Waarom zou je 600 euro neertellen voor een nieuwe smartphone? Voor een fractie van die prijs koop je ook een prima smartphone, zolang je je maar bewust bent van de sterke en zwakke punten van je toestel. Om je daarover op de hoogte te brengen, testen wij 7 toestellen die minder dan 200 euro kosten.

Er zijn behoorlijk wat smartphones te koop voor minder dan 200 euro. We hebben de diverse fabrikanten gevraagd om hun beste exemplaren in deze categorie op te sturen voor deze test. Hopelijk hebben we daarmee de meest interessante opties gevangen. De toestellen hebben we beoordeeld op bouwkwaliteit, functionaliteit, batterijduur en mogelijkheden.

De kwaliteit van het scherm is bij een smartphone één van de belangrijkste punten, gevolgd door de batterijduur. Ook belangrijk is de kwaliteit van de fotocamera, hoewel we hier geen hoge verwachtingen van hebben. Over het algemeen zitten in goedkopere smartphones geen heel goede camera's. Als je goede foto's belangrijk vindt, dan zal je toch in een hogere prijscategorie moeten kijken.

Geheugen

De meeste smartphones onder de 200 euro hebben erg weinig opslaggeheugen, bijvoorbeeld 4 GB. Vaak wordt er door bijvoorbeeld voorgeïnstalleerde apps al heel wat van die opslagruimte ingenomen. Er is vaak nog maar 1 tot 2 GB over om foto's, zelf gedownloade apps en muziek op te slaan. Gelukkig hebben alle toestellen in deze test de mogelijkheid om een geheugenkaartje te plaatsen om meer opslagruimte te creëren. Dit is wel een extra kostenpost, tenzij je nog ergens een geschikt geheugenkaartje hebt liggen of tenzij je denkt überhaupt geen extra opslagruimte nodig te hebben.

Samsung Galaxy Ace 2

De Samsung Galaxy Ace 2 ligt lekker in de hand door de ronde hoeken en het compacte formaat. Het scherm heeft dezelfde resolutie als de eveneens in dit artikel geteste Galaxy S Advance, maar de Ace 2 is net wat scherper omdat de beelddiagonaal wat kleiner is.

De kleuren op het lcd-scherm van de Ace 2 worden realistischer weergegeven dan op S Advance. De Ace 2 heeft ook een hogere maximale helderheid, waardoor het scherm beter te gebruiken is in de zon. En de accuduur van de Galaxy Ace 2 is beter dan de (al prima) accuduur van de Galaxy S Advance.

De camera's van de twee toestellen doen niet voor elkaar onder en is voor de prijs goed. Wel heeft Ace 2 veel minder opslaggeheugen. Toch had de Galaxy Ace 2 één van de interessantste toestellen uit deze test kunnen zijn, maar is dit niet omdat hij op Android 2.3.6 draait en die versie is inmiddels te sterk verouderd. Tussen die ouwe Android 2.x en de huidige 4.x-versie zit een aantal sterke verbeteringen. Zo is Android 4 een stuk vloeiender en de bijbehorende browser een stuk sneller (waardoor de Galaxy S Advance een stuk sneller aanvoelt).

©PXimport

De oude Android-versie is niet lelijk, maar maakt de bediening van de Galaxy Ace 2 wel minder soepel.

Samsung Galaxy Ace 2

Prijs los toestel € 180,-

Besturingssysteem Android 2.3.6

Eigenschappen 118,3 x 62,2 x 10,5 mm, 122 gram

Pluspunten

Goed scherm

Goede prijs-kwaliteitverhouding

Handzaam

Accuduur

Minpunten

Verouderde Android-versie

Hier en daar vertraging

SCORE 7/10

Samsung Galaxy Fame

De Samsung Galaxy Fame heeft iets vrouwelijks. Het toestel is stijlvol ontworpen en heeft wat weg van de populaire Galaxy SIII, hoewel de Fame nog wat meer een kiezelsteenvorm heeft. Daardoor is hij trouwens lekker compact.

De bouwkwaliteit is prima in orde, hoewel de plastic achterkant wel wat fragiel aandoet. Over het scherm zijn we niet heel enthousiast. De kleuren zijn wat flets, het contrast en de kijkhoek zijn niet al te best en de schermresolutie is de laagste uit deze test. Ook is het in zonlicht lastig te ontcijferen wat er op het scherm staat. Het aanraakscherm reageert gelukkig wel goed.

Verder is het toestel erg responsief. Android 4.1.2 staat op het toestel, wat voor een soepele werking zorgt. Hier en daar heeft de kleine Galaxy Fame het in applicaties wel wat zwaar en Samsungs TouchWiz-interface lijkt soms dan ook een loden last voor het toestel. Wel zijn de leuke en handige functies een welkome aanvulling op Android, hoewel er zoals gebruikelijk bij TouchWiz ook veel overbodige apps voorgeïnstalleerd zijn. De camera is redelijk goed. De prijs is dan wellicht laag, toch zijn er smartphones die een betere prijs-kwaliteitverhouding hebben dan deze telefoon.

©PXimport

Erg jammer dat de schermresolutie van de Galaxy Fame niet zo hoog is.

Samsung Galaxy Fame

Prijs los toestel € 150,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 113 x 62 x 12 mm, 121 gram

Pluspunten

Veel functies

Compact

Prijs

Minpunten

Erg matig scherm

Niet erg krachtig

SCORE 6/10

Samsung Galaxy S Advance

De Samsung Galaxy S Advance is al een tijd op de markt en het toestel dateert alweer van april 2012. Dat is een beetje te zien aan het ontwerp. Of je het enigszins verouderde, maar toch strakke en stoere ontwerp van de Samsung Galaxy S Advance waardeert, is een kwestie van smaak. Wel jammer is dat met name de randen van het toestel wat goedkoop aandoen.

