ID.nl logo
Bestanden kopiëren traag? Probeer deze Windows-functie
© Reshift Digital
Huis

Bestanden kopiëren traag? Probeer deze Windows-functie

Heb je er weleens last van dat het kopiëren van bestanden, bijvoorbeeld naar andere schijven of binnen je thuisnetwerk soms ontzettend traag gaat? Met de slimme, verborgen tool Robocopy gaat het een stuk sneller. Wij leggen je uit hoe je hiermee supersnel je bestanden kopieert en verplaatst.

Hoogstwaarschijnlijk gebruik je sinds jaar en dag Windows Verkenner voor het beheren en kopiëren van je bestanden. Voor bestandsbeheer kun je daar prima mee uit de voeten, maar voor het kopiëren van grote (aantallen) bestanden blinkt de Verkenner niet altijd uit in snelheid.

Dat is jammer, want er bestaan genoeg situaties waarin je flink wat moet kopiëren. Bijvoorbeeld als je net Windows 10 of Windows 11 schoon hebt geïnstalleerd of wanneer je een nieuwe computer in gebruik neemt. De kans is groot dat je dan aardig wat bestanden, zoals foto’s, video’s en Office-documenten, naar de nieuwe omgeving wilt kopiëren.

Niet veel mensen weten dat Windows over een verborgen hulpprogramma beschikt waarmee je die bestanden alsnog vliegensvlug kunt kopiëren: Robocopy. Het programma gaat al meerdere edities van Windows mee, zo vind je het ook in Windows 10 en 11. 

Robocopy is een samentrekking van Robust File Copy. Het is een programma dat je via de opdrachtregel van Windows gebruikt. Verwacht dus geen gebruiksvriendelijke omgeving met de bijbehorende toeters en bellen, maar wel veel snelheid.

©PXimport

Veiligheid voor alles

Robocopy is een krachtig programma. Maak daarom, voordat je ermee aan de slag gaat, altijd een recente back-up van je kostbare bestanden. Sla deze reservekopie op een externe locatie op. Dat kan op een externe schijf of usb-stick of door gebruik te maken van een cloudopslagdienst. Bovendien: probeer nieuwe opdrachten met Robocopy altijd uit op een map met testbestanden en controleer het resultaat na de actie. Pas wanneer je tevreden bent over de uitkomst, voer je de Robocopy-opdracht uit op de echte bestanden.

Via de Opdrachtprompt

Je gebruikt Robocopy via de Opdrachtprompt van Windows. Open het startmenu en typ Opdrachtprompt. Klik met de rechtermuisknop op Opdrachtprompt en kies Als Administratoruitvoeren. Zodra de opdrachtregel wordt getoond, kun je Robocopy gebruiken.

Stel nu dat je de bestanden in de map Oud wilt kopiëren naar een nieuw aangemaakte map, Nieuw, op diezelfde computer. Dan ziet dat er op de Opdrachtprompt als volgt uit:

Robocopy C:\Bronmap C:\Doelmap

Het voorbeeld in de praktijk:

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw

Daarbij is Oud dus de bronmap en Nieuw de doelmap.

Om ook submappen te kopiëren, gebruik je de schakeloptie /E en /COPYALL. Dat ziet er als volgt uit:

Robocopy C:\Bronmap C:\Doelmap /E /COPYALL

Je kunt de werking van Robocopy tot in detail aanpassen met behulp van zulke schakelopties. Je zult ze in de volgende tips dan ook nog wel vaker tegenkomen.

Verder kun je met Robocopy aangeven dat je alleen bestanden van een bepaald type wilt kopiëren en de rest niet:

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw *.xlsx

In dit voorbeeld worden alleen Excel-bestanden (met de extensie .xlsx) gekopieerd.

Wil je alleen bestanden beginnend met een specifieke letter, bijvoorbeeld de b, kopiëren, voer dan in:

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw b*

Wil je meerdere bestandsnamen kopiëren, dan kun je ook combineren. Voer bijvoorbeeld voor alle bestanden beginnend met een b en beginnend met een d het volgende commando in:

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw b* d*

©PXimport

Wat wel, wat niet?

