We kennen allemaal de vaste en variabele contracten voor energie. Variabele contracten zijn het meest gangbaar, maar leveranciers dekken zich in met relatief hoge tarieven. Het prijsplafond maakt het dit jaar nog enigszins behapbaar. Tegenwoordig kun je ook voor een dynamisch contract kiezen, waarbij je naast de gebruikelijke opslagen altijd de marktprijs voor energie betaalt. In dit artikel leggen we meer uit over dynamische energiecontracten en wanneer je hier wel (of juist niet) voor zou kunnen kiezen.

Mede door de sterk wisselende energieprijzen kun je momenteel bij geen enkele energieleverancier een vast contract afsluiten. De energieleveranciers wachten daarbij vermoedelijk ook op nieuwe regels over de opzegvergoedingen door toezichthouder ACM. Die vergoedingen zijn nu nog laag, waardoor het risico voor de energieleveranciers te groot wordt om een vaste prijs voor langere tijd af te spreken. Daarom kiezen de meeste mensen noodgedwongen voor een variabel energiecontract.

Maar wist je dat je ook een dynamisch energiecontract kunt afsluiten? Hierbij betaal je eigenlijk steeds de huidige marktprijs voor energie. Het risico van prijsschommelingen ligt dan wel bij jou als afnemer. Daar staat tegenover dat je vaak (maar niet altijd) goedkoper uit bent. Nog niet iedereen is bekend met dit type contract. Daarom zetten we de belangrijkste kenmerken voor je op een rijtje.

Wisselende prijzen

Bij een dynamisch energiecontract betaal je zoals gezegd de marktprijs voor energie. De stroomprijs kan per uur veranderen, afhankelijk van vraag en aanbod. De gasprijs wijzigt per dag. Elke dag om 15.00 uur worden de tarieven voor de volgende dag gepubliceerd, zodat je alvast weet waar je aan toe bent. Bij een variabel contract daarentegen staan de tarieven voor een bepaalde periode vast. Meestal wijzigen deze tarieven twee keer per jaar. Bij onvoorziene marktomstandigheden mogen leveranciers de tarieven echter vaker veranderen. In de praktijk doen ze dat ook – soms zelfs maandelijks.

Hoe wordt de stroomprijs bepaald?

De stroomprijs wordt bepaald door vraag en aanbod. De vraag betreft het gebruik door de industrie en particulieren. Er is vaak een piek rond etenstijd. Bij veel huishoudens gaat de elektrische auto aan de oplader, de inductiekookplaat of oven wordt aangezet en er wordt nog snel een wasje in wasmachine gestopt. Op rustige momenten, bijvoorbeeld ’s nachts, daalt de stroomprijs juist.

Naast de vraag speelt ook het aanbod een rol. Dat hangt af van productie en opwekking. Daarbij is duurzame stroom, die door zonnepanelen en windturbines wordt opgewekt, voordeliger dan stroom die wordt geproduceerd door bijvoorbeeld kolencentrales. Ook dat zie je terug in de prijs. Je kunt de actuele en historische tarieven voor stroom en gas terugzien op onder meer de website van de ANWB.

Gratis stroom

Is er volop zon en staat er een harde wind terwijl er relatief weinig vraag is? Dan kan de stroomprijs zelfs negatief worden. Je krijgt dan geld toe voor je verbruik! Door de toeslagen boven op de marktprijs (de energiebelasting en opslag duurzame energie) moet de stroomprijs overigens wel heel ruim negatief worden om er echt aan te verdienen. Dat komt af en toe wel voor, zoals op 23 april 2022, een van de meest extreme voorbeelden. Toen leverde het opladen van je elektrische auto je ongeveer 8 euro op. Omdat de hoeveelheid zonne- en windenergie de komende jaren fors zal toenemen, zal zoiets in de toekomst mogelijk vaker voorkomen. Vooral de productie van windenergie op zee wordt immers fors opgeschroefd.

