Aan een goede rookmelder hoeft echt geen extreem prijskaartje te hangen. Een optische rookmelder koop je voor prettige bedragen bij de bouwmarkt. Wil je meer, dan is er de slimme rookmelder, die je vanaf je smartphone uit kunt lezen. En daartussen tref je ook nog van alles aan. Hier leggen we je uit waar je op moet letten en welke specificaties belangrijk zijn. Zo vind je snel de beste rookmelder voor jouw situatie!

Wanneer is het tijd om je rookmelder te vervangen?

Een rookmelder gaat over het algemeen tien jaar mee. Is die tijd voorbij, dan geeft het apparaat een melding en moet je je rookmelder vervangen. De levensduur van een rookmelder is dus zonder meer lang. Wel geldt natuurlijk dat bij de exemplaren die op een standaard alkalinebatterij werken de batterij met regelmaat vervangen moet worden. Bij rookmelders die een batterij van 9 Volt (blokbatterij) gebruiken, moet deze jaarlijks vervangen te worden. Exemplaren die op AA of AAA batterijen werken dienen elke twee à drie jaar een set verse batterijen te krijgen. Tussentijds is het zaak om met regelmaat op de testknop te drukken om te zien of de melder nog functioneert. Sommige melders geven een alarm als de batterij bijna leeg is. Verder is het belangrijk om met enige regelmaat je rookmelder met een stofzuiger stofvrij te maken. Doe je dat niet, dan slaat de rookmelder op een gegeven moment continu vals alarm.

Koppelbare rookmelders

Een stapje verder dan de standaard ‘solo’ rookmelder gaat de koppelbare rookmelder. Deze zijn – afhankelijk van het type – bedraad of draadloos koppelbaar. Ontstaat er ergens in huis rook, dan slaat het hele cluster tegelijk alarm. Dus als er op zolder iets mis gaat, weet je dat beneden in de huiskamer ook meteen. Net weer een stukje veiliger dus.

Slimme rookmelders

©PXimport

Slimme rookmelders – ook wel wifi rookmelders genoemd – delen informatie via je draadloze (thuis)netwerk. Hét grote voordeel is dat dit type – zoals bijvoorbeeld de Nest rookmelder - een waarschuwing naar bijvoorbeeld je smartphone kan sturen. Zit je dan bij buren of vrienden verderop in de straat, dan kun je toch nog op tijd actie ondernemen. Of je koppelt de rookmelder bijvoorbeeld aan de telefoon van je buren als jij bijvoorbeeld op vakantie gaat. Gaat er iets mis, dan kunnen zij snel ingrijpen (tip: zorg dan wel dat ze ook een sleutel van je huis hebben!). Wie goed zoekt, kan ook een rookmelder met camera vinden, maar die worden eigenlijk vooral gebruikt als beveiligingscamera – gecamoufleerd in een rookmelderjasje, zeg maar. 

Optische rookmelders

De optische rookmelder is tegenwoordig het enige toegestane type voor thuisgebruik in woningen. Voorheen was ook de ionisatierookmelder toegestaan, waarbij een stukje radioactief materiaal radioactieve deeltjes uitzendt die op een elektrode worden opgevangen. Zodra er rook ontstond, werden de deeltjes tegengehouden door de rook. Ergo: de melder detecteerde een vermindering van de deeltjesstroom en sloeg alarm. Dit type wordt inmiddels als verouderd beschouwd, onder meer vanwege het radioactieve afval dat in het milieu belandt bij verbranden of in de vuilnisbak gooien. Een optische rookmelder heeft geen radioactief bronnetje aan boord en is tegenwoordig de standaard.

Rook- en koolmonoxidemelders

Los van rookmelders zijn er ook nog koolmonoxidemelders of – zoals ze officieel heten – brandgasmelders. Hierbij gaat het om een melder die een of meer detectoren bevat die specifiek bij verbranding vrijkomende gassen kunnen meten. Het betreft dan veelal koolstofmonoxide of koolstofdioxide. Praktisch voordeel van dit type melder is dat ze ook ingezet kunnen worden op meer stoffige plaatsen. Ook slaat een brandgasmelder aan als bijvoorbeeld een geiser of cv-ketel een slechte verbranding heeft. Bij gasapparatuur in huis (zeker oudere spullen) kan een koolmonoxidemelder levensreddend zijn. Koolmonoxide is een reuk- en kleurloos gas dat steeds weer nodeloos slachtoffers eist. Een combi van rook en koolmonoxidenmelders is het mooist. Brandgasmelders zijn wel wat duurder dan rookmelders, maar de bedragen zijn ook weer niet zo hoog dat ze een bres in je budget slaan.

