Hoewel de Quantum-serie vanJBL pas een paar jaar op de markt is, bestaat hij inmiddels al uit meer dan tien headsets in verschillende prijsklassen. Bijna allemaal laten ze zich kenmerken door een grote hoeveelheid ledverlichting en een hardplastic constructie. De JBL 810 is hierop geen uitzondering, maar voegt aan het ontwerp wel zo’n beetje iedere mogelijke feature voor gameheadsets toe die je je kunt bedenken.

Niet alleen is de headset voorzien van een draadloze 2.4Ghz verbinding, je kunt hem ook bedraad én met de nieuwste bluetooth 5.2 gebruiken. Er is ook actieve noise cancelling, Dts:x, surround sound, Hi-Res Audio, ledverlichting en de batterij gaat - mits je dit niet allemaal tegelijk aanzet - zo’n veertig uur mee. Is de 810 daarmee heel compleet, of voelt dit eigenlijk een beetje als overdaad? Wij zoeken het uit.

©PXimport

Bouwkwaliteit

Ook de Quantum 810 is volledig gemaakt van hard plastic. Het verstelmechaniek in de hoofdband is ook van hard plastic, maar wel doorzichtig - een leuk ontwerpdetail. De buitenkant van beide oorschelpen biedt ruimte aan een verlicht JBL-logo en de buitenste randen om de ledverlichting zijn voorzien van glimmende bedekking.

Wat betreft de bekleding is er gekozen voor een synthetische leervariant die, zeker in deze zomerse maanden, nogal snel zweterig wordt. Op de hoofdband zit een vrij dun kussen, maar desalniettemin is het draaggevoel op de bovenkant comfortabel. De oorkussens geven behoorlijk mee en doen het meest denken aan een zeer zachte memory foam. Dat zorgt voor een zeer strakke afsluiting van buitengeluid, maar ook voor de nodige warmteopbouw.

Omdat de Quantum 810 zoveel features heeft, zijn er natuurlijk ook de nodige knoppen te vinden op de oorschelpen. Op de linkeroorschelp vind je een knop voor het in- en uitschakelen van de noise cancelling en een voor het muten van de microfoon met daar tussenin twee volumewieltjes. Het ene wiel dient voor het totale volume, terwijl de andere de gamechat en audiobalans regelt. Helemaal onderop de linkerschelp zitten nog de minijack- en usb-c-ingangen.

De minjackingang maakt het mogelijk de headset met zo’n beetje ieder platform te verbinden, terwijl je de usb-c-ingang kunt gebruiken voor het opladen van de headset. Dat opladen kan overigens terwijl je aan het spelen bent. Ook herbergt de linkeroorschelp de flip-to-mute microfoon met bijbehorende kleine windkap. Op de rechteroorschelp zitten de aan- en uitknop en de bluetooth-pairing-knop. 

©PXimport

Features en software

Het is niet de eerste keer dat we een Quantum-headset testen, en daarmee ook niet de eerste keer dat we de bijbehorende Quantum Engine-software onder de loep nemen. We hebben al meermaals aangestipt dat deze software erg plezierig werkt, en dat is in het geval van de Quantum 810 niet anders. De software is overzichtelijk en geeft je veel instellingen voor onder andere het aanpassen van de frequentierespons en de eerder genoemde rgb-verlichting. Ook biedt Quantum Engine toegang tot twee surround sound codecs: JBL Quantum Surround en Dts Headphone:x 2.0.

De Dts Headphone:x 2.0 is een aangename toevoeging. Hoewel het niet direct een heel groot geluidsveld neerzet, zorgt het wel voor een subtiele nadruk op de ruimtelijkheid. De surround van JBL zelf blijft ook nu weer tegenvallen. Het inschakelen ervan resulteert in onnatuurlijke nadrukken in het frequentiespectrum en het verstoort de volumebalans. Naast het inschakelen van de surround sound en het geven van allerlei kleuren aan de rgb-verlichting, kun je ook de frequentiebalans van de luisterervaring vormgeven in de software, maar daarmee is niet op een aangename manier te compenseren voor de disbalans die de surround sound kan veroorzaken.

We hadden het al even over de flip-to-mute microfoon op de linker oorschelp. In de software zijn hier verder vrij weinig aanpassingsmogelijkheden voor. Dat is jammer, want de microfoon klinkt niet zo goed. Los van het feit dat hij dun en behoorlijk schel klinkt, lijkt het microfoontje ook meer omgevingsgeluid op te pakken dan de gemiddelde headsetmicrofoon. Dat komt wellicht doordat hij wat naar buiten gericht staat. Een gate was hier wellicht een oplossing geweest, maar zelfs dan blijft de klank van de microfoon onvoldoende.