©Martin Mecnarowski

Uitschieters in energieprijzen

De afgelopen maanden is energie heel gunstig geprijsd. De gemiddelde marktprijs (zonder toeslagen) voor stroom ligt over deze januarimaand op 0,12 euro en voor gas 0,80 euro. Het lijkt dus een uitgelezen moment om te profiteren van deze lagere tarieven. Je zit met een dynamisch energiecontract bovendien nergens aan vast. Je kunt altijd overstappen naar een andere aanbieder, soms zelfs zonder opzegtermijn. Wel kun je met een dynamisch energiecontract natuurlijk te maken krijgen met periodes met juist heel hoge tarieven. In de maand augustus 2022 lag de gemiddelde marktprijs (zonder toeslagen) voor stroom bijvoorbeeld rond de 0,50 euro en voor gas rond de 2,50 euro. Dat kan ook in de toekomst weer gebeuren, al word je in 2023 beschermd door het prijsplafond, al is dat met een verbruikslimiet.

Snelle stijgingen

Of een dynamisch energiecontract voor jou interessant is, hangt zodoende vooral af van je gedrag, en in hoeverre je dat kunt aanpassen. Gebruik je vooral stroom in de piekuren? Dan is zo’n contract minder gunstig. Kun je het verbruik ‘sturen’ naar de momenten dat de tarieven laag zijn? Dan kun je optimaal profiteren. Je slaat al een grote slag als je een elektrische auto hebt en zorgt dat je deze oplaadt bij een lage stroomprijs. Daarnaast kun je denken aan het opladen van een thuisaccu, opwarmen van de boiler en het gebruik van huishoudelijke apparaten zoals een wasmachine, wasdroger of vaatwasser in de goedkope uurtjes. En als je een goed geïsoleerd huis hebt, kun je het natuurlijk ook ’s nachts al (elektrisch) voorverwarmen met goedkope stroom. Op momenten dat de stroom duur is, probeer je wat zuiniger te doen.

Verbruik sturen

Of een dynamisch energiecontract voor jou interessant is, hangt zodoende vooral af van je gedrag, en in hoeverre je dat kunt aanpassen. Gebruik je vooral stroom in de piekuren? Dan is zo’n contract minder gunstig. Kun je het verbruik ‘sturen’ naar de momenten dat de tarieven laag zijn? Dan kun je optimaal profiteren. Je slaat al een grote slag als je een elektrische auto hebt, en zorgt dat je deze oplaadt bij een lage stroomprijs. Daarnaast kun je denken aan het opladen van een thuisaccu, opwarmen van de boiler en het gebruik van huishoudelijke apparaten zoals een wasmachine, wasdroger of vaatwasser in de goedkope uurtjes. En als je een goed geïsoleerd huis hebt kun je het natuurlijk ook ’s nachts al (elektrisch) voorverwarmen met goedkope stroom. Op momenten dat de stroom duur is probeer je wat zuiniger te doen.

Voorschotbedragen

De manier van afrekenen verschilt bij aanbieders van dynamisch energiecontracten. Bij sommige aanbieders betaal je achteraf voor je daadwerkelijke verbruik. Je hebt dan meestal lage tarieven in de zomer, maar betaalt wel fors meer in de winter. Andere aanbieders rekenen een voorschot gebaseerd op het verwachte verbruik of ze verrekenen alvast de toeslagen voor dat jaar op maandbasis. Het prijsplafond werkt ook iets anders. In feite werken aanbieders met een gewogen gemiddelde per maand of per jaar, afhankelijk van de aanbieder.

Zonnepanelen

Als je zonnepanelen op het dak hebt, is de manier van verrekenen en salderen wel anders dan je gewend bent. Daardoor kan het minder gunstig uitpakken. Daarover lees je meer in dit artikel. Het komt er in het kort op neer dat je bij een variabel contract je opgewekte energie op jaarbasis één op één (dus tegen hetzelfde tarief) kunt wegstrepen (salderen) tegen de verbruikte stroom. Bij een dynamisch contract krijg je bij het terugleveren de op dat moment geldende stroomprijs uitgekeerd. Dat tarief is mogelijk lager dan het tarief dat je betaalt als je de stroom daadwerkelijk gebruikt. In de praktijk is dat vaak ook zo: de stroom in de zomer is doorgaans goedkoper dan in de winter.

