Intel NUC reviews van onze panelleden

De panelleden die de NUC thuis hebben getest:

Haddo Vervest -Robke Geenen -Ettie Moed-de Lange

Wat was je eerste indruk?

H. Vervest: “Keurig, klein doosje, alle onderdelen netjes verpakt. Bevat VESA bracket, NUC board in NUC chassis en een voeding, geschikt voor verschillende landen.”

R. Geenen: “De NUC is verpakt in een kaal kartonnen doosje van ongeveer 10x10x10 cm. Met aan één zijde een grote stikker met productinformatie. Als we het doosje openmaken vinden we apparaat zelf met daaronder een compacte gebruiksaanwijzing in 12 talen, waaronder Nederlands en Engels. Hierin wordt netjes uitgelegd wat de features van het apparaatje zijn, en hoe alle onderdelen gemonteerd dienen te worden. Ook is er in het doosje een stroomadapter met vier verschillende opzetstukjes te vinden (Europees, Engels, Amerikaans en Australisch.) De kabel aan de adapter is zo'n twee en een halve meter lang en heeft een stukje klittenband om de overgebleven kabel netjes weg te werken. Ook is er een VESA Mount plaatje met schroeven bijgevoegd. Dit plaatje ondersteunt VESA Mounts met 100x100 mm en 75x75 mm. Het apparaatje zelf heeft een mooie glimmend zwarte bovenkant die helaas wel vingerafdruk- en krasgevoelig is. De zijkanten zijn van blank aluminium gemaakt dat een ruwe oppervlakteafwerking heeft ondergaan, dat ziet er netjes uit. De onderkant is van stevig staal met een mat zwarte afwerking. Het apparaatje is in zijn geheel erg stevig maar niet overdadig zwaar. Ook de accessoires zijn netjes uitgedacht.”

E. Moed de-lange: " Het is een mooi klein apparaat, mooie combinatie van aluminiumkleurig metaal en zwart kunststof. Ziet er degelijk uit.  

Hoe verliep de aansluiting?

H. Vervest: “Het aansluiten verloopt soepel, handleiding (had ik) niet nodig.”

R. Geenen: “Als je een kleine kruiskop schroevendraaier hebt, kun je het systeempje al in elkaar zetten. Ook al heb je twee linkerhanden, met de gebruiksaanwijzing erbij komt iedereen er wel uit. Het enige waar je erg goed op moet letten is wat voor aansluitingen elke versie van de NUC heeft, het verschilt bijvoorbeeld tussen verschillende versies of ze een HDMI uitgang hebben, of dat ze alleen een Mini DisplayPort uitgang hebben. Ook ontbreken op sommige uitvoeringen USB 2.0 poorten. Na de hardware komt uiteraard de software, iets waar je op moet letten bij deze apparaatjes is dat ze geen optisch schijfstation hebben, dus het besturingssysteem dient via een USB stick of een USB schijfstation geïnstalleerd te worden. Gelukkig zijn er op internet genoeg programmaatjes hiervoor te vinden, maar Intel had hier wel een kleine hint kunnen geven, bijvoorbeeld wat links naar dit soort programma's.”

E. Moed de-lange: " Het installeren van de SSD-harde schijf, het geheugen en de sata-harde schijf ging heel soepel. De Windows-installatie duurde slechts 6 minuten. De bijgeleverde instructies waren duidelijk. De wifi-kaart kwam later, maar het aan de praat krijgen daarvan (intel dualband wireless-AC7265) is tot nu toe niet gelukt..... In de instructies stond dat er twee antennes op moesten, bij online opzoeken stond dat de behuizing de antenne was....?"

Hoe beoordeel je de prestaties van het apparaat?

H. Vervest: “ Inmiddels heb ik het kastje voorzien van een M.2 120 GB SSD, een 250 G B HDD en 8GB 1,6 GHz Kingston geheugen (Low voltage) en een nieuwe windows 10 home edition installatie. De NUC draait als een zonnetje de alledaagse kantoor applicaties. Voldoet dus zonder meer aan mijn verwachtingen”

R. Geenen: “De versie van de NUC waar we het hier over hebben is er een met een Core i5 processor, eentje uit het wat hogere segment. Dat betekent dat het een bloedsnel apparaat is, zeker als het gebruikt wordt met een M.2 SSD die erin te plaatsen valt. Een schone Windows 8.1 installatie is binnen luttele seconden opgestart. Uiteraard hebben we het over een apparaatje van zo'n 500 euro (inclusief SSD en geheugen dat een beetje bij de specificaties past) dus dan mag snelheid ook wel een groot punt zijn.”

