Waarom zou je 600 euro neertellen voor een nieuwe smartphone? Voor een fractie van die prijs koop je ook een prima smartphone, zolang je je maar bewust bent van de sterke en zwakke punten van je toestel. Om je daarover op de hoogte te brengen, testen wij 7 toestellen die minder dan 200 euro kosten.

Er zijn behoorlijk wat smartphones te koop voor minder dan 200 euro. We hebben de diverse fabrikanten gevraagd om hun beste exemplaren in deze categorie op te sturen voor deze test. Hopelijk hebben we daarmee de meest interessante opties gevangen. De toestellen hebben we beoordeeld op bouwkwaliteit, functionaliteit, batterijduur en mogelijkheden.

De kwaliteit van het scherm is bij een smartphone één van de belangrijkste punten, gevolgd door de batterijduur. Ook belangrijk is de kwaliteit van de fotocamera, hoewel we hier geen hoge verwachtingen van hebben. Over het algemeen zitten in goedkopere smartphones geen heel goede camera's. Als je goede foto's belangrijk vindt, dan zal je toch in een hogere prijscategorie moeten kijken.

Geheugen

De meeste smartphones onder de 200 euro hebben erg weinig opslaggeheugen, bijvoorbeeld 4 GB. Vaak wordt er door bijvoorbeeld voorgeïnstalleerde apps al heel wat van die opslagruimte ingenomen. Er is vaak nog maar 1 tot 2 GB over om foto's, zelf gedownloade apps en muziek op te slaan. Gelukkig hebben alle toestellen in deze test de mogelijkheid om een geheugenkaartje te plaatsen om meer opslagruimte te creëren. Dit is wel een extra kostenpost, tenzij je nog ergens een geschikt geheugenkaartje hebt liggen of tenzij je denkt überhaupt geen extra opslagruimte nodig te hebben.

Samsung Galaxy Ace 2

De Samsung Galaxy Ace 2 ligt lekker in de hand door de ronde hoeken en het compacte formaat. Het scherm heeft dezelfde resolutie als de eveneens in dit artikel geteste Galaxy S Advance, maar de Ace 2 is net wat scherper omdat de beelddiagonaal wat kleiner is.

De kleuren op het lcd-scherm van de Ace 2 worden realistischer weergegeven dan op S Advance. De Ace 2 heeft ook een hogere maximale helderheid, waardoor het scherm beter te gebruiken is in de zon. En de accuduur van de Galaxy Ace 2 is beter dan de (al prima) accuduur van de Galaxy S Advance.

De camera's van de twee toestellen doen niet voor elkaar onder en is voor de prijs goed. Wel heeft Ace 2 veel minder opslaggeheugen. Toch had de Galaxy Ace 2 één van de interessantste toestellen uit deze test kunnen zijn, maar is dit niet omdat hij op Android 2.3.6 draait en die versie is inmiddels te sterk verouderd. Tussen die ouwe Android 2.x en de huidige 4.x-versie zit een aantal sterke verbeteringen. Zo is Android 4 een stuk vloeiender en de bijbehorende browser een stuk sneller (waardoor de Galaxy S Advance een stuk sneller aanvoelt).

©PXimport

De oude Android-versie is niet lelijk, maar maakt de bediening van de Galaxy Ace 2 wel minder soepel.

Samsung Galaxy Ace 2

Prijs los toestel € 180,-

Besturingssysteem Android 2.3.6

Eigenschappen 118,3 x 62,2 x 10,5 mm, 122 gram

Pluspunten

Goed scherm

Goede prijs-kwaliteitverhouding

Handzaam

Accuduur

Minpunten

Verouderde Android-versie

Hier en daar vertraging

SCORE 7/10

Samsung Galaxy Fame

De Samsung Galaxy Fame heeft iets vrouwelijks. Het toestel is stijlvol ontworpen en heeft wat weg van de populaire Galaxy SIII, hoewel de Fame nog wat meer een kiezelsteenvorm heeft. Daardoor is hij trouwens lekker compact.

De bouwkwaliteit is prima in orde, hoewel de plastic achterkant wel wat fragiel aandoet. Over het scherm zijn we niet heel enthousiast. De kleuren zijn wat flets, het contrast en de kijkhoek zijn niet al te best en de schermresolutie is de laagste uit deze test. Ook is het in zonlicht lastig te ontcijferen wat er op het scherm staat. Het aanraakscherm reageert gelukkig wel goed.

Verder is het toestel erg responsief. Android 4.1.2 staat op het toestel, wat voor een soepele werking zorgt. Hier en daar heeft de kleine Galaxy Fame het in applicaties wel wat zwaar en Samsungs TouchWiz-interface lijkt soms dan ook een loden last voor het toestel. Wel zijn de leuke en handige functies een welkome aanvulling op Android, hoewel er zoals gebruikelijk bij TouchWiz ook veel overbodige apps voorgeïnstalleerd zijn. De camera is redelijk goed. De prijs is dan wellicht laag, toch zijn er smartphones die een betere prijs-kwaliteitverhouding hebben dan deze telefoon.

©PXimport

Erg jammer dat de schermresolutie van de Galaxy Fame niet zo hoog is.

Samsung Galaxy Fame

Prijs los toestel € 150,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 113 x 62 x 12 mm, 121 gram

Pluspunten

Veel functies

Compact

Prijs

Minpunten

Erg matig scherm

Niet erg krachtig

SCORE 6/10

Samsung Galaxy S Advance

De Samsung Galaxy S Advance is al een tijd op de markt en het toestel dateert alweer van april 2012. Dat is een beetje te zien aan het ontwerp. Of je het enigszins verouderde, maar toch strakke en stoere ontwerp van de Samsung Galaxy S Advance waardeert, is een kwestie van smaak. Wel jammer is dat met name de randen van het toestel wat goedkoop aandoen.