De Quantum 810 slaagt een stuk beter in de noise cancelling: hoewel deze subtiel is, weet het wel net dat kleine beetje extra focus te brengen. De headset sluit van zichzelf al zo goed af dat je in de meeste situaties niet eens naar de ANC hoeft te grijpen, maar als je dat wel doet dan dempt deze effectief ruis- en brom-geluiden uit je omgeving met een behoorlijke hoeveelheid. Dat is voornamelijk te gek als je ’s avonds op de bank een horrorgame zit te spelen. 

©PXimport

De klank

Met de features zit het dus wel goed, maar hoe zit het met de klank van de Quantum 810? Die valt bij muziek in ieder geval tegen. JBL-producten laten zich vaak kenmerken door een stevige hoeveelheid sublaag. Bij de Quantum 810 valt dit wel mee, maar er is helaas wel een behoorlijk overdreven nadruk op het middenlaaggebied. Dat betekent dat veel muziek behoorlijk dozig klinkt. Bij bijvoorbeeld moderne hiphop hoor je soms zoveel midlaag, dat de volledige impact van de sub wordt ondergesneeuwd. Dat luistert niet alleen onrustig, het neemt ook een deel van de impact van de muziek weg. Bij akoestisch opgenomen muziek luistert de Quantum 810 iets vergeeflijker, maar ook hier zit er vaak een ietwat holle klank in het totaal.

Wel opvallend bij zowel muziek als in-game is de uitstekende lokalisatie. Het is jammer dat er zo’n probleem is in de lagere frequenties, want in het hogere deel van het spectrum presteert de 810 prima. Er is genoeg definitie zonder dat er schelheid te horen valt en de headset kan zowel agressief als immersief klinken. Het aanwezige midlaag helpt in tragere games om de omgevingsgeluiden wat meer naar de voorgrond te brengen, en dat zorgt voor veel sfeer. Het gaat dan echter mis met de balans als er in die grote wereld veel actie of muziek voorbijkomt. 

©PXimport

Concluderend

De Quantum 810 is qua verbindingsmogelijkheden en features een van de compleetste headsets die je aan kunt schaffen. De bouwkwaliteit is prima en er zijn ook nog de nodige gimmicks voor de gamer die daarvan houdt. Daar staat tegenover dat deze headset helaas niet zo goed klinkt. Het middenlaag is te aanwezig, waardoor veel muziek onnatuurlijk en onrustig klinkt. 

In-game kun je met de equalizer wel een bruikbaar resultaat uit deze Quantum halen, maar dan klinkt de headset eerder doeltreffend dan mooi. Gamers die het leuk vinden om veel te personaliseren en baat hebben bij veel features en verbindingsmogelijkheden zouden de Quantum 810 kunnen overwegen, maar voor het zelfde geld zijn er headsets beschikbaar die véél beter klinken.

Onderweg telt soms iedere gram, zeker als je veel reist. Voor wie niet houdt van een zware rugtas heeft HP de OmniBook 7 Aero. Deze laptop weegt nog geen kilogram, maar heeft toch een processor met 8 cores in combinatie met 32 GB RAM. Dat klinkt als een uitstekend product voor wie veel onderweg is. Of dat echt zo is? Wij hebben hem getest.

Natuurlijk wist ik dat de HP OmniBook 7 Aero ongeveer een kilogram weegt, maar toch was ik positief verrast toen ik hem uit de doos haalde. De OmniBook 7 Aero is zó licht dat het bijna een stuk speelgoed lijkt. Dat is gelukkig niet het geval, want de behuizing van een aluminium-magnesium-legering zit ondanks het geringe gewicht degelijk in elkaar. Het is daardoor een laptop die je zonder zorgen in je rugtas stopt, waarna je eigenlijk niet meer merkt dat je hem bij je hebt. Mijn eigen laptop is met 1,35 kilogram ook niet bijzonder zwaar, maar toch voel ik een duidelijk verschil als ik de OmniBook 7 Aero meeneem. Fijn als je dagelijks met de trein naar kantoor of studie gaat.

©Jeroen Boer - ID.nl

Waar ik ook blij van word, is dat HP ondanks de compacte behuizing toch in een fijne verzameling aansluitingen heeft voorzien. Natuurlijk wordt de basis tegenwoordig gedekt door usb-c en daarvan krijg je er twee die allebei geschikt zijn voor zowel laden als het aansluiten van een beeldscherm. Thuis of op kantoor kun je hem dus met één kabel aansluiten op je werkplek. Maar omdat je een lichte laptop waarschijnlijk juist onderweg gebruikt, is het fijn dat HP je ook twee normale usb-poorten, een HDMI-aansluiting en een headsetaansluiting geeft. Zo kun je hem ook gewoon gebruiken op plekken waar nog een oudere monitor of beamer staat en heb je ook voor een usb-stickje geen adapter nodig. Het enige dat een klein beetje jammer is, is dat de usb-c-poorten geen usb 4 ondersteunen terwijl de gebruikte processor dat op zich wel kan.