E. Moed de-lange: "  Het apparaat is heel snel, maakt erg weinig geluid; soms bij het lezen van een usb-stick bromt hij een beetje; mogelijk is dat dan de sata-schijf...."

Voordelen:

H. Vervest: - klein – stil – snel

R. Geenen: De voordelen van een kleine maar krachtige PC zijn natuurlijk niet moeilijk te vinden: - Het kleine formaat zorgt ervoor dat het apparaatje overal weg te werken valt, met de bijgeleverde VESA Mount zelfs achter een TV of monitor. Hoewel wegwerken vanuit het oogpunt van zijn looks niet eens nodig is, het is een netjes uitziend en niet al te opvallen apparaatje. - Het ding is extreem snel, voor niet al te intensieve toepassingen (denk aan extreme CAD of videobewerking) kan het apparaat een gewoon werkstation compleet vervangen. - Het apparaat maakt amper geluid, er zit wel een ventilatortje in, maar zelfs al wordt hij zwaar belast is het geluid op een meter nihil te noemen. - Een stroomverbruik van 15 watt of minder voor een complete PC is eigenlijk te gek voor woorden, maar deze NUC maakt het waar. - Intel AMT

E. Moed- de lange:

1. De aansluiting van de koptelefoon/microfoon/boxen aan de voorkant is handig
2. Zeer geluidsarm
3. Start zeer snel op
4.Energiezuinig(15W)
5. Onderdelen simpel te plaatsen/vervangen

Nadelen:

H. Vervest: “Geen”       

R. Geenen: “Daarnaast zijn er natuurlijk ook een paar verbeterpuntjes te noemen:

 - De bovenkant van het apparaatje had van mij ook van aluminium mogen zijn (wel zwart dan) of in ieder geval een ander afwerking mogen hebben zodat vingerafdrukken en kleine krasjes niet meer zo opvallen.

 - Het verschil in aansluitingen tussen de verschillende versies vereist wat zoekwerk om het helemaal duidelijk te maken.

 - Het zou fijn zijn als bijvoorbeeld in de gebruikshandleiding wat informatie te vinden zou zijn over het installeren van een besturingssysteem, zodat mensen die wat minder handig zijn met computers ook dat nog zelf kunnen doen."

E. Moed- de lange:

1.Werkt met Efi; daar moet je wel mee bekend zijn hoe je dat moet instellen, anders mislukt je installatie

2. Voor de monitor aansluiting alleen een minidisplayport-aansluiting, geen hdmi.

3. Drivers moeten apart worden gedownload en geinstalleerd. Ingeprikte hardware wordt niet vanzelf herkend.

4.Site waar drivers gedownload moeten worden, is zeer onoverzichtelijk. Niet duidelijk welke driver je nu precies moet hebben. Bij sommige drivers heb ik gezocht op 5i5MYHE en kreeg ik de 5i5MYBE drivers te zien. Nu heeft 5i5MYBE hetzelfde moederbord als 5i5MYHE maar dat moet je maar net weten...

5. Bios is erg verschillend van de "gebruikelijke" bios

Ben je tijdens het gebruik problemen tegen gekomen?

H. Vervest: “Geen problemen tegen gekomen”

R.Geenen: “Tijdens de installatie ben ik geen problemen tegen gekomen. Alles ging vlekkeloos.”

E. Moed - de lange: "Tijdens het installeren van een tweede besturingssysteem op een andere partitie was ik even vergeten dat NUC met EFI werkte, dus ik had een verkeerde usb-opstartstick gemaakt. Bij rufus moet je dat duidelijk aangeven; en in de bios dus ook. Tot nu toe heb ik niet voor elkaar kunnen krijgen dan de wifikaart mijn netwerkconnecties ziet. De kaart wordt bij apparaatbeheer gewoon vermeld als werkend, maar het programma waarmee je de netwerkconnecties zou moeten vinden, vindt de netwerkconnecties niet. Of ik heb mogelijk niet het goede programma geinstalleerd; ik was het op een gegeven moment zo zat, dat ik het heb opgegeven. Bij het zoeken naar de goede drivers staat een verwijzing: "welke drivers moet ik hebben?" en vervolgens wordt het een "kastje-muur" gebeuren. Ik heb uiteraard ook de intel update-utility geprobeerd, maar daar mislukte de installatie van sommige gedownloade drivers, dus die moest ik toch gewoon weer zelf zoeken..."

