Het kan altijd gebeuren dat je belangrijke bestanden per ongeluk van je pc hebt verwijderd. Ben je die dan helemaal kwijt? Gelukkig niet! Er zijn tools om verwijderde bestanden terug te halen.

De allerbeste manier om bestandsverlies tegen te gaan, díe ken je al. Ook in Computer!Totaal hameren we er regelmatig op: maak regelmatig back-ups naar een extern medium. En als het even kan bewaar je de back-up op twee verschillende locaties, bij voorkeur zowel offline als online. Nee, dit artikel wordt geen workshop over het maken van back-ups, want wat nu als het kwaad al geschied is?

Dan heb je meer aan datahersteltools, en we zullen het ook hebben over slimme ‘vangnetten’ die vaak al zijn ingebouwd in je besturingssysteem, in je cloudopslagservice of in het programma waarmee je de bestanden hebt gemaakt. Het zou namelijk zonde van je tijd en energie zijn om met allerlei datahersteltools aan de slag te gaan als het herstellen ook veel eenvoudiger kan.

01 Terugzetten

Heb je per ongeluk een bestand in Windows overschreven en wil je die eerdere versie graag terug? Als de oude data daarbij echt overschreven werden, is de kans op herstel heel erg klein. Maar veel gebruikers weten niet dat Windows mogelijk nog oudere bestandsversies heeft bewaard, dankzij de functie Bestandsgeschiedenis.

Daar zijn wel enkele voorwaarden aan verbonden: je moet beschikken over een tweede fysiek opslagmedium, je moet de functie Bestandsgeschiedenis vooraf hebben ingeschakeld en het Systeemherstel moet actief zijn. In het kader ‘Bestandsgeschiedenis’ verderop lees je hoe je dat aanpakt. We gaan er hier van uit dat er al aan die voorwaarden is voldaan.

In dat geval ga je via Windows Verkenner naar de map waarin je een bestand hebt overschreven. Klik het overschreven bestand met de rechtermuisknop aan en kies Eigenschappen. Open het tabblad Vorige versies en selecteer het bestand met de gewenste datum. Wil je de versie eerst controleren, klik dan het pijltje aan bij Openen en kies In Bestandsgeschiedenis openen. Van hieruit kun je namelijk door de verschillende versies bladeren. Met de groene knop zet je de getoonde versie terug naar de oorspronkelijke locatie. Wil je de versie naar een andere locatie terughalen (om hem als kopie te hebben), dan klik je het pijltje aan naast Terugzetten en kies je Terugzetten naar waarna je naar de gewenste locatie bladert.

Nog geen back-up?

©PXimport

Bestandsgeschiedenis

02 Prullenbak

Het kan natuurlijk ook gebeuren dat je per ongeluk een bestand verwijdert. Of je dat nog (makkelijk) terugvindt, hangt af van een paar factoren. Wanneer je (vanuit Verkenner) op de Delete-toets hebt gedrukt, dan verhuist het bestand standaard naar de prullenbak en kun je het daaruit nog opvissen. Ga naar je bureaublad en dubbelklik op de Prullenbak. Via Zoeken in Prullenbak spoor je het gewenste bestand op, waarna je het vanuit het contextmenu kunt terugzetten met de gelijknamige optie.

Is de Prullenbak bij jou zo ingesteld dat bestanden direct worden verwijderd en niet eerst in de Prullenbak belanden? Dat check je als volgt: rechtsklik op Prullenbak, kies Eigenschappen en kijk of er een vinkje staat bij Bestanden niet naar de Prullenbak verplaatsen, maar direct verwijderen. In dit geval staat het bestand niet in die prullenbak, en dan heb je zwaarder geschut nodig om het bestand te herstellen: gespecialiseerde datahersteltools. Ook als je het bestand hebt verwijderd met de toetscombinatie Shift+Delete moet je hierin je toevlucht zoeken, want ook dan slaat het bestand de Prullenbak over.

©PXimport

03 Datahersteltools

Er bestaan heel wat datahersteltools. Tot de betere programma’s die ook nog eens als gratis versie beschikbaar zijn, horen Disk Drill 4 (ook voor macOS beschikbaar) en Recuva. Met de gratis versie van Disk Drill ben je beperkt tot dataherstel van maximaal 500 MB. Mede daarom tonen we je in een notendop hoe je met Recuva aan de slag kunt, dat blijft toch onze favoriet.

