ID.nl logo
Huis

De beste software en apps voor mindfulness en meditatie

We worden constant afgeleid en gebombardeerd door informatie en notificaties. Geen wonder dat we ons steeds gestrester voelen. Even een moment tot rust komen is heel gezond, absoluut niet zweverig en dankzij onze computers makkelijk om te doen, helemaal met deze apps en software voor mindfulness en meditatie.

Tip 01: Headspace

Headspace is een inmiddels zeer populaire app, die meditatie ontdoet van alle mystiek. Het geeft je een heel praktische begeleiding bij een aantal ontspanningsoefeningen. Bij het openen van de applicatie krijg je een vrolijke animatie te zien over hoe je een routine opbouwt, op welke plek je het best kunt mediteren en wat je ongeveer kunt verwachten. De daadwerkelijke meditatiesessies bestaan uit (Engelstalige) gesproken teksten, die jou stap voor stap helpen ontspannen door bewust te ademen en je aandacht te focussen. Je kunt gratis tien sessies van tien minuten volgen. Een maandabonnement (9,95 euro per maand) geeft toegang tot veel meer meditaties, waaronder ter bestrijding van vliegangst en slapeloosheid. Headspace is beschikbaar voor iOS, Android en pc.

Headspace helpt je te ontspannen door bewust te ademen en je aandacht te focussen

-

Tip 02: Buddhify

De app Buddhify (Android en iOS) is ontworpen om je tijdens dagelijkse gebeurtenissen of gevoelens te helpen ontspannen. Het scherm toont een gekleurd rad, waarop je de balk aanraakt die beschrijft wat voor jou op dit moment het meest van toepassing is. Bijvoorbeeld ‘Feeling stressed’, ‘Can’t sleep’ of ‘Work break’. Vervolgens stelt de app een aantal meditaties voor, met verschillende tijdsduren. Zo kun je snel een oefening zoeken die het beste bij je behoefte past. Vervolgens start een gesproken begeleiding, die je in het Engels door je meditatie praat. Het prettige van deze app is dat je voor 4,99 euro alle meditaties in één keer aanschaft, en dus niet meteen tegen in-app-aankopen aankijkt. Dit is een plezierige uitzondering tussen de meeste andere mindfulness-apps.

©PXimport

Tip 03: Ademhaling

Heb je een Apple Watch met daarop WatchOS 3.0 (beschikbaar sinds september 2016) dan heb je ook de app Ademhaling (Breathe). Deze app laat jou één ding doen: gedurende een of meer minuten tot jezelf komen door middel van je ademhaling. Eens per dag helpt de Watch je herinneren dat je even moet ‘ademen’. Het horloge geeft door middel van zachte tikjes op je pols aan hoelang je moet doen over het in- of uitademen, waardoor je als vanzelf alle andere gedachten even buitensluit. De resultaten van die sessies vind je terug in de Gezondheidsapp op je iPhone in het onderdeel Mindfulness.

Hoe gezond is meditatie?

Er zijn veel wilde claims over meditatie: het zou je immuunsysteem verbeteren of zelfs leiden tot wereldvrede. Voor dit soort claims is geen enkel bewijs. Wat wel is aangetoond, is dat ‘mindfulness’ wel degelijk positieve effecten heeft. Het focussen van je gedachten op één enkele gedachte in het hier en nu, zorgt voor ontspanning, vermindert daardoor stress en heeft zelfs een positief effect als je lijdt onder een lichte depressie. Maar ook voor gezonde mensen is het focussen van gedachten en het reduceren van stress goed: het verlaagt de bloeddruk en vergroot het algeheel gevoel van welbehagen.