Een rookmelder op batterij of netstroom?

De rookmelder op netstroom beschikt over een back-up batterij. Valt de elektriciteit uit (bijvoorbeeld door een storing of door brand), dan blijft de rookmelder op lichtnet dus gewoon werken. Voordeel van een rookmelder op 230v is dat je veel minder afhankelijk bent van een op een cruciaal moment leeg rakende batterij. Ook is er de rookmelder die 10 jaar meegaat zonder dat je de batterij hoeft te vervangen. Het gaat dan om speciale lithiumbatterijen waardoor je geen omkijken meer naar de melder hebt (maar ze nog wel steeds regelmatig moet testen!).

Resolutie is marketing, refreshrate is beleving. Waar 4K zorgt voor een mooi plaatje, zorgt een hoge verversing (Hz) ervoor dat je daadwerkelijk wint. Hieronder lees je waarom snelheid in feite de échte koning is in gaming.

Veel gamers staren zich blind op 4K-resolutie. Ze kopen een duur scherm, zetten de settings op Ultra en vragen zich vervolgens af waarom hun spel stroperig aanvoelt. De misvatting is dat 'mooier' gelijkstaat aan 'beter'. In werkelijkheid is de vloeibaarheid van het beeld – de refreshrate, oftewel verversingssnelheid – veel bepalender voor hoe direct en responsief een game aanvoelt. Aan het eind van dit artikel weet je precies of jij moet kiezen voor pixels of snelheid.

Hoe je ogen bedrogen worden door Hertz

Stel je voor dat je snel met je muis over je bureaublad beweegt. Op een standaard 60Hz-scherm zie je de cursor in schokjes over het beeld springen; je hersenen vullen de gaten in. Op een 144Hz- of 240Hz-gaming-monitor verdwijnen die gaten.

Het technische verschil zit hem in de verversingssnelheid: het aantal keren per seconde dat het beeld wordt vernieuwd. Bij 60 Hz krijg je elke 16,6 milliseconden een nieuw beeld. Bij 144 Hz is dat elke 6,9 milliseconden. Dat klinkt als een klein verschil, maar je voelt het direct. Het gestotter dat je onbewust gewend bent verdwijnt. Bewegingen voelen boterzacht aan, alsof de cursor (of je crosshair) aan je hand vastgeplakt zit in plaats van er achteraan zwemt. Dit effect wordt motion clarity genoemd: objecten blijven scherp, zelfs als ze snel door het beeld bewegen.

©Framestock

De winst in shooters en snelle actie

Wanneer werkt dit in je voordeel? Vooral in competitieve shooters zoals Call of Duty, Counter-Strike of Valorant. In dit soort games telt elke milliseconde. Een hogere refreshrate vermindert de input lag, oftewel de tijd tussen jouw klik en de actie op het scherm.

Stel, je draait je personage snel om. Bij een lage refreshrate wordt de vijand een fractie later getoond en zie je veel bewegingsonscherpte (motion blur). Met een hoge refreshrate zie je de vijand eerder en scherper, waardoor je sneller kunt reageren. Je hebt letterlijk actuelere informatie dan je tegenstander. Om dat te bereiken heb je wel een krachtige videokaart nodig die genoeg beelden per seconde (FPS) kan genereren om je snelle scherm bij te houden.

Wanneer resolutie het toch wint van snelheid

Is snelheid altijd heilig? Nee. Als je vooral tragere, meer verhalende games speelt (zoals Cyberpunk 2077 in de 'sightseeing' modus), Microsoft Flight Simulator of grafische RPG's, dan voegt 240 Hz weinig toe. In deze titels kijk je vaak naar stilstaande of langzaam bewegende omgevingen.

In dat geval wil je juist de texturen van de bomen, de reflecties in het water en de details in gezichten zien. Een 4K-monitor op 60 of 120 Hz is dan een logischer keuze dan een onscherp 1080p-scherm op 360 Hz. De visuele pracht weegt hier zwaarder dan de milliseconden reactietijd. Ook voor console-gamers die op de bank zitten, is een goede televisie met 4K en HDR vaak indrukwekkender dan puur de hoogste framerates.