Download en installeer Recuva. Let op: schrijf niets meer naar de schijf waarvan je data wilt herstellen, dus installeer de tool op een andere schijf of usb-stick. Standaard start Recuva in wizard-modus op en dat is een prima startoptie. Geef aan naar welke bestandstypen je op zoek bent. Weet je het niet zeker of zoek je naar meerdere soorten bestanden, selecteer dan Alle bestanden. Aanvankelijk is de interface Engelstalig, maar verder in het programma kun je de tool via de knop Options Nederlandstalig maken.

Vervolgens duid je aan waar het verdwenen bestand zich bevond – je kunt onder meer Op een specifieke locatie kiezen, maar eventueel ook Ik weet het niet zeker. Hoe nauwkeuriger je de zoektocht afbakent, hoe sneller de operatie kan verlopen. Vervolgens druk je op Start.

©PXimport

04 Recuva-herstel

Recuva gaat op zoek naar bestanden en laat na die zoektocht een lijst zien van bestanden waarvan er nog sporen terug te vinden zijn. De kolom Toestand evenals de kleuren van de bolletjes geven aan hoe Recuva de herstelkansen inschat: Uitstekend, (Zeer) Slecht of zelfs hopeloos Onherstelbaar. Door een kolomtitel (een- of tweemaal) aan te klikken wijzig je de volgorde van de bestandenlijst.

Plaats een vinkje bij bestanden die je wilt proberen terug te halen. Klik je selectie met de rechtermuisknop aan en kies Haal aangevinkte terug. Bepaal waar je de bestanden wilt opslaan – natuurlijk wel op een ander station – en bevestig met OK.

©PXimport

05 Geformatteerd

Er zijn nog andere doemscenario’s, bijvoorbeeld dat je (in een verstrooide bui) het verkeerde station hebt geformatteerd. Als je nog geen nieuwe gegevens op het station hebt bewaard, dan is er een redelijke kans op herstel. Ook hiervoor kun je Recuva inzetten. Annuleer dan wel de wizardmodus en selecteer bovenaan in het uitklapmenu het zojuist per ongeluk geformatteerde station.

Zodra je op Scan drukt, stelt Recuva voor om de modus Uitvoerig Scannen in te schakelen. Bevestig dat met een druk op Ja. Je kunt deze modus trouwens ook proberen als je met de normale wizard-modus de bestanden niet terug kunt vinden. Houd er rekening mee dat zo’n diepe scan erg ‘arbeidsintensief’ kan zijn: tijdens dit proces heb je best tijd voor een kop koffie of zelfs een hele lunch. Hopelijk heeft Recuva goed nieuws te melden wanneer je weer terugkomt bij je pc.

©PXimport

06 Word: schoon opstarten

Bestanden per ongeluk verwijderen of overschrijven, of verstrooid het verkeerde station formatteren… dat zijn probleemsituaties die we aan onszelf te wijten hebben. Het kan ook gebeuren dat een bestand ineens ‘corrupt’ raakt en niet meer op een normale manier wil openen. Dit komt relatief vaak voor bij Word-bestanden. De oorzaak doet er even niet toe, we kijken hoe je dit kunt oplossen.

Stel dat Word een document plotseling niet meer op de correcte manier wil openen: er verschijnen vreemde tekens, de lay-out lijkt nergens op, de applicatie bevriest of er duikt steevast een foutmelding op. Je eerste poging is dan Word ‘naakt’ opstarten: zonder sjablonen of invoegtoepassingen. Rechtsklik op de snelkoppeling naar Word en kies voor Eigenschappen. Open het tabblad Snelkoppeling en voeg nu achteraan in het veld Doel (tijdelijk) de parameter /a toe. Start Word en open je document.

©PXimport

07 Word: herstelopties

Werkt de voorgaande manier niet, dan is een tweede mogelijke oplossing om Word een herstelpoging te laten doen. Ga naar het menu Bestand, kies Openen en navigeer naar het gewenste bestand via Bladeren. Klik op het pijltje rechts van de knop Openen en selecteer Openen en herstellen.

Wat je ook nog kunt proberen: je converteert het gebrekkige document eerst naar een ander formaat (bij voorkeur eerst via RTF-bestand (*.rtf) bij Opslaan als), waarna je het daarna weer naar het originele formaat terugzet.

Ook ‘selectief kopiëren’ kan weleens soelaas bieden: open het document en druk achtereenvolgens op Ctrl+End en op Ctrl+Shift+Home zodat alle tekst wordt geselecteerd. Die kopieer je dan met Ctrl+C en plak je daarna met Ctrl+N en dan Ctrl+V in een nieuw, blanco document. Heb je verschillende secties in je document, kopieer dan alleen de tekst tussen de diverse sectie-markeringen.