Wat kracht betreft zit de Galaxy S Advance tussen de Galaxy S Plus en de Galaxy S II in. Dit zijn eveneens oudere smartphones en dit toestel kan dan ook niet mee met de huidige topmodellen. Voor de geteste prijscategorie zijn de prestaties wel dik in orde. De Galaxy S Advance draaide aanvankelijk op Android 2.x en daarmee zouden we hem niet heel interessant vinden. Gelukkig is dit toestel onlangs voorzien van een update naar Android 4.1.2. Wel moet het programma Samsung Kies gebruikt worden om de Advance te updaten.

Voor de prijs heeft de Galaxy S Advance een erg redelijke gpu, wat voor liefhebbers van games absoluut een voordeel kan zijn. Het scherm is een klasse beter dan bijvoorbeeld die van de hierboven beschreven Galaxy Fame. De kleurweergave is mooi, hoewel wat overdreven. Dit zien we meestal bij AMOLED-schermen en is verder niet storend. Het contrast is door de AMOLED-technologie lekker hoog en ook de zwartwaarde is erg goed. De helderheid had wel wat hoger gemogen.

Jammer is dat de ontvangst af en toe niet helemaal op niveau is. Met de accuduur is weinig mis. Hij scoort zelfs in de hogere regionen van deze test en gaat met gemak een dag mee bij normaal gebruik en dat is belangrijk.

De camera is redelijk. Met tegenlicht viel het ons zelfs nog alleszins mee hoe de camera zich automatisch instelt en nog een zeer acceptabel kiekje produceert. Helaas is er geen beeldstabilisatie aanwezig.

We willen je wel een tip meegeven als je de kleuren van de foto's wat flets vindt: speel eens met de witbalans. Met name een instelling als 'bewolkt' kan in warmere kleuren resulteren, zonder per se te overdreven te worden. De camera is erg vergelijkbaar met die van de Galaxy Fame en Ace 2.

©PXimport

Sommige apps die bij de Samsung TouchWiz-interface geleverd worden, zijn toch echt wat overbodig.

Samsung Galaxy S Advance

Prijs los toestel € 199,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 123 x 63 x 10 mm, 120 gram

Pluspunten

Nette prestaties

Accuduur

Grafische kracht

Minpunten

Soms matige ontvangst

Prijs

SCORE 8/10

LG Optimus L5 II

In eerste oogopslag is de Optimus L5 II van LG zeker geen lelijk eendje. Hij zal geen ontwerpprijs winnen, maar de zilverkleurige rand rond het scherm, de hoeken en het feit dat alle randjes goed aansluiten, zorgen voor een verzorgd uiterlijk. Wel doet het plastic achterkantje wat fragiel aan, maar waarschijnlijk is het toestel daardoor wel zo lekker licht.

Na het aanzetten blijkt ook de interface prima in orde en laat zich vloeiend bedienen. LG houdt er een geheel eigen stijl op na en heeft er duidelijk goed over nagedacht. Wel staan er veel apps voorgeïnstalleerd die je waarschijnlijk niet snel zult gebruiken. Maar toch, de interface oogt erg fris, is overzichtelijk en heeft uitgebreide mogelijkheden om het toestel naar je eigen hand te zetten.

Daarover gesproken, er bevindt zich ook een zogenoemde Quick Button aan de linkerkant van het toestel. De functie hiervan kan je zelf instellen. Je kunt hem bijvoorbeeld als snelkoppeling naar een kladblok instellen voor een snelle notitie of, als je veel foto's maakt, stel je hem in als camerasnelkoppeling. In dat geval is de Quick Button ook meteen de sluiterknop. Jammer is wel dat de toets niet direct vanuit stand-by werkt.

Home-knop

Een andere leuke, handige innovatie van LG is de Home-knop die in diverse kleuren kan oplichten. Je kunt bijvoorbeeld instellen dat het led-lampje groen oplicht wanneer er een e-mail binnenkomt of blauw als je een ander soort bericht krijgt.

De processor lijkt het wel zwaar te hebben op momenten met sommige apps. Ook de grafische chip is een wat verouderd model, namelijk de PowerVR SGX 531. Een spelletje Angry Birds werkt prima, maar de Optimus L5 II zucht onder zwaardere games.

De camera van deze smartphone maakt acceptabele foto's. Wel heeft de lens veel licht nodig. Lange afstandsfoto's zijn vaak wat aan de donkere kant. Filmopnames maakt het toestel in lage 640 x 480-resolutie en de speakers zijn erg matig.

Het scherm geeft kleuren heel aardig weer en de kijkhoek is helemaal prima. Jammer genoeg kan de helderheid van het scherm niet automatisch aangepast worden aan lichtomstandigheden. Het toestel is lekker energiezuinig en gaat makkelijk een dag mee. Mooi meegenomen is de ingebouwde NFC-chip, wat de Optimus L5 II een stukje toekomstbestendiger maakt.

©PXimport

De Optimus L5 II heeft een frisse en overzichtelijke interface die ook nog eens vloeiend werkt.

LG Optimus L5 II

Prijs los toestel € 189,-

Besturingssysteem Android 4.1.2

Eigenschappen 117,5 x 62,2 x 9,3 mm, 103,3 gram

Pluspunten

Goede personalisatiemogelijkheden

Quick Button

Frisse overzichtelijke interface

NFC

Lichtgewicht

Minpunten

Matige prestaties

Geen camera aan voorkant

Slechte speaker

Lage videoresolutie

SCORE 7/10

Nokia Lumia 520

Sinds de introductie van de Lumia 800 heeft Nokia weer een goede indruk achtergelaten. Het Finse bedrijf bracht een eigenzinnige lijn smartphones voort die onderscheidend zijn. De Lumia 520 is een opvallende, sportieve verschijning, die naast zwart en wit ook in het geel en rood verkrijgbaar is. De achterkant is eenvoudig te verwisselen voor een exemplaar met een ander kleurtje. Extra leuk is dat als je voor 1 januari 2014 een Lumia 520 koopt, je gratis een tweede cover in een andere kleur cadeau krijgt, zie hiervoor http://ct.link.ctw.nl/nokiapromo.