Wat vind je van de prijs/kwaliteitsverhouding?

H. Vervest: “Prijs/ kwaliteit is goed, met name  de remote controll optie (Intel AMT) maakt dat het product de investering waard is.”

R. Geenen: “Zoals eerder vermeld is het qua volume een vrij prijzig apparaatje, maar de prestaties die eruit komen zijn zo goed als ongelooflijk te noemen. Dit apparaat geeft zeker waar voor zijn geld.”       

E Moed de-lange: "  Als je er erg op gebrand bent op een geluidsarme omgeving (wat bijv. bij het maken van zangopnames heel fijn is), dan heb je aan deze NUC een goede mini-pc voor een redelijke prijs. Deze NUC is niet echt goedkoop (500 euro) maar ik heb zelf een duurdere laptop met een SSD-opstartschijf die toch regelmatig veel meer lawaai maakt o.a. wanneer hij aan het koelen slaat."

Welk cijfer geef je de NUC?

H. Vervest: 8

R. Geenen: 9      

E Moed de-lange: 7            

Eigenlijk had ik wel een 8 willen geven, maar het gedoe met de wifi-kaart heeft er een hele punt afgehaald....                                                                                                                                                                     

Onderweg telt soms iedere gram, zeker als je veel reist. Voor wie niet houdt van een zware rugtas heeft HP de OmniBook 7 Aero. Deze laptop weegt nog geen kilogram, maar heeft toch een processor met 8 cores in combinatie met 32 GB RAM. Dat klinkt als een uitstekend product voor wie veel onderweg is. Of dat echt zo is? Wij hebben hem getest.

Natuurlijk wist ik dat de HP OmniBook 7 Aero ongeveer een kilogram weegt, maar toch was ik positief verrast toen ik hem uit de doos haalde. De OmniBook 7 Aero is zó licht dat het bijna een stuk speelgoed lijkt. Dat is gelukkig niet het geval, want de behuizing van een aluminium-magnesium-legering zit ondanks het geringe gewicht degelijk in elkaar. Het is daardoor een laptop die je zonder zorgen in je rugtas stopt, waarna je eigenlijk niet meer merkt dat je hem bij je hebt. Mijn eigen laptop is met 1,35 kilogram ook niet bijzonder zwaar, maar toch voel ik een duidelijk verschil als ik de OmniBook 7 Aero meeneem. Fijn als je dagelijks met de trein naar kantoor of studie gaat.

©Jeroen Boer - ID.nl

Waar ik ook blij van word, is dat HP ondanks de compacte behuizing toch in een fijne verzameling aansluitingen heeft voorzien. Natuurlijk wordt de basis tegenwoordig gedekt door usb-c en daarvan krijg je er twee die allebei geschikt zijn voor zowel laden als het aansluiten van een beeldscherm. Thuis of op kantoor kun je hem dus met één kabel aansluiten op je werkplek. Maar omdat je een lichte laptop waarschijnlijk juist onderweg gebruikt, is het fijn dat HP je ook twee normale usb-poorten, een HDMI-aansluiting en een headsetaansluiting geeft. Zo kun je hem ook gewoon gebruiken op plekken waar nog een oudere monitor of beamer staat en heb je ook voor een usb-stickje geen adapter nodig. Het enige dat een klein beetje jammer is, is dat de usb-c-poorten geen usb 4 ondersteunen terwijl de gebruikte processor dat op zich wel kan.

©Jeroen Boer - ID.nl

Lekker tikken

Als je het scherm openklapt, wordt het palmgedeelte in een lichte hoek gezet zodat je fijner kunt tikken. Dat is op de OmniBook sowieso geen straf. Het toetsenbord heeft een prettige aanslag met duidelijke feedback. Prettig, zeker als je net als ik veel met teksten werkt. Het toetsenbord ziet er met zijn grijze toetsen ook overzichtelijk uit en heeft toetsverlichting in twee helderheidsstanden. Een eigenschap die wat mij betreft vooral weer onderweg als je werkt op allerlei ongunstige locaties onmisbaar is. De touchpad met geïntegreerde fysieke knop laat zich eerder omschrijven als oké. Het geheel werkt op zich goed, maar voelt wel minder premium dan het uitstekende toetsenbord.