Tot slot kun je er ook nog externe hulp bij halen, bijvoorbeeld in de vorm van het gratis Savvy DOCX Recovery.

©PXimport

08 Word: geweigerd

Weigert Word ook maar íets van je document te tonen? Ook dan heb je een paar mogelijke uitwegen. Probeer het bestand eens te openen in een andere tekstverwerker, zoals LibreOffice Writer. Of je probeert het document op een alternatieve manier in te laden. Start Word met een leeg document op, ga naar het menu Invoegen en klik rechtsonder de rubriek Tekst het pijltje aan, bij Object. Hier kies je dan Tekst uit bestand invoegen.

Nog steeds niks? Dan maar als volgt: ga naar Bestand en kies Openen / Bladeren. In het uitklapmenu rechtsonder kies je Tekst uit een willekeurig bestand herstellen (*.*). Word zal nu proberen alle herkenbare tekstgedeeltes uit je nukkige document te extraheren – weliswaar ten koste van je originele lay-out, maar dat is alvast beter dan niks.

Het kan trouwens nog ‘experimenteler’, althans bij een .docx-formaat. Hernoem de extensie eens naar .zip en open het archief bijvoorbeeld met het gratis 7-Zip. Open vervolgens de uitgepakte map met de naam Word en laad het bestand document.xml in een teksteditor in. Tussen de tags <w:t> en </w:t> vind je alle tekst terug. In de uitgepakte submap Media tref je alle ingevoegde afbeeldingen aan. 

Tot zover onze trucs om Word-bestanden te herstellen. Ondervind je nog steeds problemen met Word, dan kun je natuurlijk ook overstappen op één van de bekende Office-alternatieven. Denk aan Google Documenten of het eerder genoemde LibreOffice, waar we in dit artikel aandacht aan besteden. Onder de noemer Office Online biedt Microsoft ook een gratis kantoorpakket aan met een uitgeklede versie van Word.

©PXimport

09 Google Drive: gewist

Tot nu toe hebben we het vooral gehad over data(herstel) op lokale opslaglocaties. Maak je volop gebruik van een cloudopslagservice, dan kunnen zich ook daar problemen voordoen. Bij de meeste van die diensten heb je de mogelijkheid om gewiste of zelfs overschreven bestanden terug te halen. Er is dan bijvoorbeeld een prullenbak aanwezig, of er wordt zelfs een vorm van versiebeheer ondersteund. We nemen hier het populaire Google Drive als voorbeeld.

Bestanden die je per ongeluk verwijdert op de site van Google Drive of in je lokale synchronisatiemap, worden standaard in de prullenbak van Google Drive geplaatst. Open op de site in het linkerpaneel het item Prullenbak en orden de bestanden eventueel chronologisch door de kolom Laatst gewijzigd aan te klikken. Selecteer de gewenste bestanden, eventueel door bij het aanklikken de Ctrl- of Shift-toets ingedrukt te houden. Klik dan je selectie met de rechtermuisknop aan en kies Herstellen. De items worden meteen naar de originele locatie in je Drive teruggezet.

©PXimport

10 Google Drive: overschreven

In Google Drive kun je ook naar een vorige bestandsversie terugkeren – standaard kun je tot dertig dagen in de tijd teruggaan. Navigeer naar het betreffende bestand en klik het met de rechtermuisknop aan. Kies Versie beheren, scrol naar de beoogde versie en klik op het knopje met de drie puntjes. Hier kies je dan Downloaden, waarna het bestand naar je pc wordt gestuurd.

Merk op dat je hier ook de optie Altijd bewaren terugvindt. Deze optie zorgt ervoor dat deze bestandsversie niet automatisch na dertig dagen wordt verwijderd. Houd er wel rekening mee dat de bestandsgrootte van oudere versies van niet-Google-documenten afgaat van je totale opslagruimte. Dit is voor bestanden in Google-formaten niet het geval.

©PXimport

Fysieke sectoreditor

©PXimport

De belofte is duidelijk: sneller op temperatuur, krokanter van buiten, malser van binnen. Met de Easy Fry Infrared zet Tefal als eerste bekende fabrikant infraroodtechnologie in bij een airfryer. De warmte van boven zorgt voor snelle opwarming; het klassieke element onderin zou garant moeten staan voor gelijkmatiger garing. ID test deze noviteit uit.

Wat is er écht nieuw?

