Freewaremakers zijn meestal enthousiaste computergebruikers die niet programmeren uit winstbejag, maar hun vaardigheden inzetten om iets te verbeteren. Dankzij de gratis programma’s wordt computeren leuker en handiger! We bespreken de beste programma’s van dit moment en nieuwe versies van ‘evergreens’.

Tip 01: Transmission - Transmissie

Geschikt voor: Windows 10, MacOS, Linux e.a.

The Pirate Bay, ’s werelds grootste torrent-platform, mag dan voor veel Nederlandse internetters officieel niet meer toegankelijk zijn, dat wil niet zeggen dat het downloaden via torrents sterk verminderd is. Dat komt deels omdat er allerlei manieren zijn om de blokkade te omzeilen en deels omdat er heel veel alternatieve bronnen zijn. Aan programma’s om via torrents te kunnen downloaden is dan ook geen gebrek. Een betrekkelijk nieuwe naam tussen dat aanbod is Transmission. Dit programma biedt allerlei interessante functies. Waar je de meeste torrent-clients rechtstreeks bedient op de machine waarop ze staan, kun je Transmission ook aansturen via een web-interface. Dat is ook wel nodig, want naast versies voor de bekende besturingssystemen, kun je Transmission ook downloaden voor verscheidene NAS’en en mediaboxen. Installeer je zo’n versie, dan kun je daarop dus rechtstreeks een torrent binnenhalen. En dat scheelt weer de nodige bestandsoverdracht.

©PXimport

Tip 02: FrostWire - Torrents zoeken

Geschikt voor: Windows 10, MacOS, Linux, Android

Het delen van bestanden door middel van torrents was zeker niet de eerste methode om dit te doen. Ooit was het Gnutella-netwerk heel populair, en een van de bekendste programma’s die daarvan gebruikmaakte, was Limewire. Met de opkomst van torrents pasten de makers van dat product hun software aan en ontwikkelden ze het verder onder de naam FrostWire. Alhoewel beschikbaar voor veel platforms, kun je FrostWire in tegenstelling tot het in tip 1 besproken Transmission niet rechtstreeks op je NAS draaien. Daar staan echter een aantal zaken tegenover die FrostWire toch zeer de moeite waard maken. De belangrijkste daarvan is de mogelijkheid om vanuit het programma in een groot aantal torrent-sites te zoeken. Vaak wordt dezelfde content namelijk via meerdere sites aangeboden, en dankzij de centrale zoekfunctie zie je in één oogopslag welke torrent waarschijnlijk de beste downloadsnelheid geeft. Download je beeld of geluid, dan komt dat automatisch in de bibliotheek van FrostWire terecht en daar kun je het via de ingebouwde mediaspeler direct benaderen. Tot slot kun je uiteraard ook bestanden binnenhalen op de klassieke manier, via torrents of magnet-links.

©PXimport

Tip 03: Universal Media Server - Mediaal

Geschikt voor: Windows 10, MacOS, Linux

We zijn tegenwoordig gewend om van alles en nog wat te streamen. Handig, want het scheelt een hoop fysieke gegevensdragers. Wie naast het commerciële aanbod ook zijn eigen collectie audio- en videobestanden toegankelijk wil maken voor andere apparaten, kan ze bijvoorbeeld op een NAS zetten. Een andere mogelijkheid is om een computer in te zetten als mediaserver. Daarvoor heb je speciale software nodig. Universal Media Server (UMS) is een van de eenvoudigste tools. Wanneer je dit programma hebt geïnstalleerd, herkent het direct andere apparaten in je netwerk die via UPnP of DLNA inhoud kunnen afspelen (zoals een mediaspeler of Xbox). Staat je smart-tv, console of ander apparaat er onverhoopt niet bij, dan vormt dat nog steeds geen probleem als het apparaat ook over een browser beschikt. UMS biedt namelijk ook een webinterface. Wanneer de server eenmaal draait, kun je eenvoudig mappen met mediabestanden aan de bibliotheek toevoegen om te delen, en vanaf dat moment kun je ze op al je apparaten bekijken. Pakt een apparaat een bepaald bestandsformaat niet? Ook geen probleem. UMS kan zelf bestanden converteren en trouwens ook zorgen voor live ondertiteling.

