: keiharde ontslagen bij EA. Ook Respawn was daar flink de dupe van was. Tegenwoordig is dat geen onbekend verhaal meer in de industrie, maar het wordt niet minder tragisch om te horen dat zoveel mensen zonder pardon op straat worden gezet. Wat ook opviel, was dat er door de ontslagronde een aantal projecten gesneuveld waren. De Mandalorian-game was daar een van.

We gaan 1313 nooit zien zoals het bedoeld was, en een Mandalorian-game van Respawn zit er hoogstwaarschijnlijk ook niet meer in. Maar als deze projecten ons iets leren, is het wel dat je nooit weet wanneer elementen van wat je hebt gemaakt opduiken in een ander project.

Maar juist daarom is het ook de moeite waard om te eindigen met een vermelding van de Star Wars-game met een Mandalorian in de hoofdrol die wél uit is gekomen: Star Wars: Bounty Hunter. De game heeft namelijk het een en ander gemeen met zowel 1313 als Respawns project.

Net als (uiteindelijk) in 1313 speel je als een Fett, namelijk Boba’s vader Jango Fett. Tevens de premiejager die een belangrijke rol speelt in Star Wars Episode 2: Attack of the Clones. Zowel de film als deze game kwamen in 2002, met Bounty Hunter als een expliciete tie-in voor de film.

Het verhaal gaat over Jango’s bounty hunting-operaties voordat Attack of the Clones is begonnen, en waarom Count Dooku hem uiteindelijk uitkiest om stennis te schoppen aan het begin van die film. Hij jaagt in opdracht van de Sith op een Dark Jedi die nu aan het hoofd van een misdaadsyndicaat staat.

Net als in Respawns geannuleerde game heeft Jango toegang tot het volledige Mandalorian-arsenaal: naast zijn blasters beschikt hij over een vlammenwerper, poison darts, de whipcord launcher en uiteraard jetpack. Deze game speel je echter vanuit een derdepersoonsperspectief, in plaats van de first-person shooter die Respawn in elkaar aan het draaien was.

Bounty Hunter is een lekker game-y video game. Door in de levels npc’s te scannen en zo premies te vinden - en vangen - verhoog je het bedrag dat aan het einde van een level op Jango’s galactische bankrekening wordt geplempt, waar vervolgens weer extra’s als concept art mee vrijgespeeld kunnen worden. Levels uitspelen schenkt je ook pagina’s van de ‘Open Seasons’-comic: zo maken ze ze tegenwoordig niet meer.

De keerzijde daarvan is dat het spel met moderne maatstaven een tikkeltje janky en onduidelijk aanvoelt, maar dat heeft ook zo zijn charme. De levels zijn vaak niet direct duidelijk in waar je naartoe moet gaan, wat ook wat toevoegt aan het gevoel van ‘op jacht’ zijn.

Hoe Bounty Hunter vergelijkt met wat Respawn aan het bouwen was, of 1313 moest worden, is onmogelijk te zeggen. Een aantal aspecten lijken in ieder geval vergelijkbaar te zijn, met de focus op het gebruik van gadgets en natuurlijk het feit dat een Mandalorian-krijger op het doosje zou staan.

Tijdens mijn val in de Mando-game rabbit hole viel mij op dat geen van de namen in de credits van Bounty Hunter overeenkomen met de namen waarvan bekend is dat die aan 1313 hebben gewerkt. Dat is niet gek, de gamesindustrie is een soort draaideur waar veel ontwikkelaars continu in en uit stappen en Bounty Hunter kwam uit in 2002. Tien jaar voordat 1313 voor het eerst getoond werd tijdens de E3.

Hoewel 1313 nooit in volle glorie uit is gekomen, is de invloed op het bredere Star Wars-universum onmiskenbaar. Bounty Hunter had eigenlijk een vergelijkbaar effect, zowel op 1313 als de ongemaakte Mando-game. Gezien Level 1313 toch aan bod is gekomen in projecten als The Clone Wars, heb ik er vertrouwen in dat een moderne take op Bounty Hunter  en Star Wars: 1313 ooit wel gaat verschijnen.