Voor sommigen onder ons lopen de spanningen in deze al even spannende tijden soms net wat te ver op. Om je weer een beetje relaxed te krijgen zetten we een paar ontspannende apps voor je op een rijtje.

Er zijn voldoende apps in de app store van je apparaat te vinden die speciaal gemaakt zijn voor ontspanning. Maar er is ook heel veel moois te vinden dat daar wat ons betreft ook prima voor inzetbaar is. En wellicht meteen ook nog wat andere nuttige functies aan boord heeft.

Frax

 Neem nou bijvoorbeeld de app Frax voor iOS/iPadOS. Je maakt hier in een handomdraai (en in real-time) hires fractals mee. Tegelijkertijd is het ook een ontspannend iets, want je kunt vrijelijk bewegen over en in- en uitzoomen op een fractal. Via het menu is een hele serie aan fractalsettings beschikbaar die elk een heel eigen eindresultaat opleveren. On-device kun je al flink hoge resoluties laten berekenen, via credits kun je dat ook laten doen in nóg hogere resoluties op een externe server. Al gebiedt de eerlijkheid te zeggen dat dat eigenlijk alleen nodig is als je je fractal op voetbalveldformaat af wilt drukken. Maar goed: het kán.

©PXimport

Opmerking

XScreensaver

Screensavers en grafische demo’s zijn wat ons betreft altijd goed voor een beetje relaxen. In de app XScreensaver vind je een grote collectie aan historische en meer recente grafische kunststukjes. Feitelijk is XScreensaver hetzelfde programma dat standaard met Linux- en Unix-systemen wordt meegeleverd en daar als beheerder en leverancier van screensavers dient. In het geval van iOS heeft een screensaver natuurlijk weinig zin. Maar deze app maakt het mogelijk om al het moois wel lekker achteroverhangend te bekijken. Er is keuze uit een enorme lijst aan grafische hoogstandjes, veel ervan bovendien in 3D. Speel desnoods een muziekje op de achtergrond via je streaming-app en je kunt je even helemaal losmaken van de wereld.

©PXimport

Screensavers uit de oude én nieuwe doos

Nagenoeg geheel platform-onafhankelijk is de site https://alteredqualia.com. Enige vereiste hier om de vele grafische demo’s te bekijken is een up-to-date webbrowser. Daarna gaat het los: je kunt allerlei mooie kunststukjes zien. Gebaseerd op WebGL draait het netjes in elke zichzelf respecterende browser. Het overgrote deel zal het op de meeste systemen moeiteloos doen. Een enkele keer gaat er iets mis, in dat geval is of de demo niet helemaal bij de tijd gehouden, of is je browser dat (nog) niet. In ieder geval voer voor flink wat kijkplezier zonder dat je er ook maar een bit aan software voor hoeft te installeren. Ook (stiekem) bruikbaar op de werk-pc dus. Mits deze voorzien is van een grafische kaart met wat 3D-mogelijkheden aan boord.

©PXimport

Heel veel kijkplezier in je browser

We blijven nog even bij browsergebaseerd vertier, gewoon omdat iedereen onafhankelijk van het besturingssysteem mee kan doen. De site http://www.wab.com/ biedt een scala aan gehercodeerde demo’s voor oude en zeer bekende homecomputers. Denk aan de Amiga of C64, bijvoorbeeld. Enig minpuntje is dat op niet alle mobiele browsers ook het bijbehorende geluid geproduceerd wordt. Wil je dat wel, dan moet je een bezoekje aan de genoemde site brengen via je pc of Mac-browser. In ieder geval is al het moois daar goed voor een flink tijdje kijk- en luisterplezier. En tegelijkertijd duik je in de geschiedenis, wat wellicht zelfs nog wat nostalgische gevoelens uit betere tijden oproept.

©PXimport

Generatieve muziek (en graphics)

Een specifieke categorie apps vind je onder de noemer generatief. Met name generatieve muziek levert een eindeloze stroom aan muziek en graphics op, beiden gebaseerd op AI en – als het een beetje meezit – input van een componist van naam en faam. Een van de bekendste van dit soort apps is ongetwijfeld EōN van Jean-Michel Jarre (voor iOS en iPadOS). Heel veel woorden gaan we er hier niet aan vuil maken, want er is al een artikel dat zich focust op deze tak van sport, inclusief deze app. Maar desondanks nog altijd de moeite waard om te installeren.

