Veel internetbedrijven zetten traceertechnieken in om je online bewegingen te volgen. Dat was eerst vooral gericht op de websites die je op je pc bezocht, maar telkens meer ook op smartphone-niveau. In dit artikelen vechten we hier tegen terug. Trackers blokkeren op Android kan op de volgende manieren.

Tracking gebeurt vaak via persistente cookies. Elke keer wanneer je een webpagina bezoekt waarop maar een klein onderdeel van een advertentienetwerk aanwezig is, leggen de servers je bezoek vast. Op die manier krijgt het bedrijf een goed beeld van wat je bezoekt en kunnen ze je gericht advertenties aanbieden.

Misschien vind je dat niet zo erg, maar weet dat deze informatie steeds meer voor datamining wordt ingezet. Met behulp van slimme algoritmes, op basis van artificiële intelligentie, worden haarfijn persoonlijke profielen samengesteld. Vaak worden zo ook politieke of seksuele voorkeuren bepaald, terwijl iemand daar nooit iets (bewust) over heeft losgelaten.

In dit artikel focussen we ons op traceringstechnieken binnen het Android-platform en bekijken we hoe je je daartegen kunt wapenen. De meeste tips en tools zijn ook toepasbaar op iOS.

Trackers in apps identificeren

Een bezoek aan de website van Exodus is alvast ontluisterend. Hieruit blijkt dat de vijf actiefste trackers afkomstig zijn van Google. De volgende vijf zijn van Facebook. De toptracker (Google AdMob) blijkt aanwezig in meer dan 50.000 Android-apps.

Wil je zelf nagaan welke trackers in een app zitten en welke machtigingen die app zich standaard toe-eigent, vul dan hier de app-naam in. De Facebook-app bijvoorbeeld bevat bijvoorbeeld acht trackers en vraagt om 56 machtigingen.

Je kunt de Exodus Privacy-app ook installeren, deze is te vinden in de Play Store. De app gaat na welke trackers en machtigingen je geïnstalleerde apps gebruiken.

©PXimport

Je kun de ingestelde machtigingen van apps nog altijd aanpassen. Ga hiervoor naar Instellingen, Apps, tik op de betreffende app en op Machtigingen. Per machtiging kun je nu Toestaan of Weigeren.

Op deze plek vind je ook Alle apps met dit recht bekijken. Je ziet dan in direct welke geïnstalleerde apps zich dezelfde machtiging hebben toegeëigend.

Locatietracering en gepersonaliseerde advertenties

Je smartphone kan op basis van gps-satellieten, zendmasten en zelfs publieke wifi-netwerken je locatie bepalen. Dat kan handig zijn voor weersvoorspellingen of om je vrienden te tonen waar je bent, maar Android (Google dus) en heel wat apps willen die informatie ook. Al is het maar om je advertenties van een lokale winkel te kunnen tonen.

Je schakelt deze locatiebepaling als volgt uit. Ga naar Instellingen en zet Locatie uit. Om de locatiecache te wissen tik je onderaan op Locatiegeschiedenis van Google en zet je de schuifknop bij Locatiegeschiedenis eveneens op Uit. Herhaal dit voor elk Google-account op je smartphone.

Uit onderzoek is gebleken dat bepaalde Google-applicaties nog altijd locatiedata kunnen opslaan als de locatiebepaling is uitgeschakeld. Voor meer zekerheid meld je je daarom aan bij je Google-account en klik je bij Privacy en personalisatie op Je gegevens en personalisatie beheren. Schakel hier naast Locatiegeschiedenis ook Web- en app-activiteit en eventueel YouTube-geschiedenis uit.

©PXimport

Om je activiteit automatisch te laten verwijderen, klik je op Je activiteitsopties beheren en op Automatisch verwijderen. Kies het gewenste tijdsframe, bijvoorbeeld Activiteit ouder dan 3 maanden automatisch verwijderen. Klik ook op Activiteit beheren, op Verwijderen en op Aangepast bereik en geef aan van welke periode je de bewaarde activiteiten wilt weghalen.

Vind je het uitschakelen van de locatiebepaling iets te ingrijpend, dan kun je deze advertentietracering ook op een andere manier inperken. Je kunt namelijk je advertentie-id resetten waardoor je de koppeling verbreekt tussen je apparaat en reeds bestaande profielen voor gerichte advertenties (targeted ads).