Kopieer je een grote hoeveelheid bestanden, dan zitten er misschien wel submappen tussen waar niets in zit, bijvoorbeeld bij systeemmappen. Het is niet altijd zinvol om die lege submappen mee te kopiëren. Robocopy kan hierbij een handje helpen, door deze mappen niet mee te nemen in de kopieeractie. Je gebruikt hiervoor de schakeloptie /S. 

Dus: Robocopy /S. Wil je juist wel dat submappen altijd worden gekopieerd, ongeacht of ze gevuld of leeg zijn? Gebruik dan de opdracht Robocopy /E.

©PXimport

Geen poespas

Normaal gesproken toont Robocopy een voortgangsbalk met het percentage van hoever de kopieeractie is. Hoef je deze informatie niet per se te zien, dan kun je de voortgangsindicator uitschakelen. Gebruik hiervoor de opdracht Robocopy /NP. Deze opdracht (het is de afkorting van No Progress) zorgt ervoor dat Robocopy onzichtbaarder aan het werk gaat.

Wil je juist van alles op de hoogte blijven, dan kun je Robocopy een gedetailleerd overzicht van de voortgang laten zien. Hiervoor gebruik je dan weer de opdracht Robocopy /V. Robocopy toont dan niet alleen wat er is gekopieerd, maar geeft ook aan welke bestanden zijn overgeslagen tijdens het kopiëren.

Snelheidswinst

Robocopy ondersteunt het kopiëren in een zogeheten multithreaded modus. In de praktijk komt het erop neer dat er dan meerdere bestanden tegelijkertijd worden gekopieerd. Robocopy wacht dan niet tot een bestand volledig is gekopieerd, maar kopieert ondertussen ook andere bestanden. Je maakt hiervoor gebruik van de schakeloptie /MT:n. Vervang n door het aantal threads dat tegelijkertijd mag lopen. Standaard is dat 8, maar je kunt het aantal verhogen. Typ bijvoorbeeld /MT:16 om Robocopy uit te voeren met 16 threads.

Hoe hoger het aantal, hoe sneller er gekopieerd wordt. Maar bedenk wel dat er allerlei factoren spelen die bepalen hoe snel je op een betrouwbare manier je bestanden kunt kopiëren. Werk je bijvoorbeeld via wifi, dan kun je een minder hoge waarde instellen dan wanneer je computer met een kabel verbonden is. Ook legt een hogere waarde meer beslag op de processor. 

Heb je een oudere computer, dan is het verstandig daarmee rekening te houden. Je kunt maximaal 128 threads gebruiken (/MT:128). Probeer altijd eerst het gewenste aantal threads met een beperkt aantal bestanden. Ben je tevreden, pas het aantal dan pas toe op de grotere kopieeracties.

©PXimport

Processor controleren

Het verhogen van het aantal threads klinkt natuurlijk goed, maar hoe kun je bepalen tot in hoeverre de processor wordt belast? Dat kun je achterhalen met behulp van Taakbeheer. Gebruik de toetscombinatie Ctrl+Shift+Esc om Taakbeheer te openen. 

Op het tabblad Prestaties zie je onder meer het processorgebruik, netwerkgebruik en schijfgebruik. Zodra je een actie met Robocopy uitvoert, controleer je de grafieken en kun je beoordelen hoe zwaar de processor wordt belast en of dat acceptabel is.

Blijven proberen!

Het is je vast weleens overkomen bij het kopiëren via Verkenner: het proces wordt plotseling onderbroken omdat een specifiek bestand niet kan worden gekopieerd. Daar kunnen verschillende oorzaken voor bestaan, bijvoorbeeld dat het bestand nog in gebruik is door het besturingssysteem of nog geopend is in een programma. Gelukkig geeft Robocopy niet zo snel op. Je kunt aangeven dat de kopieeractie een paar keer opnieuw moet worden geprobeerd. 

Typ Robocopy /R:n, waarbij je n vervangt door het aantal keren. Bijvoorbeeld /R:5, om het vijf keer te proberen. Standaard wacht Robocopy 30 seconden voordat het de actie opnieuw probeert. Wil je dat versnellen, dan voer je Robocopy /W:n in, bijvoorbeeld Robocopy /W:5 om Robocopy maar vijf seconden te laten wachten.