Wat kracht betreft zit de Galaxy S Advance tussen de Galaxy S Plus en de Galaxy S II in. Dit zijn eveneens oudere smartphones en dit toestel kan dan ook niet mee met de huidige topmodellen. Voor de geteste prijscategorie zijn de prestaties wel dik in orde. De Galaxy S Advance draaide aanvankelijk op Android 2.x en daarmee zouden we hem niet heel interessant vinden. Gelukkig is dit toestel onlangs voorzien van een update naar Android 4.1.2. Wel moet het programma Samsung Kies gebruikt worden om de Advance te updaten.

Voor de prijs heeft de Galaxy S Advance een erg redelijke gpu, wat voor liefhebbers van games absoluut een voordeel kan zijn. Het scherm is een klasse beter dan bijvoorbeeld die van de hierboven beschreven Galaxy Fame. De kleurweergave is mooi, hoewel wat overdreven. Dit zien we meestal bij AMOLED-schermen en is verder niet storend. Het contrast is door de AMOLED-technologie lekker hoog en ook de zwartwaarde is erg goed. De helderheid had wel wat hoger gemogen.

Jammer is dat de ontvangst af en toe niet helemaal op niveau is. Met de accuduur is weinig mis. Hij scoort zelfs in de hogere regionen van deze test en gaat met gemak een dag mee bij normaal gebruik en dat is belangrijk.

De camera is redelijk. Met tegenlicht viel het ons zelfs nog alleszins mee hoe de camera zich automatisch instelt en nog een zeer acceptabel kiekje produceert. Helaas is er geen beeldstabilisatie aanwezig.

We willen je wel een tip meegeven als je de kleuren van de foto's wat flets vindt: speel eens met de witbalans. Met name een instelling als 'bewolkt' kan in warmere kleuren resulteren, zonder per se te overdreven te worden. De camera is erg vergelijkbaar met die van de Galaxy Fame en Ace 2.

©PXimport

Sommige apps die bij de Samsung TouchWiz-interface geleverd worden, zijn toch echt wat overbodig.

Samsung Galaxy S Advance

Prijs los toestel € 199,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 123 x 63 x 10 mm, 120 gram

Pluspunten

Nette prestaties

Accuduur

Grafische kracht

Minpunten

Soms matige ontvangst

Prijs

SCORE 8/10

LG Optimus L5 II

In eerste oogopslag is de Optimus L5 II van LG zeker geen lelijk eendje. Hij zal geen ontwerpprijs winnen, maar de zilverkleurige rand rond het scherm, de hoeken en het feit dat alle randjes goed aansluiten, zorgen voor een verzorgd uiterlijk. Wel doet het plastic achterkantje wat fragiel aan, maar waarschijnlijk is het toestel daardoor wel zo lekker licht.

Na het aanzetten blijkt ook de interface prima in orde en laat zich vloeiend bedienen. LG houdt er een geheel eigen stijl op na en heeft er duidelijk goed over nagedacht. Wel staan er veel apps voorgeïnstalleerd die je waarschijnlijk niet snel zult gebruiken. Maar toch, de interface oogt erg fris, is overzichtelijk en heeft uitgebreide mogelijkheden om het toestel naar je eigen hand te zetten.

Daarover gesproken, er bevindt zich ook een zogenoemde Quick Button aan de linkerkant van het toestel. De functie hiervan kan je zelf instellen. Je kunt hem bijvoorbeeld als snelkoppeling naar een kladblok instellen voor een snelle notitie of, als je veel foto's maakt, stel je hem in als camerasnelkoppeling. In dat geval is de Quick Button ook meteen de sluiterknop. Jammer is wel dat de toets niet direct vanuit stand-by werkt.

Home-knop

Een andere leuke, handige innovatie van LG is de Home-knop die in diverse kleuren kan oplichten. Je kunt bijvoorbeeld instellen dat het led-lampje groen oplicht wanneer er een e-mail binnenkomt of blauw als je een ander soort bericht krijgt.

De processor lijkt het wel zwaar te hebben op momenten met sommige apps. Ook de grafische chip is een wat verouderd model, namelijk de PowerVR SGX 531. Een spelletje Angry Birds werkt prima, maar de Optimus L5 II zucht onder zwaardere games.

De camera van deze smartphone maakt acceptabele foto's. Wel heeft de lens veel licht nodig. Lange afstandsfoto's zijn vaak wat aan de donkere kant. Filmopnames maakt het toestel in lage 640 x 480-resolutie en de speakers zijn erg matig.

Het scherm geeft kleuren heel aardig weer en de kijkhoek is helemaal prima. Jammer genoeg kan de helderheid van het scherm niet automatisch aangepast worden aan lichtomstandigheden. Het toestel is lekker energiezuinig en gaat makkelijk een dag mee. Mooi meegenomen is de ingebouwde NFC-chip, wat de Optimus L5 II een stukje toekomstbestendiger maakt.

©PXimport

De Optimus L5 II heeft een frisse en overzichtelijke interface die ook nog eens vloeiend werkt.