©Jeroen Boer - ID.nl

Lekker tikken

Als je het scherm openklapt, wordt het palmgedeelte in een lichte hoek gezet zodat je fijner kunt tikken. Dat is op de OmniBook sowieso geen straf. Het toetsenbord heeft een prettige aanslag met duidelijke feedback. Prettig, zeker als je net als ik veel met teksten werkt. Het toetsenbord ziet er met zijn grijze toetsen ook overzichtelijk uit en heeft toetsverlichting in twee helderheidsstanden. Een eigenschap die wat mij betreft vooral weer onderweg als je werkt op allerlei ongunstige locaties onmisbaar is. De touchpad met geïntegreerde fysieke knop laat zich eerder omschrijven als oké. Het geheel werkt op zich goed, maar voelt wel minder premium dan het uitstekende toetsenbord.

©Jeroen Boer - ID.nl

Geen last van spiegeling

Het 13,3inch-scherm maakt gebruik van een IPS-paneel en heeft een resolutie van 2560 × 1600 pixels. Hierdoor krijg je goede inkijkhoeken en een scherp beeld. Handig voor onderweg is dat HP het paneel mat heeft afgewerkt, zodat je geen last hebt van storende lichtinval. Ook de helderheid is voor veel omstandigheden hoog genoeg. Verder is het scherm niet heel bijzonder. Zo wordt er slechts een maximale verversingssnelheid van 60 Hz ondersteund, terwijl steeds meer duurdere laptops schermen met een hogere verversingssnelheid hebben. Dat heeft misschien ook iets met de accuduur te maken, iets waarover je verderop meer leest. Boven het scherm vind je een prima webcam die ook geschikt is voor inloggen met gezichtsherkenning via Windows Hello. Prettig is dat de webcam een schuifje heeft om de lens fysiek te bedekken; zo weet je zeker dat je niet bespied wordt.

©Jeroen Boer - ID.nl

Goede prestaties

Op papier stelt de configuratie met een Ryzen AI 7 350, 32 GB RAM en een 1TB-ssd niet teleur. Misschien is 32 GB RAM een beetje overdreven voor een laptop die zich niet laat omschrijven als workstation, maar het is voor een laptop waarvan je het geheugen niet kunt uitbreiden ook weer niet heel gek. Dit is wellicht juist het moment om nog even je slag te slaan voordat laptops met veel geheugen veel duurder worden. De opslag wordt verzorgd door een ssd van 1 TB die gewoon prima presteert. Het is een M.2-ssd die je eventueel kunt vervangen als je opslag tekort komt.

De Ryzen AI 7 350 combineert vier normale met vier energiezuinige cores en heeft een npu die voldoet aan de eisen voor een Copilot+-pc. Je krijgt dus alle extra AI-functies van Windows 11. De prestaties van de chip zijn goed en de laptop scoort een mooie 7527 punten in PCMark 10. Ook de score van 1975 en 12433 punten in CineBench R23 voor respectievelijk single-core- en multi-core-prestaties zijn voor een mobiele processor uitstekend. De prestaties kennen bovendien weinig verval als je de laptop langdurig aan het werk zet. Helaas verandert de koeling dan wel in een soort stofzuiger: de laptop laat goed van zich horen als je hem wat langer aan het werk zet. Bij lichte dingen als browsen of tekstverwerken is de laptop gelukkig wel stil.

©Jeroen Boer - ID.nl

Best wel kleine accu

Wanneer een laptop zo dun en licht mogelijk is, kan het bijna niet anders dan dat er ergens concessies gedaan zijn. Dat is in het geval van deze HP overduidelijk de accu, want een accu met een capaciteit van slechts 43 Wh is tegenwoordig wel heel magertjes. Toch wist de HP me positief te verrassen, want de werktijd bij alledaagse (kantoor)werkzaamheden is met zo'n 12 uur helemaal niet zo verkeerd. Natuurlijk zijn er genoeg laptops met een veel langere accuduur (waaronder de eveneens ook superlichte ASUS ZenBook A14), maar een echte dealbreaker is de werktijd ook weer niet.

©Jeroen Boer - ID.nl

En gamen?