©PXimport

Tip 04: Mindfulness

©PXimport

De app Mindfulness is een van de betere Nederlandstalige apps. De app voor iOS en Android biedt voor 1,99 euro een reeks ontspanningsoefeningen, in lengte variërend van drie tot dertig minuten. Ook zit een ‘bodyscan’ in het pakket: een oefening waarbij je je aandacht afwisselend op verschillende lichaamsdelen richt, om je bewust te worden van je lijf en de daarin aanwezige spanning. Deze app biedt naast dit standaard-aanbod ook toegang tot een reeks in-app-aankopen, waarbij je kunt winkelen op onderwerp of op meditatiebegeleider. Als je iemands stem dus prettig vindt, kun je dus vaak meerdere sessies van dezelfde persoon aanschaffen. Losse sessies kosten 0,99 euro.

Bij de bodyscan richt je je aandacht afwisselend op je verschillende lichaamsdelen

-

Tip 05: Guided Meditation VR

Met de komst van vr-headsets zoals HTC Vive en Oculus Rift, is ook een nieuwe categorie vr-ervaringen ontstaan: virtual-reality-meditatie. Het is op zich een logische toepassing, omdat vr de gebruiker afsluit van de buitenwereld en zowel op het blikveld als het gehoor kan inspelen. De gratis app Guided Meditation VR is beschikbaar voor HTC Vive maar werkt ook op Oculus Rift. Een speciale app is daarnaast beschikbaar voor Gear VR, de mobiele headset van Samsung. Via (opnieuw Engelstalige) stembegeleiding word je meegenomen naar een wereld van ontspanning. Je kunt kiezen uit diverse omgevingen, zoals een bergtop of een bos. Het enige nadeel aan vr-meditatie is dat de huidige headsets nog te zwaar en oncomfortabel zijn om te vergeten dat je ze draagt. Maar voor wie daar geen problemen mee heeft, is dit in elk geval een erg leuke manier om je peperdure apparatuur ook voor je welzijn in te zetten.

Tip 06: Calm

Calm biedt dezelfde ademhalingsoefening die we ook al beschreven bij tip 03, namelijk het gecontroleerd in- en uitademen in het ritme dat de app aangeeft. Calm (beschikbaar voor Android, iOS en pc) biedt in de gratis versie bovendien een aantal basismeditaties om in een week te leren mediteren. Als je toegang wilt tot de geavanceerdere oefeningen, moet je een abonnement nemen, wat 12,99 dollar (ca. 12 euro) per maand kost. Of dat de ontspanning bevordert, weten we niet. Goedkopere abonnementen zijn mogelijk, maar dan zit je er ook langer aan vast. Als je er bijvoorbeeld een jaar gebruik van wilt maken ben je 4,99 dollar (ca. 4,65 euro) per maand kwijt. De basisoefeningen zijn wel de moeite van het proberen waard.

©PXimport

Tip 07: Mindfulcentrum

Aangezien de basis van mindfulness bestaat uit een geleide meditatie, is het niet vreemd dat dit soort gesproken oefeningen ook als mp3-bestanden beschikbaar zijn. Diverse sites bieden oefeningen aan, gratis of tegen betaling. Op www.mindfulcentrum.nl kun je een aantal gratis Nederlandstalige sessies afspelen, waarmee je achter je computer de oefeningen kunt doen. De oefeningen doen niet onder voor de betaalde sessies die we in sommige apps tegenkwamen en de stem van meditatiebegeleidster Suzan Oostvogels is prettig om naar te luisteren. De site werkt ook op mobiele browsers, wat het makkelijk maakt om de langere oefeningen bijvoorbeeld op bed te luisteren.

©PXimport

Wat is Mindfulness?

De oorsprong van Mindfulness is 2000 jaar oud, en komt uit het Boeddhisme. Eind jaren 50 ontwikkelde de Amerikaanse professor Jon Kabat-Zinn op basis van de Boeddhistische gebruiken een klinische variant, ontdaan van de religieuze en mystieke elementen. Mindfulness bestaat uit concentratie- en ontspanningsoefeningen die als doel hebben het reduceren van stress en het managen van de eigen gedachten. Mindfulness-programma’s worden in allerlei organisaties aangeboden, van het Amerikaanse leger tot op scholen om leerlingen te helpen beter presteren.