©Jeroen Boer - ID.nl

Geen last van spiegeling

Het 13,3inch-scherm maakt gebruik van een IPS-paneel en heeft een resolutie van 2560 × 1600 pixels. Hierdoor krijg je goede inkijkhoeken en een scherp beeld. Handig voor onderweg is dat HP het paneel mat heeft afgewerkt, zodat je geen last hebt van storende lichtinval. Ook de helderheid is voor veel omstandigheden hoog genoeg. Verder is het scherm niet heel bijzonder. Zo wordt er slechts een maximale verversingssnelheid van 60 Hz ondersteund, terwijl steeds meer duurdere laptops schermen met een hogere verversingssnelheid hebben. Dat heeft misschien ook iets met de accuduur te maken, iets waarover je verderop meer leest. Boven het scherm vind je een prima webcam die ook geschikt is voor inloggen met gezichtsherkenning via Windows Hello. Prettig is dat de webcam een schuifje heeft om de lens fysiek te bedekken; zo weet je zeker dat je niet bespied wordt.

©Jeroen Boer - ID.nl

Goede prestaties

Op papier stelt de configuratie met een Ryzen AI 7 350, 32 GB RAM en een 1TB-ssd niet teleur. Misschien is 32 GB RAM een beetje overdreven voor een laptop die zich niet laat omschrijven als workstation, maar het is voor een laptop waarvan je het geheugen niet kunt uitbreiden ook weer niet heel gek. Dit is wellicht juist het moment om nog even je slag te slaan voordat laptops met veel geheugen veel duurder worden. De opslag wordt verzorgd door een ssd van 1 TB die gewoon prima presteert. Het is een M.2-ssd die je eventueel kunt vervangen als je opslag tekort komt.

De Ryzen AI 7 350 combineert vier normale met vier energiezuinige cores en heeft een npu die voldoet aan de eisen voor een Copilot+-pc. Je krijgt dus alle extra AI-functies van Windows 11. De prestaties van de chip zijn goed en de laptop scoort een mooie 7527 punten in PCMark 10. Ook de score van 1975 en 12433 punten in CineBench R23 voor respectievelijk single-core- en multi-core-prestaties zijn voor een mobiele processor uitstekend. De prestaties kennen bovendien weinig verval als je de laptop langdurig aan het werk zet. Helaas verandert de koeling dan wel in een soort stofzuiger: de laptop laat goed van zich horen als je hem wat langer aan het werk zet. Bij lichte dingen als browsen of tekstverwerken is de laptop gelukkig wel stil.

©Jeroen Boer - ID.nl

Best wel kleine accu

Wanneer een laptop zo dun en licht mogelijk is, kan het bijna niet anders dan dat er ergens concessies gedaan zijn. Dat is in het geval van deze HP overduidelijk de accu, want een accu met een capaciteit van slechts 43 Wh is tegenwoordig wel heel magertjes. Toch wist de HP me positief te verrassen, want de werktijd bij alledaagse (kantoor)werkzaamheden is met zo'n 12 uur helemaal niet zo verkeerd. Natuurlijk zijn er genoeg laptops met een veel langere accuduur (waaronder de eveneens ook superlichte ASUS ZenBook A14), maar een echte dealbreaker is de werktijd ook weer niet.

©Jeroen Boer - ID.nl

En gamen?