Scherm en camera

Deze Lumia is één van twee Windows Phones uit deze test en daarom zullen we hem vooral vergelijken met de andere Windows Phone, de Huawei Ascend W1. Ondanks de IPS-technologie heeft het scherm van de Lumia 520 een kleinere kijkhoek en is wat minder helder van de Ascend W1. De kleuren van het scherm van de Lumia 520 zijn ook wat valer. Toch is het zeker geen slecht scherm en Windows Phone ziet er ook op de bescheiden resolutie van 800 x 480 goed uit.

Het is zonde dat de camera van de Lumia 520 wat minder is dan die van de Ascend W1, zeker gezien de leuke fotofuncties die de Nokia heeft toegevoegd. Dit zijn bijvoorbeeld Panorama, slimme opname en Cinemagraph (waarmee je delen van een foto kunt laten bewegen). Echter, het niet hebben van een flitser is schier onvergeeflijk.

Mogelijkheden

Erg prettig aan de Lumia 520 is dat hij met 8 gigabyte twee keer zoveel opslaggeheugen heeft vergeleken met bijna alle andere telefoons uit deze test (met uitzondering van de Samsung Galaxy S Advance).

Nokia levert verder interessante apps mee, zoals Nokia Music (gratis radiomix streamen) en HERE Drive (gratis offline navigatie). Verder heeft de Lumia 520 een betere speaker dan de Ascend W1 en een scherm dat beter bestand zou moeten zijn tegen krassen.

Al met al een interessant toestel, dat net wat onder doet voor de Ascend W1, maar wel een stuk goedkoper is. De Nokia Lumia krijgt daarom een Redactie Tip-keurmerk.

©PXimport

De Nokia-apps zijn vooral gezien het wat karigere aanbod aan apps in de Windows Phone Store erg welkom.

Nokia Lumia 520

Prijs los toestel € 169,-

Besturingssysteem Windows Phone 8

Eigenschappen 120 x 64 x 9 mm, 124 gram

Pluspunten

Nokia's eigen software

Leuke camerafuncties

Sportief uiterlijk

Veel opslaggeheugen

Minpunten

Camera en scherm kunnen beter

Geen camera aan voorkant

Geen flitser

SCORE 7/10

Huawei Ascend W1

Hoewel de Huawei Ascend W1 geen blikvanger is, ziet deze smartphone er strak uit en voelt hij degelijk aan. De Ascend W1 heeft een mooi scherm. De kijkhoek is één van de grootste van de toestellen uit deze test en hij heeft een kleurweergave om trots op te zijn in deze prijscategorie. Het toestel heeft een lcd-scherm waar het IPS-scherm van de Nokia Lumia 520 wat schril bij afsteekt, hoewel ook Nokia's scherm niet eens slecht is.

De camera van de Huawei is prima in orde. Hij vangt kleuren op de juiste manier en het scherpstellen werkt prima. Verder zit er een flitser op het toestel, waar de Lumia deze ontbeert. Ook heeft de Huawei-smartphone een camera op de voorkant, waardoor je ermee kunt Skypen.

Zonde eigenlijk dat de Huawei een beperkt aantal camerafuncties heeft ten opzichte van de Lumia. Zo is er geen panoramamogelijkheid en kan de belichtingswaarde niet ingesteld worden. Een voordeel van beide Windows Phones is dat de camera's foto's in breedbeeldformaat schieten.

Snelle processor

De Ascend W1 heeft de snelst geklokte processor van alle toestellen in deze test. Toch is dat verschil niet merkbaar gebleken in gebruik. Soms was de Lumia zelfs iets sneller met bijvoorbeeld het opstarten van een app, een andere keer de Ascend W1.

De accuduur van de Huawei is erg goed. Hij heeft dan ook de hoogste accucapaciteit van alle toestellen. Huawei is op meerdere fronten eigenlijk een wat 'nuchtere' Windows Phone. Geen franje aan de buitenkant en ook geen interessante extra apps om de boel op de leuken.

De Ascend W1 houdt het puur, maar mist daardoor wel een aantal interessante functies die bijvoorbeeld Nokia wel in zijn smartphones stopt. Stap voor stap offline-navigatie heeft de Ascend W1 daardoor bijvoorbeeld niet.

©PXimport

Helaas geen stap-voor-stap-navigatie op de Huawei Ascend W1, maar wel routebeschrijving.

Huawei Ascend W1

Prijs los toestel € 195,-

Besturingssysteem Windows Phone 8

Eigenschappen 124,5 x 63,7 x 10,15 mm, 120 gram

Pluspunten

Redelijke camera

Mooi scherm

Accuduur

Vlot toestel

Minpunten

Geen stap-voor-stap-navigatie

Karig qua software

SCORE 8/10

Sony Xperia J

Van de Sony Xperia J verwachtten we eigenlijk heel wat. Sony heeft al een aantal goede budget-smartphones op de markt gebracht, zoals de Xperia U en de Xperia Go. Het toestel ziet er ook nog eens veelbelovend uit met een strak ontwerp en een uitstekende bouwkwaliteit. De ronding in de achterkant zorgt ervoor dat het toestel erg goed in de hand ligt.

Het 4inch-scherm is ook zeker niet de minste van de toestellen uit deze test. De kleuren worden mooi weergegeven, de kijkhoek is prima en alles ziet er redelijk scherp uit. Wel is het jammer dat er geen lichtsensor is ingebouwd in de Xperia J, waardoor de helderheid niet automatisch in te stellen is op basis van omgevingslicht.

Door de menu's navigeren zorgt voor een onaangename verrassing. Er zijn haperingen en vertraging waar te nemen. De processor en het geheugen zijn dan ook een beetje schamel te noemen, gezien ook benchmarkresultaten. In deze prijsklasse zijn er krachtigere smartphones te vinden.