LG Optimus L5 II

Prijs los toestel € 189,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 117,5 x 62,2 x 9,3 mm, 103,3 gram

Pluspunten

Goede personalisatiemogelijkheden

Quick Button

Frisse overzichtelijke interface

NFC

Lichtgewicht

Minpunten

Matige prestaties

Geen camera aan voorkant

Slechte speaker

Lage videoresolutie

SCORE 7/10

Nokia Lumia 520

Sinds de introductie van de Lumia 800 heeft Nokia weer een goede indruk achtergelaten. Het Finse bedrijf bracht een eigenzinnige lijn smartphones voort die onderscheidend zijn. De Lumia 520 is een opvallende, sportieve verschijning, die naast zwart en wit ook in het geel en rood verkrijgbaar is. De achterkant is eenvoudig te verwisselen voor een exemplaar met een ander kleurtje. Extra leuk is dat als je voor 1 januari 2014 een Lumia 520 koopt, je gratis een tweede cover in een andere kleur cadeau krijgt, zie hiervoor http://ct.link.ctw.nl/nokiapromo.

Scherm en camera

Deze Lumia is één van twee Windows Phones uit deze test en daarom zullen we hem vooral vergelijken met de andere Windows Phone, de Huawei Ascend W1. Ondanks de IPS-technologie heeft het scherm van de Lumia 520 een kleinere kijkhoek en is wat minder helder van de Ascend W1. De kleuren van het scherm van de Lumia 520 zijn ook wat valer. Toch is het zeker geen slecht scherm en Windows Phone ziet er ook op de bescheiden resolutie van 800 x 480 goed uit.

Het is zonde dat de camera van de Lumia 520 wat minder is dan die van de Ascend W1, zeker gezien de leuke fotofuncties die de Nokia heeft toegevoegd. Dit zijn bijvoorbeeld Panorama, slimme opname en Cinemagraph (waarmee je delen van een foto kunt laten bewegen). Echter, het niet hebben van een flitser is schier onvergeeflijk.

Mogelijkheden

Erg prettig aan de Lumia 520 is dat hij met 8 gigabyte twee keer zoveel opslaggeheugen heeft vergeleken met bijna alle andere telefoons uit deze test (met uitzondering van de Samsung Galaxy S Advance).

Nokia levert verder interessante apps mee, zoals Nokia Music (gratis radiomix streamen) en HERE Drive (gratis offline navigatie). Verder heeft de Lumia 520 een betere speaker dan de Ascend W1 en een scherm dat beter bestand zou moeten zijn tegen krassen.

Al met al een interessant toestel, dat net wat onder doet voor de Ascend W1, maar wel een stuk goedkoper is. De Nokia Lumia krijgt daarom een Redactie Tip-keurmerk.

©PXimport

De Nokia-apps zijn vooral gezien het wat karigere aanbod aan apps in de Windows Phone Store erg welkom.

Nokia Lumia 520

Prijs los toestel € 169,-

Besturingssysteem Windows Phone 8

Eigenschappen 120 x 64 x 9 mm, 124 gram

Pluspunten

Nokia's eigen software

Leuke camerafuncties

Sportief uiterlijk

Veel opslaggeheugen

Minpunten

Camera en scherm kunnen beter

Geen camera aan voorkant

Geen flitser

SCORE 7/10

Huawei Ascend W1

Hoewel de Huawei Ascend W1 geen blikvanger is, ziet deze smartphone er strak uit en voelt hij degelijk aan. De Ascend W1 heeft een mooi scherm. De kijkhoek is één van de grootste van de toestellen uit deze test en hij heeft een kleurweergave om trots op te zijn in deze prijscategorie. Het toestel heeft een lcd-scherm waar het IPS-scherm van de Nokia Lumia 520 wat schril bij afsteekt, hoewel ook Nokia's scherm niet eens slecht is.

De camera van de Huawei is prima in orde. Hij vangt kleuren op de juiste manier en het scherpstellen werkt prima. Verder zit er een flitser op het toestel, waar de Lumia deze ontbeert. Ook heeft de Huawei-smartphone een camera op de voorkant, waardoor je ermee kunt Skypen.

Zonde eigenlijk dat de Huawei een beperkt aantal camerafuncties heeft ten opzichte van de Lumia. Zo is er geen panoramamogelijkheid en kan de belichtingswaarde niet ingesteld worden. Een voordeel van beide Windows Phones is dat de camera's foto's in breedbeeldformaat schieten.

Snelle processor

De Ascend W1 heeft de snelst geklokte processor van alle toestellen in deze test. Toch is dat verschil niet merkbaar gebleken in gebruik. Soms was de Lumia zelfs iets sneller met bijvoorbeeld het opstarten van een app, een andere keer de Ascend W1.

De accuduur van de Huawei is erg goed. Hij heeft dan ook de hoogste accucapaciteit van alle toestellen. Huawei is op meerdere fronten eigenlijk een wat 'nuchtere' Windows Phone. Geen franje aan de buitenkant en ook geen interessante extra apps om de boel op de leuken.

De Ascend W1 houdt het puur, maar mist daardoor wel een aantal interessante functies die bijvoorbeeld Nokia wel in zijn smartphones stopt. Stap voor stap offline-navigatie heeft de Ascend W1 daardoor bijvoorbeeld niet.

©PXimport

Helaas geen stap-voor-stap-navigatie op de Huawei Ascend W1, maar wel routebeschrijving.