©PXimport

Natuurgeluiden

Wildfulness is een van de vele apps die rustgevende geluiden produceert die je moet helpen te ontspannen. Dat we precies deze eruit pikken heeft een simpele reden. Veel makers van rustgevende apps (of apps die dat in ieder geval pretenderen te doen…) zijn gedurende de Covid-lockdowns erg populair geworden. En dus verschenen dollar/euro-tekentjes in de ogen van steeds meer ontwikkelaars. Daarbij werd massaal het abonnementsmodel omarmd, waarbij de kosten soms snel de pan uitrijzen, tot meerdere tientjes per jaar. Daar krijg je uiteindelijk weer heel andere vormen van stress van. Deze app is er gewoon eentje uit de categorie eenmalige aankoop. Let wel op dat dat ook op ’t moment dat je dit artikel leest nog altijd zo is (wat natuurlijk geldt voor alle hier gepresenteerde apps) om teleurstellingen en vervelende verrassingen te voorkomen.

 Na installatie heb je dan iets dat op verzoek rustgevende natuurgeluiden produceert. Veeg naar rechts over het scherm om het hoofdmenu op te roepen, waarna je uit diverse geluiden kunt kiezen. Verder is het mogelijk om geluid op de achtergrond te laten klinken, dus wanneer je bijvoorbeeld aan het thuiswerken bent op je iPad. Dat werkt ietwat onlogisch: tik tijdens een afspelende geluidssessie op het scherm en stel een timer in. Eenmaal geregeld speelt het geluid gedurende de ingestelde tijd lustig door. Zo kun jij op je drukke stadsbalkon toch nog het gevoel hebben op een alpenweide te zitten. Gebruik van een hoofdtelefoon aanbevelenswaardig in dat geval.

©PXimport

Demo’s van weleer, in veelvoud

Tot slot nog een berg vertier voor alle platforms; de hiernavolgende software draait in een in-browser emulator. Niks installeren dus en het werkt zowel op een (rappe) tablet/smartphone als Mac of pc. Waarbij geldt dat de beste ervaring – inclusief geluid – verkregen wordt op die laatstgenoemde systemen. 

Eerst een stukje achtergrond. Je hebt vast wel eens gehoord van The Internet Archive. Dit is een project waar alles wat digitaal te bewaren is, bewaard wordt. En toegankelijk gemaakt is voor iedereen met een browser en een internetaansluiting. Zie het dus maar als een gigantische digitale bibliotheek of – zo je wilt – museum. Een van de onderdelen van het Archive is software.

 Je vindt hier juweeltjes aan oude en alweer bijna vergeten software, goed voor uren, dagen en maanden plezier. Wil je een snelle kick, dan zijn er de demo’s voor homecomputers en later ook pc’s. Gouden tijden voor dit genre software – waarbij makers vaak ‘onmogelijke’ dingen uithaalden met standaard computers – waren de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw.

Via deze link hebben we een zoekopdracht voorbereid voor je, die je rechtstreeks naar een schier oneindige stroom demo’s leidt. Je kunt die dingen downloaden en installeren op een oud systeem. Maar veel handiger is gewoon op de ‘aan/uit-knop’ in beeld klikken, waarna de demo in een in de browser draaiende emulator start. Geen risico’s ook op antieke virussen of andere spannende bugs. Gewoon achterover hangen en relaxen, wat wil een mens nog meer? 

Niets staat je trouwens in de weg om ook alle andere categorieën aan oude software eens door te lopen (klik op de diskette boven in de menubalk van de site). Zo start je gewoon in je browser Windows 3.1, of speel je een MS-DOS (of iets voor een nog veel exotischer platform) game uit de oude doos. De vlammetjes bovenaan dit artikel zijn trouwens afkomstig uit een jaren ’80 MS-DOS-demo.

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.