Situaties waarin een hoge refreshrate zinloos is

Er zijn momenten dat investeren in een snel scherm weggegooid geld is. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je hardware de snelheid niet kan leveren; als je videokaart maar 50 frames per seconde kan leveren, heeft een 144Hz-scherm geen nut omdat het scherm wacht op de computer. Daarnaast beperken oude kabels je bandbreedte, waardoor je monitor soms terugvalt naar 60 Hz zonder dat je het doorhebt. Ook op oudere consoles zoals de Nintendo Switch of de standaard PS4 heb je niets aan snelle schermen, omdat deze hardware fysiek gelimiteerd is op 60 Hz of lager.

Bepaal wat jouw setup aankan

Kijk dus kritisch naar je huidige situatie voordat je naar de winkel rent. Heb je een high-end pc die makkelijk 120+ FPS haalt in jouw favoriete games? Dan is een upgrade naar een 144- of 165Hz-monitor de grootste sprong in spelplezier die je kunt maken. Speel je op een PlayStation 5 of Xbox Series X? Zoek dan specifiek naar een scherm met HDMI 2.1-ondersteuning om 120 Hz op 4K mogelijk te maken. Zit je ver van je scherm af en speel je relaxed? Investeer dan liever in resolutie en kleurdiepte.

©Proxima Studio

Kortom: snelheid is de sleutel tot succes!

Verversingssnelheid is belangrijker dan resolutie voor iedereen die actie- of competitieve games speelt. Het zorgt voor een vloeiender beeld, minder input lag en betere motion clarity, wat je direct een voordeel geeft in het spel. Resolutie is vooral luxe voor het oog, maar refreshrate is pure prestatie voor de speler.

Game of Thrones kennen we als een reeks brute, grootschalige verhalen, maar A Knight of Seven Kingdoms is het tegenovergestelde. Wat blijkt? Met een schattig, kleinschalig verhaal voelt Westeros alleen maar groter.

Het regent. Op een heuvel, onder een boom, zien we een kast van een vent in de weer met een schop. Een ridder, lijkt het. Hij graaft een graf. Tegelijkertijd praat de ridder in zichzelf: er is in de buurt een toernooi, en we kijken waarschijnlijk naar de winnaar. De muziek zwelt op, terwijl onze held vastberaden in de verte staart. De iconische Game of Thrones-muziek lijkt ons te gaan overspoelen, klaar om naar een prachtig geanimeerde intro te gaan. In plaats daarvan, knippen we naar een shot waarin onze held achter een boom staat te poepen.

De boodschap is duidelijk: de serie heeft schijt aan de verwachtingen die je van Game of Thrones hebt. De serie stond er ooit immers om bekend dat het brak met de conventies van mainstream fantasy. Nu de reeks daar inmiddels zelf toe behoort, is het aan A Knight on Seven Kingdoms om er weer een flinke draai aan te geven.

Een ridder van de heg

Nog een spin-off? George R. R. Martin is toch die schrijver die nooit schrijft? Tja, dat valt wel mee. Hoewel de beste man zich al tien jaar uit een hoekje probeert te schrijven met het langverwachte Winds of Winter, heeft hij een hoop andere verhalen in Westeros verteld.

Zo komen de verhalen van House of the Dragon uit het boek Fire and Blood, waarin we volgen hoe de Targaryen-familie zichzelf met generaties aan ruzies ten val brengt. Maar George R. R. Martin heeft de schaal ook wel eens flink verkleind: in het korte boek The Hedge Knight, dat nog stamt uit de vorige eeuw, volgen we een ridder en zijn schildknaap.

©HBO Max

Daarin volgen we de ridder Dunk - niet onze eigen Dunke, maar Ser Duncan The Tall. Hij is een ‘hagenridder’: een ridder zonder verwantschap aan een heer. Of, in andere woorden: een freelancer die, als hij niet werkt, in de heg mag slapen. Dunk blijft niet lang een zzp’er: hij ontmoet de kale stadsjongen Egg, die dolgraag zijn schildknaap wil zijn.

Vrede!?

