Van de bouw en de auto-industrie tot de gezondheidszorg, PUR-schuim wordt overal gebruikt. Maar ook in de ruimtevaart en zelfs voor kunstwerken biedt het materiaal ongekende mogelijkheden. We bespreken de voor- en nadelen en wijzen je op tien handige toepassingen die je misschien nog niet kende.

PUR-schuim, ook bekend als polyurethaanschuim, is een van die materialen die je vaak in handen hebt zonder het te weten. Het is namelijk een bijzonder veelzijdig product met een breed scala aan toepassingen, variërend van de bouw en constructie tot de auto-industrie. Maar ook de doe-het-zelver zal regelmatig een beroep doen op de handige eigenschappen van het materiaal. We kijken in dit artikel naar een aantal toepassingen, gaan in op de voor- en nadelen en eindigen met een handige lijst van tien toepassingen die je waarschijnlijk nog niet kende.

©yarlander - stock.adobe.com

De veelzijdigheid van PUR-schuim

PUR-schuim is een soort schuim dat ontstaat door de chemische reactie tussen een polyol en een isocyanaat. Het resulterende schuim is licht, isolerend en uitzonderlijk sterk. Hierdoor leent het zich voor allerlei toepassingen. Denk bijvoorbeeld aan isolatie van gebouwen: het schuim kan eenvoudig in openingen, scheuren en gaten worden gespoten, waar het uitzet om een stevige en isolerende afdichting te vormen. Deze functie is met name nuttig in het verbeteren van de energie-efficiëntie van woningen en andere gebouwen.

Ook in de autowereld zien we PUR-schuim terug. Het materiaal dient hier als basis voor zitkussens en stuurwielen, maar draagt ook bij aan de veiligheid van voertuigen. De botsabsorberende eigenschappen van PUR-schuim maken het een nuttige aanvulling op het ontwerp van autodaken, motorkappen en portieren.

Gezondheidszorg en ruimtevaart

Een andere boeiende wereld waarin PUR-schuim zijn intrede heeft gedaan, is de medische sector. Door de veelzijdigheid en aanpasbaarheid is het een welkome aanvulling in de gezondheidszorg. Zo wordt PUR-schuim gebruikt in matrassen en kussens voor patiënten die langdurig bedlegerig zijn. Het materiaal kan zich eenvoudig vormen naar het lichaam, waardoor drukplekken worden voorkomen. Ook in protheses en steunzolen maakt men dankbaar gebruik van de unieke eigenschappen van PUR-schuim.

Daarnaast is het schuim een onmisbaar materiaal in de ruimtevaartindustrie. Het schuim wordt gebruikt als isolatiemateriaal in ruimtevoertuigen om de bemanning tegen de extreme temperaturen in de ruimte te beschermen. Maar ook in de constructie van ruimtepakken is PUR-schuim te vinden, dankzij zijn lichte gewicht en uitstekende isolerende eigenschappen.

©Gergana Vlaykova

De nadelen van PUR-schuim

Het is echter niet alleen rozengeur en maneschijn. PUR-schuim heeft een aantal nadelen die je eigenlijk wel moet kennen. Hoewel het schuim van nature brandvertragend is, kan het bij hoge temperaturen giftige gassen afgeven. Het is dus belangrijk om het juiste type PUR-schuim te kiezen, afhankelijk van de toepassing, en ervoor te zorgen dat het veilig wordt gebruikt.

Een andere uitdaging betreft het milieu. PUR-schuim is niet biologisch afbreekbaar en kan, wanneer het niet op de juiste manier wordt afgevoerd, schade toebrengen aan de natuur. Het is dus essentieel dat eventuele resten op een milieuvriendelijke manier worden afgevoerd. Raadpleeg daarvoor de website van de gemeente waarin je woont.

Hoewel PUR-schuim dus niet heel fris is voor het milieu, is er ook hoop voor een groenere toekomst. Er lopen momenteel onderzoeken naar de ontwikkeling van biologisch afbreekbare en recyclebare varianten van PUR-schuim. Deze innovaties kunnen een game-changer zijn en het materiaal een nieuw, duurzaam leven geven.

Het werken met PUR-schuim kan daarnaast lastig zijn voor de onervaren gebruiker. Het uitzetten en hard worden van het schuim moet zorgvuldig worden gecontroleerd, om te voorkomen dat er te veel wordt gebruikt of dat het materiaal niet op de juiste manier hecht.

Tien handige toepassingen

Tot slot vind je hieronder tien verrassende (en vooruit, ook een paar iets meer voor de hand liggende) handige toepassingen van PUR-schuim. Misschien kende je ze al, misschien nog niet.

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.