Het is ergens in 2025 als Fable voor het eerst, een soort van, getoond wordt. Beelden volgen elkaar in rap tempo op. We zien de dame die de hoofdrol lijkt te spelen, geen HUD en vooral heel veel mooie filmpjes. Daarna begint het wild speculeren, de klachten over het hoofdpersonage, de vraagtekens over de gameplay. Gelukkig was daar gister de Xbox Developer Direct, waar Microsoft eens te meer bewees de code gekraakt te hebben.

Vóór de pandemie, toen de Electronic Entertainment Expo (E3) nog bestond en online showcases, Directs en State of Plays nog niet echt een ding waren, wisten gameboeren hun spellen prima te verkopen. Ontwikkelaars verschenen op het podium tijdens liveshows, praatten over hun games, speelden live een demo (wat net zo vaak goed als faliekant misging) en dergelijke presentaties werden afgewisseld met teasers, hypetrailers en (nog verder terug) zelfs weleens grafieken en verkoopcijfers. Hoe anders is de wereld anno nu.

Trailers vol trailers

Klaar zitten voor The Game Awards, een gemiddelde Direct, Showcase of Summer Game Fest is leuk, maar niet hetzelfde als ‘toen’. Want de formule is inmiddels bekend. Een half uur, een uurtje, een paar uur lang wordt er de ene na de andere trailer op je hersenen afgevuurd. Wat is ‘reclame’ en wat niet? Geen idee. Standaard zijn de animegames die elkaar zo rap opvolgen dat de gemiddelde kijker niet eens meer weet waar de ene game begint en de ander ophoudt. Meestal zit er een klapper aan het begin, waarna het grote wachten op de klapper aan het einde begint.

Vraag iemand een week later wat ie gezien heeft, en meer dan de helft van de getoonde games is waarschijnlijk uit het geheugen verdwenen.  En al die flarden van beelden zonder fatsoenlijke uitleg leiden vaker wel dan niet tot hetzelfde als die ene soort van trailer van Fable: speculaties, wild geroep en vraagtekens. Het komt de online discussie rondom games niet ten goede.

©Playground Games

Hoe anders was de inmiddels traditionele Xbox Developer Direct. Langer dan een uur, voor maar vier games. Die games kregen zodoende alle tijd, net als de ontwikkelaars. Gameplaybeelden zijn niet aan te slepen, verscheidene modi worden uitgebreid besproken en zelfs de kleinste details krijgen meer dan genoeg ademruimte. Zo horen we tijdens de Forza Horizon 6-presentatie dat het nummer van je eigen hangar (78) gekozen is omdat de game zich afspeelt in Japan, en die cijfers daar een positieve lading hebben. Fijn om te horen hoe scherp het oog voor detail van een ontwikkelaar is. Dat zegt iets over het project. En het is ook iets wat je never nooit in een hypetrailer van anderhalve minuut langs had zien komen.

Trailers vol trailers

En dus zit ik gisteravond te genieten. Niet eens per se van de games, want ze vallen net niet in mijn straatje. Forza Horizon 6 vind ik héél indrukwekkend en de game zal ongetwijfeld miljoenen spelers perfect bedienen, maar ik ben niet zo van het racen. Game Freak - de makers van Pokémon die eindelijk hun vleugels uitslaan met graphics uit dit decennium - komen met Beast of Reincarnation. Het ziet er oké uit. Double Fine vindt in mij ook geen fan en een multiplayer-pottenbakgame (Kiln) is niet iets wat hoog op mijn lijstje stond. Zelfs afsluiter Fable wist me met z’n levenssimulaties ook niet te overtuigen. Maar, nogmaals, wat heb ik genoten. Van ontwikkelaars die ruim de tijd kregen. Van de games, die van alle kanten belicht werden. Van de antwoorden die we kregen.

©Playground Games

Want wat ik nou precies van die games vond, is niet eens zo heel belangrijk. Veel belangrijker is dat iedereen dit keer in ieder geval een uitgebreid beeld kreeg van wat deze games nu precies worden. Een Xbox Developer Direct creëert geen valse hype. Van die vier getoonde games, weten we nu eigenlijk alles wat we redelijkerwijs moeten weten. Zoals bijvoorbeeld dat Fable een character creation-modus heeft, om maar iets te noemen. En plots zie je de discussies rondom de games gaan om… de inhoud. En niet op wilde speculaties rondom hoofdpersonages die helemaal niet vast blijken te staan. Love it.