Film- en serieliefhebbers hebben maandenlang uitgekeken naar de komst van Netflix. Eindelijk zou er een goede dienst komen waarbij we voor een vast bedrag per maand onbeperkt films en series kunnen kijken. Begin deze maand was het dan eindelijk zo ver en kwam Netflix in Nederland beschikbaar.

Netflix bestaat al sinds 1997 en is begonnen als dvd-verhuurservice. In de loop der jaren is het Amerikaanse bedrijf getransformeerd naar misschien wel de bekendste aanbieder van streaming video in de VS. De dienst wordt naar steeds meer landen uitgerold en Nederland is het zevende Europese land dat aan de beurt is.

Netflix werkt met een abonnementsmodel waarbij voor een vast bedrag per maand onbeperkt naar al het aanbod kan worden gekeken. Het standaardabonnement kost 8 euro per maand. Daarnaast is er een duurder abonnement van 12 euro per maand. Het verschil is het aantal apparaten dat tegelijkertijd mag streamen. Het goedkoopste abonnement kan twee apparaten tegelijkertijd aan, terwijl het duurdere abonnement met vier apparaten tegelijkertijd werkt en wellicht geschikter voor gezinnen is.

Netflix is geen Spotify

Netflix wordt door het onbeperkt streamen voor een vaste prijs vaak de Spotify voor films en series genoemd, maar die vergelijking is niet helemaal correct. De abonnementsstructuur komt inderdaad overeen met Spotify: er kan onbeperkt gestreamd worden voor een vast bedrag. Daar houdt de vergelijking echter op, want waar Spotify vrijwel alle nieuwe muziek onmiddellijk biedt, geldt dat voor Netflix op het gebied van series en films zeker niet.

©PXimport

Netflix biedt ook eigen kwaliteitsseries aan, waaronder 'Orange is the new Black' en 'House of Cards'.

Wie verwacht voor 8 euro per maand naar alle recente films en series te kunnen kijken komt bedrogen uit. Het aanbod op filmgebied bestaat voor het grootste gedeelte uit films van drie jaar of ouder en zelfs dan is het aanbod beperkt, want niet alle filmstudio's werken samen met Netflix.

Betalen kan met een creditcard of automatische incasso. Netflix biedt ook iDEAL, maar dat wordt alleen maar gebruikt om het rekeningnummer voor automatische incasso te verifiëren. Je kunt Netflix één maand gratis uitproberen, daarna wordt het abonnement telkens met één maand verlengd. Je kunt maandelijks opzeggen. Per account kunnen er vijf profielen aangemaakt worden zodat iedere gebruiker zelf kan bijhouden wat er gekeken is en wat toekomstige aanraders zijn. Netflix leert namelijk van je kijkgedrag en beoordelingen en doet suggesties die voor jou interessant zijn. Het verdient daarom de voorkeur om een eigen profiel te gebruiken.

Overal en op alles kijken

Voordat we dieper op het aanbod ingaan, willen we eerst de dienst zelf belichten. Netflix is op een aantal manieren te bekijken. Op de pc is de dienst bereikbaar via een browser. Daarnaast is er ook een app voor Windows 8. Ook voor tablets en smartphones biedt Netflix apps aan: voor iOS, Android en Windows Phone 8. De mobiele apps werken prima, al is het jammer dat de ondertiteling in sommige apps geel is. We hebben de mobiele apps eerder al aan een review onderworpen op deze website.

Netflix is een dienst die op een televisie het beste tot zijn recht komt en ook in dat opzicht worden we niet teleurgesteld. Er zijn apps voor de PlayStation 3, Xbox 360, Wii, Wii U, Apple TV, diverse smart-tv's, blu-ray-spelers en mediaspelers. De kans is dus aanwezig dat je al een apparaat met Netflix-ondersteuning in de huiskamer hebt staan.

©PXimport

De speciale omgeving voor kinderen steekt erg goed in elkaar.

Erg handig is dat er moeiteloos van apparaat kan worden gewisseld. Je kunt dus een serie op bijvoorbeeld een PlayStation 3 (PS3) bekijken, pauzeren en vervolgens op je tablet verder kijken. De apps (inclusief die op afspeelapparatuur als de PS3 en Apple TV) zijn wel wat minder handig om doelloos naar content te zoeken. Via de website kun je heel handig filteren op bijvoorbeeld genre en al het aanbod binnen dat genre bekijken. Daarna is het handig om gevonden content in het onderdeel Mijn lijst op te nemen zodat je het in apps snel terugvindt. Prettig voor seriekijkers is dat de volgende aflevering van een serie automatisch begint.