Airfryers zijn er in allerlei uitvoeringen. Eén bakmand, twee, naast elkaar, boven elkaar, met stoom, zonder stoom. De meeste modellen zijn varianten op een eerder model met net een extra toevoeging of snufje. Tefal kwam recent met iets wat wel nieuw te noemen is, en dat is de combinatie van hitte via een element en hitte via infraroodlampen. De IR-straling komt van boven, de hitte van het metalen element van onderen. Samen zouden ze moeten zorgen voor enerzijds snelle opwarming en anderzijds gelijkmatige garing. Infraroodlampen kun je kennen vanuit warmtelampen of sauna's. Ze verwarmen vooral het oppervlak waarop ze schijnen. Zou dit een slimme combinatie zijn?

©Tefal

Formaat, bouw en mand: 7 liter

Eerst wat praktische informatie. De Tefal Easy Fry Infrared is een apparaat van 27,9 × 31,3 × 42,1 cm (B/H/D). Hij weegt iets meer dan 5 kilo en heeft een snoer van 1,20 meter. De bakmand trek je in zijn geheel uit het apparaat, onderin zit een verwijderbaar roostertje voor luchtcirculatie. De inhoud van de mand is 7 liter en je zou er 1,5 kilo aan eten in kunnen bereiden. Dat is theorie, in de praktijk werken lagere hoeveelheden beter - maar dit geldt voor elke airfryer. Bovenop zitten de aan-uitknop, twee tiptoetsen voor tijd en temperatuur, toetsen voor de voorkeuzeprogramma's en een extra knop voor een extra crispy finish (daarover verderop meer).

Wat meteen opvalt, is de grote bakmand. Die biedt ruim plaats aan bijvoorbeeld vier kaiserbroodjes of een royale hoeveelheid groenten om te grillen. De bak is rechthoekig, en het rooster onderin zorgt voor een kleine verhoging. Je etenswaren liggen niet direct op de bodem van de mand maar iets erboven; dit is nodig voor de circulatie van lucht.

©Saskia van Weert

Kijkvenster met led: handig meekijken of gimmick?

Opvallend is het transparante kijkvenster boven de lade. Hierdoor zie je de inhoud van de mand liggen en kun je de garing in de gaten houden. Dat werkt goed, en is ook handig om bij te houden of je je eten al moet omdraaien.

©Tefal

Bediening en programma's: snel kiezen, extra crispy-knop

De bediening wijst zichzelf, zeker na doornemen van de gebruiksaanwijzing. Je kiest zelf een combinatie van tijd en temperatuur, of een van de voorkeuzeprogramma's. Standaard start het apparaat in de stand Airfryer. De andere opties zijn roosteren, grillen, toasten, opwarmen, bakken, dehydrateren, en tot slot knapperige finish (crispy finish). Dit laatste is een leuk snufje. Je voegt deze optie met een druk op de knop toe aan een gekozen programma en de bereidingstijd wordt uitgebreid met 2 minuten extra op 230 graden. Speciaal bedoeld voor eten dat je extra krokant wilt hebben.

De voorkeuzeprogramma's zijn instellingen met een vastgestelde tijd en temperatuur. Zo start Airfryen met 190 graden en 10 minuten. Zowel tijd als temperatuur pas je eventueel aan voordat de bereiding start, en tijdens de bereiding gaat dat ook prima. Het programma om te drogen (dehydrate) heeft een vaste temperatuur van 70 graden, dit kun je niet zelf aanpassen. Je start het programma met de startknop. Als je tussentijds de bak opent om je eten op te schudden of om te keren, pauzeert het programma. Het gaat automatisch verder als je de bak weer sluit.

©Tefal

Merkbaar sneller zonder voorverwarmen

De airfryer is opvallend stil en ook het piepje als het eten klaar is, is bescheiden. Prettig, want airfryers maken vaak best een hoop herrie. Na einde van het programma staat de machine in stand by-stand. Na een minuut of vijf piept hij nog eens. Het doel daarvan is ons onduidelijk. Om ongewenste geluiden te voorkomen, is het aan te raden na gebruik de stekker uit het stopcontact te halen.

Prestaties: van kip en friet tot broodjes en groente

Dan de prestaties. Die zijn zonder meer goed. In enkele weken tijd is er van alles in deze airfryer bereid. Van kippendijen tot frites en snacks, van groenten tot aan afbakbroodjes. Voorverwarmen is niet nodig, want de airfryer is zeer snel warm. De resultaten zijn meer dan uitstekend en het eten is ook daadwerkelijk sneller klaar dan in eerder geteste machines. Reken op een tijdsbesparing van zo'n 20 procent. Dit hangt natuurlijk af van wat je precies maakt en hoeveel, maar gerechten waren in de testperiode eigenlijk altijd sneller klaar dan vooraf verwacht.