De camera is wat langzaam en valt ook kwalitatief wat tegen. De accuduur is overigens wel prima en de interface ziet er strak uit, maar we hadden meer verwacht van de Xperia J.

©PXimport

Ook Sony heeft zijn interface goed voor elkaar. Deze sneltoetsen om functies aan en uit te zetten, zijn bijzonder handig.

Sony Xperia J

Prijs los toestel

€ 189,-

Besturingssysteem

Android 4.1.2

Eigenschappen

124,3 x 61,2 x 9,2 mm, 124 gram

Pluspunten

Mooi functioneel ontwerp met ronding

Bouwkwaliteit

Goed scherm

Minpunten

Traag

Camera

SCORE 6/10

Conclusie

Van de Android-toestellen springt er qua hardware niet één smartphone echt bovenuit. De LG Optimus L5 II kan een interessante smartphone voor je zijn, maar verwacht geen topprestaties. De Sony Xperia J kan ermee door, maar kampt met tegenvallende prestaties en een matige camera. De Galaxy Fame is lekker goedkoop, maar met name het scherm gooit roet in het eten.

De beste Android-smartphone is toch het duurste toestel in de test. Voor een paar tientjes meer dan de goedkoopste keuze heb je ook echt meer smartphone. De Galaxy S Advance wint het nipt van de Galaxy Ace 2, voornamelijk door de oude Android-versie. Toch heeft laatstgenoemde een goede prijs-kwaliteitverhouding. Met de Galaxy S Advance kan je echter waarschijnlijk net wat langer vooruit. Als je net een paar tientjes extra wilt uitgeven, raden we je deze smartphone van harte aan.

Wat opvalt, is dat de Windows Phones goed scoren in deze test. In deze lage prijscategorie doet het mobiele besturingssysteem van Microsoft het goed, omdat het minder kracht van een toestel vergt. Daardoor hadden we bij zowel de Huawei Ascend W1 als de Nokia Lumia 520 niet het idee een goedkoop toestel in handen te hebben en dat is natuurlijk erg prettig.

Huawei zet een degelijk product neer, hoewel deze geen handige extra apps heeft zoals de Lumia 520. Houd er wel rekening mee dat er veel apps zijn die ofwel vertraagd ofwel soms helemaal niet naar het Windows Phone-platform komen. Heb je daar niet zoveel moeite mee? Dan is zijn beide toestellen prima smartphones. De Lumia 520 is qua hardware wat minder, maar is een stuk goedkoper en geven we daarom een Redactie Tip.

Het was de grote verrassing van The Game Awards in 2024: CD Projekt Red keert na Cyberpunk 2077 terug naar de Witcher-franchise met een vierde deel. Als vervolg op het grandioze The Witcher 3: Wild Hunt heeft de ontwikkelaar grote - en eigen - schoenen te vullen, dus de ontwikkeling kan nog wel even duren. In dit artikel houden we je op de hoogte over alles rondom The Witcher 4.

Dit overzicht is bijgewerkt op 19 januari .

Releasedatum en platforms

CD Projekt Red heeft nog geen releasedatum voor The Witcher 4 bekendgemaakt, al is er reden om te geloven dat het spel in 2027 of later in de winkels moet liggen.

Tijdens de aankondiging op The Game Awards werd al bekendgemaakt dat de game 'in 2026 of later' zou uitkomen, en bij het onthullen van de fiscale cijfers in 2025 heeft CDPR definitief wereldkundig gemaakt dat The Witcher 4 niet in 2026 uitkomt. Volgens Chief Financial Officer Piotr Nielubowicz is de game in het najaar van 2024 volledig in productie gegaan.

Daarentegen nam Eurogamer in 2024 - voor de onthulling van het spel - een uitgebreid interview af met verschillende ontwikkelaars bij CDPR, waarin onder andere duidelijk werd dat het bedrijf probeert hun nieuwe games binnen twee jaar na onthulling uit te brengen. In het geval van The Witcher 4 zou deze regel een release in december 2026 betekenen, maar het lijkt er dus eerder op dat we de game later in 2027 in handen krijgen.

Cyberpunk 2077-launch zorgde voor verandering

CD Projekt Red heeft in een interview met Digital Foundry aangegeven dat de consoleversies van The Witcher 4 leidend zijn bij de ontwikkeling. De game moet op 60 fps draaien op de PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het is een verandering voor de ontwikkelaar, die zijn games normaliter ontwikkelt met voornamelijk een pc-publiek in het achterhoofd. De aanname is dat dit besluit is voortgekomen uit de desastreuze launch van Cyberpunk 2077, waarbij de game voor velen bijna onspeelbaar was op consoles en zelfs pc-spelers problemen ervoeren.

CDPR is zich ervan bewust dat deze problemen nog in het achterhoofd van spelers hangen, en zegt alles op alles te zetten om te zorgen dat dit niet nog een keer gebeurt. Dat lieten de regisseur van The Witcher 4, Sebastian Kalemba, en executive producer Małgorzata Mitręga weten aan IGN. "Allereerst: let it cook," zegt Kalemba, doelend op het niet overhaast uitbrengen van de game. "Ten tweede is de manier waarop we games produceren inmiddels veranderd, op een erg goede manier. We definiëren heel bewust de verschillende stadia van ontwikkeling. Zo zorgen we dat de fundering eerst in orde is."

Dat leidt volgens Kalemba nu al tot merkbare verbeteringen ten opzichte van de Cyberpunk 2077-ontwikkeling: "Het helpt ons met het feit dat alles dat we creëren enorm goed samenhangt met de rest van het spel. Daardoor hebben we het gevoel dat we meer controle hebben over een enorm complexe omgeving. En het geeft iedereen ook meer zelfvertrouwen over de gameontwikkeling op een dagelijkse basis."