De Ryzen AI 7 350 heeft een geïntegreerde AMD Radeon 860M-gpu en is volgens AMD ook geschikt voor gamen. Je kunt natuurlijk niet verwachten dat een geïntegreerde gpu echt topprestaties biedt. Een score van 2571 punten in 3D mark Time Spy is in ieder geval niet heel indrukwekkend. Ik heb Shadow of the Tomb Raider geïnstalleerd, een spel waarvan ik weet dat het inmiddels goed speelbaar is op een geïntegreerde gpu. Het is een spel van alweer zeven jaar oud, maar grafisch nog altijd mooi. Om op Full HD een beetje soepel te kunnen spelen, moest ik kiezen voor de voorinstelling Lowest waarmee je zo'n 54 fps haalt. Opvallend is dat er met AI-upscaler Intel XeSS niet significant meer frames gehaald worden. Jammer, want op andere laptops heb ik goede ervaringen met zulke AI-upscalers. Het hangt natuurlijk ook een beetje van het spel af en een titel met ondersteuning voor AMD's eigen FSR presteert misschien wel wat beter. De prestaties in Shadow of the Tomb Raider geven wel een goed beeld van de mogelijkheden. Voor soepel gamen zul je wat oudere spellen met lagere kwaliteitsinstellingen of esports-titels moeten spelen. Dit klinkt misschien teleurstellend, maar voor een dunne en lichte ultrabook zijn de prestaties helemaal niet zo verkeerd. 

Conclusie

De HP OmniBook 7 Aero is al met al een heel fijne laptop en dat komt voor een groot deel door het gewicht. Je moet hem dus ook vooral overwegen als je echt een lichte laptop wilt hebben. De laptop weegt nog geen kilo, waardoor je hem altijd makkelijk meeneemt. Ondanks het lage gewicht zijn de prestaties prima en kun je comfortabel werken. Over de stevigheid hoef je je geen zorgen te maken; de aluminium-magnesiumbehuizing is lekker degelijk. Natuurlijk heeft HP wel wat concessies moeten doen om dat lage gewicht te bereiken. Zo is de accucapaciteit niet heel indrukwekkend, al overleef je met 12 uur werktijd op zich wel een werkdag. Voor hetzelfde geld kun je zeker laptops kopen waar je langer op kunt werken, maar die wegen dan ook een stuk meer dan een kilo.

Sony zou overwegen de PlayStation 6 intern uit te stellen en de console pas ergens na 2028 uit te brengen.

Dat meent MST Financial-analist David Gibson via Sandstone Insights Japan. Hoewel de PlayStation 5 al meer dan vijf jaar beschikbaar is - de console kwam eind 2020 uit - is het volgens hem onwaarschijnlijk dat Sony de PlayStation 6 binnenkort uitbrengt.

"Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen", zo stelt Gibson. Hij verwacht dat de nieuwe console pas ergens na 2028 uitkomt - op zijn vroegst dus in 2029.

PlayStation 6 is nog niet aangekondigd

Sony zelf heeft nog geen officiële releaseperiode gegeven voor de PlayStation 6. De console is immers nog niet officieel aangekondigd, al is het logisch dat het bedrijf achter de schermen al aan een opvolger van de PlayStation 5 werkt.

Eerder gingen er al wel geruchten over een PS6-release in 2027 of 2028, maar volgens bovengenoemde analyse wordt het dus pas later. Er gaan ook geruchten dat Sony twee apparaten wil uitbrengen: een traditionele console en een hybride versie die ook als handheld gebruikt kan worden - vergelijkbaar met de Nintendo Switch dus.

Reden voor vertraging

Een van de redenen voor een vertraagde komst van PlayStation 6 kunnen de alsmaar stijgende prijzen voor geheugen zijn. Prijzen van RAM (Random Access Memory) stijgen alsmaar doordat er massaal RAM nodig is om het alsmaar populairder wordende AI werkende te houden. RAM is echter nodig in spelcomputers.

De theorie is dat bedrijven nu hun plannen voor nieuwe consoles uitstellen, omdat de prijzen voor RAM zo hoog liggen. Dat zou immers betekenen dat men ook hogere prijzen voor nieuwe consoles moet vragen, en dat zou eventueel een negatief effect op het succes van deze consoles kunnen hebben.

Valkuil van uitstel

Het intern uitstellen van de PlayStation 6 - of andere consoles - kan echter een prijzige aangelegenheid zijn voor bedrijven. Sony heeft vele miljoenen dollars in de ontwikkeling van een nieuwe console gestoken en mogelijk de technologie die in deze console zit gekozen.

Door de PlayStation 6 uit te stellen, veroudert de technologie in de console ook, en komt het bedrijf voor een lastige keuze te staan: gooit Sony de vele miljoenen aan onderzoekskosten weg om nieuwe specificaties samen te stellen, of brengt het bedrijf op een later moment een console met ietwat achterhaalde specificaties uit?