De verhalen van dit geliefde tweetal bieden de basis van A Knight of the Seven Kingdoms. De twist? Er is vrede in Westeros - ja, het kan echt - en we volgen een nobody, dus er is ineens ruimte voor een gezellig, klein verhaal. Dat wordt gereflecteerd in de afleveringen: geen dik uur, maar een comfortabel halfuurtje.

©HBO Max

De ridder Dunk wil dolgraag bewijzen dat hij een eervolle ridder is, maar dat is in het brute Westeros best een uitdaging. Al helemaal als je een lompe lieverd als Dunk bent. Dan komt zo’n slimme, wereldwijze schildknaap als Egg ineens goed van pas.

Het wordt al helemaal lastig als je niet eens kan bewijzen dat je een ridder bent. Dan mag je namelijk niet eens meedoen aan een toernooi - eentje waarbij Dunk overigens zijn paard en zijn spullen kwijtraakt, mocht hij verliezen.

Meneer, mag ik meedoen?

Met dat toernooi wordt een van de Game of Thrones-clichés lekker op zijn kop gezet. In de oorspronkelijke serie zagen we in aflevering vier een heftig toernooi en House of the Dragon opende er zelfs mee: het is vaak een goede manier om zonder grote verhaalconsequenties te laten zien hoe gewelddadig Westeros is.

©HBO Max

In A Knight of the Seven Kingdoms komen we dat toernooi niet eens bínnen. Eerst moet Dunk maar eens bewijzen dat hij een ridder is, uitzoeken hoe zo’n toernooi werkt en een heer overtuigen hem te helpen - maar ook dansen, touwtje trekken en een poppenspel aanschouwen. Het is een fantastische stap terug van al die grootschalige oorlogen.

Doordat het verhaal zo’n piepkleine focus heeft, begin je om iedereen te geven: iemand die z’n paard verkoopt in A Knight of Seven Kingdoms is vele malen pijnlijker dan een draak die wordt doodgeschoten in Game of Thrones. We bevinden ons nog steeds in de brute wereld, maar het komt allemaal wat harder aan omdat we ook zien hoe grappig en gezellig het kan zijn.

©HBO Max

Een fossiele brandstof

Toch loopt ook A Knight of Seven Kingdoms een zeker risico. De kwaliteit van Game of Thrones kelderde toen de makers het bronmateriaal inhaalden. Ook die van House of the Dragon nam wat af, toen showrunner Ryan Condal besloot George R.R. Martin niet langer te raadplegen en de grote climax werd doorgeschoven naar het volgende seizoen.

Er zijn momenteel drie korte boeken rondom Dunk en Egg, waarvan dit eerste seizoen het eerste boek beslaat. George R.R. Martin zegt nog twaalf verhalen in zijn hoofd te hebben, maar volgens HBO-baas Casey Bloys moeten de seizoenen van A Knight of Seven Kingdoms jaarlijks verschijnen: dat klinkt goed, maar dan mag Martin wel even doorschrijven. Zijn verhalen voelen nu als een fossiele brandstof: het is een enorm waardevolle bron, maar die wordt niet echt meer aangevuld.

©HBO Max

Gelukkig lijken showrunner Ira Parker en George R.R. Martin goed bevriend. De schrijver heeft Parker een outline gegeven van de twaalf verhalen, dus in theorie kan de serie daarmee verder - maar laten we niet vergeten dat dit bij de laatste seizoenen van Game of Thrones óók het geval was.

Bombastisch gefluit

Toch verdient Ira Parker ons optimisme, want A Knight of Seven Kingdoms is een fenomenale toevoeging aan de wereld van A Song of Ice and Fire. Verhalen hebben contrast nodig: door het klein te houden, voelt de wereld groot. Door het lief te houden, komen de gemene momenten keihard aan.

©HBO Max

De muziek is hier een spectaculair voorbeeld van. De bombastische muziek wordt ons aan het begin als wortel voorgehouden, maar dat is het ook wel - in plaats daarvan moeten we het doen met een gezellig gitaartje, iemand die fluit en het gezang van de vogeltjes.

Als het balletje dan eenmaal gaat rollen, neemt de muziek toch een bombastischer formaat aan - maar op dat moment voelt het verdiend. En, het allerbelangrijkste: in die epische muziek zit óók gewoon nog dat schattige gefluit.

Afleveringen van A Knight of Seven Kingdoms verschijnen wekelijks op HBO Max.