De Ryzen AI 7 350 heeft een geïntegreerde AMD Radeon 860M-gpu en is volgens AMD ook geschikt voor gamen. Je kunt natuurlijk niet verwachten dat een geïntegreerde gpu echt topprestaties biedt. Een score van 2571 punten in 3D mark Time Spy is in ieder geval niet heel indrukwekkend. Ik heb Shadow of the Tomb Raider geïnstalleerd, een spel waarvan ik weet dat het inmiddels goed speelbaar is op een geïntegreerde gpu. Het is een spel van alweer zeven jaar oud, maar grafisch nog altijd mooi. Om op Full HD een beetje soepel te kunnen spelen, moest ik kiezen voor de voorinstelling Lowest waarmee je zo'n 54 fps haalt. Opvallend is dat er met AI-upscaler Intel XeSS niet significant meer frames gehaald worden. Jammer, want op andere laptops heb ik goede ervaringen met zulke AI-upscalers. Het hangt natuurlijk ook een beetje van het spel af en een titel met ondersteuning voor AMD's eigen FSR presteert misschien wel wat beter. De prestaties in Shadow of the Tomb Raider geven wel een goed beeld van de mogelijkheden. Voor soepel gamen zul je wat oudere spellen met lagere kwaliteitsinstellingen of esports-titels moeten spelen. Dit klinkt misschien teleurstellend, maar voor een dunne en lichte ultrabook zijn de prestaties helemaal niet zo verkeerd. 

Conclusie

De HP OmniBook 7 Aero is al met al een heel fijne laptop en dat komt voor een groot deel door het gewicht. Je moet hem dus ook vooral overwegen als je echt een lichte laptop wilt hebben. De laptop weegt nog geen kilo, waardoor je hem altijd makkelijk meeneemt. Ondanks het lage gewicht zijn de prestaties prima en kun je comfortabel werken. Over de stevigheid hoef je je geen zorgen te maken; de aluminium-magnesiumbehuizing is lekker degelijk. Natuurlijk heeft HP wel wat concessies moeten doen om dat lage gewicht te bereiken. Zo is de accucapaciteit niet heel indrukwekkend, al overleef je met 12 uur werktijd op zich wel een werkdag. Voor hetzelfde geld kun je zeker laptops kopen waar je langer op kunt werken, maar die wegen dan ook een stuk meer dan een kilo.

Sony zou overwegen de PlayStation 6 intern uit te stellen en de console pas ergens na 2028 uit te brengen.

Dat meent MST Financial-analist David Gibson via Sandstone Insights Japan. Hoewel de PlayStation 5 al meer dan vijf jaar beschikbaar is - de console kwam eind 2020 uit - is het volgens hem onwaarschijnlijk dat Sony de PlayStation 6 binnenkort uitbrengt.

"Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen", zo stelt Gibson. Hij verwacht dat de nieuwe console pas ergens na 2028 uitkomt - op zijn vroegst dus in 2029.

PlayStation 6 is nog niet aangekondigd

Sony zelf heeft nog geen officiële releaseperiode gegeven voor de PlayStation 6. De console is immers nog niet officieel aangekondigd, al is het logisch dat het bedrijf achter de schermen al aan een opvolger van de PlayStation 5 werkt.

Eerder gingen er al wel geruchten over een PS6-release in 2027 of 2028, maar volgens bovengenoemde analyse wordt het dus pas later. Er gaan ook geruchten dat Sony twee apparaten wil uitbrengen: een traditionele console en een hybride versie die ook als handheld gebruikt kan worden - vergelijkbaar met de Nintendo Switch dus.

Reden voor vertraging

Een van de redenen voor een vertraagde komst van PlayStation 6 kunnen de alsmaar stijgende prijzen voor geheugen zijn. Prijzen van RAM (Random Access Memory) stijgen alsmaar doordat er massaal RAM nodig is om het alsmaar populairder wordende AI werkende te houden. RAM is echter nodig in spelcomputers.

De theorie is dat bedrijven nu hun plannen voor nieuwe consoles uitstellen, omdat de prijzen voor RAM zo hoog liggen. Dat zou immers betekenen dat men ook hogere prijzen voor nieuwe consoles moet vragen, en dat zou eventueel een negatief effect op het succes van deze consoles kunnen hebben.

Valkuil van uitstel

Het intern uitstellen van de PlayStation 6 - of andere consoles - kan echter een prijzige aangelegenheid zijn voor bedrijven. Sony heeft vele miljoenen dollars in de ontwikkeling van een nieuwe console gestoken en mogelijk de technologie die in deze console zit gekozen.

Door de PlayStation 6 uit te stellen, veroudert de technologie in de console ook, en komt het bedrijf voor een lastige keuze te staan: gooit Sony de vele miljoenen aan onderzoekskosten weg om nieuwe specificaties samen te stellen, of brengt het bedrijf op een later moment een console met ietwat achterhaalde specificaties uit?