©PXimport

Tip 04: Alternate Chord - Harmonisch

Geschikt voor: Windows 10

Muziek bestaat doorgaans uit drie componenten: ritme, melodie en harmonie, dat laatste meestal in de vorm van akkoorden. Wie zelf muziek wil gaan spelen of maken, moet die akkoorden dan ook leren kennen. Op de gitaar zijn dat allerlei vingerzettingen die je in het begin niet alleen pijn in je gewrichten bezorgen maar ook pijn in je hoofd, omdat het er zo veel zijn om te onthouden. Hier schiet Alternate’s Chord te hulp, en het goede nieuws is dat ook bespelers van toetsinstrumenten er hun voordeel mee kunnen doen. Chord kent tientallen verschillende akkoorden en toonladders voor elk van de twaalf mogelijke grondtonen. Het toont daarbij voor gitaristen de vingerzetting, vaak ook nog in verschillende varianten. Ook geeft Chord de individuele noten aan waaruit het akkoord bestaat, zodat toetsenisten hem kunnen spelen. Om te controleren of je een akkoord goed speelt, kun je Chord vragen het akkoord noot voor noot en als samenklank te spelen. Wie een instrument wil leren spelen, vindt in Chord bovendien een filter om te sorteren op moeilijkheidsgraad, zodat je met de makkelijkste akkoorden kunt beginnen. Ben je wat meer gevorderd, dan kun je de bestaande database uitbreiden met eigen akkoorden.

©PXimport

Tip 05: FBackup - Backup

Geschikt voor: Windows 10

Alhoewel Windows ingebouwde back-upmogelijkheden biedt, zijn er altijd mensen die iets anders willen, bijvoorbeeld omdat ze meer gebruiksgemak zoeken. In die laatste categorie past FBackup zeker. Om te back-uppen met FBackup hoef je slechts vier vragen te beantwoorden: Waar wil je de back-up opslaan? Wat wil je opslaan? Wil je dat gecomprimeerd of niet? Wanneer wil je dat doen? Met die vier antwoorden heb je een back-uptaak gecreëerd die bijvoorbeeld elke dag of elke week automatisch kan worden uitgevoerd. Aan de uitvoering kun je bovendien een actie koppelen, zoals het uitschakelen van de pc.

Natuurlijk willen de makers graag dat je hun commerciële product koopt en dus ontbreken bepaalde mogelijkheden. Voor een overzicht van de verschillen en om te bepalen of FBackup ook echt kan wat je wilt, zie www.fbackup.com/compare.html.

©PXimport

Tip 06: SpleeterGUI - Opsplitsen

Geschikt voor: Windows 10

Karaoke heeft al lange tijd geleden een groot deel van de wereld veroverd en dus wordt ook in ons land volop met instrumentale muziek meegezongen. Om met karaoke aan de gang te kunnen, heb je een songtekst nodig die laat zien wanneer welk woord gezongen moet worden en uiteraard de muziek van het nummer dat je wilt zingen. Deze combinaties zijn volop te koop, maar veelal prijzig. Heb je je favoriete nummer als mp3 op je computer staan, dan kun je ook zelf je eigen instrumentale versie maken door de zang eruit te slopen. Vroeger gebeurde dat door bepaalde toonhoogtes weg te filteren, waardoor het resultaat behoorlijk beroerd was. Het klonk alsof je de muziek door een ouderwetse telefoon hoorde en de zang bleef merkbaar aanwezig. Maar Spleeter pakt het probleem beter aan; met kunstmatige intelligentie. En om wat gemakkelijker mee te kunnen werken, is er SpleeterGUI. De procedure is kinderlijk eenvoudig: sleep het te bewerken audiobestand naar SpleeterGUI en kies vervolgens in hoeveel delen je het wilt opsplitsen (meestal twee: zang en de rest). De klus is daarna snel geklaard en het resultaat is doorgaans zeer indrukwekkend.