Huawei Ascend W1

Prijs los toestel € 195,-

Besturingssysteem Windows Phone 8

Eigenschappen 124,5 x 63,7 x 10,15 mm, 120 gram

Pluspunten

Redelijke camera

Mooi scherm

Accuduur

Vlot toestel

Minpunten

Geen stap-voor-stap-navigatie

Karig qua software

SCORE 8/10

Sony Xperia J

Van de Sony Xperia J verwachtten we eigenlijk heel wat. Sony heeft al een aantal goede budget-smartphones op de markt gebracht, zoals de Xperia U en de Xperia Go. Het toestel ziet er ook nog eens veelbelovend uit met een strak ontwerp en een uitstekende bouwkwaliteit. De ronding in de achterkant zorgt ervoor dat het toestel erg goed in de hand ligt.

Het 4inch-scherm is ook zeker niet de minste van de toestellen uit deze test. De kleuren worden mooi weergegeven, de kijkhoek is prima en alles ziet er redelijk scherp uit. Wel is het jammer dat er geen lichtsensor is ingebouwd in de Xperia J, waardoor de helderheid niet automatisch in te stellen is op basis van omgevingslicht.

Door de menu's navigeren zorgt voor een onaangename verrassing. Er zijn haperingen en vertraging waar te nemen. De processor en het geheugen zijn dan ook een beetje schamel te noemen, gezien ook benchmarkresultaten. In deze prijsklasse zijn er krachtigere smartphones te vinden.

De camera is wat langzaam en valt ook kwalitatief wat tegen. De accuduur is overigens wel prima en de interface ziet er strak uit, maar we hadden meer verwacht van de Xperia J.

©PXimport

Ook Sony heeft zijn interface goed voor elkaar. Deze sneltoetsen om functies aan en uit te zetten, zijn bijzonder handig.

Sony Xperia J

Prijs los toestel

€ 189,-

Besturingssysteem

Android 4.1.2

Eigenschappen

124,3 x 61,2 x 9,2 mm, 124 gram

Pluspunten

Mooi functioneel ontwerp met ronding

Bouwkwaliteit

Goed scherm

Minpunten

Traag

Camera

SCORE 6/10

Conclusie

Van de Android-toestellen springt er qua hardware niet één smartphone echt bovenuit. De LG Optimus L5 II kan een interessante smartphone voor je zijn, maar verwacht geen topprestaties. De Sony Xperia J kan ermee door, maar kampt met tegenvallende prestaties en een matige camera. De Galaxy Fame is lekker goedkoop, maar met name het scherm gooit roet in het eten.

De beste Android-smartphone is toch het duurste toestel in de test. Voor een paar tientjes meer dan de goedkoopste keuze heb je ook echt meer smartphone. De Galaxy S Advance wint het nipt van de Galaxy Ace 2, voornamelijk door de oude Android-versie. Toch heeft laatstgenoemde een goede prijs-kwaliteitverhouding. Met de Galaxy S Advance kan je echter waarschijnlijk net wat langer vooruit. Als je net een paar tientjes extra wilt uitgeven, raden we je deze smartphone van harte aan.

Wat opvalt, is dat de Windows Phones goed scoren in deze test. In deze lage prijscategorie doet het mobiele besturingssysteem van Microsoft het goed, omdat het minder kracht van een toestel vergt. Daardoor hadden we bij zowel de Huawei Ascend W1 als de Nokia Lumia 520 niet het idee een goedkoop toestel in handen te hebben en dat is natuurlijk erg prettig.

Huawei zet een degelijk product neer, hoewel deze geen handige extra apps heeft zoals de Lumia 520. Houd er wel rekening mee dat er veel apps zijn die ofwel vertraagd ofwel soms helemaal niet naar het Windows Phone-platform komen. Heb je daar niet zoveel moeite mee? Dan is zijn beide toestellen prima smartphones. De Lumia 520 is qua hardware wat minder, maar is een stuk goedkoper en geven we daarom een Redactie Tip.

Heb je last van haperende streams of traag internet wanneer iedereen thuis tegelijk online is? Wifi 6 belooft dé oplossing te zijn voor overvolle netwerken en betere prestaties. Maar wat is deze nieuwe standaard precies en merk je in de praktijk echt verschil? We duiken in de voordelen van wifi 6 en de supersnelle wifi 6E-variant. Lees snel verder en ontdek of een upgrade voor jouw situatie de investering waard is.

Ben jij ook klaar met haperende videocalls of films die precies op het spannendste moment beginnen te bufferen omdat iedereen in huis tegelijk online is? Dan wordt het hoog tijd om kennis te maken met wifi 6, dat korte metten maakt met overbelaste netwerken. Maar is deze technologie echt een revolutie voor je dagelijkse internetgebruik of merk je in de praktijk eigenlijk weinig van die veelbelovende specificaties? In dit artikel duiken we dieper in de wereld van wifi 6 en zijn nog krachtiger broertje wifi 6E. We leggen helder uit wat de technische verschillen zijn en helpen je bepalen of een overstap voor jouw huishouden de investering waard is, zodat jij precies weet of je klaar bent voor de toekomst van razendsnel en stabiel draadloos internet.

Tijd voor een nieuwe wifi 6-router? Kijk snel op Kieskeurig.nl!

Efficiëntie is het hoofddoel

Wifi 6 is de huidige standaard voor draadloos internet, technisch ook wel bekend als 802.11ax. Waar voorgaande upgrades zich voornamelijk richtten op het verhogen van de maximale topsnelheid per apparaat, gooit wifi 6 het over een andere boeg. Het hoofddoel van deze technologie is niet alleen snelheid, maar vooral efficiëntie en capaciteit. Je kunt het vergelijken met een verbreding van de snelweg: je mag misschien niet veel harder rijden, maar doordat er meer rijbanen zijn en het verkeer slimmer wordt geregeld, sta je nooit meer in de file, zelfs niet tijdens de spits.