©tong2530 - stock.adobe.com

Aanbieders onderling vergelijken

Wil je aanbieders van dynamische energiecontracten onderling vergelijken? De marktprijs voor stroom en gas is voor elke aanbieder gelijk. Daarom kijk je vooral naar de tarieven die wél kunnen verschillen, zoals vastrecht, een vaste prijs per maand die je betaalt voor voor stroom en gas. Ook verschilt per aanbieder de opslag voor stroom per kWh en de opslag voor gas per m3. We zien daar ook best grote verschillen in. Zo is de opslag voor stroom bij Tibber en Zonneplan zo’n tien keer lager dan bij de meeste andere aanbieders.

Toekomst

In de toekomst zullen dynamische energiecontracten steeds gangbaarder worden. Nu komen nog vooral kleine leveranciers als Zonneplan, Tibber, Frank Energie, EasyEnergy, EnergyZero en ANWB met dergelijke energiecontracten. In de toekomst worden ook grote energieleveranciers verplicht om dynamische contracten aan te bieden. Dat zal waarschijnlijk in de nieuwe Energiewet worden opgenomen. Voor eigenaren van zonnepanelen zorgt de salderingsregeling nog voor een lastige afweging. Wel zal de keuze voor een dynamisch contract makkelijker worden als die regeling vanaf 2025 wordt afgebouwd.

Netflix komt in maart met een mini-documentairereeks die geheel om dinosauriërs draait. De serie heet simpelweg 'The Dinosaurs'.

In de serie, die in samenwerking met de makers van Our Planet is gemaakt, krijgen kijkers de opkomst en ondergang van de dinosauriërs mee, die met CGI op indrukwekkende wijze tot leven worden gewekt. Kijkers kunnen een groot scala aan dinosauriërs zien, waaronder de befaamde Tyrannosaurus Rex en de Stegosaurus.

De CGI wordt gemaakt door Industrial Light & Magic. Daarbij zullen de afleveringen aan elkaar gepraat worden door Morgan Freedom. Eerder verleende hij zijn stem ook al voor Life on Our Planet. Steven Spielberg - de regisseur van Jurassic Park - is als executive producer aangesteld.

The Dinosaurs zal uit vier afleveringen bestaan, die op 6 maart allemaal aan het aanbod van Netflix worden toegevoegd. Hieronder is een trailer te zien.

14 februari, de dag van de liefde. Of je nu al jaren gelukkig getrouwd bent of nog volop aan het daten bent: het is een dag waarop we allemaal extra openstaan voor een mooi gebaar of een leuk berichtje. En precies dan let je misschien net even wat minder goed op. Voor cybercriminelen is het daarom een van de mooiste dagen van het jaar. Want de kans dat zij (en niet Cupido) raak schieten, is groot. Hoe je Valentijnsfraude kunt herkennen én hoe je jezelf ertegen kunt beschermen, lees je in dit artikel.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Bitdefender

Dat onderzoek van het Bitdefender Antispam Lab laat zien dat het niet bij een paar losse berichtjes blijft; het is een enorme golf. Tussen januari en februari was bijna veertig procent van alle mailtjes over Valentijnsdag pure misleiding. Je krijgt dan van alles in je inbox: van nepcadeaus en vage enquêtes tot uitnodigingen om iemands profiel te bekijken op een datingsite. Of wat dacht je van 'exclusieve aanbiedingen' die eigenlijk alleen maar bedoeld zijn om je gegevens te stelen.

Vooral in Europa en de Verenigde Staten draaien de spamfilters overuren. In de VS sloegen de oplichters het vaakst toe, maar ook in landen als Duitsland, Ierland en het Verenigd Koninkrijk was het raak. Het laat maar weer zien dat een mailtje met een roos of een hartje in de onderwerpregel lang niet altijd met goede bedoelingen is verstuurd.

