Van taakbalk tot wallpaper: zo geef je Windows 11 een facelift

Via Instellingen van Windows kun je in Persoonlijke instellingen al heel wat aanpassen, vooral wat het uiterlijk betreft. Kies je een ander Windows-thema, dan wijzig je alles in één keer, in een consistente stijl. Ga naar Thema's en klik op Bladeren door thema's. Selecteer een (gratis) thema en klik op Thema toepassen. Pas daarna eventueel Achtergrond, Geluiden, Kleur en/of Muiscursor aan en bewaar het thema via Opslaan. Klik met rechts op de miniatuur en kies Thema voor delen opslaan. Op een andere pc kun je op dit deskthemepack-bestand dubbelklikken om het te installeren.

Je kunt personalisatie ook functioneel inzetten. Zo kun je voor werk, studie en privé gescheiden werkomgevingen creëren met virtuele bureaubladen. Open Taakweergave met Windows-toets+Tab en klik op +Nieuw bureaublad. Je kunt elk bureaublad benoemen, maar ook een eigen achtergrond geven, zodat je snel de werkomgeving herkent. De bureaubladen blijven na een herstart behouden. Vensters worden per bureaublad gescheiden gehouden, maar bestanden en snelkoppelingen op het bureaublad zijn gedeeld tussen alle bureaubladen.

Verderop laten we je kennismaken met diverse externe tools, maar weet dat je ook via registeraanpassingen visuele wijzigingen kunt doorvoeren die niet mogelijk zijn vanuit Instellingen. Zo kun je bijvoorbeeld de sectie ‘Aanbevolen' in het startmenu verwijderen. Start de register-editor en navigeer naar

HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Policies\Microsoft\Windows\Explorer.

Klik hier met rechts, kies Nieuw / DWORD (32-bits)-waarde en geef deze de naam HideRecommendedSection. Dubbelklik op de waarde en vul 1 in bij Waardegegevens. Sluit de register-editor en herstart Verkenner. Dit kan eventueel met het cmd-commando:

taskkill /f /im explorer.exe & start explorer.exe

WinToys bundelt diverse systeeminstellingen en tweaks in één overzichtelijke interface, verdeeld over meerdere rubrieken. De meeste richten zich op functionaliteit, prestaties en stabiliteit, zoals Apps, Services, Performance en Health, maar bij Tweaks vind je ook opties voor personalisatie en visuele controle. Je kunt hier onder meer taakbalkopties, pictogrammen, animaties en transparantie aanpassen zonder te hoeven zoeken in Instellingen of het register. Veel wijzigingen voer je uit via een schakelknop en je krijgt telkens korte uitleg. Verwacht geen geavanceerde tweaks, maar zo'n gecentraliseerde hub werkt wel handig.

Net als WinToys is Winaero Tweaker een veelzijdige systeemtool, maar je vindt hier ook allerlei tweaks voor visuele aanpassingen. We telden er meer dan 20, naast opties om onder meer de Verkenner en het contextmenu aan te passen. Bij de meeste krijg je een uitgebreide beschrijving evenals een link naar een webpagina met feedback, inclusief de bijbehorende registeraanpassingen. Er zitten ook verrassende mogelijkheden tussen, zoals het aanpassen van het Windows-opstartgeluid, het wijzigen van scrol- en titelbalken en het instellen van de kwaliteit van jpg-bureaubladachtergronden. Je kunt je tweaks bovendien exporteren voor gebruik op een ander toestel en ze ook met één klik resetten.

FancyZones is een onderdeel van PowerToys, een pakket met bijna 30 geavanceerde efficiëntietools. Met FancyZones deel je je bureaublad op in zelf gedefinieerde zones waarin vensters automatisch vastklikken. Via een editor bepaal je per scherm de lay-out, van kolommen tot complexere rasters, en sla je profielen op voor verschillende workflows. Met een toetscombinatie sleep je vensters snel naar de gewenste zone, wat vooral handig is op grote of meerdere beeldschermen. Je kunt de marges, tussenruimtes en het sleepgedrag fijn afstellen.

Je kunt voor Windows en apps een donkere of lichte modus kiezen, maar met Auto Dark Mode gebeurt dit automatisch, zoals op vaste tijden of bij zonsopgang en -ondergang. Kies je Van zonsonder- tot -opgang, dan kun je nog uitstel instellen, zoals +10 of -15 minuten. Je bepaalt of apps en de systeeminterface meewisselen en of ook de bureaubladachtergrond mee moet schakelen. Je kunt de modusovergang tegenhouden tijdens het gamen of als bepaalde processen actief zijn. Via sneltoetsen kun je een modus forceren en bij elke wissel kun je ook eigen scripts laten uitvoeren.

Dynamic Theme geeft je verfijnde controle over de visuele aankleding van Windows, met automatische wisseling van achtergronden en vergrendelingsschermen. Je kunt afzonderlijk instellen wat op je bureaublad en op het vergrendelingsscherm verschijnt, met keuze uit eigen afbeeldingen, de dagelijkse Bing-foto of Windows Spotlight. Deze kunnen ook lokaal opgeslagen worden in een instelbare resolutie. Je kunt bovendien de updatefrequentie en het updatetijdstip bepalen.