Het antwoord op de vraag of je het verschil echt merkt, hangt sterk af van je thuissituatie. Als je alleen woont en slechts één laptop en een telefoon gebruikt, zal de sprong van wifi 5 naar wifi 6 wellicht aanvoelen als een kleine, nauwelijks merkbare verbetering. Het echte verschil wordt pas duidelijk in een huishouden vol slimme apparaten. Wifi 6 excelleert namelijk in omgevingen waar meerdere mensen tegelijkertijd streamen, gamen en videobellen, terwijl op de achtergrond slimme thermostaten en deurbellen ook verbinding zoeken. De router kan met wifi 6 gelijktijdig data naar meerdere apparaten sturen in plaats van snel tussen alle apparaten te moeten wisselen, wat zorgt voor een stabielere verbinding zonder haperingen. Daarnaast communiceren wifi 6-routers efficiënter met je apparaten over wanneer ze moeten 'slapen' en 'wakker worden', wat een positief effect heeft op de batterijduur van je smartphone en laptop.

©YurolaitsAlbert

Snel over de VIP-strook

Om het plaatje compleet te maken is er ook nog wifi 6E. Dat is een uitbreiding van de wifi 6-standaard die gebruikmaakt van een volledig nieuwe frequentieband: 6 GHz. De traditionele 2,4GHz- en 5GHz-banden die we al jaren gebruiken, zitten inmiddels overvol met signalen van de buren, magnetrons en babyfoons. Wifi 6E opent als het ware een exclusieve VIP-strook waar alleen de allernieuwste apparaten gebruik van mogen maken. Hierdoor heb je geen last van interferentie en haal je extreem hoge snelheden met een zeer lage vertraging. Dat is echter alleen relevant als zowel je router als je ontvangende apparatuur (zoals je nieuwste smartphone) wifi 6E ondersteunen.

Al met al is de overstap naar wifi 6 of 6E zeker de moeite waard als je toe bent aan een nieuwe router en in een druk huishouden woont of in een appartementencomplex waar veel signalen door elkaar lopen. Je zult het verschil vooral merken in de stabiliteit van de verbinding wanneer iedereen thuis tegelijk online is. Voor wie weinig apparaten heeft en tevreden is met de huidige snelheid, is een directe upgrade minder noodzakelijk, al is het wel de standaard voor de toekomst.

🎯 Populairste merken routers in NL

TP-Link |  Netgear | Ubiquity | AVM Fritz! | ASUS

Wi-Fi 6-routers worden op Kieskeurig.nl steeds populairder, vooral vanwege hun veel hogere snelheid, betere stabiliteit en het vermogen om veel apparaten tegelijk te verbinden zonder snelheidverlies. Merken als AVM (met de FRITZ!Box-serie), TP-Link (o.a. Deco en Archer), en Linksys (Velop) scoren daarbij hoog.

Aanraders per merk

AVM FRITZ!Box 5590 Fiber AON
Krachtige glasvezelrouter met 4×4 Wi-Fi 6, 2,5G-poort en uitgebreide mesh- en telefoniefuncties. Geschikt voor hoge snelheden via AON of XGS-PON. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,5.

AVM FRITZ!Box 6690 Cable
High-end kabelrouter met ingebouwde DOCSIS-3.1-modem, 4×4 Wi-Fi 6 en een 2,5G-poort voor extra hoge snelheden. Ondersteunt DECT-smart-home, mesh en uitgebreide netwerkfuncties. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,0.

TP-Link Deco X60 3-Pack
Mesh-systeem voor stabiele dekking door het hele huis met Wi-Fi 6-snelheden tot 2402 Mbit/s op 5 GHz. Inclusief WPA3-beveiliging en ouderlijk toezicht. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 9,3.

Linksys Velop Pro 6E 2-Pack
Tri-band mesh-systeem met een snelle 6 GHz-band voor 4K/8K-streaming en lage latency, geschikt voor grotere woningen. Ondersteunt WPA3 en slimme netwerkoptimalisatie. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 8,6.

TP-Link Archer AX73
Zeer snelle dual-band Wi-Fi 6-router met 5400 Mbit/s totale bandbreedte en sterke beveiliging (WPA3). Met vier gigabit-poorten en USB-aansluiting ideaal voor veeleisende huishoudens. Reviewscore op Kieskeurig.nl: 10,0.

🔟 Over de reviewscores op Kieskeurig.nlOp Kieskeurig.nl schrijven consumenten reviews over producten. Elke review moet voldoen aan kwaliteitscriteria: de reviewer moet aangeven of het product gekocht, gekregen of getest is, er mag geen misleidende taal in staan en de inhoud moet betrouwbaar zijn. Zo worden nep- of spamreacties tegengegaan. Bij de beoordeling zie je niet alleen het gemiddelde cijfer, maar ook hoeveel reviews er zijn. Zo krijg je meteen een indruk of de score op basis van één enkele review is of op basis van veel gebruikerservaringen.

De opensource kantoorsuite LibreOffice blaast 40 kaarsjes uit en viert dat met een sprong voorwaarts. Welke vernieuwingen vallen ons op in de recente versie en hoe maken ze de onderlinge samenwerking tussen gebruikers makkelijker?