Veel van die valse berichten maken slim gebruik van alles wat bij Valentijnsdag hoort. Je ziet in deze periode opeens veel meer mailtjes die van grote parfummerken of bekende webwinkels lijken te komen. Vaak spelen ze direct in op je nieuwsgierigheid met een bericht over een 'geheim cadeau' of een 'versleutelde liefdesboodschap' die voor je klaarstaat. Omdat we rond deze dag vaker pakketjes en verrassingen verwachten, klik je in een opwelling sneller op zo'n link om je gegevens te 'bevestigen'. Gegevens die ze vervolgens kunnen misbruiken…

©Bitdefender

Naast deze mailboxfraude gaan oplichters ook op de datingapps steeds geraffineerder te werk. Wat opvalt, is hoe echt de nepaccounts tegenwoordig lijken. Oplichters gebruiken allang niet meer alleen maar gejatte foto's van internet; ze laten AI complete mensen maken die helemaal niet bestaan. Je krijgt dan een match met iemand die er sympathiek en betrouwbaar uitziet, en het gesprek loopt ook nog eens heel soepel. Het enige doel is om jouw vertrouwen te winnen. Pas als dat er is, begint de toon te veranderen en gaan ze subtiel vissen naar geld voor een investering of een andere vage dienst. Dit noemen ze ook wel 'pig butchering': ze 'mesten' je als het ware vet met aandacht, om je daarna financieel kaal te plukken.

Waar bij spammail vooral wordt ingespeeld op je nieuwsgierigheid en hebberigheid, wordt er bij datingfraude vooral ingespeeld op je emoties. Je hoeft natuurlijk niet iedereen direct te wantrouwen, maar blijf alert op de subtiele signalen. Wees kritisch als een match na een paar berichten al ongewoon emotioneel wordt of als het gesprek wel erg snel van de datingapp naar WhatsApp of Telegram moet verhuizen. Ook elk verzoek om geld, crypto of cadeaubonnen is een direct alarmsignaal.

©Bitdefender

Omdat het steeds lastiger is om met het blote oog te zien of een bericht klopt, is een extra check geen overbodige luxe. Scamio is een gratis online tool van Bitdefender die je precies op die momenten van twijfel helpt. Je plakt simpelweg een link, tekst of screenshot in de chat, waarna de tool onderzoekt wat je precies hebt ontvangen. Het systeem herkent patronen die vaak bij oplichting voorkomen, analyseert het taalgebruik en checkt hoe een link is opgebouwd. Binnen een paar seconden krijg je een duidelijke beoordeling. Dat werkt niet alleen voor die flirterige chatberichten, maar ook voor vage cadeauclaims of pakketjes die je niet verwacht.

Wil je liever dat je apparaten automatisch een oogje in het zeil houden, dan bieden Premium Security en Ultimate Security van Bitdefender een stevige basis. Deze pakketten blokkeren phishing, nepsites en schadelijke berichten al voordat ze echt kwaad kunnen doen. Een handig onderdeel hiervan is Scam Copilot; deze kijkt op de achtergrond met je mee terwijl je een site bezoekt of een bericht leest. Zodra er iets niet klopt, krijg je meteen een seintje. Zo ben je beschermd zonder dat je daar zelf iets voor hoeft te ondernemen.

Valentijnsdag is en blijft een dag waarop we graag contact maken met anderen. Maar de cijfers liegen niet: het is ook de periode waarin oplichters extra actief zijn. Dat risico kun je nooit helemaal uitsluiten, maar je kunt jezelf wel een stuk beter beschermen.

Door alert te blijven op de bekende trucs, vage berichten eerst even te laten checken en je apparaten goed te beveiligen, houd je zelf de regie over je digitale leven. Zo zorg je ervoor dat je online zoektocht naar een cadeau of een leuke date misschien niet 100% zonder risico is, maar wel een stuk veiliger en leuker blijft - ook op 14 februari.