Na bereiding haal je je eten met een siliconen tang uit de bak. In de gebruiksaanwijzing staat dat je de bak niet ondersteboven mag houden om eten in een schaal te kieperen, vanwege eventuele hete olie of heet vocht dat zich onder het rooster verzamelt. Een nuttig advies, zeker voor de bereiding van vlees, maar bij iets als broodjes afbakken natuurlijk wat overbodig.

Schoonmaken: vaatwasser kan, maar let op inbranden

Zowel de bak als het uitneembare rooster kan na gebruik en afkoelen in de vaatwasser. Wat betreft schoonmaken komt eigenlijk het enige (relatieve) nadeel aan het licht. Beide onderdelen bakken snel aan. Al na enkele keren ontstonden er zwarte aanbaksels op het rooster en in de bakmand. Deze zijn gelukkig met bbq-reiniger wel weg te krijgen uit de mand, maar het is wel een aandachtspunt. Ook de behuizing, het gedeelte waar de mand op staat in de airfryer, vertoont al wat zwarte inbrandplekken die niet weg te poetsen zijn.

©Saskia van Weert

Duurzaamheid & onderhoud

Let verder op met spetterend eten. Als vetspetters vanaf de binnenzijde tegen het transparante venster komen, zijn deze niet meer te verwijderen. Het venster is namelijk niet los te halen. Op de lange termijn kunnen we ons voorstellen dat er daardoor vlekken ontstaan, waardoor je minder zicht hebt op je voedsel.

©Tefal

Conclusie

De Easy Fry Infrared doet precies wat Tefal belooft: hij is razendsnel op temperatuur en levert mooi krokante resultaten met een sappige binnenkant. In de praktijk win je echt tijd, zonder te hoeven voorverwarmen, en de stille werking en het kijkvenster maken 'even tussendoor checken' prettig. De ruime 7-liter mand is fijn voor gezinnen of grotere porties, en de extra crispy-knop is een bruikbare bonus voor wie nét wat meer bite wil.

Daar staat tegenover dat dit een apparaat is dat aandacht vraagt bij schoonmaken. De mand en het rooster kunnen relatief snel inbranden, en vetspetters tegen het niet-losneembare kijkvenster zijn lastig of niet te verwijderen, iets om rekening mee te houden als je veel vette gerechten maakt.

Kortom: zoek je vooral snelheid, krokant resultaat en een ruime bak met handig zicht op de voortgang, dan is de Tefal Easy Fry Infrared een sterke keuze.

De servers van Call of Duty: Warzone Mobile gaan op 17 april voorgoed offline, waardoor de game vanaf dat moment niet meer speelbaar is.

Dat heeft Activision aangekondigd. Afgelopen jaar werd de game al uit app-winkels gehaald en werd de komst van nieuwe seizoensgebonden content al stopgezet, en het voorgoed offline halen van de servers is de laatste stap in het verdwijnen van de game. Mensen kunnen tot 17 april de game gewoon blijven spelen en hun verdiende in-game geld opmaken.

"We zijn enorm dankbaar voor de spelers die Call of Duty: Warzone Mobile hebben ondersteund, alsmede de ontwikkelaars die de ervaring tot leven hebben gewekt", aldus Activision. "De passie van spelers en hun feedback blijft de toekomst van de Call of Duty-franchise vormgeven, en we kijken er naar uit om betekenisvolle seizoensgebonden content en updates naar Call of Duty: Mobile te brengen."

Call of Duty: Mobile blijft er wel

Call of Duty: Warzone Mobile kwam in 2024 beschikbaar als mobiele versie van Call of Duty: Warzone, de battle royale-game voor consoles en pc. Op die platforms blijft Warzone wel speelbaar.

Activision zei het al: voor een mobiele Call of Duty-ervaring kunnen spelers terecht bij Call of Duty: Mobile. Die game kwam in 2019 uit op smartphones en geniet nog altijd van populariteit. Call of Duty: Mobile heeft ook een battle royale-modus - waar Warzone Mobile juist om draaide - alsmede modi als reguliere multiplayer en Zombies.

Activision Blizzard - en dus ook Call of Duty - werd enkele jaren geleden overgenomen door Microsoft. Buiten het feit dat de jaarlijkse nieuwe Call of Duty-game vanaf release ook meteen op Xbox Game Pass verschijnt, heeft dat echter niet veel aan de Call of Duty-franchise veranderd. Wel leek het meest recente deel, het vorig najaar uitgekomen Call of Duty: Black Ops 7, minder populair dan voorgaande delen. Mogelijk heeft dit te maken met dat het jaar daarvoor nog Black Ops 6 uitkwam, en spelers niet zo snel op een direct vervolg zaten te wachten.