In Windows stel je foto's of diavoorstellingen in als bureaubladachtergrond, maar met Lively Wallpaper zijn ook geanimeerde achtergronden mogelijk. Deze app ondersteunt interactieve achtergronden die reageren op muisbewegingen, evenals video's. Vanuit het systeemvak kies je meteen uit een dozijn animaties. Werk je met meerdere monitors, dan bepaal je of je dezelfde animatie op één of meerdere schermen toont. Vanuit tabbladen stem je de tool verder af, bijvoorbeeld door audio te dempen of het beeld te optimaliseren qua verzadiging of helderheid. Je kunt ook eigen achtergronden toevoegen. Met een plug-in gebruik je Lively Wallpaper bovendien als schermbeveiliger.

TranslucentTB laat je de Windows-taakbalk visueel verfijnen zonder diep in systeeminstellingen te hoeven duiken. Je kiest tussen diverse weergavemodi (Normal, Opaque, Clear, Blur of Acrylic), waarbij de taakbalk transparant of subtiel vervaagd wordt weergegeven. Je kunt dit gedrag ook dynamisch laten aanpassen, bijvoorbeeld anders op het bureaublad, bij een gemaximaliseerd venster of wanneer Taakweergave of Zoeken geopend is. De tool kan automatisch starten met Windows en biedt bij Advanced extra finetuning, onder meer via een JSON-configuratie. De tool reageert snel, maar de interface vereist wel enig experimenteren.

Winstep Nexus (Free) voegt een opvallend dock toe aan je bureaublad, met behoud van je Windows-taakbalk. Het is vergelijkbaar met dat van macOS, maar volledig aanpasbaar naar je eigen smaak. Je plaatst er eenvoudig items als snelkoppelingen naar programma's, mappen of systeemfuncties in. Het uiterlijk pas je grondig aan via allerlei thema's, effecten, pictogramgroottes en animaties. Je bepaalt zelf waar precies en op welk scherm het dock verschijnt. De hoeveelheid opties maakt de configuratie wel wat minder overzichtelijk. De betaalde Ultimate-versie (circa 25 euro) biedt nog meer opties.

Rainmeter is al lang een populaire app voor wie zijn Windows-bureaublad verregaand wil personaliseren. De tool werkt met skins die informatie en functies als widgets op je desktop tonen, zoals klokken, hardwaremonitoring, weergegevens en meer. Je bepaalt zelf waar en hoe ze verschijnen en past ze tot in detail aan via configuratiebestanden. Online vind je duizenden kant-en-klare skins; op https://visualskins.com bijvoorbeeld staan er al bijna 800. Gevorderden kunnen zelfs eigen skins bouwen of scripts integreren. De tool biedt veel flexibiliteit, maar het kost wel even tijd om alle mogelijkheden onder de knie te krijgen.

Windhawk geeft je verregaande controle over de Windows-interface via afzonderlijke ‘mods' (modificaties) die specifieke onderdelen aanpassen, zoals taakbalk, startmenu of standaard-apps. Je kunt door honderden exemplaren bladeren. Installeren gebeurt in enkele klikken en vaak krijg je duidelijke uitleg en zelfs toegang tot de broncode. Veel mods laten zich verder instellen. Geïnstalleerde mods kun je via een schakelknop snel in- en uitschakelen. Je kunt ook eigen mods ontwikkelen, al vereist dat kennis van C/C++. Het aanbod is krachtig maar wat versnipperd, en omdat niet elke mod even stabiel is, is het raadzaam voorzichtig te blijven.

Seelen UI hertekent je Windows-bureaublad via een overlay zonder systeembestanden aan te passen. In plaats van losse tweaks krijg je een modulaire omgeving waarin je taakbalk, startmenu, widgets en vensterbeheer naar eigen hand zet. Je kunt thema's, pictogrampakketten, widgets, behang en plug-ins downloaden en eenvoudig installeren, en ook sneltoetsen en interacties aanpassen. De tool voelt nog wat experimenteel aan en het kost misschien wat tijd om alle ins en outs te leren kennen, maar je kunt er wel je bureaubladonderdelen verregaand mee personaliseren.

Open-Shell hebben we tot het laatst bewaard omdat deze tool in zekere zin contrasteert met de andere: in plaats van een modernere look keer je namelijk snel terug naar een klassiek startmenu, zoals in Windows 7. Tegelijk kun je de lay-out verregaand naar eigen smaak aanpassen, van pictogrammen en transparantie tot menu-indeling en gedrag. Ook taakbalk en startknop zijn visueel aanpasbaar, via skins met zowel een klassiek als moderner design. De tool integreert diep in Windows en reageert snel. Het grote aantal instellingen maakt de interface wel iets minder toegankelijk.