Tip 08: Mindful Clock

In de Boeddhistische traditie van Thich Nhat Hanh is het gebruikelijk dat je bij het horen van een bel even stopt met waar je mee bezig bent en je dan minstens drie diepe ademhalingen op jezelf concentreert. De gratis Windows-app Mindful Clock laat je op regelmatige intervallen (bijvoorbeeld elk uur) een bel horen, waarop je even een meditatiemoment inlast. Je kunt zelf de intervalduur kiezen en indien gewenst het geluid van de bel door iets anders vervangen. Ook is er een eenvoudige meditatietimer. Het is heel minimalistisch, maar prima om jezelf er even aan te herinneren dat je niet de hele dag alleen maar naar je scherm moet staren.

©PXimport

Het antwoord op alles?

Je zou kunnen spreken van een mindfulness-hype. Er zijn zó veel apps, programma’s, cursussen, websites, boeken en nog veel meer producten die inhaken op mindfulness … sommigen noemen dit dan ook minachtend McMindfulness. Meditatie die lekker hapklaar en commercieel wordt aangeboden. En er zit zeker iets in deze kritische reactie, want meditatie is niet het antwoord op alle levensvragen. Het is hooguit een manier om weer even op adem te komen en afstand te nemen van alle indrukken van alledag. Voor sommigen werkt het niet, maar voor anderen is het een waardevolle aanwinst voor hun dagelijks leven.

De app belooft een ontspannener leven en betere slaap

-

Tip 09: Take a break!

Uiteindelijk hebben alle apps en programma’s uit deze lijst hetzelfde doel: dat jij even uit je dagelijkse beslommeringen stapt voor een moment van zelfbezinning. Oftewel: om even pauze te nemen. De app Take a break! (gratis voor Android en iOS) doet niet meer dan dat: je een moment pauze geven in de drukke dag, waarbij je kunt kiezen uit twee meditaties. De Work Break duurt zeven minuten en stress relief kalmeert je in dertien minuten. Je kunt kiezen uit ontspannende achtergrondgeluiden zoals regen of de zee die je hoort terwijl de stem je helpt ontspannen. Het is een van de meest minimale apps uit het overzicht en een goede manier om je ‘koffiepauze’ eens anders te besteden dan met een gesprek over voetbal. De app belooft een ontspannener leven en betere slaap. De onderste regel van het scherm toont overigens advertenties, en helaas zijn die niet met een in-app-aanschaf weg te kopen. Hierdoor komt het scherm soms ironische genoeg wat druk en onrustig over.

▼ Volgende artikel
Direct-voorspellingen - Bonuslevel
Huis

Direct-voorspellingen - Bonuslevel

De volgende Nintendo Direct wordt waarschijnlijk een... Partner Showcase. Cody en Jacco bespreken wat dit betekent voor de line-up van Nintendo dit jaar, en welke games we dan verwachten.

Ook: censuur in Dispatch, Rayman-klassiekers, NSO-strategie, Beast of Reincarnation.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!

▼ Volgende artikel
Gratis cursussen: zo gebruik je YouTube als online docent
© ID.nl
Huis

Gratis cursussen: zo gebruik je YouTube als online docent

YouTube staat vol met uitstekende cursussen, maar zonder plan van aanpak raak je al snel verdwaald in het woud aan losse video's, autoplay en aanbevelingen. De oplossing is leren aanpakken als project. Maakt eigen afspeellijsten, plan kijktijd alsof het lesuren zijn en combineer video's met slimme notities. Met onze tips wordt YouTube je ideale onlinedocent.

In dit artikel

Je maakt van YouTube een echte leeromgeving door te beginnen met een concreet doel en daar één duidelijke playlist per onderwerp aan te koppelen. Daarna leer je sneller door slim te kijken: ondertiteling en transcript gebruiken om termen terug te vinden, hoofdstukken als navigatie, en de afspeelsnelheid aanpassen aan de moeilijkheid. Je plant je kijktijd als studieblokken met ruimte voor notities en herhaling, zodat je niet blijft hangen in 'even kijken'. Tot slot blijf je het algoritme voor door gericht te zoeken, Later bekijken als buffer te gebruiken en jezelf actief te toetsen, zodat de kennis ook echt blijft hangen. 

