Met elke generatie nas-schijven die we in ons testlab onder de loep nemen, komt er weer méér functionaliteit bij. Eén van de voorlopers op dit gebied is QNAP, die met de TS-109 een opvolger biedt voor de waanzinnig populaire TS-101.

De TS-109 Pro mag dan wel hetzelfde uiterlijk hebben als zijn voorganger, intern heeft QNAP wel degelijk het één en ander aangepakt. Een compleet nieuwe (en snellere) processor, meer intern geheugen en ondersteuning voor MySQL zijn zomaar een aantal zaken waarin de TS-109 Pro zich onderscheidt van zijn voorganger. Overigens is er ook nog een niet-Pro-uitvoering verkrijgbaar; deze mist een aantal kleinzakelijke functies zoals NFS en Active Directory.

QNAP specificeert de doorvoersnelheid over Samba op 23 MB/s. Dat is behoorlijk rap voor een (consumenten-)nas. Ter vergelijking: de TS-101 had nog een doorvoersnelheid van 12.5 MB/s. Wie de TS-109 Pro vooral via ftp zal aanspreken, zal nog hogere snelheden kunnen halen (tot 33 MB/s). We hebben uiteraard gekeken of QNAP deze snelheid over Samba ook waar kan maken. Met iozone voeren we een aantal benchmarks uit, waaruit blijkt dat de snelheid van zowel lezen als schrijven rond de 17 MB/s ligt. Hoewel dit iets minder is dan de beloofde 23 MB/s, behoort de QNAP TS-109 Pro hiermee tot de snellere nas-schijven.

De TS-109 Pro is vooral interessant voor mediafanaten. Standaard is de nas-schijf uitgerust met de TwonkyMedia-server om audio- en videobestanden naar UPnP-apparaten te streamen. Wie liever gebruik maakt van de SlimServer-software kan deze ook via een aangepaste distributie op de TS-109 Pro installeren. Een speciaal stukje software met de naam 'Multimedia Station' beheert uw foto's. De TS-109 Pro maakt er automatisch webalbums van, compleet met thumbnails en informatie. Als laatste fungeert de TS-109 Pro als iTunes-server, zodat iedere iTunes-gebruiker in het netwerk van muziek kan genieten.

Mediafunctionaliteit is niet het enige waar de TS-109 Pro in uitblinkt. De ingebouwde ftp-server en het rechtenbeheer is weinig verrassend, maar de nas-drive biedt ook nog eens speciale backup- en replicatiemogelijkheden. Een webserver installeren is een fluitje van een cent, printers kunnen gedeeld worden met alle gebruikers en als toetje levert QNAP een 'download'-center mee die uw ftp-, http- en zelfs bittorrent-downloads binnenhengelt -- ook als uw pc uitstaat.

De QNAP TS-109 Pro is verkrijgbaar met of zonder (sata-)schijf. Het nas-station heeft geen probleem met de huidige 1 TB-schijven, maar voor wie dit niet voldoende is zijn er ook een aantal usb-poorten en één esata-poort om extra opslagcapaciteit op aan te sluiten. De usb-poorten kunnen overigens ook eventueel gebruikt worden om printers of webcams op aan te sluiten.

In gebruik toont de QNAP TS-109 Pro zich vooral als een stille werker. De harde schijf wordt passief gekoeld, wat de wat forse omvang van de behuizing verklaart. We worden dus niet gestoord door een lawaaiige ventilator, zoals bij veel nas-schijven wel het geval is. Het ontbreken van een actieve ventilator heeft een positief effect op het stroomverbruik. Onder vollast meten we niet meer dan 14 watt en in idle-stand verbruikt de TS-109 Pro tussen de 6 en 7 watt. Gezien het omvangrijke functiepakket zijn we daar blij verrast mee.

PluspuntenMinpuntenConclusie

Hoewel de QNAP TS-109 Pro niet de snelste nas-schijf is, maakt het enorme scala aan mogelijkheden dit meer dan goed. Daarnaast is de nas-drive stil, verbruikt weinig stroom en is gemakkelijk te bedienen. Voor wie voldoende heeft aan de opslagcapaciteit van één schijf is de TS-109 Pro een serieuze aanrader. Een duurder model met twee drive-bays, de TS-209 Pro, moet rond deze tijd inmiddels ook verkrijgbaar zijn.Disk: Meegeleverde schijven0Disk: Meegeleverde capaciteit (GB)0Disk: Resterende drive bays1Disk: RAID-level-
LAN: Ethernet-poorten1x Gigabit Ethernet
LAN: Wifi-
LAN: Wifi-encryptie-
Connectors: USB0Connectors: USB-host3Connectors: eSATA1Behuizing: VentilatorneeBehuizing: Bedieningstoetsenpower
reset
usb-sync
Behuizing: Indicatieledspower
status
usb
lan
harddisk
Behuizing: Afmetingen21.1 x 18.3 x 6.2Functionaliteit: Webinterfaceja (Engels)Functionaliteit: ProtocollenSamba
NFS
AFS (AppleTalk)
Active Directory
Functionaliteit: Authenticatiegebruikers
groepen
shares
Functionaliteit: Serverswebserver
ftp-server
http-folders
DLNA-server
iTunes-server
SlimServer
printserver
Functionaliteit: Downloadshttp-downloads
ftp-downloads
torrent-downloads

Apple heeft de tweede generatie van de AirTag gepresenteerd. De tracker is bedoeld om persoonlijke eigendommen zoals sleutelbossen of koffers terug te vinden via de Zoek Mijn-app. De nieuwe versie beschikt over een groter bluetooth-bereik en een vernieuwde speaker die aanzienlijk meer geluid produceert dan zijn voorganger.