Kopieer je bestanden en mappen over een netwerk? Als het netwerk hapert tijdens een kopieeractie, kan dat ook nadelige gevolgen hebben voor het kopiëren. Gebruik de optie /Z om ervoor te zorgen dat Robocopy het in zo’n geval opnieuw probeert.

©PXimport

Niet te recent!

Stel dat je graag een map met foto’s wilt kopiëren, maar je alleen maar interesse hebt in foto’s van vóór een bepaalde datum. Recentere foto’s hoeven niet te worden gekopieerd. Met Robocopy kun je een minimale leeftijd opgeven, zodat bestanden met een lagere leeftijd niet worden meegenomen. De optie hiervoor is /MINAGE:n, waarbij je een aantal opties hebt voor n. Je kunt n vervangen door het aantal dagen. 

Met Robocopy /MINAGE:30 kopieer je bijvoorbeeld alleen bestanden die ouder zijn dan 30 dagen. Die optie werkt tot maximaal 1900 dagen terug (iets meer dan vijf jaar). Een andere optie is voor n een datum (met de opzet JJJJ/MM/DD) op te geven, waarmee je alle bestanden na die datum uitsluit. Voer bijvoorbeeld deze opdracht in om alle bestanden van vóór 10 mei 2021 te kopiëren:

Robocopy /MINAGE:20210510

Andersom kan ook: gebruik /MAXAGE om een maximale leeftijd te hanteren en je daarmee juist op de recentere bestanden te richten.

©PXimport

Verplaatsen

Met Robocopy kun je niet alleen bestanden en mappen kopiëren, maar ook verplaatsen. Dat doe je met de schakeloptie /MOV. Na het kopiëren naar de nieuwe locatie worden de bestanden op de oorspronkelijke locatie verwijderd. Wil je ook submappen verwijderen, dan gebruik je de schakeloptie /MOVE.

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw /MOV

Robocopy C:\Oud C:\Nieuw /MOVE

Ben je nog niet helemaal zeker van je zaak, kies er dan altijd voor om eerst de mappen te kopiëren. Als de bestanden zich veilig op de nieuwe locatie bevinden, kun je altijd nog handmatig de bronmap en inhoud verwijderen.

©PXimport

Via het netwerk

Wil je bestanden kopiëren via het netwerk? Dat kan ook met Robocopy. Hiervoor is wel enige voorbereiding nodig. Zorg er eerst voor dat Windows het kopiëren via het netwerk ondersteunt. Open Windows Verkenner (Windows-toets+E) en blader naar de map waarvandaan je de bestanden wilt kopiëren. Klik met de rechtermuisknop op de map en kies Eigenschappen. Open het tabblad Delen en klik op de knop Delen. Kies in het menu voor Iedereen en klik op de knop Toevoegen. Bij Machtigingsniveau selecteer je het gewenste niveau, zoals Lezen/schrijven

Wil je alleen bestanden uit deze map kopiëren en hoef je niets aan te passen, dan kun je ook kiezen voor Lezen. Klik tot slot op Delen. In het samenvattingsvenster verschijnt het volledige pad naar de map. Dit pad heb je nodig voor de kopieeractie van Robocopy. Boven in het venster klik je op Kopiëren. Je kunt het adres vervolgens ergens plakken, bijvoorbeeld in Kladblok. Klik op Gereed. De map is nu toegankelijk en kan worden gekopieerd.

©PXimport

Bedraad nog sneller

Wil je bestanden kopiëren via je (thuis)netwerk? Voor een optimale snelheid maak je gebruik van een bedrade netwerkverbinding en vermijd je waar mogelijk draadloze connecties. Maak je meestal gebruik van wifi, overweeg dan, als je veel of grote bestanden wilt kopiëren, de apparaten via een netwerkkabel te verbinden met je router.

Kopiëren starten

Open wederom de Opdrachtprompt met administrator-rechten (zoals je leest in tip 2) en gebruik de volgende opdracht:

Robocopy \\ip-adres\Bronmap\Submap C:\Doelmap\Submap

In het eerste gedeelte van de opdracht geef je aan op welke computer en op welke locatie Robocopy de bestanden kan vinden. In het tweede gedeelte van de opdracht geef je aan naar welke computer de bestanden moeten worden gekopieerd en in welke doelmap ze terecht moeten komen. Een voorbeeld maakt het duidelijk:

Robocopy \\192.168.1.10\Gebruikers\Lisa\Administratie C:\Gebruikers\Lisa\Administratie

In dit voorbeeld haalt Robocopy de bestanden op van de computer met het ip-adres 192.168.1.10 in de map Gebruikers\Lisa\Administratie. De bestanden worden gekopieerd naar een map op de lokale computer, in C:\Gebruikers\Lisa\Administratie.