©PXimport

Tip 07: Karaoke Lyric Editor - Meezinger

Geschikt voor: Windows 10

In tip 6 kun je lezen hoe je zelf een instrumentaal muziekbestand voor je karaokefeestje. Maar er zijn maar weinig mensen die alle songteksten uit z’n hoofd kennen, en dus is een audiobestand niet compleet zonder bijbehorend tekstbestand dat door de karaokespeler wordt getoond en waarop de tekst die op dat moment moet worden gezongen van kleur verandert. Vaak wordt die tekst opgeslagen in een cdg-bestand. Zo’n bestand lijkt sterk op een ondertitelbestand. Het bevat namelijk op elke regel tijdcodes die aangeven wanneer de tekst in beeld moet komen. Waar je zulke ondertitelbestanden vaak gewoon met Kladblok kunt bewerken, is dat met cdg-bestanden helaas niet het geval. Gelukkig is daar het programma Karaoke Lyric Editor. Hiermee kun je zowel bestaande cdg-bestanden bewerken als geheel nieuwe maken. De songteksten van bestaande nummers kun je vaak wel op internet vinden, en die kun je dan eenvoudig naar de editor kopiëren. Vervolgens moet je (helaas handmatig) de juiste tijdcodes invoeren tijdens het beluisteren van het liedje. Tot slot kun je beeld en geluid samen testen voordat je het cdg-bestand aanmaakt.

©PXimport

Tip 08: FinalCrypt - Versleuteld

Geschikt voor: Windows 10, MacOS, Linux

De oude Romeinen begrepen al dat je boodschappen moet versleutelen als je niet wilt dat ze in verkeerde handen vallen. Ze vonden daarvoor het systeem van de caesarrotatie uit; zet alle letters in een cirkel en schuif ze evenveel plaatsen op. Dit systeem is betrekkelijk eenvoudig te kraken, en dus werden er door de eeuwen heen ingewikkeldere trucs bedacht. De wedloop tussen beveiligers en krakers duurt tot op de dag van vandaag voort.

De sterkste encryptievormen die momenteel standaard worden gebruikt zijn in principe te kraken met behulp van kwantumcomputers (die nog in de kinderschoenen staan). Maar ook daar is echter bij voorbaat al iets op bedacht, in de vorm van de zogeheten One Time Pad-encryptie (OTP). Deze is gegarandeerd onkraakbaar, dus als je data hebt die écht geheim moet blijven, dan is dit dé methode. Het mooiste is dat je deze methode ook gewoon op je eigen bestanden toe kunt passen met het gratis programma FinalCrypt. Alhoewel niet moeilijk in gebruik, is het wel belangrijk hier heel voorzichtig mee om te gaan. Wie zijn encryptiesleutel verliest, krijgt zijn bestanden nooit meer terug. Wees dus gewaarschuwd!

©PXimport

Tip 09: VideoShaper - Conversie

Geschikt voor: Windows 10

Nog altijd lusten niet alle mediaspelers elk bestandsformaat. Zo speelt bijvoorbeeld de Apple TV maar een beperkt aantal bestandstypen af. Wil je je beeldmateriaal dan toch kunnen zien, dan zul je je bestanden moeten converteren. Voor conversie zijn overigens ook wel andere redenen te bedenken. Bijvoorbeeld wanneer je een bestand hebt gedownload in 4K, terwijl je niet over een beeldscherm beschikt dat die resolutie kan tonen. Je bespaart dan veel schijfruimte door het terug te brengen naar bijvoorbeeld 1080p.

Veel conversieprogramma’s zijn behoorlijk complex en vereisen flink wat kennis van de verschillende instellingen. VideoShaper niet. Met dit programma converteer je eenvoudig video’s naar bijvoorbeeld avi, mp4, mkv, vob of wmv. Daarbij kun je – afhankelijk van het formaat – kiezen voor verschillende coderingsmethoden. Standaard laat VideoShaper zaken als beeldverhouding en resolutie ongewijzigd, maar je kunt ook kiezen voor profielen om het bestand via een dvd-speler of iPad te kunnen afspelen, zodat je de specifieke instellingen niet hoeft te kennen. Tot slot kun je een los audiospoor uit video’s halen en bevat het ook een brander zodat je de geconverteerde video’s direct op een schijf (zowel dvd als blu-ray) kunt zetten.