De verbeterde prestaties zijn te danken aan de integratie van de tweede generatie Ultra Wideband-chip. Deze chip zorgt ervoor dat de functie 'Nauwkeurig Zoeken' nu tot 50 procent verder reikt. Je krijgt via je iPhone visuele en voelbare trillingen aanwijzingen om de exacte locatie van een object vast te stellen. Voor het eerst kun je deze functie ook direct vanaf de pols te gebruiken via de Apple Watch Series 9 en nieuwere modellen.

©Apple

Naast de hardwarematige verbeteringen is de software aangepast om het delen van locaties makkelijker te maken. Met de functie 'Deel Objectlocatie' kun je tijdelijk een beveiligde link sturen naar derden, zoals de klantenservice van een luchtvaartmaatschappij. Dit moet helpen bij het opsporen van zoekgeraakte bagage. Zodra de eigenaar en het voorwerp weer samen zijn, wordt de deellink automatisch gedeactiveerd.

Apple benadrukt dat de tracker uitsluitend is ontworpen voor objecten en niet voor het volgen van personen of dieren. Er zijn verschillende beveiligingen ingebouwd tegen ongewenst volgen, waaronder waarschuwingen wanneer een onbekende AirTag met iemand meebeweegt. De gegevens in het Zoek Mijn-netwerk zijn versleuteld, waardoor de locatie van de tracker niet te zien is voor Apple of andere gebruikers in het netwerk.

©Apple

Wat betreft het uiterlijk en de bouw is de nieuwe AirTag identiek aan de eerste generatie. Hierdoor passen alle bestaande accessoires en houders nog steeds op het nieuwe model.

Beschikbaarheid

De nieuwe AirTag is vanaf vandaag te bestellen en ligt later deze week in de winkel. Een losse tracker kost 35 euro, terwijl een pakket van vier stuks 119 euro gaat kosten. Voor het gebruik is een toestel met iOS 26 of iPadOS 26 vereist.

Op Kieskeurig.nl kun je alle AirTags van Apple bekijken en vergelijken.

Volgens een nieuw gerucht zal Grand Theft Auto 6 op release later dit jaar alleen digitaal verkrijgbaar zijn, en op een later moment pas op disk.

Dat claimt de Poolse website PPE.nl. De insider die dit aan de website heeft verteld, Graczdari, lekte eerder al correct de releasedatum van de fysieke editie van The Elder Scrolls 5: Remastered, de PS5-versie van Microsoft Flight Simulator en de Switch 2-versie van Sonic Racing: Crossworlds.

Mogelijke digitale release

GTA-uitgever Take-Two Interactive zou volgens de insider van plan zijn om het langverwachte Grand Theft Auto 6 eerst digitaal in de consolewinkels uit te brengen, en pas op een later moment fysieke exemplaren aan de winkels te leveren. Wanneer precies is niet duidelijk - het zou om drie à vier weken na de digitale release kunnen gaan, maar ook pas ergens in 2027. Meer informatie zou medio februari volgen.

Mocht dit kloppen, dan heeft het mogelijk te maken met het feit dat Take-Two en ontwikkelaar Rockstar Games er voor willen zorgen dat fysieke exemplaren van de game niet al voor release verkocht worden door winkels die de game al binnen hebben gekregen. De afgelopen jaren is dit met diverse andere games die fysiek uitkomen wel gebeurd, waardoor informatie over deze spellen, waaronder de plot, op internet komt te staan voordat het grootste gedeelte van de consumenten de game kan spelen.

Daarbij moet benadrukt worden dat Rockstar Games of Take-Two niets van het bovenstaande hebben bevestigd. De bedrijven hebben nog geen officiële informatie gegeven over de fysieke en digitale release, behalve de releasedatum dat de game uitkomt.

Bijna alle grote gamereleases komen tegenwoordig tegelijk fysiek en digitaal uit, al zijn er soms uitzonderingen, en groeit het aantal games dat digitaal wordt verkocht ten opzichte van fysiek op disk. Grand Theft Auto 6 is echter de grootste gamerelease in jaren, en als er op release geen fysieke exemplaren in de winkels zouden liggen, zou dit een uitzonderlijke situatie zijn.

Over Grand Theft Auto 6

Grand Theft Auto 6 moet op 19 november uitkomen op PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De game werd meermaals uitgesteld voordat deze datum werd aangekondigd. Het spel draait om twee hoofdpersonages: Lucia Caminos en Jason Duval. Het duo heeft een relatie, en duidelijk is in ieder geval dat Lucia vrijkomt uit de gevangenis en het tweetal vervolgens nog verder het criminele pad op gaat.

De game speelt zich af in Vice City, een fictieve versie van Miami, en omstreken. Dat betekent dat spelers glooiende stranden en met neon verlichte straten kunnen verwachten. Het was ook al de setting van de PlayStation 2-game Grand Theft Auto: Vice City, dat na GTA 3 uitkomt. Naar verwachting zal Grand Theft Auto 6 een ongekende hoeveelheid details vertonen. Lees hier alles over de game.