1 - Snelle scan
Wil je snel zien waar de grootste bestanden staan, open dan de Verkenner en voer een zoekterm in als grootte:>1GB of grootte:>500MB. Een snellere methode is WizTree Free. Start de app, selecteer de schijf en klik op Scannen. Open het tabblad Bestandenoverzicht en klik op Grootte om de bestanden te sorteren. Het Verkenner-contextmenu blijft ook hier beschikbaar.
2 - Compressie
Sommige bestandstypes laten zich goed comprimeren en een prima gratis tool hiervoor is 7-Zip, die zich standaard in het contextmenu integreert.
Selecteer je bestanden, klik met rechts en kies 7-Zip / Toevoegen aan archief. Kies een formaat zoals zip of het doorgaans compactere 7z, dat Windows inmiddels ook ondersteunt. Bij beide formaten kun je ook een hoger compressieniveau instellen en een wachtwoord toevoegen om het archiefbestand te versleutelen.
3 - Splitsing
Een groot bestand kun je desnoods ook opsplitsen. Dit kan met 7-Zip, maar ook met een tool als GSplit. Klik in GSplit op Split en kies Show Split Express Expert. Selecteer bij Splits this file het bronbestand, stel bij Copy the pieces to de doelmap in, laat Make Blocked pieces geselecteerd en bepaal de maximumgrootte, bijvoorbeeld 10000000 voor 10 MB. Bevestig met OK en Split. De ontvanger gebruikt eveneens GSplit: hij kiest Unite en verwijst naar het eerste deelbestand (disk1.gsd), of hij start het meegeleverde disk1.exe op, waarna hij de doellocatie opgeeft.
4 - Hercodering
Grote mediabestanden die zich lastig laten comprimeren, kun je met zuinigere codecs hercoderen. Gebruik bijvoorbeeld Shutter Encoder. Versleep het bestand naar het programmavenster en klik bij Functie selecteren op het pijltje. Kies bij Hercoderen bijvoorbeeld voor H.265 en MP4 als container.
Open Audio instellingen in het rechterdeelvenster en kies AAC of eventueel MP3. Verlaag eventueel de audiobitrate. Bevestig met Functie starten. Blijft het resultaat te groot, stel dan bij Bitrate aanpassen de beoogde bestandsgrootte in bij Grootte.
5 - Automatisering
Wil je vaker (media)bestanden compacter maken, automatiseer dit proces dan met FileFlows. Installeer de tool, eventueel na het installeren van de ASP.NET Core Runtime, en start deze op. De webinterface draait op http://<je_computernaam>:19200. Kies Flows en klik op +Add of selecteer een flow bij Media. We nemen Video als voorbeeld: kies Convert Video, geef een naam en selecteer een container als MKV of MP4 en een codec als HEVC. Stel de gewenste kwaliteit in of kies een vaste bitrate. Kies Save to Folder voor de doelmap, gevolgd door Finish. Ga naar Libraries en klik op +Add. Kies Downloads, geef een naam, verwijs naar je bronmap en selecteer je Flow. Geef vervolgens de gewenste bestandstypen aan en klik op Finish. Je bronmap wordt nu gemonitord en geschikte bestanden worden geconverteerd en naar de doelmap verplaatst. Voeg eventueel extra flows toe aan je library.
6 - Cloud
Grote bestanden vormen vooral een probleem wanneer je ze wilt doorgeven. Als e-mailbijlage wordt dat al snel onpraktisch vanaf zo’n 15 MB. Gebruik dan liever een cloudtransferdienst zoals SwissTransfer.
Sleep je bestanden naar het uploadvenster, tot maximaal 50 GB, en kies E-mail of Link. Stel de retentieperiode in (tot 30 dagen) en het aantal downloads (tot 250). Vink Beveilig met een wachtwoord aan voor extra bescherming en bevestig met Overdragen.
7 - Extra groot
Verstuur je regelmatig erg grote bestanden, dan is er nog een dienst als Smash Pro (circa 12 euro voor één maand, of ongeveer 5,8 euro per maand voor 2 jaar). Deze Pro-versie biedt veel meer ruimte dan de gratis variant (250 GB versus 2 GB) en verlengt de retentieperiode van 7 naar 30 dagen. Er is ook een beheermodule om downloads op te volgen en je kunt de interface personaliseren. Ook hier kies je tussen e-mail en link, en beveilig je de transfer met een wachtwoord.
8 - P2P
Bij diensten als SwissTransfer of Smash komen je data op een cloudserver terecht. Voel je je daar niet prettig bij, verstuur ze dan rechtstreeks via peer-to-peer (P2P), zoals met het opensource AltSendMe. Installeer en start de app, klik op Send en versleep data naar het venster. Kies Start sharing en geef het bijbehorende ticket door aan de ontvangers. Voor meerdere ontvangers schakel je Broadcast in.