Verhaal en de wereld van The Witcher 4

Op het moment is er nog zeer weinig bekend over het verhaal van de nieuwe game, maar we weten wel dat we in dit deel Ciri - ofwel Cirilla Fiona Elen Riannon - onder de knoppen krijgen. In The Witcher 3: Wild Hunt was Geralt of Rivia het hoofdpersonage, al waren er ook secties waarin Ciri speelbaar was. In dit nieuwe deel is de 'Child of the Elder Blood' daarentegen de hoofdpersoon, al heeft ze een nieuwe stemactrice. Ciri werd in de vorige game namelijk ingesproken door Jo Wyatt, maar in dit nieuwe deel neemt Ciara Berkeley de rol op zich.

Ciri is een ontzettend belangrijk personage in de Witcher-reeks. Naast dat ze de prinses van het koninkrijk Cintra is, beschikt ze ook over magische krachten dankzij het zogenaamde 'Elder Blood' dat door haar aderen pompt. De boekenreeks waarin de Witcher-franchise is ontstaan toont in detail hoe de band tussen Geralt en Ciri ontstaat en evolueert, terwijl het jonge meisje continu achterna wordt gezeten door krijgers, tovenaars en een keizer. In The Witcher 3: Wild Hunt speelt ze ook een grote rol, omdat de Wild Hunt uit de titel – een bovennatuurlijke groep krijgers – achter haar aan zit.

De implicatie van The Witcher 4 is vrij duidelijk: Ciri is in een Witcher. De onthullingstrailer laat vrij 'standaard' bezigheden voor de monsterjagers zien, waarin Ciri op een monster jaagt en juist mensen haar verraden. Hoewel specifieke details rondom het verhaal ontbreken, kunnen we vanuit de beelden wel het een en ander opmaken over de nieuwe status quo.

Verschillende eindes van The Witcher 3 en magische krachten

Dat Ciri een Witcher is, is bijvoorbeeld opvallend. Er zijn verschillende scenario's mogelijk in The Witcher 3: Wild Hunt op basis van de keuzes die je maakt, waaronder één waar Ciri inderdaad door het leven gaat als een monsterjager. Ook is het mogelijk dat ze de koningin van Nilfgaard wordt, of ze kan op pad gaan met de Wild Hunt. Volgens regisseur Sebastian Kalemba moet geen van deze eindes botsen met het verhaal in The Witcher 4, dus het maakt niet uit welk einde je in jouw playthrough hebt behaald.

Desalniettemin zijn de magische krachten die Ciri gebruikt in de eerste trailer opvallend. Witchers beschikken weliswaar over een sterker metabolisme, snellere reflexen en een paar simpele magische spreuken - in de vorm van Signs - maar Ciri lijkt nóg sterkere magie te hebben. In The Witcher 3 had zij al magische krachten, maar dat was nog voordat Ciri een volwaardige Witcher was. Volgens executive producer Małgorzata Mitręga gaat het spel uiteindelijk duidelijkheid scheppen over haar krachten.

School of the Lynx

In de Witcher-games is er sprake van verschillende 'scholen' waar de monsterjagers worden opgeleid en muteren. Zo valt Geralt of Rivia bijvoorbeeld onder de Wolf-school, maar zijn er ook Witchers uit de Cat-, Bear- en Griffin-school te vinden. In The Witcher 4 wordt hier een nieuwe school aan toegevoegd: de School of the Lynx. In de beelden is namelijk te zien dat Ciri een Witcher-medaillon van een Lynx draagt, wat herbevestigd wordt in de CD Projekt Red Store, waar de Lynx-ketting te koop is. Hoe deze school is ontstaan is niet duidelijk, maar het is mogelijk dat Ciri hem zelf heeft opgericht.

Nieuwe regio en grootte van de spelwereld

Ook is inmiddels bekend dat je in The Witcher 4 de regio Kovir kunt verkennen. Een Unreal Engine 5-techdemo laat deze locatie uit de Witcher-boeken namelijk zien. Het is voor het eerst dat we in een Witcher-game deze locatie kunnen bezoeken. Kovir is een bergachtig gebied dat hier en daar voorkomt in de Witcher-boeken, en bekendstaat om glashandel. Uit de demo blijkt dat er daarbij ook een heus smokkelwereldje in de regio schuilt, en dat er monsters zoals manticores ronddwalen. Genoeg voor een Witcher om de tanden in te zetten, dus.

Diezelfde techdemo onthult ook dat Ciri beschikt over een paard om mee rond te rijden, Kelpie genaamd. Je gaat het paard ook nodig hebben, aangezien de game minstens net zo groot wordt als The Witcher 3: Wild Hunt - een game die al honderd uur aan content biedt voor spelers die alles willen voltooien. Zowel qua oppervlakte en hoeveelheid quests moet dit nieuwe deel vergelijkbaar zijn met diens voorganger. Maar CDPR heeft ook ambitie, zo vertelde Sebastian Kalemba in een interview met SkillUp.

"De kaart is vergelijkbaar qua grootte, net als de hoeveelheid missies. Nogmaals: het spel wordt groot. Maar we hebben ook veel ambitie, dus het allerbelangrijkste is dat we een enorm boeiende ervaring willen leveren. Kwaliteit boven kwantiteit. Maar we kunnen beloven dat dit spel behoorlijk groot wordt. Het wordt groot vergeleken met al het andere wat we tot nu toe hebben gedaan."

Eerder vertelden andere ontwikkelaars bij CD Projekt Red echter dat The Witcher 4 'groter en beter' moet worden dan hun vorige werk, al is het ook mogelijk dat daarmee niet de fysieke grootte van de kaart wordt bedoeld. De studio lijkt namelijk ook sterk in te zetten op immersie en de geloofwaardigheid van de wereld, blijkt uit een interview met Gamertag Radio.