Het aantal advertenties neemt hierdoor niet noodzakelijk af, maar ze zijn dan niet of minder gepersonaliseerd. Open opnieuw Instellingen en kies Google, Advertenties. Zet de schakelaar aan bij Afmelden voor personalisatie van advertenties.

Uitschrijven voor advertenties

Verder kun je je ook nog uitschrijven voor heel wat advertenties die op je interesses zijn gebaseerd. Surf vanaf je telefoon naar de site van WebChoices. Mogelijk moet je in je browser hiervoor tijdelijk de blokkering van cookies van derde partijen uitschakelen.

In Chrome kan dat bijvoorbeeld als volgt. Tik op het knopje met de drie puntjes, klik op Instellingen, Site-instellingen, Cookies en kies Cookies toestaan.

De webpagina van de Digital Advertising Alliance, een vereniging van adverteerders op basis van zelfregulatie, scant nu je systeem. Nadat je onderaan op Continue hebt gedrukt, krijg je een overzicht van advertentiebedrijven, waaronder Facebook, Google Inc en Microsoft.

©PXimport

Je kunt nu bij de gewraakte bedrijven een vinkje plaatsen in de kolom Opt Out. Of je tikt op Opt out of all om je bij alle bedrijven tegelijk uit te schrijven.

Na afloop zie je bij hoeveel bedrijven dat is gelukt. In onze test waren dat er 106 van de 132. Op onze desktop-pc waren dat er 92 van de 133. Weet wel dat je dit in principe voor elke browser en toestel moet herhalen.

Alternatieve browsers en zoekmachines

Nu is het nog zaak om het niet opnieuw zover te laten komen. Daarom gaan we nog even een stapje verder. Een logische eerste stap is een andere browser inzetten dan de datahongerige Google Chrome. Probeer eens Firefox Focus. Met een druk op het prullenbak-icoon wist die je surfgeschiedenis en standaard worden zowel advertentie-, analyse- en sociale trackers geblokkeerd.

Een degelijk alternatief is de DuckDuckGo Privacy Browser. Die blokkeert eveneens allerlei trackers en probeert waar mogelijk een beveiligde https-connectie op te zetten. Klik op B+ links van de adresbalk om te zien welke trackers de browser heeft geblokkeerd. Zet hier Privacybescherming van de site uit als je de trackers op die site alsnog wilt toelaten.

©PXimport

Het zal je weinig verbazen dat de DuckDuckGo Privacy Browser standaard de eigen zoekmachine gebruikt. Die verzamelt of deelt tenslotte geen persoonlijke gegevens. Dat geldt ook voor de Europese zoekmachine Qwant. Handig is verder StartPage. Dit is een metazoekmachine die uw zoekopdrachten anoniem naar zoekmachines als Google doorstuurt.

Of je maakt tenslotte gebruik van Search Encrypt, die je zoekopdrachten lokaal versleutelt met encryptiesleutels die snel vervallen, voor ze via https naar de zoekmachine worden doorgestuurd. Meer privacybewuste zoekmachines vind je hier.

Het wordt wellicht mogelijk om straks berichten op WhatsApp in te plannen, zodat je ze kunt timen en in de toekomst kunt versturen.

De functie is al beschikbaar in de bèta van de chatapp, zo meldt WABetaInfo - het is dus goed mogelijk dat het uiteindelijk voor iedereen uitgerold wordt. Het gaat daarbij om iOS-versie 26.710.72 van de app.

De ingeplande berichten verschijnen daarbij in een apart gedeelte binnen het informatiescherm van een chat of groepschat, en worden logischerwijs op het centrale chatscherm getoond wanneer ze verstuurd worden. Tot die tijd kan de schrijver van het bericht aanpassingen maken aan het bericht of hem verwijderen.

Veel andere chatapps hebben de mogelijkheid al om berichten in te plannen, zoals Slack en Signal, maar WhatsApp dus nog niet. Dit zou in de nabije toekomst dus kunnen veranderen. Dit kan bijvoorbeeld handig zijn om een bepaalde herinnering te sturen voor een (groeps)chat, of een felicitatie in te plannen.