Streamkwaliteit van Netflix

Veel films en series worden bij Netflix aangeboden in 1080p. De kwaliteit is goed, maar verwacht geen blu-ray-kwaliteit. Netflix biedt namelijk een bitrate van zo'n 5 Mbit/s. Een blu-ray heeft voor audio en video samen een maximale bitrate van 48 Mbit/s. Als we goed kijken, zien we dat het beeld minder scherp is. Toch ziet het beeld er in 720p of 1080p gewoon lekker uit en is het vele malen beter dan dvd. Voor een streamingdienst is het beeld zelfs uitstekend. Bovendien is het momenteel waarschijnlijk onmogelijk een hogere bitrate (en dus kwaliteit) aan te bieden. Netflix zorgt in de Verenigde Staten geregeld voor een derde van het totale internetverkeer en in Nederland was Netflix op de eerste dag al verantwoordelijk voor 10 procent van het Nederlandse internetverkeer.

Naast beeld is natuurlijk ook geluid belangrijk. Netflix biedt recente series en films aan met Dolby Digital Plus in 5.1. De kwaliteit hiervan is grofweg vergelijkbaar met Dolby Digital dat we van dvd's kennen. Dolby Digital Plus is compatibel met het normale Dolby Digital, dus ook op oudere ontvangers wordt Netflix in surround weergegeven. Het hangt wel van het afspeelapparaat af of het geluid in 5.1 via S/PDIF wordt doorgegeven.

Qua beeld- en geluidskwaliteit kan Netflix dus zeker niet concurreren met blu-ray-films of rips met de meest recente HD-geluidsformaten. Voor een streamingdienst zijn zowel beeld als geluid echter heel goed. Overigens bevat niet alle content Dolby Digital Plus en dan is het geluid stereo. Ook is niet álle content in HD. Dat komt deels natuurlijk doordat er oudere series op Netflix staan uit een tijd dat HD nog niet bestond. Meer moeite hebben we met recente films als Out of Time en de Lord of the Rings-films die niet in HD worden aangeboden.

Super HD

Netflix is voor iedereen beschikbaar in 1080p, maar de streamingdienst biedt binnen 1080p wel verschillende kwaliteitsprofielen. De term 1080p zegt immers alleen iets over de resolutie (1920 x 1080) en niet direct over de beeldkwaliteit. De beeldkwaliteit wordt naast de resolutie ook bepaald door de bitrate van een video. Dit is vergelijkbaar met twee jpg-afbeeldingen die beide dezelfde resolutie hebben, maar een verschillende compressieniveau gebruiken. Netflix noemt zijn beste 1080p-kaliteitsprofiel Super HD en dit profiel is alleen beschikbaar als Netflix een overeenkomst met uw internetprovider heeft. In Nederland heeft Netflix op het moment van schrijven een overeenkomst met Ziggo en KPN. De grote internetprovider UPC heeft dus geen overeenkomst met Netflix en gebruikers van deze provider kunnen dan ook niet in de allerbeste kwaliteit kijken. Je kunt eenvoudig controleren of je internetprovider Super HD ondersteunt via deze website. Super HD wordt door Netflix overigens niet naar alle apparatuur verzonden. De Sony PS3, Apple TV, Nintendo Wii U en de Windows 8-app zijn compatibel met Super HD en sommige smart-tv's, blu-ray-spelers en mediastreamers ook. De afspeelsoftware via de website is niet geschikt voor Super HD.

©PXimport

Niet alle internetproviders ondersteunen Netflix' hoogste kwaliteit.

Aanbod op Netflix

Netflix biedt in Nederland een catalogus met een paar honderd titels. Het filmaanbod is best divers, maar de meest recente films zijn al een paar jaar oud. Voor wie films als Pulp Fiction, Shawshank Redemption, Kick-Ass, Bruce Almighty, Armageddon, Kill Bill en Gone in Sixty Seconds nooit heeft gezien, is er veel aanbod. Vreemd is wel dat de tweede en derde Lord of the Rings-films worden aangeboden, terwijl het eerste deel ontbreekt. Netflix gaat hopelijk werk maken van uitbreiding van het filmaanbod.