©PXimport

Tip 10: W3Schools - Leerzaam

Geschikt voor: elk systeem

Voor de meeste mensen is de computer een handig gebruiksvoorwerp waarmee je allerlei leuke, nuttige en interessante dingen kunt doen. Maar die ‘dingen’ komen natuurlijk niet uit de lucht vallen, die worden door iemand gemaakt. Veel computerhobbyisten willen dan ook ooit zelf een poging wagen om iets te maken, zoals een programma of een eigen website. Daarvoor is uiteraard wel de nodige kennis nodig van een programmeer- of opmaaktaal.

Wie geen moeite heeft met Engels vindt een perfecte opstap in de online academie van W3Schools. Hier kun je cursussen volgen over een groot aantal computergerelateerde onderwerpen. Wil je serieus aan de slag met het maken van een website, dan kun je bijvoorbeeld alles leren over de codetalen html en css, en opmaakaspecten als kleurgebruik en graphics. Wie nog een stap verder wil gaan, kan lessen volgen over onder meer JavaScript, sql, php en JQuery. En hierna kom je al snel uit bij het ‘echte’ programmeren. Wie daarmee aan de slag wil, vindt op W3Schools lesmateriaal over bijvoorbeeld Python of C++, en zelfs over kunstmatige intelligentie en machine learning.

©PXimport

Tip 11: Run-Command - Commanderen

Geschikt voor: Windows 10

Het startmenu van Windows is een handig ding, maar er is toch wel een aantal programma’s dat je er niet in terug zult vinden. Dat geldt in de eerste plaats voor de meer geavanceerde systeemgereedschappen van Windows, maar bijvoorbeeld ook voor portable programma’s. Natuurlijk kun je programma’s dan altijd nog openen met het commando Uitvoeren, maar dat werkt alleen voor software waar het systeem een pad naartoe kent. Daarnaast weten veel gebruikers niet dat ze – willen ze een programma als administrator uitvoeren – gebruik moeten maken van Ctrl+Shift+Enter in plaats van alleen Enter. Al dat ongemak behoort tot het verleden met het handige Run-Command. In feite biedt dit programma alleen maar een verbeterde versie van de standaard Windows-functie.

Met Run-Command kun je alle programma’s starten die een voor de computer bekend pad hebben (ook als administrator). Het tooltje beschikt daarnaast ook over de mogelijkheid om favorieten te definiëren. Een aantal bekende ‘verstopte’ Windows-gereedschappen staan al in de lijst en daar kun je gemakkelijk andere veelgebruikte programma’s aan toevoegen.

©PXimport

Tip 12: Sandboxie Plus - Geïsoleerd

Geschikt voor: Windows 10

Het draaien van een commercieel programma kán een bepaald risico met zich meebrengen, maar dat geldt zeker voor gratis software. Zelfs als de maker ervan de beste bedoelingen heeft, kan het gebeuren dat de software onvoldoende getest is en daardoor een ongewenst effect op je systeem heeft. Vertrouw je een programma niet helemaal of vind je het risico om een andere reden te groot, dan kun je het in een virtuele omgeving – een zogeheten sandbox – draaien. Wie met Windows 10 Pro of Enterprise werkt, heeft die mogelijkheid standaard. Gebruik je een andere versie van het besturingssysteem, dan kon je het programma in Sandboxie zetten. Op enig moment is dit een opensourceprogramma geworden, en is het verder ontwikkeld tot Sandboxie Plus. Dit handige programma – dat je zelfs portable kunt draaien – stelt je in staat software uit te proberen binnen een beveiligde omgeving. De veranderingen die de te testen software aanbrengt, worden toegepast op een virtueel systeem en dus blijft er niets van achter wanneer je de test stopt.

©PXimport

Gevaarlijk?