De ontvanger klikt op Receive en voert het bestemmingspad en ticket in. Zodra hij op de downloadknop drukt, start de transfer, zolang jouw AltSendMe actief blijft.
9 - Privacy
Tijdens transfers met AltSendMe zijn je data weliswaar versleuteld, maar voor maximale privacy en anonimiteit is er OnionShare. Installeer de app (Windows, macOS of Linux) en start deze. Klik op Connect to Tor; besef wel dat het Tor-netwerk voor grote bestanden vertragend kan zijn. Onze interesse gaat hier uit naar de optie Share Files. Klik op Start Sharing, versleep je bestanden naar het venster en bevestig. Je krijgt een .onion-adres en een sleutel (met QR-code) die je aan de ontvanger doorgeeft. Hij haalt de data rechtstreeks op via de Tor Browser (www.torproject.org). Met Receive Files kun je ook een ontvangstmodus activeren, zodat vertrouwde toestellen automatisch bestanden naar je pc kunnen uploaden.
10 - Webhybride
Een interessant alternatief voor grote bestanden is Send Anywhere. Je gebruikt deze dienst rechtstreeks in je browser en nadat je bestanden hebt toegevoegd, kun je kiezen tussen P2P en cloud (store-and-forward).
De P2P-optie heet hier Direct en genereert een code die de ontvanger invoert en die 10 minuten geldig blijft. Voor de cloudoptie meld je je gratis aan en kun je kiezen tussen Link en Email. In de gratis versie verstuur je tot 50 GB via Direct en tot 10 GB via de cloud.
11 - Lokaal
Binnen je eigen (thuis)netwerk kun je grote bestanden uiteraard delen via een samba-share, maar een opensource-tool als LocalSend is vaak eenvoudiger. Gebruik bij voorkeur de lokale app, beschikbaar voor desktop en mobiel, en start deze op beide toestellen. Klik op Verzenden; de andere apparaten in het netwerk met LocalSend verschijnen automatisch. Selecteer de mappen of bestanden en kies de ontvanger. Deze bevestigt met Accepteren en krijgt de data meteen doorgestuurd.
12 - Delen
De meeste tools zijn vooral geschikt voor eenmalig delen, maar voor terugkerend gebruik, meerdere ontvangers of asynchrone uitwisseling is cloudopslag als Google Drive of OneDrive praktischer. We tonen hoe dit in Google Drive kan. Sleep je data naar je Google Drive, in de browser (https://drive.google.com) of naar je lokale synchronisatiemap. Klik hierop met rechts en kies Delen (met Google Drive). Zet Algemene toegang op Iedereen met de link, en stel de rol in op Kijker. Klik op Link kopiëren en bezorg de link aan de ontvanger(s).
13 - FTP(S)-server
Vermijd je liever de cloud, dan kun je een eigen FTP(S)-server als FileZilla Server overwegen. Installeer de app als service en kies een beheerderspoort en -wachtwoord. Open Server / Configure, ga naar Users en voeg een gebruiker toe, inclusief datamap (bijvoorbeeld / bij Virtual path en iets als d:\data voor je lokale map). Je server is voor deze gebruiker nu bereikbaar binnen je netwerk via een tool als FileZilla Client. Voor externe toegang moet je portforwarding instellen op je router (poort 21 evenals het bereik van je ‘passive mode’-poorten). Stel in je server bij voorkeur ook FTPS in. Nog veiliger is je server extern enkel bereikbaar maken via een mesh-VPN als Tailscale.
14 - HTTP-server
Vind je het opzetten van een FTP(S)-server complex, gebruik dan voor sporadische overdrachten een http-server als het gratis programma HFS. Dubbelklik op het exe-bestand voor de beheermodule (http://localhost/~/admin). Open Shared files en klik op de plusknop. Kies file or folder from disk en voeg data toe, waarna je alle gewenste rechten instelt. Bevestig met Apply: lokaal zijn de data bereikbaar via http://<intern-ip-adres>/<pad_naar_data>. Voor externe toegang gebruik je portforwarding (met DDNS) of kies je een veiligere methode zoals VPN.
15 - NAS-applicatie
Beschik je over een NAS, dan kun je gebruikmaken van ingebouwde applicaties voor het snel delen van grote bestanden. De app File Station is handig voor losse bestanden, zowel op QNAP als Synology. We gaan even uit van deze laatste. Zorg dat QuickConnect is ingeschakeld voor makkelijke externe NAS-toegang (bij QNAP heet dit myQNAPcloud), via Configuratiescherm / Externe toegang. Open vervolgens File Station en klik met rechts op de data die je wilt delen. Kies Delen voor de downloadlink. Schakel eventueel beveiligd delen in, waarbij je kiest voor Openbaar - wachtwoordbeveiliging.