Lees ook: Een leven lang leren? Zo breid je je kennis uit of houd je het op peil

Gestructureerd leren betekent dat je YouTube gebruikt als lesomgeving met duidelijke doelen en vaste leerroutes, in plaats van willekeurig te klikken van video naar video. Je bouwt aan één doorlopend cursustraject per onderwerp, zodat je elke sessie precies weet wat je gaat kijken, waarom dat relevant is en hoe je de informatie onthoudt.

YouTube kent naast losse instructiefilmpjes ook complete series met hoofdstukken, tijdcodes en zelfs volwaardige cursussen. Via YouTube Studio kunnen mensen hele cursussen publiceren. Als kijker is dat fijn, want ze bestaan uit overzichtelijke reeksen met duidelijke titels en een logische volgorde. Zoek je bijvoorbeeld naar 'Python course' of 'Excel cursus', dan kun je selectief kiezen voor kanalen die een complete serie aanbieden. Als een video verdeeld is in losse hoofdstukken, zie je die als markeringen in de voortgangsbalk en kun je gericht naar andere onderdelen springen. Dat maakt een lange les behapbaar en navigeerbaar.

YouTube Studio is de centrale plek waar mensen hun video's publiceren.

Wat wil je leren?

Log in op YouTube en begin met een concreet leerdoel. Denk aan iets als formules in Excel toepassen of websites leren maken. Noteer het resultaat dat je wilt bereiken en de tijd die je per week eraan kunt besteden. Open daarna YouTube en zoek op het onderwerp in combinatie met woorden als cursus, beginner of playlist. Klik bij een veelbelovend resultaat op de pagina en controleer of er afspeellijsten zijn die logisch geordend zijn. Kijk of er recente uploads zijn, of de beschrijving bronnen bevat en of er ondertiteling of transcripts (uitgeschreven teksten) beschikbaar zijn.

Zet eventueel ondertiteling aan door linksboven te klikken op de drie streepjes, en klik dan op Instellingen / Afspelen en prestaties / Altijd ondertiteling tonen; zo kun je meelezen en lastige termen terugzoeken. Je opent de beschrijving van de video door in de grijze balk eronder te klikken op Meer. Klik op Transcript tonen in de beschrijving om de volledige tekst met tijdcodes te zien; met de zoekbalk boven het transcript spoor je trefwoorden snel op en spring je naar het juiste moment in de video. Deze functie werkt overigens bij lang niet alle video's.

Tot slot controleer je of de video hoofdstukken heeft; zie je horizontale streepjes in de voortgangsbalk onder de video, dan kun je per onderdeel navigeren.

Ook als je goed Engels of een andere taal spreekt, zijn ondertitels handig tijdens een cursus.

Maak lijsten

Je hebt nu je cursus gekozen; tijd om je leeromgeving te bouwen. Open de eerste les en klik onder de video op de drie puntjes, dan op Opslaan/Nieuwe playlist. Geef je playlist een duidelijke naam, en kies de zichtbaarheid. Open de playlist via een klik op het rondje rechtsboven (waar je foto wellicht in staat) en Je kanaal bekijken. Dan klik je op Playlists en de betreffende aangemaakt afspeellijst om nieuwe video's toe te voegen en de volgorde aan te passen door video's te verslepen; zo bewaak je de opbouw.

Alles wat je wel interessant lijkt, maar nog niet op de hoofdlijn past, parkeer je in Later bekijken. Dat is de plek met materiaal om later te sorteren. Je voegt nieuwe video's eraan toe tijdens het kijken door te klikken op Opslaan / Later bekijken.

Werk dit onderdeel wekelijks bij: wat echt bij de cursus hoort, verplaats je naar je leerplaylist, de rest gaat weg. Zo blijft je cursus schoon en maak je het jezelf eenvoudig om snel te bekijken video's te scheiden van video's die misschien voor later interessant zijn.

