Microsoft zou werken aan emulatie van x86-apps op ARM-processors, wat nuttig kan zijn voor Windows Phone. Maar de weerslag is veel groter dan dat kleine smartphone-OS. Wil Microsoft Apple nadoen?

Windows Phone is op flinke afstand de nummer drie op de markt voor mobiele besturingssystemen. Een van de oorzaken voor die Calimero-positie is het gebrek aan apps voor dit smartphone-OS. Ironisch, want Windows’ grote concurrentievoordeel was altijd juist het enorme aantal applicaties. Maar dan apps voor pc’s met x86-processors waarop het reguliere Windows draait. Microsoft heeft niet kunnen opboksen tegen de enorme voorsprong van Apple’s iOS en de flinke inhaalslag van Google’s Android.

Zoveelste emulatiepoging?

Geruchten duiken nu op dat de Windows-maker werkt aan technologie waarmee x86-programma’s kunnen draaien op ARM-processors. Die energiezuinige chips naar ontwerp van het Britse bedrijf ARM (nu in Japanse handen) zijn de de facto standaard op de mobiele markt. Dit ondanks veel werk en flinke investeringen van x86-processorproducent Intel, die op de pc-markt de scepter zwaait. ‘ARM Inside’ is de realiteit van smartphones en van veel tablets.

Het emuleren (of virtualiseren) van apps van een veelgebruikt besturingssysteem voor een kleiner alternatief klinkt dan ook logisch. Dit is echter al vaker geprobeerd en mislukt. Zie bijvoorbeeld IBM’s OS/2 en Windows-programma’s en ook recenter BlackBerry’s BB10 en Android-apps. De realiteit volgt echter niet de logica, onder meer doordat app-emulatie vaak toch beperkt blijkt of doordat dergelijke platformoverbrugging niet aanslaat bij developers.

Astoria en Continuum

Begin dit jaar heeft Microsoft deze realiteit ingezien en heeft het een streep gezet door een eigen overbruggingsproject. Dat ging om Project Astoria waarmee developers Android-apps makkelijk naar Windows 10 moesten kunnen overzetten. Dit zou dan nuttig voor Windows-tablets zijn. Technisch ging dit om porten en niet om emuleren, wat dus de insteek is van het werk dat Microsoft naar verluidt nu verricht. De mogelijk in wording zijnde x86-emulatie op ARM-chips kan Windows Phone helpen, maar daar houdt het nut niet op.

Microsofts kleine mobiele besturingssysteem is dankzij de Continuum-functie interessant voor zakelijke gebruikers, die vaak nog veel x86-software gebruiken. Continuum laat een Windows Phone-toestel via een dock dienst doen als pc met extern breedbeeldscherm, toetsenbord en muis. Dit werkt alleen voor apps uit de Windows Store, maar HP biedt via virtualisatie op een cloudserver ook de mogelijkheid om x86-applicaties te gebruiken.

Apple imiteren

Het door Windows zelf emuleren van x86-software maakt afname van deze HP-oplossing overbodig. Toch blijft het dan een niche binnen de zeer kleine markt van Windows Phone. Waarom neemt Microsoft dan de moeite? Het heeft immers net voor de zomer een stap terug gezet wat de smartphonemarkt betreft. Het antwoord is dat Microsoft misschien wel Apple wil navolgen met een naadloze overstap voor zijn hoofdplatform.

Intel is heer en meester op de pc-markt, maar ARM blijkt onomzeilbaar op de mobiele markt. Microsoft heeft eerder al een poging gedaan om die chips te omarmen. Het heeft een aparte uitvoering van Windows 8 uitgebracht, die dan alleen draaide op computers met ARM-processors. Dit besturingssysteem, Windows RT, moest het dan wel doen zonder de rijke catalogus van bestaande Windows-programma’s. Het eigen Office is wel geport naar RT, maar uiteindelijk heeft Microsoft er de stekker uit getrokken.

Rosetta als overbrugging

Emulatie van x86-applicaties op een ARM-uitvoering van Windows kan herhaling van dit debacle voorkomen. Dat is geen theorie, want er is een succesvol precedent. Apple is jaren terug voor zijn Macs overgestapt van PowerPC-processors naar Intel-chips. Voor applicaties heeft het daarbij een tijd lang een tussenlaag (Rosetta) in OS X aangehouden, waardoor PPC-apps functioneerden op Intel-Macs.

Het prestatieverlies door die ingebakken emulatielaag was toen wel fors, maar dat nam geleidelijk af naarmate de hardware sneller werd. Tegenwoordig is er veel meer ruimte om de last van emulatie (en virtualisatie) te dragen. Microsoft zou met zijn x86-op-ARM project dus wel eens kunnen werken aan een nieuwe ARM-toekomst voor Windows, die dan voor gebruikers eigenlijk onzichtbaar is. Of het bedrijf wil dit als optie hebben indien Intel het voor smartphones en tablets blijft afleggen tegen ARM.