©PXimport

Niet te snel klikken

©PXimport

Twijfel je tussen actieve en passieve luidsprekers? Het verschil zit in de versterker. In dit artikel leggen we uit wat de voor- en nadelen zijn, zodat je precies weet welk systeem het beste klinkt in jouw woonkamer. Geen gedoe, gewoon helder advies.

Als je op zoek bent naar beter geluid, vliegen de termen je om de oren. Het onderscheid tussen actief en passief is misschien wel de belangrijkste technische keuze die je moet maken, maar wordt vaak onnodig ingewikkeld gemaakt. Veel mensen denken dat het puur om geluidskwaliteit gaat, terwijl het vooral draait om gebruiksgemak en apparatuur. Na het lezen van dit stuk weet je precies of je voor alles-in-één gemak moet gaan of voor de vrijheid van losse componenten.

De kern: waar zit de krachtbron?

Het technische verschil is eigenlijk heel simpel: het draait allemaal om de locatie van de versterker. Een luidspreker kan namelijk geen geluid maken zonder stroom en aansturing.

Bij een actieve speaker is de versterker ingebouwd in de behuizing van de luidspreker zelf. Je herkent dat direct aan de achterkant: er zit een stroomkabel aan die het stopcontact in moet, en vaak knoppen voor volume of toonregeling. Je sluit je telefoon, pc of platenspeler direct aan op de speaker.

Bij een passieve speaker zit er géén elektronica in de kast die het geluid versterkt. De speaker heeft geen stekker voor het stopcontact, maar alleen aansluitingen voor luidsprekerdraad. Je hebt altijd een losse versterker of receiver nodig die het signaal krachtig genoeg maakt voordat het naar de speaker gaat. Een veelvoorkomend misverstand is dat 'passief' betekent dat ze slechter of zwakker zijn. Integendeel, de allerduurste hifi-systemen zijn bijna altijd passief.

©jipen

Wanneer is actief de slimste keuze?

Kies voor actief als je houdt van een opgeruimd huis en gebruiksgemak (dit soort speakers zijn meestal plug & play). Omdat de fabrikant de ingebouwde versterker helemaal heeft afgestemd op de luidspreker, ben je verzekerd van een goede match zonder dat je technisch inzicht nodig hebt. Dit is bij uitstek geschikt voor minimalisten die geen losse apparaten of een wirwar aan kabels in de woonkamer willen. Een soundbar is hier het bekendste voorbeeld van; dat is bijna altijd een actieve speaker. Ook voor een werkplek of gaming-setup op een bureau is dit de standaard, omdat je ze direct in je pc plugt zonder tussenkomst van een extra apparaat. Daarnaast zie je deze techniek terug in slimme multiroom-systemen met wifi of bluetooth (zoals die van Sonos), waarmee je direct vanaf je telefoon muziek streamt.

De beperking van alles-in-één

Het grote nadeel van actieve speakers is dat je vastzit aan het totaalpakket. Gaat de versterker in de speaker kapot? Dan doet je hele luidspreker het niet meer, ook al zijn de speaker-units zelf nog prima.

Daarnaast ben je minder flexibel in de toekomst. Bij passieve systemen kun je over vijf jaar besluiten om alleen een nieuwe versterker met de nieuwste streamingfuncties te kopen, terwijl je je geliefde speakers behoudt. Bij een actief systeem moet je bij veroudering van de software of aansluitingen vaak meteen de hele set vervangen. Daarnaast is het uitbreiden van een stereoset naar een volledige thuisbioscoop met actieve speakers vaak lastiger of beperkt tot één specifiek merk.

©Aboltin

Wanneer moet je absoluut niet voor actief kiezen?

Er zijn specifieke situaties waarin je een actief systeem beter links kunt laten liggen. Als je bijvoorbeeld al een prima werkende versterker of receiver hebt staan, is het zonde van je geld om actieve speakers te kopen. Je betaalt dan immers dubbel voor versterking die je niet gebruikt.

Ook als je speakers wilt wegwerken in het plafond of de muur is passief de enige logische route. Je wilt namelijk geen stroompunten bij elke inbouwspeaker aanleggen, en je kunt sowieso niet makkelijk bij de elektronica als er eenmaal iets stuk gaat.