Je kunt ook video's markeren om achter elkaar te worden afgespeeld. Dat doe je door in het overzicht van video's te klikken op de drie puntjes rechts van de video. Kies dan voor je Toevoegen aan wachtrij.

Een playlist is een goede methode om al je leervideo's te verzamelen.

Is een serie cursuswaardig?

Je tijd is kostbaar. Beoordeel daarom in enkele minuten of een serie cursuswaardig is. Start bij de kanaalpagina en kijk of de maker een duidelijke afspeellijst aanbiedt die logisch is geordend. Een goede playlist heeft oplopende titels (Les 1, Les 2) en een beschrijving met leerdoelen. Open de eerste video en schakel de ondertiteling in om te zien of je kunt meelezen; in de beschrijving vind je Transcript tonen, waarmee je kunt zoeken op kernwoorden als het transcript beschikbaar is. Kijk kort in de reacties: inhoudelijke vragen en antwoorden van de maker zijn een plus. Tot slot: voeg alleen de eerste twee video’s toe aan je leerplaylist en zet de rest in Opslaan / Later bekijken.

Lees ook: Van kijken tot streamen: zo gebruik je YouTube voor jouw wensen

Van kijktijd naar studieblokken

Nu je playlist er staat, maak je een realistisch studierooster. Behandel de totale kijktijd als lesuren en plan daarnaast verwerkingstijd voor pauzes, aantekeningen en oefeningen. Open je playlist en bekijk hoelang de video's duren. Bepaal per sessie een doel, zoals de eerste twee video's bekijken en samenvatten. Streef naar blokken van 25 tot 45 minuten, gevolgd door een korte pauze.

Op de computer kunt je met de eerdergenoemde optie Toevoegen aan wachtrij een reeks video's klaarzetten. Je slaat deze tijdelijke playlist op via een klik op de drie puntjes naast de video in het overzicht en dan op Opslaan in playlist. Zo heb je voor elk moment een 'pakket' klaarstaan.

Slaat YouTube je rij niet op, dan gebruik je Opslaan in Later bekijken als wachtkamer en sleep je de selectie daarna in je leerplaylist. Houd rekening met herhaling: plan per twee of drie kijkblokken één blok om terug te spoelen, lastige stukken in lagere snelheid te herbekijken en je notities bij te werken.

Later bekijken is een goede manier om video's op te slaan die niet in je basis-afspeellijst thuishoren.

Slimmer kijken

Tijdens het kijken wil je ook echt begrijpen wat je ziet en hoort. Klik rechtsonder in de speler op afbeelding van een tandwiel en dan op Ondertiteling om ondertitels in te schakelen; kies eventueel een andere stijl of grotere letters in de ondertitelingsopties. Past het tempo niet, kies dan Instellingen / Afspeelsnelheid en schakel bijvoorbeeld naar 1.25x voor bekende stof of 0.75x bij complexe uitleg.

Heeft de video hoofdstukken, dan zie je streepjes in de voortgangsbalk; beweeg de muis over de balk om titels te lezen en spring gericht naar het juiste onderdeel. Op een mobiel apparaat kun je met 'precies zoeken' nauwkeurige miniatuurbeelden oproepen door vanaf de voortgangsbalk iets omhoog te vegen; dat helpt bij het exact terugvinden van een stuk.

Een langzamere of juist snellere afspeelsnelheid kan je helpen de video beter te begrijpen.

Tip: maak een weekplanning

Reken per uur video minstens dertig extra minuten voor pauzes, notities en een korte herhaalronde met lagere snelheid. Houd het haalbaar: plan liever drie blokken van veertig minuten dan één marathonsessie. Kies per blok een doel, wat je precies wilt onthouden van de betreffende video. Sluit elk blok af met twee eigen quizvragen in je notities en een markering van lastige onderdelen die je nogmaals wilt bekijken. Aan het eind van de week verplaats je de playlist van die week naar je archief en maak je een nieuwe voor de volgende week. Zo voorkom je dat je afspeellijst onhandelbaar lang wordt en houd je overzicht over je echte voortgang.