Van 4 naar 2 naar 1

Vergeet ook niet dat Windows (NT) ooit draaide op maar liefst vier verschillende processorarchitecturen: x86, Alpha, MIPS en PowerPC. De twee laatstgenoemden zijn al snel gesneuveld en de support voor Alpha-chips is later geschrapt. Tussentijds is er nog wel Intels Itanium-processorplatform bijgekomen, wat ook weer is verlaten door Microsoft. Deze processors waren allen voor servers. ARM-chips waren aanvankelijk voor PDA’s, telefoons en smartphones. Microsoft heeft die processorarchitectuur gebruikt met Windows (CE, Mobile en Phone) en er later ook tablets mee gevoerd (met Windows RT).

Al deze pogingen tot diversificatie van het Windows-platform hebben Microsoft echter geen succes opgeleverd. Een belangrijke reden daarvoor was het feit dat software telkens apart gemaakt - of flink aangepast - moest worden voor de andere hardware-ondergrond. Goed uitgevoerde emulatie biedt een uitweg. En mogelijk is Microsoft met een eventuele ARM-overstap Apple een stap voor.

Er zijn details gelekt van de nog onaangekondigde heruitgave van de eerste Rayman, een kleurrijke platformgame die oorspronkelijk in de jaren negentig verscheen.

In een interview met RetroGamer bevestigde Michel Ancel, de bedenker van Rayman die inmiddels niet meer bij IP-eigenaar Ubisoft werkzaam is, zo goed als dat er een nieuwe versie van de game komt.

Hij laat daarbij weten dat het spel een moderner uiterlijk krijgt, en dat er meer checkpoints en soortgelijke elementen worden toegevoegd om de game iets toegankelijker te maken. De oorspronkelijke Rayman staat bekend om zijn hoge moeilijkheidsgraad.

Waar rook is...

Ubisoft heeft zoals gezegd de Rayman-heruitgave nog niet officieel aangekondigd, maar er gaan al geruime tijd geruchten over. Onlangs dook er zelfs een leeftijdsclassificatie voor een game genaamd 'Rayman 30th Anniversary Edition' op.

Ubisoft gaf in 2024 daarnaast aan de Rayman-franchise te "verkennen", en kort daarna gingen er al geruchten over een mogelijke remake of heruitgave van de allereerste game. Mogelijk zijn de plannen rondom Rayman intern bij Ubisoft inmiddels echter wel veranderd, aangezien het bedrijf onlangs een forse reorganisatie aankondigde.

De Rayman-franchise

Rayman kwam in 1995 uit op PlayStation, Saturn, pc en Jaguar. De 2D-platformer die werd bedacht door voormalige Ubisoft-topontwikkelaar Michel Ancel staat bekend als een klassieker, waarbij kleurrijke en originele omgevingen gecombineerd worden met uitdagende platformactie. De jaren daarna kwamen er diverse vervolgen uit waarbij de franchise naar drie dimensies overstapote.

In 2011 blies Ubisoft de reeks nieuw leven in met Rayman Origins, waarmee een tekenfilmachtige stijl werd geïntroduceerd en de franchise terugkeerde naar twee dimensies. Twee jaar later werd vervolg Rayman Legends uitgebracht, dat inmiddels al meermaals is uitgebracht.

De taakbalk is ook in Windows 11 de plaats waar je je favoriete apps vastmaakt. Wist je dat het zelfs mogelijk is om mappen die je vaak gebruikt toe te voegen? Handig als je regelmatig dezelfde mappen nodig hebt, zoals Downloads of een projectmap. Op die manier hoef je niet eerst langs de Verkenner en open je de map met slechts één klik.

Maak een snelkoppeling van de map

Als je zomaar een map op de taakbalk probeert te slepen, zul je merken dat je de map op die manier niet kunt vastmaken. Eerst moet je een snelkoppeling op het bureaublad plaatsen. Klik daarom met de rechtermuisknop op een lege plek van het bureaublad en kies in het contextmenu de opdracht Nieuw / Snelkoppeling. In de pop-up Snelkoppeling maken moet je eerst de locatie van het item opgeven. Klik hiervoor op Bladeren en navigeer naar de map die je straks wilt vastmaken. Dit werkt met iedere lokale map, maar ook met mappen die op OneDrive staan. Selecteer de gewenste map. De locatie verschijnt vervolgens in het locatieveld van de nieuwe snelkoppeling.

Voeg explorer.exe toe

In dit veld moet je nog een aanpassing doen: typ vóór het pad naar de map explorer.exe gevolgd door een spatie. Het pad naar de map zelf plaats je tussen aanhalingstekens. De locatie van de map Downloads wordt dan bijvoorbeeld explorer.exe "C:\Users\username\Downloads" en van de map Muziek: explorer.exe "C:\Users\username\Muziek". Vervang uiteraard username door je eigen gebruikersnaam in Windows. Klik daarna op Volgende en geef de snelkoppeling een duidelijke naam. Rond af met Voltooien.

Aan de taakbalk vastmaken

Klik daarna opnieuw met de rechtermuisknop op de nieuwe snelkoppeling. In het menu kies je Meer opties weergeven en vervolgens Aan taakbalk vastmaken. Vanaf nu staat de map netjes op de taakbalk. Als je met de muis over het pictogram beweegt, verschijnt de naam van de map. Klik je erop, dan wordt de map geopend in Windows Verkenner. Wil je de map later weer losmaken van de taakbalk, klik dan met de rechtermuisknop op het pictogram en kies Van taakbalk losmaken.