Meta blijft WhatsApp sowieso continu aanpassen. Onlangs is de optie er bijgekomen om nieuwe groepsleden oudere berichten uit de groepschat te laten lezen. Het kan hierbij tot maximaal honderd berichten gaan.

Onderzoekers van consumentenorganisaties hebben in samenwerking met de Europese Unie tientallen headsets getest. Uit het onderzoek blijkt dat er gevaarlijke stoffen zijn gebruikt die via de oorkussens en de bedrading het lichaam kunnen binnendringen.

De gevaarlijke stof die in deze headsets is toegepast is bisfenol A (bekend onder de afkorting BPA), een stof die al veel voorkomt in plastic en metalen verpakkingen van onder meer voedingsmiddelen en herbruikbare drinkflessen. Het gebruik van verpakkingsmaterialen met BPA voor voedsel is sinds 20 januari 2025 verboden. Kleine doses van dit middel zouden het immuunsysteem kunnen verzwakken. Bij zwaar gebruik van de betrokken headsets zouden de gevaarlijke stoffen ook het lichaam kunnen binnendringen, bijvoorbeeld door zweten of langdurig gebruik tijdens het gamen.

Verschillende headsets

Volgens het onderzoek gaat het om verschillende merken headsets die de gevaarlijke stof BPA kunnen bevatten. Volgens het AD gaat het onder meer om de Razer Kraken V3 uit 2021 en de HyperX Cloud III uit 2023 die uitermate slecht scoren. De onderzoekers zeggen dat juist deze exemplaren een te hoge concentratie zorgwekkende stoffen bevatten, die zich zowel in de interne onderdelen als de oorkussens kunnen bevinden.

Uit voorzorg uit winkels

Een aantal grote winkels zoals MediaMarkt en Bol.com hebben een groot aantal producten uit de schappen gehaald. Bijvoorbeeld een populaire Paw Patrol-koptelefoon die bij de MediaMarkt werd aangeboden via een externe verkoper. De binnenkant van deze koptelefoon was veilig bevonden, maar juist de zachte oorkussens die op de oren rusten, zitten vol gevaarlijke weekmakers en het beruchte BPA. De koptelefoon is vooral bedoeld voor kinderen.

Ook een Nijntje-headset van Hema heeft de test niet doorstaan: hier is BPA aangetroffen in de hoofdband en de oorschelpen. Het aantal gevonden deeltjes ligt boven de veilige norm van het onderzoek.

Vermijd intensief gebruik

De gevaarlijke stoffen kunnen het lichaam betreden door langdurig contact met de huid. En dat risico wordt versterkt bij oplopende temperaturen en als de drager van de bewuste headsets zweten. Zo wordt dragen tijdens langdurig gamen of tijdens het sporten afgeraden. Naast BPA en BPS zijn verder ook andere chemicaliën gevonden die worden gelinkt aan schadelijke gezondheidseffecten, zoals ftalaten, gechloreerde paraffines en brandvertragers.

De onderzoekers zeggen dat de aangetroffen hoeveelheden niet per se gevaarlijk zijn, maar de mix van verschillende afzonderlijke blootstelling toch een groter gezondheidsrisico kunnen vormen.

Het onderzoek

Het rapport onderzcht de aanwezigheid van hormoonverstorende chemicaliën en andere gevaarlijke stoffen in 81 verschillende koptelefoons en oordopjes die in Europa te koop zijn of waren. De resultaten zijn verontrustend, want in 100% van de geteste producten werden schadelijke stoffen aangetroffen. Hoewel de individuele doses vaak laag zijn, vormt de dagelijkse blootstelling aan deze chemische mix een risico voor de gezondheid op de lange termijn, met mogelijke gevolgen voor de hormoonhuishouding en vruchtbaarheid.

Stoffen als Bisfenol A (BPA) en soortgelijke vervangers (zoals BPS) werden in vrijwel alle onderzochte modellen gevonden. BPA werd aangetroffen in maar liefst 177 van de 180 geteste afzonderlijke monsters. Ongeveer 60% van de monsters bevatte ftalaten (schadelijke weekmakers) en organofosfaat vlamvertragers (OPFR's) waren wijdverspreid aanwezig. In sommige producten van online platforms zoals Temu werden zeer hoge concentraties gemeten.

Lees hier het volledige Engelstalige onderzoek(PDF, 6 MB)