Qua series is Netflix wat ons betreft sterker, maar ook in het geval van series is het aanbod logischerwijs niet compleet. Populaire series als Games of Thrones, Big Bang Theory, Breaking Bad en Under the Dome ontbreken bijvoorbeeld. Andere populaire series als Dexter, How I Met Your Mother en Californication staan weer wel op Netflix. Voor die series geldt echter dat Netflix een paar seizoenen achterloopt. Niet erg als je nog moet instappen, maar geen alternatief als je de serie al volgt. Er staan ook oudere series op Netflix die al zijn afgelopen en volledig worden aangeboden. Deze series omvatten onder andere Lost, Prison Break, The 4400 en Fringe.

Dat populaire series ontbreken is logisch aangezien de betaalzenders die ze produceren ook eigen streamingdiensten hebben. Bovendien moeten rechten voor films en series per land gekocht worden en sommige rechten zijn waarschijnlijk (nog) niet te koop. Netflix volgt gelukkig het voorbeeld van de betaalzenders en produceert ook zelf een aantal series. Netflix biedt momenteel vijf eigen series: Arrested Development, Derek, Hemlock Grove, House of Cards en Orange Is The New Black.

Deze eigen producties doen niet onder voor series van betaalzenders en zijn zeker aanraders. Naast film en series staan er veel documentaires op Netflix. Concertregistraties vinden we niet. Voor de Nederlandse markt biedt Netflix Nederlandstalige content zoals de films De Heineken Ontvoering, Alles is Liefde en Komt een vrouw bij de dokter. Daarnaast staat er cabaret van onder andere Hans Teeuwen en Leon van der Zanden op.

©PXimport

Netflix biedt een uitgebreid aanbod aan series.

Netflix Kids

Erg goed uitgewerkt is het aanbod voor kinderen. Netflix biedt een aparte omgeving voor kinderen waarbinnen alle voor kinderen geschikte content toegankelijk is. Handig is dat het aanbod ook op personage gesorteerd is. We zien oudere tekenfilmseries als Boes, Alfred J. Kwak, maar ook recentere series als Bob de Bouwer, Nijntje en Powerpuff Girls.

Ook is er een groot aantal kinderfilms beschikbaar, waaronder veel Disney-films. Vreemd is overigens dat een deel van de Disney-films alleen Nederlandstalige audio hebben. Je kunt voor je kind een eigen profiel maken en dit profiel instellen voor een bepaalde leeftijd. Het toevoegen van een wachtwoord is helaas niet mogelijk en een kind schakelt moeiteloos over naar het ouderprofiel en kan via de website zijn eigen profiel zelfs 'upgraden' naar een volwassenenprofiel. Qua ouderlijk toezicht kan Netflix dus nog veel verbeteren.

©PXimport

Het is te hopen dan Netflix het aanbod in Nederland snel weer uit te breiden.

Conclusie

Wij zijn enthousiast over Netflix. Het afspelen werkt soepel en begint vrijwel direct nadat je een programma of film hebt gekozen. De beeld- en geluidskwaliteit zijn voor een streamingdienst erg goed. Een groot gedeelte van het aanbod biedt een prima HD-beeldkwaliteit in combinatie met Dolby Digital-surroundgeluid. De allerbeste kwaliteit is vooralsnog alleen via Ziggo, XS4ALL en KPN beschikbaar. De interface van de apps werkt erg goed en ook daar begint het afspelen onmiddellijk. Fijn is dat de Netflix-app op veel platformen beschikbaar is, waaronder iOS, Android en Windows Phone 8. Daarbij is het fijn dat Netflix als één geheel aanvoelt en je bijvoorbeeld verder kunt kijken op je smartphone waar je op televisie gebleven was. Op het technische gedeelte hebben we dan ook niets aan te merken.

De catalogus is wel voor verbetering vatbaar. Het filmaanbod omvat op zich goede films, maar de films zijn oud. Qua series heeft Netflix het beter voor elkaar, er zitten leuke series tussen. Niet iedere lopende serie is helemaal bij, maar er is genoeg te zien. Netflix' eigen series zijn uiteraard wel compleet en van een hoog niveau. Fijn voor seriekijken is dat de volgende aflevering vanzelf begint. Netflix' aanbevelingsalgoritme werkt daarbij prima en we hebben al leuke content gezien die we zelf nooit gezocht zouden hebben op downloadnetwerken. Wat ons betreft zeker de moeite van het uitproberen waard en wij vinden acht euro per maand een prima prijs voor de dienst die Netflix aanbiedt.

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.