"We hebben de regel om elke NPC (in The Witcher 4) eruit te laten zien alsof ze een leven hebben, met een eigen verhaal." Volgens Kalemba wordt dit ondersteund door het verhaal in de onthullingstrailer, waarin inwoners van een dorp geloven dat er een god in het bos woont. Eigenlijk is dit een monster, waar de dorpelingen al jaren jonge meisjes aan offeren.

"We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Waar is Geralt?

Het einde van The Witcher 3: Blood and Wine - de tweede uitbreiding van het spel - deed een aardige strik om het verhaal van Geralt of Rivia, dus dat we in dit nieuwe deel als Ciri spelen is weinig verrassend. Maar Geralt is voor velen toch synoniem aan de Witcher-reeks, en er zijn dus veel vragen rondom zijn aanwezigheid in The Witcher 4. CDPR heeft in ieder geval aangegeven dat de White Wolf een rol speelt in de nieuwe game, wat ook al te herleiden was uit de aankondiging op The Game Awards, waar de trailer werd opgevolgd door stemacteur Dough Cockle die zegt: "Tijd voor een nieuwe saga. Zie je op het Pad". Wat Geralts rol in de game precies gaat worden, is vooralsnog onbekend.

Gameplay in The Witcher 4

Over de gameplay van The Witcher 4 is momenteel nog weinig te zeggen. De onthullingstrailer was een geregisseerd filmpje, en hoewel CD Projekt Red samen met Epic Games een Unreal Engine 5-techdemo heeft uitgebracht, representeren die beelden niet het eindproduct - daarover later meer.

In ieder geval is duidelijk dat The Witcher 4 net als zijn voorganger een openwereld-RPG wordt, waarin verschillende quests te ondernemen zijn. Daaronder valt onder andere het jagen op en verslaan van monsters en menselijke vijanden, terwijl spelers keuzes maken die de voortgang van die quests en de overkoepelende verhaallijn beïnvloeden.

Ciri als Witcher

Wat gameplay betreft moet The Witcher 4 spelers meer vrijheid geven, zoals Cyberpunk 2077 toegang geeft tot uiteenlopende builds. Hoewel je in The Witcher 3 vooral met een zwaard wappert, is dit verder in te vullen door onder andere te focussen op het gebruik van signs (magische vaardigheden), alchemie voor extra status-effecten of speciale aanvallen. Het zal ons benieuwen hoe dit systeem er voor Ciri uit gaat zien.

Verhaalsgewijs biedt de verandering naar Ciri als hoofdpersonage ook mogelijkheden, zo geeft de regisseur van het spel aan. Spelers krijgen zo meer controle over hoe zij haar willen definiëren, gezien ze ook een stuk jonger is dan Geralt. "Ze staat op het punt de Witcher te worden. (...) Ze gaat op haar eigen manier om met monsters, missies en avonturen. Het geeft ons ook meer ruimte om andere verhalen te vertellen."

Daarbij hoort volgens Kalemba ook de mogelijkheid om betekenisvolle (romantische) relaties op te bouwen met personages in het spel, net zoals dat in The Witcher 3 bijvoorbeeld kon met tovenaressen Yennefer of Vengerberg en Triss Merigold.

"Het maakt onderdeel uit van hoe we spellen ontwikkelen. Het maakt ook onderdeel uit van de menselijke natuur. Het is doodnormaal. Zonder dat zouden we niet het volledige verhaal kunnen vertellen. We willen er veel tijd aan besteden en het enorm boeiend en erg betekenisvol maken. Het wordt geen romantiek alleen maar om romantiek in de game te hebben. Daar doen we niet aan bij CD Projekt Red."

Unreal Engine 5

Met de aankondiging van The Witcher 4 werd ook bekendgemaakt dat de ontwikkeling van het spel niet met de in-house RED Engine van CD Projekt Red gebeurt. In plaats daarvan gebruikt de studio nu Unreal Engine 5, waarvan de technische capaciteiten getoond werden met de eerder getoonde techdemo.

De beelden zijn dus niet representatief van hoe het spel er uiteindelijk uit gaat zien en hoe het speelt, maar moeten een indruk geven van wat er mogelijk is met de technologie. Een woordvoerder van CDPR zei er het volgende over:

"Het is belangrijk om in het achterhoofd te houden dat deze techdemo niet bedoeld is als representatie van The Witcher 4 - het is een tentoonstelling van de gereedschappen die we samen met Epic Games ontwikkelen. Dat betekent dat specifieke graphics, zoals de modellen van personages en omgevingen, anders kunnen zijn in The Witcher 4."

In ieder geval representeert de tech demo de kwaliteit waar CDPR op mikt, al is het nog te vroeg om te zeggen welke hardwarespecificaties hiervoor nodig zijn.

Levendige spelwereld

Naast het feit dat de Unreal-demo er bloedmooi uitziet, wordt er veel aandacht besteed aan het natuurlijke gedrag van de NPC's, wat aansluit bij wat de ontwikkelaar vertelde over immersie. Zoals je bij het stuk over het verhaal en de wereld hierboven al kon lezen zei de regisseur van het spel: "We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Het begin van een trilogie

CD Projekt Red kondigde in 2022 aan dat The Witcher 4 (dat in 2022 alleen nog bekendstond als Project Polaris) het begin vormt van een nieuwe Witcher-trilogie. Verdere informatie over de invulling van deze trilogie is er niet, maar de eerste game is dan ook nog altijd niet uitgekomen.

Meer Witcher-games

Met die aankondiging van een trilogie bracht CDPR ook direct naar buiten dat er aan meer projecten werd gewerkt. Naast het vervolg op Cyberpunk 2077 - werknaam Orion - onthulde het bedrijf twee Witcher-titels. Helaas is één daarvan inmiddels geannuleerd: Drake Hollow-ontwikkelaar The Molasses Flood werkte aan een Witcher-game met multiplayer-elementen, maar die gaat het daglicht helaas niet zien.

