Na een publieke bèta van ongeveer 3 maanden is iOS 11 eindelijk beschikbaar voor het grote publiek – het uitgelezen moment voor een review. Hier lees je wat iOS 11 jou als gebruiker te bieden heeft en welke veranderingen het met zich meebrengt.

Ontgrendelen

Wat je waarschijnlijk als eerste zal opvallen is de nieuwe animatie wanneer je de iPhone of iPad ontgrendelt. Het scherm licht in een vloeiende beweging van beneden naar boven op, terwijl het scherm in iOS 10 ‘gewoon’ aan ging. Hoewel het er mooier uitziet, zorgt het wel voor een beetje vertraging bij het inloggen. Sommige gebruikers hadden misschien liever een situatie als bij Android gezien, waarbij het scherm zo snel mogelijk het hoofdmenu laat zien nadat je inlogt met je vingerafdruk.

Achtergronden

Om in de cosmetische afdeling te blijven: iOS 11 brengt ook nieuwe achtergronden met zich mee. De planeet-achtergronden uit iOS 10 zijn vervangen met twee afbeeldingen van de Aarde en eentje van de Maan. De oude iOS-achtergronden zijn nog wel beschikbaar, evenals een nieuwe collectie van kleurrijke bloemen. Onderaan de lijst vinden we een stukje nostalgie: een matte achtergrond met daarop zes strepen in de kleuren van het oude Apple-logo.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Leuk exraatje: doordat de iPhone X een OLED-scherm heeft, gaat de batterij een stuk langer mee wanneer je de pikzwarte achtergrond kiest. Bij een OLED-scherm worden pixels die de kleur zwart moeten produceren simpelweg uitgezet, waardoor het scherm minder stroom gebruikt.

Iconen

De oplettende gebruiker zal al snel zien dat het icoon van de App Store is vernieuwd. Het icoon met liniaal, potlood en kwast heeft plaatsgemaakt voor drie stokjes in de vorm van de letter A. Ook is het icoon van Instellingen iets donkerder geworden en is het diepte-effect uit het Camera-icoon gehaald.

©PXimport

©PXimport

De getallen op de Klok-app zijn ook iets groter geworden en de informatie op het icoon van Agenda is groter en vetgedrukt. De stipjes om je bereik aan te geven zijn vervangen met balkjes. Vermoedelijk is dit gedaan om ruimte te maken voor de inkeping in de bovenkant van het scherm van de iPhone X.

Bedieningspaneel

De grootste en misschien wel handigste vernieuwing zit ‘m in het bedieningspaneel. Het is nu namelijk mogelijk om functies te verwijderen en toe te voegen aan het bedieningspaneel. Het bedieningspaneel bestaat nu nog maar uit één menu, waardoor je niet meer naar links of rechts kunt swipen. Wel kan het bedieningspaneel nu het hele scherm beslaan, vooral als je meerdere functies aan het paneel toevoegt.

©PXimport

©PXimport

Nieuw in het bedieningspaneel is de knop voor Niet storen tijdens autorijden, herkenbaar aan de knop met de auto. Bij het activeren van deze stand activeer je ook gelijk de nachtstand waardoor je telefoon geen trillingen of geluidssignalen geeft. Het grote voordeel van de stand Niet storen tijdens autorijden is dat je geen berichtmeldingen op je scherm krijgt die belangrijke route-informatie kunnen bedekken. Overigens wordt de stand niet automatisch geactiveerd bij het starten van een route via Kaarten of Google Maps, dit moet je zelf doen.

Het bedieningspaneel is verder volledig geoptimaliseerd voor 3D Touch. Veel van de functies die je toevoegt aan het paneel. Zo kun je hard drukken op het Timer-icoon om sneller een timer van enkele minuten in te stellen, zonder dat je hiervoor eerst de app moet openen. Je kon met behulp van 3D Touch al de zaklamp op verschillende helderheidsstanden zetten, maar nu heeft de Zaklamp 4 standen voor meer precisie.

Meer 3D Touch

In de afgelopen maanden hebben steeds meer apps van derde partijen 3D Touch in hun apps verwerkt. Zo kun in het hoofdmenu al gelijk doorklikken naar belangrijke snelkoppelingen in de app. Bekende apps als Shazam en Netflix kunnen inmiddels overweg met 3D Touch, evenals Marktplaats en zelfs de Biertegoed-app! Hoewel het ten tijde van de iPhone 6S meer op een gimmick leek, begint 3D Touch steeds meer een leuke toevoeging te worden van iPhone.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Compressie

Met de komst van iOS 11 en macOS High Serra introduceert Apple nieuwe vormen van compressie voor foto’s en video. Vanaf kan er gebruik worden gemaakt van H.265, waarmee foto’s en video’s ongeveer de helft aan ruimte zullen innemen op je iPhone, iPad of Mac, terwijl de kwaliteit toch behouden blijft.

Let wel op: de nieuwe compressie kan problemen met zich meebrengen als je het materiaal wat je schiet met je iPhone of iPad wil bewerken in bijvoorbeeld Windows. Als je regelmatig buiten het ecosysteem van Apple treedt kan het verstandig zijn om gewoon de traditionele compressie te gebruiken. Dit doe je bij Instellingen – Camera – Structuren. Selecteer hier Meest compatibel.

Opslag en apps

Over opslag gesproken: het beheer ervan is ook geoptimaliseerd in iOS 11. Het is nu mogelijk om te zien hoeveel ruimte apps, foto’s, media en email inneemt ten opzichte van je totale opslag. Dit kleurrijke overzicht zagen we al eerder in macOS. Dit zie je bij Instellingen – Algemeen – iPhone opslag.