View post on TikTok

Verwerken van de lesstof

Wat je onthoudt, hangt af van wat je met de informatie doet. Gebruik tijdstempels in je notities, zodat je altijd terug kunt naar het juiste moment. Pauzeer op een belangrijk moment, klik met de rechtermuisknop in de speler en kies Video-URL kopiëren vanaf huidig tijdstip en plak die link in je notities; veel apps maken er automatisch een klikbare link van. Zet boven elk kopje je leerdoel van dat fragment in één zin en noteer daarna in je eigen woorden wat je ervan begrepen hebt.

Tijdens het terugkijken helpt het toetsenbord: pauzeer met de spatiebalk of een druk op K, spoel 10 seconden terug met J of vooruit met I, ga sneller met / en langzamer met <, ga naar de volgende hoofdstukken met Ctrl+PijltjeRechts (Windows) of Option+PijltjeRechts (Mac) en open de sneltoetsenlijst met Shift+?. Zo wissel je razendsnel tussen kijken en noteren zonder je muis te hoeven gebruiken.

Je kunt een video-link zo kopiëren dat hij begint te spelen vanaf een bepaald tijdstip.

Blijf het algoritme de baas

YouTube geeft bij video's aanbevelingen voor andere filmpjes. Voer daarom gerichte zoekopdrachten uit en voeg alleen video's toe die je doel ondersteunen. Als je op de resultaatpagina staat, gebruik je de beschikbare filters en klik je pas daarna een video open; zo voorkom je dat je impulsief iets anders bekijkt.

Omdat YouTube regelmatig functies test en verplaatst, kan de exacte plek van knoppen of filters variëren; laat je daardoor niet uit het veld slaan en controleer de helpteksten wanneer iets ineens anders werkt.

Houd je startpagina schoon door doelbewust te kijken, ongepaste suggesties te markeren en vooral je Later bekijken-inbox te blijven opschonen. Blijkt een rij video's toch waardevol, sla die op als nieuwe afspeellijst via de drie puntjes en Opslaan in playlist. En als je echt de rust in je overzicht wilt bewaren, overweeg dan om een apart Google-account te gebruiken om in te loggen, zodat je 'studie-algoritme' niet wordt beïnvloed door de andere video's die je bekijkt.

Een apart Google-account is handig om je zoekresultaten vrij van ruis te houden.

Test jezelf

Passief kijken voelt efficiënt, maar de informatie blijft slecht hangen. Actief kennis ophalen uit je geheugen in plaats van alleen te herlezen, werkt vele malen beter. Combineer YouTube's transcript met zelftoetsing: kijk een hoofdstuk, sluit de video en schrijf uit het hoofd de kernstappen op. Check daarna in het transcript of je alles hebt meegenomen, voeg ontbrekende details toe en maak twee oefenvragen. Spreid je sessies: herhaal dezelfde stof later nog eens kort; verspreid oefenen werkt beter dan alles achter elkaar kijken. In de praktijk betekent dit dat je een langzame tweede kijkronde plant met Afspeelsnelheid op 0.75x, terwijl je quizvragen beantwoordt. Met deze combinatie van transcript, gespreid herhalen en korte zelftoetsen maak je van elke les een blijver.

Kennis onderhouden

Als je alle tips toepast, ontwikkel je een routine om optimaal te profiteren van de kennis die je opdoet tijdens het bekijken van de video, de stof samenvatten en herhalen en jezelf toetsen. Een logische vervolgstap is om één nieuw onderwerp te kiezen en de aanpak van dit artikel precies één maand vol te houden; evalueer daarna en schaaf je format bij. Zo groeit YouTube mee met jouw vaardigheden, in plaats van andersom.

Je vorderingen (ook) op papier bijhouden?

Shop collegeblokken