Dan is er wel nog Project Canis Majoris, wat een remake is van het eerste Witcher-spel. De ontwikkeling daarvan wordt uitgevoerd door Fool's Theory, bekend van hun gameThe Thaumaturge en als ondersteunende studio voor onder andere Baldur’s Gate 3. De status van dit project is onbekend, maar er gaan geruchten dat de ontwikkelaar de laatste jaren de focus heeft verschoven naar een nieuwe uitbreiding voor The Witcher 3: Wild Hunt.

Het Poolse platform Strefa Inwestorów heeft namelijk van een aantal bronnen vernomen dat het bedrijf werkt aan een nieuwe DLC om de 'marketing' voor The Witcher 4 af te trappen en de tijdsperiode tussen de games te overbruggen. Het is dus mogelijk dat we in de uitbreiding dus ook als Ciri spelen, gezien het verhaal van Geralt volgens velen prachtig werd afgesloten in Blood and Wine - de tweede uitbreiding van The Witcher 3.

Borys Nieśpielak, een van de mensen die dit gerucht in de wereld heeft geholpen, had een maand later contact met Eurogamer. Hij vertelde nog altijd achter het gerucht te staan, en verwijst naar een specifieke zin van de ceo van CD Projekt Red bij het bekendmaken van de kwartaalcijfers:

"Gezien de huidige geboekte progressie is er een mogelijkheid dat nieuwe content waar recentelijk naar gehint is komend jaar uitkomt en een impact heeft op onze financiële resultaten."

Het klinkt absurd: een nieuwe The Witcher 3-uitbreiding, elf jaar na release. Neem dit gerucht dus uiteraard met een korreltje zout, ook al kunnen we het niet geheel negeren.

Meer van The Witcher

Met de gigantische populariteit van de Witcher-games weten nieuwkomers of minder ingelezen fans soms niet dat de franchise veel verder gaat dan steengoede RPG's. Hieronder vind je een paar tips om je verder te verdiepen in de wereld van The Witcher.

De boeken en comics

Net als veel welbekende fantasy-epieken ligt de oorsprong van The Witcher in boeken, en dan zowel in de korte verhalen en romans van Poolse schrijver Andrzej Sapkowski. Zijn saga neemt zes romans en twee bundels met korte verhalen in beslag waarvan die bundels zich voor het grote overkoepelende verhaal van de overige boeken afspelen. De volgorde van de boeken is als volgt:

-       The Witcher: Crossroads of Ravens

-       The Witcher: The Last Wish

-       The Witcher: Sword of Destiny

-       The Witcher: The Blood of Elves

-       The Witcher: Time of Contempt

-       The Witcher: Baptism of Fire

-       The Witcher: The Tower of the Swallows

-       The Witcher: The Lady of the Lake

-       The Witcher: Season of Storms

Het laatste boek in bovenstaande lijst, Season of Storms, is overigens een roman die zich afspeelt tussen de korte verhalen in The Last Wish, maar daarna pas uitkwam. Daarbij heeft Sapkowski in 2025 een nieuwe Witcher-roman uitgebracht: Crossroads of Ravens. Dit verhaal volgt een jonge Geralt of Rivia, die pas net zijn opleiding als Witcher heeft voltooid en vrij naïef de wijde wereld ingaat.

Daarbij heeft uitgever Dark Horse een fikse collectie Witcher-comics uitgebracht, waaronder ook adaptaties van Andrzej Sapkowski's korte verhalen. Sommige comics vertellen daarbij unieke verhalen met Geralt of andere - nieuwe - personages. The Witcher: Ronin heeft sterke Oosterse invloeden, en een verhaal als The Witcher: The Bear and the Butterflyvertelt een klassiek Witcher-verhaal waarin Geralt in een dorpje onderzoek doet naar een monster.

Overigens maakt CD Projekt Red met zijn games geen adaptaties van Sapkowski's verhalen. De games spelen zich in principe af na de gebeurtenissen van de boeken , maar Sapkowski hoeft het verhaal van de studio ook niet in acht te nemen als hij eventueel een boek in dat tijdperk wil schrijven.

The Witcher op Netflix

We gingen er met relatief goede moed in, maar het tijdperk van The Witcher op Netflix ging vrij snel bergafwaarts. In 2019 kwam het eerste seizoen van de serie uit, met Superman-acteur Henry Cavill als Geralt of Rivia. Dat seizoen was een adaptatie van verschillende gebeurtenissen in The Last Wish en Sword of Destiny, en werd ondanks wat klachten over Geralts karakterisatie en verwarring door het continu springen tussen tijdlijnen redelijk goed ontvangen.

In de seizoenen die daarop volgden steeg de onvrede met de serie en de karakterisatie van Geralt, die in de serie veel meer stoïcijns is dan in het bronmateriaal. Ook werden sleutelmomenten uit de romans maar losjes of helemaal niet overgeheveld naar de serie, wat bij fans in het verkeerde keelgat schoot. Na het derde seizoen werd bekendgemaakt dat in de laatste twee seizoenen van de serie Cavill niet langer zou doorgaan als Geralt. In seizoen 4 en 5 wordt de monsterjager nu dus gespeeld door Liam Hemsworth. Het laatste seizoen van The Witcher moet ergens in 2026 uitkomen.

Daarbij heeft Netflix twee geanimeerde films geproduceerd die zich in de wereld van The Witcher afspelen. Allereerst The Witcher: Nightmare of the Wolf, die het verhaal van de Witcher Vesemir vertelt, en onthult waarom er nog maar weinig Witchers over zijn op het Continent. Later kwam ook The Witcher: Sirens of the Deep uit, een adaptatie van het verhaal A Little Sacrifice uit The Sword of Destiny. De troubadour Jaskier en Geralt hebben daarin geen cent te makken, maar raken verwikkeld in een conflict tussen mensen en Meermensen met een Little Mermaid-sausje. Ook leuk: Geralt wordt in deze film ingesproken door Doug Cockle - de stemacteur van Geralt in The Witcher 3: Wild Hunt.