©PXimport

©PXimport

In ditzelfde scherm is het nu ook mogelijk om apps op twee manieren te verwijderen. Door een app te selecteren kun je nu ook Ruim op selecteren. Hiermee verwijder je de app, maar behoudt je de data. Hierdoor blijven je instellingen bewaard en worden deze automatisch teruggezet als je in de toekomst de app weer downloadt. Onder de optie Ruim op vind je nog steeds de optie om de app volledig te verwijderen – dit is ook gewoon mogelijk door een icoon in het hoofdmenu langer in te houden en vervolgens op het kruisje te drukken.

SOS-noodmelding

De vergrendelknop heeft in iOS 11 een functie erbij gekregen: SOS-noodmelding. Door deze 5 keer snel in te drukken, activeer je de SOS-noodmelding. Hier kun je snel toegang krijgen tot je Medische ID en het alarmnummer. Bij Instellingen – SOS-noodmelding kun je instellen wie je SOS-contactpersonen zijn; deze personen krijgen automatisch een bericht als je de noodhulpdiensten belt. Ook kun je kiezen of de hulpdiensten automatisch worden gebeld nadat je 5 keer de knop indrukt, dit scheelt weer een stap in geval van nood.

©PXimport

Leuk extraatje: Door de SOS-noodmelding te activeren, wordt Touch ID tijdelijk uitgeschakeld. Om toegang te krijgen tot de iPhone moet je de toegangscode invoeren. Dit kan van paskomen tijdens een overval, aangezien iemand je zo niet hardhandig kan dwingen om fysiek de iPhone te ontgrendelen, maar ook als je het bewustzijn denkt te verliezen. Zo kunnen de noodhulpdiensten en belangrijke contactpersonen worden ingelicht, zonder dat iedereen met behulp van je vingerafdruk toegang krijgt tot persoonlijke gegevens.

Apple News

Met de introductie van iOS 11 brengt Apple ook een eigen News-app. Hier kun trending onderwerpen zien van verschillende Engelstalige nieuwsbronnen zoals Buzzfeed, Washington Pos, The Verge en Daily Mail. Ook is het mogelijk om je op specifieke diensten te abonneren. Deze diensten hebben ook ieder een eigen pagina binnen News.

Niet alle pagina’s zijn toegankelijk vanuit Nederland, en doordat er verder geen Nederlandstalige nieuwsbronnen in de app zijn verwerkt, is de app voor veel Nederlandse gebruikers niet heel erg bruikbaar.

Bestanden

Met Bestanden kun je met name de bestanden in je iCloud beheren en openen. Als je veel bestanden uploadt naar iCloud en dus ook vaak gebruikmaakt van de clouddienst van Apple om op meerdere apparaten bestanden te beheren, is de app Bestanden een welkome toevoeging. Gebruik je iCloud alleen voor het back-uppen van contacten, foto’s, mail en dat soort zaken, dan zul je Bestanden waarschijnlijk niet meteen (kunnen) gebruiken.

©PXimport

©PXimport

Heeft Bestanden dan helemaal geen nut? Integendeel, aangezien het je wel kan aansporen om vaker gebruik te maken van iCloud om specifieke bestanden snel op een plek te bewaren waar je met meerdere apparaten bij kan. Het is namelijk nu ook mogelijk om documenten, foto’s en andere bestanden op te slaan voor Bestanden dankzij de nieuwe optie Als bestanden bewaren. Door vervolgens de iCloud aan te tikken, kun je vanaf al je apparaten met iCloud dit bestand beheren. Dankzij Bestanden wordt iCloud ook nuttig voor gebruikers die hun back-ups met iTunes op hun pc of Mac bewaren.

iPad

De komst van iOS 11 maakt de iPad eindelijk meer dan gewoon een grote iPhone waarmee je niet kunt bellen. Het Dock is volledig vernieuwd en doet sterk denken aan het Dock van MacOS. Een leuke eigenschap is dat apps automatisch in het Dock worden geplaatst als je ze opstart. Apps die je vaker gebruikt worden rechts getoond, naast de scheidingslijn in het Dock.

©PXimport

Door naar boven te vegen kun je in ieder scherm het Dock tevoorschijn halen. Als je vervolgens weer over het Dock naar boven veegt, ziet je een overzicht van alle apps en het bedieningspaneel. Met behulp van het Dock kun je al snel overschakelen naar een (actieve) app, en door het nieuwe bedieningspaneel kun je nog sneller schakelen tussen handelingen. De iPad was nog nooit zo productief.

Je kunt ook apps uit het Dock ‘oppakken’ en naast een andere app openen. Zo kun je met het grootste gemak overschakelen op split-screen en kun je altijd en overal multitasken.

Conclusie

Al met al geeft iOS 11 je apparaat een fijne make-over. De kleuren en vormen zijn zachter en we krijgen opties waar vooral iPad-gebruikers lang op hebben moeten wachten. De Bestanden-app is niet zo handig als we hadden gehoopt, maar kan zeker van pas komen als je vaak bestanden uitwisselt tussen je iPhone en iPad.

De News-app is een beetje hetzelfde verhaal als Apple Pay – vooral leuk als je in Noord-Amerika woont. Toch mogen we zeker niet klagen, aangezien iOS 11 een aantal leuke opties toevoegt en het vooral de iPad een stuk productiever maakt.

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).

Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)

Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})

Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.