LibreOffice kent een lange geschiedenis in verschillende vormen die teruggaat tot 1985. Toen verscheen het eerste programma onder de naam StarWriter. Vijftien jaar later belandde de suite bij de open-sourcegemeenschap en werd ondergebracht bij The Document Foundation, die het pakket de naam gaf waaronder we het nu kennen. Het is sindsdien uitgegroeid tot een volwaardig, gratis alternatief voor Microsoft Office. Ook de nieuwste versie blijft trouw aan de klassieke reeks toepassingen, al zijn die verder verfijnd en nauwer met elkaar geïntegreerd. LibreOffice 25.8 is beschikbaar op www.libreoffice.org/download.

De suite bestaat uit zes kernprogramma’s. Writer voor tekstverwerking, Calc als spreadsheet-programma, Impress is presentatiesoftware vergelijkbaar met PowerPoint, Draw is een vectorgebaseerde tekenapplicatie, Base gebruik je voor databases en ten slotte is er de formule-editor Math. Naast deze zes is er nog de component Chart om grafieken te maken binnen Calc, Writer en Impress. Bovendien heeft LibreOffice een bibliotheek met extra functies, sjablonen en steeds vaker ook AI-tools. Op de mogelijkheden van die kernprogramma’s zijn we al dieper ingegaan in een eerder artikel Aan de slag met LibreOffice. Hier bespreken we wat nieuw is en onderzoeken we de mogelijkheden van onderling samenwerken.

Aanpasbare interface

Wanneer je voor het eerst een applicatie opent, toont LibreOffice hoe je de interface kunt aanpassen. Wil je de standaardwerkbalk of wil je tabbladen? Daarnaast kun je kiezen voor een enkelvoudige werkbalk, voor compacte tabbladen, voor de zijbalk en meer. Telkens beslis je of je de gekozen interface alleen op het huidige programma wilt toepassen of op alle programma’s van LibreOffice.

Uiterlijk aanpassen

Met Extra / Opties / LibreOffice zet je de weergave van LibreOffice op licht, donker of de systeeminstelling. In hetzelfde venster bepaal je de kleuren waarmee spelfouten, tabelgrenzen, niet-afdrukbare tekens in Writer, de documentachtergrond en alle speciale markeeritems worden weergegeven. Door op het pictogram van het puzzelstukje te klikken bij Uiterlijk / LibreOffice-thema kom je bij de thema’s voor deze suite. Als je op de knop Internetpagina klikt, zie je telkens hoe ieder thema in de verschillende basisprogramma’s van LibreOffice eruitziet. Daarbij lees je welke versie van LibreOffice vereist is om het gekozen thema toe te passen. Gebruik de knop Installeren om het gekozen thema binnen te halen. Na een klik op OK past LibreOffice het thema onmiddellijk toe.

Daarnaast ondersteunen Writer, Calc en Impress ook kleurenschema’s voor specifieke documenten. Nadat je een van de drie applicaties hebt geopend, ga je naar Opmaak / Thema. Kies een van de bestaande thema’s uit Rainbow, Beach, Sunset … Je kunt via de knop Toevoegen ook zelf een thema samenstellen. Bevestig met de knop Toepassen. Alle elementen die met stijlen en thema-kleuren werken (koppen, tabellen, grafieken et cetera) worden meteen aangepast.

Met een thema pas je in één keer het volledige uiterlijk van de LibreOffice-applicatie aan.

Wijzigingen tonen

Een eerste opvallende vernieuwing is de manier waarop je tijdens het samenwerken veel duidelijker zicht krijgt op de voorgestelde wijzigingen. Activeer dit via Bewerken / Wijzigingen / Wijzigingen bijhouden of met de sneltoets Ctrl+Shift+C. Vanaf dat moment markeert Writer automatisch alles wat je typt, verplaatst of aanpast.

Met Bewerken / Wijzigingen / Tonen maak je de aanpassingen zichtbaar. Toevoegingen verschijnen onderstreept of in kleur, verwijderingen worden doorgestreept en opmaakwijzigingen krijgen een ballon of markering in de kantlijn.

Wijzigingen beheren

In het venster Wijzigingen beheren (Alt+7) zie je in één oogopslag alle voorgestelde aanpassingen. Klik je in de lijst op een item, dan wordt de bijbehorende wijziging meteen in de tekst gemarkeerd. En omgekeerd: selecteer je een wijziging in de tekst, dan springt Writer automatisch naar de juiste entry in de lijst. Dat was vroeger veel minder overzichtelijk, waardoor correcties in lange documenten lastig te volgen waren.

Nu kun je niet alleen sneller door honderden wijzigingen bladeren, maar ook instellen hoe elk type wijziging wordt weergegeven, van kleur tot markering. Met de knoppen Accepteren en Verwerpen beslis je per wijziging of je alles in één keer verwerkt. Bovendien kun je de lijst filteren op auteur en/of tijdstip, wat vooral bij samenwerking met meerdere gebruikers tijd bespaart.

Commentaren geïntegreerd in Navigator

Commentaren zijn in de nieuwe versie beter geïntegreerd in de Navigator, waardoor je ze als overzichtslijst kunt gebruiken. Open het zijpaneel Navigator met F5 of via het kompas-pictogram in de zijbalk. Vanuit dit venster navigeer je met één klik naar koppen, afbeeldingen, secties en tabellen. Voeg je in de tekst een commentaar toe via rechtermuisknop en de optie Notitie toevoegen of de sneltoets Ctrl+Alt+C, dan verschijnt deze niet alleen in de tekst, maar ook in de Navigator. Klik je daar op een commentaar, dan springt Writer meteen naar de juiste plaats in het document.