Thronebreaker: The Witcher Tales

Naast de genummerde Witcher-games is er ook een spin-off uitgebracht door CD Projekt Red, dat ook fungeert als een soort standalone-versie van het kaartspelGwent. Menig Witcher 3-speler is verknocht geraakt aan dit spel, en Thronebreaker is in grote lijnen een versie van Gwent waarin je daadwerkelijk een leger aanvoert.

Waar velen vooral mee weglopen na het spelen van Thronebreaker is echter het verhaal. Dat speelt zich af tijdens de gebeurtenissen van de Witcher-boeken, waarin spelers de controle krijgen over Queen Meve - de leider van Rivia Lyria. Keuzes staan ook weer centraal, dus als je The Witcher 3: Wild Hunt inmiddels wel gezien hebt en niet kunt wachten op The Witcher 4, is deze game een meer dan prima tussendoortje.

In de rubriek Waar voor je geld gaan we een paar keer per week voor je op zoek naar producten die voor een mooie prijs op Kieskeurig.nl te koop zijn, of die bijzondere eigenschappen hebben. Dit keer: vijf smartphones met royale opslag voor al je foto's, video's, e-mails en documenten.

Hoe meer we met onze smartphones doen, des te meer ruimte we nodig hebben om alles op te slaan. Wat te denken van al je (vakantie)foto's, gemaakte video's in 4K-kwaliteit of belangrijke e-mails? We gebruiken onze telefoon voor van alles, maar de opslagruimte is vaak beperkt. Met deze vijf smartphones hoef je je daar de komende tijd in ieder geval niet meer druk over te maken.

Motorola Edge 50 Ultra

De Motorola Edge 50 Ultra heeft een opslagcapaciteit van 1 TB en draait op Android. Met een 6,67‑inch OLED‑scherm en 5G‑ondersteuning biedt deze smartphone een ruime weergave en snelle verbindingen. Deze telefoon werd in 2024 geïntroduceerd en is nog volop verkrijgbaar . De 50 MP hoofdcamera is onderdeel van een drievoudige camerasetup, waardoor je foto’s met verschillende brandpunten kunt maken. Aan de voorkant bevindt zich een 50 MP selfiecamera, ondersteund door een flitser voor extra licht.

De accu heeft een capaciteit van 4 500 mAh en is niet verwisselbaar. Deze smartphone is geschikt voor 5G‑netwerken en heeft natuurlijk ook gps, wifi en Bluetooth voor connectiviteit. Aan de binnenkant combineert Motorola een krachtige chipset met voldoende RAM om apps soepel te laten draaien.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 16 GB
Energielabel: B
Gewicht: 197 gram
Opslag uitbreidbaar: Nee

Xiaomi 14T Pro 5G 

De Xiaomi 14T Pro 5G is een Android‑telefoon met 12 GB werkgeheugen en natuurlijk 1 TB opslagruimte. Het 6,67‑inch AMOLED‑scherm biedt een heldere weergave en ondersteunt een hoge resolutie, terwijl 5G connectiviteit zorgt voor de vlotte dataoverdracht. De accu van 5 000 mAh zorgt daarnaast voor een flinke gebruiksduur.

Aan de achterkant zit een 50 MP hoofdcamera, en aan de voorkant een enkele selfiecamera. Dankzij de moderne processor en het ruime werkgeheugen kun je meerdere apps zonder haperingen gebruiken.

Schermgrootte: 6,67 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: F
Gewicht: 209 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Samsung Galaxy S25 Ultra

Deze Samsung Galaxy S25 Ultra richt zich op gebruikers die op zoek zijn naar een krachtig topmodel met 1 TB opslagcapaciteit. Het toestel heeft een 6,8‑inch AMOLED‑scherm en ondersteunt 5G. Binnenin zorgt een moderne chipset in combinatie met 16 GB RAM voor snelle prestaties, terwijl 1 TB opslag ruimte biedt voor veel foto’s, video’s en apps. De smartphone beschikt over een quad‑camera met een 200 MP hoofdsensor, waarmee je veel details vastlegt.

De accu van 5 000 mAh is niet verwisselbaar maar ondersteunt snelle laadtechnieken. Samsung levert Android 15 met langdurige softwareondersteuning. Dankzij IP68‑certificering is het toestel water‑ en stofbestendig. Voor connectiviteit ontbreken Bluetooth 5.4, wifi en gps uiteraard niet.

Schermgrootte: 6,9 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: B
Gewicht: 218 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 15 Pro Max

De iPhone 15 Pro Max is Apple’s high‑end toestel uit 2023 maar kan nog steeds prima meekomen. Het toestel beschikt over een 6,7‑inch OLED‑scherm. Onder de motorkap zorgt Apple’s eigen chip voor snelle prestaties en energie‑efficiëntie. De smartphone ondersteunt 5G en is uitgerust met een driedubbele camera met 48 MP hoofdsensor, waarmee je foto’s en video’s in hoge resolutie maakt.

De titanium behuizing zorgt voor stevigheid zonder dat het toestel te zwaar wordt. Met 1 TB opslagruimte heb je voldoende plek voor video’s, foto’s en grote apps.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht: 221 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 16 Pro

De iPhone 16 Pro is een 2024‑model van Apple dat 1 TB opslagruimte biedt. Het is een handzaam 6‑inch model en dankzij Apple’s eigen processor en 16 GB RAM draait het iOS-besturingssysteem soepel, en geeft de interne opslag van 1 TB veel ruimte voor video’s, foto’s en apps. De drievoudige camerasetup omvat een 48 MP hoofdcamera; voor selfies is er een 12 MP camera.

De iPhone 16 Pro biedt functies zoals Face ID, draadloos laden en uitgebreide AR‑mogelijkheden dankzij de krachtige chip. De behuizing is water‑ en stofbestendig (IP68) en gemaakt van aluminium en glas.

Schermgrootte: 6,3 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht : 199 g
Opslag uitbreidbaar: NEE