Tot slot kun je in grote ruimtes, zoals een hal of showroom, beter met passief draad werken. Luidsprekerkabels zijn over lange afstanden veel makkelijker te trekken en te verlengen dan de combinatie van stroom- en signaalkabels bij actieve speakers.

Check je kabels en je kastruimte

Om de knoop door te hakken, kijk je eerst goed naar je eigen situatie. Heb je in je tv-meubel ruimte voor een los apparaat van ongeveer 44 cm breed (de standaardmaat voor receivers)? En vind je het leuk om zelf je set samen te stellen? Dan is passief jouw route naar topgeluid op maat.

Heb je daarentegen geen zin in gedoe, wil je met één afstandsbediening klaar zijn en heb je een hekel aan zichtbare apparatuur? Dan is een actief systeem of een actieve set boekenplank-speakers de moderne oplossing die je zoekt.

Kortom: eenvoud versus controle

Het verschil tussen actief en passief is een keuze tussen gemak en flexibiliteit. Actieve speakers bieden een alles-in-één oplossing: stekker erin en spelen, ideaal voor wie weinig ruimte of geduld heeft. Passieve speakers vereisen een losse versterker, maar geven je de vrijheid om je systeem oneindig aan te passen, te repareren en te upgraden. Kijk dus niet alleen naar het geluid, maar vooral naar hoeveel apparaten je in huis wilt halen.

Samsung heeft drie korte video's gedeeld waarmee het hint naar de komst van de Samsung Galaxy S26-smartphones.

Het is al een tijdje bekend dat het bedrijf later deze maand de nieuwe smartphonelijn uit de doeken gaat doen, die waarschijnlijk onder de noemer 'S26' gaat vallen. Nu zijn er drie teaservideo's gedeeld om mensen alvast lekker te maken.

De teaservideo's

De video's heten Closer, Groove en Glow, en richten zich zo lijkt het op verbeteringen die de Galaxy S26-smartphones gaan brengen. In 'Closer' is te zien hoe de camera van een flinke afstand inzoomt op een hond, zonder dat er veel kwaliteit verloren gaat.

In de 'Groove'-video is een dj-set te zien waarbij de camera duidelijk de dj in beeld brengt, inclusief alle bewegingen en lichtveranderingen. In de laatste video, 'Glow', wordt benadrukt hoe de camera's van de S26 zelfs donkere scènes helder kunnen filmen.

De video's lijken dus vooral te hinten naar de verbeteringen in de camera's van de S26-lijn, al moet nog maar blijken of de filmpjes een realistische representatie zijn van wat er straks allemaal mogelijk is.

In alle drie de video's wordt overigens ook melding gemaakt van AI. Zoals eerdere geruchten al aangaven, gaat AI waarschijnlijk een prominente rol spelen bij de nieuwe smartphones van Samsung.

Wanneer wordt de Samsung S26 onthuld?

Het is zo goed als zeker dat de nieuwe Samsung S26-smartphones op 25 februari worden onthuld. Uit een gelekte uitnodiging voor het aankomende Galaxy Unpacked-evenement blijkt namelijk dat die show op 25 februari wordt gehouden, en dat lijkt de ideale plek om de nieuwe smartphones van het bedrijf te onthullen.

Over de Samsung Galaxy S26-toestellen

Samsung brengt dit jaar naar verwachting de Galaxy S26, S26+ en S26 Ultra. Eind vorig jaar lekten er al foto's van dummyversies van de smartphones op social media, waaruit blijkt dat deze modellen waarschijnlijk een ovaalvormig camera-eiland krijgen, vergelijkbaar met de Galaxy Z Fold-smartphones.

Qua kleuren zouden de nieuwe Galaxy-modellen in Black Shadow, White Shadow, Galactic Blue en Ultraviolet beschikbaar komen. Een grote focus zou ook liggen op de toevoeging van een privacyscherm - een optie zodat het moeilijker wordt voor omstanders om je het scherm van je smartphone te kijken.