Extern opslaan

Onder het menu Bestand vind je ook de optie Extern opslaan. Hiermee sla je een bestand op een andere locatie op dan je eigen computer. Dit kan bijvoorbeeld een netwerkschijf of gedeelde map zijn, via WebDAV, FTP, SSH of een andere netwerkverbinding, of in een cloudomgeving zoals Nextcloud, Google Drive of OneDrive.

Het voordeel is dat het document direct op een plek staat waar anderen toegang toe hebben, of waar je er zelf vanaf meerdere apparaten bij kunt. Om een externe opslaglocatie in te stellen, klik je bij Extern opslaan op Service beheren. Daarna selecteer je de gewenste online dienst en vul je de gebruikersnaam en het wachtwoord in.

Multi opslaan als

Aanvullend kun je de mogelijkheden van LibreOffice uitbreiden door middel van extensies. Bijvoorbeeld met MultiFormatSave sla je hetzelfde document meteen in meerdere indelingen tegelijk op. Deze extensie ondersteunt het OpenDocument-formaat, het Microsoft Office-formaat en tegelijk de pdf-indeling. Handig bij samenwerking met mensen die Microsoft Office gebruiken, zodat iedereen toch over een kopie beschikt waarmee hij of zij kan werken. Daarnaast is er de extensie MultiFormatSave-Draw die hetzelfde doet voor illustraties. Hiermee bewaar je dezelfde afbeelding tegelijk in het odf-, png-, svg- en pdf-formaat.

Eerst moet je de extensie installeren via het menu Extra / Extensies. Daar klik je linksonder op de knop Haal meer extensies online. Dan kom je in een store om extensies te zoeken en te downloaden. Wanneer de download binnen is, dubbelklik je op het bestand multiformatsave-v1-5-6.oxt in de map Downloads. Er verschijnt een waarschuwing die aangeeft dat je op het punt staat om een extensie te installeren voor LibreOffice. Klik op OK. Daarna moet je LibreOffice opnieuw opstarten. Vanaf nu heb je in het menu Bestand een nieuwe functie: Multi Opslaan als. Als je die functie aanspreekt, krijg je een pop-up waar je verschillende indelingen kunt selecteren. Via Extra / Extensie kun je achteraf ook extensies verwijderen.

AI-afbeeldingsgenerator

Een nieuwe interessante extensie is Stable Diffusion for LibreOffice. Hiermee kun je via prompts AI-gegenereerde afbeeldingen rechtstreeks toevoegen dankzij de gratis AI Horde backend. Je hebt hiervoor geen account of abonnement nodig, maar wel een internetverbinding. Bovendien krijg je het beste resultaat met Engelse prompts. Dit is een interessante manier om op een eenvoudige manier visuals toe te voegen. Ga naar Extra / Extensies / Haal meer extensies online en gebruik de zoekmachine om Stable Diffusion for LibreOffice te downloaden. De extensie gebruikt een cluster van Stable Diffusion-servers die door vrijwilligers wordt onderhouden, de zogenaamde AIHorde.

Zodra de extensie is geïnstalleerd, kies je Invoegen / Image from text. Dan opent zich de pop-up Stable Horde for LibreOffice waar je de prompt typt. Daarbij geef je zowel de hoogte als de breedte in van de illustratie die je nodig hebt en je klikt op de knop Process. Even later staat de illustratie in het tekstdocument of in de presentatie. Na de installatie vind je de knop naar deze extensie in Writer, Draw en Impress.

Echte open standaarden

Wat LibreOffice uniek maakt, is dat het volledig inzet op open standaardformaten die door iedereen gebruikt en geïmplementeerd kunnen worden. Voor elk type document is er een open formaat: odt voor tekstdocumenten, ods voor spreadsheets en odp voor presentaties. Deze formaten zijn vastgelegd door de internationale standaardisatieorganisatie OASIS en officieel erkend door ISO/IEC. Dat betekent dat ze vrij beschikbaar zijn, zonder dat er een bedrijf de spelregels bepaalt.

Daarnaast kan LibreOffice ook werken met de Microsoft Office-formaten zoals docx, xlsx en pptx. Het kan bestanden in die formaten zowel openen als opslaan, zodat uitwisseling met gebruikers van Microsoft Office vlot verloopt. Het belangrijkste voordeel van de open formaten is dat de documenten in LibreOffice er hetzelfde uitzien wanneer je ze opnieuw opent, of wanneer iemand anders ze opent in een toepassing die deze standaard ondersteunt. Je verliest geen opmaak, inhoud of metadata.

Bij de Microsoft-formaten ligt dat genuanceerder. De typische Microsoft-indelingen zoals docx, xlsx en pptx bevatten vaak functies of elementen die alleen door Microsoft Office volledig worden ondersteund. Dit is deels een bewuste strategie. Microsoft hanteert zijn eigen implementatie en voegt soms afwijkingen toe, waardoor bestanden niet altijd 100 procent identiek openen buiten het eigen ecosysteem. Daardoor wordt het overstappen naar alternatieve software bemoeilijkt.

LibreOffice ondersteunt echte open standaarden.

Documenten schoon opslaan

Alle applicaties zijn bovendien in staat om documenten te creëren die de privacy van de gebruiker respecteren. Bij het opslaan kun je namelijk aangeven of je het bestand zonder persoonlijke metadata wilt bewaren, zoals de auteur of de tijdstempels. Dit kan belangrijk zijn als je documenten deelt in een professionele of juridische context. Terwijl het bestand geopend is, ga je naar het menu Bestand / Eigenschappen. Dan kies je het tabblad Algemeen. Je zult zien dat hierbij je naam als auteur al ingevuld is en ook de wijzigingsdatum, de totale bewerkingstijd enzovoort …

Klik op de knop Eigenschappen terugzetten. Hiermee wis je auteur, wijzigingsdatum, bewerkingstijd en woordentelling. Sla het bestand dan opnieuw op. Wil je het programma instellen zodat je de metadata altijd wist bij het opslaan, zodat je dit niet kunt vergeten? Ga naar Extra / Opties. Kies links in de lijst LibreOffice / Beveiligen. In de groep Beveiligingsopties en waarschuwingen klik je op de knop Opties. Daarna vink je de optie aan: Persoonlijke informatie verwijderen bij het opslaan. Bevestig met OK. Vanaf nu worden alle documenten automatisch schoon opgeslagen.

Samenwerken

Er zijn drie manieren om samen te werken met LibreOffice. De eerste is de klassieke aanpak. Je werkt alleen op je eigen computer en deelt het bestand via e-mail of usb. Andere gebruikers kunnen het document vervolgens aanpassen en opmerkingen toevoegen. Alle wijzigingen zie je overzichtelijk terug in het venster Wijzigingen beheren. De tweede manier is het gebruik van een gedeelde map in de cloud. Iedereen met toegang kan het bestand bewerken, zij het niet tegelijkertijd. Dankzij kleurmarkeringen blijft zichtbaar wie welke aanpassing heeft gedaan. De derde optie is de online variant van LibreOffice. Daarmee werk je in realtime samen aan hetzelfde document. Het grote voordeel is de simultane bewerking, maar het nadeel is dat de installatie en configuratie van deze oplossing wat complexer is.

Online versie

De oplossing om online de opensource tekstverwerker, spreadsheet- of presentatie-applicatie te gebruiken, is een combinatie van een online platform en een online toepassing. LibreOffice 25.8 heeft de mogelijkheden om met anderen samen te werken uitgebreid door koppelingen met cloudoplossingen zoals Nextcloud. De bijbehorende online toepassing heet Collabora Online. Het gaat om een webgebaseerde Office-omgeving op basis van LibreOffice die zich integreert met cloudplatformen zoals Nextcloud. Hiermee kunnen teams, onderzoekers en scholieren in realtime veilig samenwerken, zonder afhankelijk te zijn van commerciële clouddiensten zoals Google of Microsoft. Bovendien is de privacy beter gewaarborgd.

Om te starten heb je een Nextcloud- of ownCloud-account nodig. Wij vonden Nextcloud het meest gebruiksvriendelijk, omdat deze Collabora al standaard aanbiedt. Nextcloud heeft clients voor Windows, macOS, Linux, iOS en Android (https://nextcloud.com/install). De laatste versie (31.0.8) verscheen op 14 augustus 2025. Wil je geen tijd besteden aan installatie en onderhoud, dan kun je kiezen voor een beheerde Nextcloud-hostingdienst. Er zijn verschillende aanbieders en de prijzen variëren volgens opslagcapaciteit. Je kunt er ook voor kiezen om op een eigen server Collabora CODE te installeren (Collabora Online Development Edition, een gratis community-versie), maar dat is meer iets voor specialisten.

Compatibel met de courante Office-indelingen

Met Collabora Online krijg je een webversie van LibreOffice, volledig opensource en privacy-vriendelijk. Op https://collaboraonline.com kun je een gratis demo uitproberen. Je vult je naam, e-mailadres en herkomst van je aanvraag in, waarna je een e-mail ontvangt met een link, login en wachtwoord. Vervolgens kom je in een omgeving waar je tekstverwerkingsdocumenten, spreadsheets en presentaties kunt openen. Het gaat om een set online documenten in de odt-, docx-, pdf-, pptx-, xlsx-, odg-, doc- en ods-indeling. Met een dubbelklik opent Collabora Online het bestand rechtstreeks in de browser, zonder dat je iets hoeft te installeren.

Alle bewerkingen in de browser

Wanneer een document geopend is, herken je meteen de vertrouwde LibreOffice-modules. De interface van Collabora Online is niet 100 procent identiek aan de desktopversie van LibreOffice, maar de functies en compatibiliteit zijn zeer vergelijkbaar. De interface past zich aan de taalinstellingen van je systeem aan (in ons geval Nederlands). Je kunt elk bestand bewerken en opslaan in verschillende formaten. Zo kun je een geopende odp-presentatie bewaren als odf-presentatie, PowerPoint-bestand (.pptx) of PowerPoint 2003-presentatie (.ppt). Een tekstdocument in odt-formaat kun je opslaan als rtf, Word (.docx) of Word 2003-document (.doc). Ook exporteren naar pdf of epub is mogelijk. Alles gebeurt volledig in de internetbrowser, zonder dat je een lokale toepassing nodig hebt. Bovendien ben je niet beperkt tot de demo-bestanden: je kunt zelf ook eigen bestanden uploaden, bewerken en opslaan in deze indelingen.

Delen

In Nextcloud klik je op de Deel-knop en voeg je een gebruiker of groep toe. Je kunt zelfs een openbare link aanmaken. Daarbij bepaal je of de ander het document alleen mag lezen of ook mag bewerken. Vanaf dat moment kunnen meerdere mensen tegelijk in hetzelfde document werken. Elke auteur krijgt een eigen kleur voor de cursor en de selecties en alle wijzigingen verschijnen direct op het scherm. Net als in de desktopversie kun je opmerkingen toevoegen en wijzigingen bijhouden. Ondertussen kun je chatten en altijd teruggaan naar eerdere versies.