©PXimport

Meer schakelopties

Zoals je hebt gelezen, kent Robocopy een flinke hoeveelheid schakelopties waarmee je de werking tot in detail kunt aanpassen. Hoewel we de meeste opties in dit artikel behandelen, kun je via de opdrachtregel een compleet overzicht opvragen van alle beschikbare opties. Voer daarvoor Robocopy /? in en druk op Enter.

▼ Volgende artikel
Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film
Huis

Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film

De eerste trailer van Peaky Blinders: The Immortal Man - de film die de Peaky Blinders-serie opvolgt - is online gedeeld.

Eind vorig jaar kwam er al een korte teaser online, maar nu is de eerste volledige trailer te zien, die meer dan tweeënhalve minuut lang is.

Peaky Blinders: The Immortal Man speelt zich af in 1940, net zoals de serie in Birmingham. Daarin speelt de Tweede Wereldoorlog een grote rol. Hoofdpersonage Tommy Shelby heeft gedurende de serie die zich voor de film afspeelt immers last van zijn ervaringen met de Eerste Wereldoorlog, dus de Tweede Wereldoorlog zal ook een grote impact op hem maken.

Tegelijkertijd worstelt hij ook met zijn verleden als leider van de gevreesde Peaky Blinders-bende. Zeker wanneer hij verneemt dat zijn zoon de bende nieuw leven in wil blazen, moet hij uit zijn isolement komen om daar een stokje voor te steken.

Watch on YouTube

Natuurlijk speelt Cillian Murphy weer de rol van Tommy Shelby. Verder zijn ook acteurs als Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson en Sophie Rundle te zien. Peaky Blinders: The Immortal Man draait vanaf 6 maart in selecte bioscopen, en is vanaf 20 maart te zien op Netflix.

Vorig jaar werd ook aangekondigd dat Netflix met een nieuwe Peaky Blinders-serie komt, die verdergaat waar de serie eindigt. Om precies te zijn gaat die serie zich in 1953 afspelen, rondom een nieuwe generatie van de Shelby-familie.

▼ Volgende artikel
Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden
© MG | ID.nl
Huis

Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden

Zelfs een royaal bemeten schijf raakt ooit weer vol met bestanden, van freeware en tijdelijke systeembestanden tot foto’s en vergeten downloads. Dat is niet alleen hinderlijk voor jezelf, maar kan ook problemen geven. Hoog tijd dus om schijfruimte vrij te maken en je ruimte voortaan ook beter te beheren.

Wanneer de vrije schijfruimte tot minder dan circa 15 procent van de totale capaciteit zakt, is het hoog tijd om ruimte vrij te maken. Windows heeft namelijk ruimte nodig voor tijdelijke bestanden, updates, caches, herstelpunten en het wisselbestand (pagefile). Een nagenoeg volle schijf dwingt het systeem om voortdurend data te herschikken, wat merkbare vertraging veroorzaakt. Bovendien kan Windows bij ruimtegebrek updates of systeembescherming pauzeren, en ook de (indexering van de) ingebouwde zoekfunctie kan trager werken. Voor ssd’s komt daar nog bij dat de controller eerst oude datablokken moet wissen voordat hij nieuwe kan schrijven, wat bij een nagenoeg volle schijf extra vertraging geeft.

Maar ook met meer dan 15 procent vrije ruimte blijft schijfopruiming zinvol, al zal dit dan weinig invloed hebben op de (systeem)prestaties. Een opgeruimde schijf zonder oude downloads, dubbele bestanden en ongebruikte apps biedt namelijk meer overzicht, je vindt sneller wat je zoekt en ook je back-ups worden kleiner en sneller. Bovendien kunnen oude documenten, browserdata en caches gevoelige informatie bevatten, waardoor opruimen ook je privacy ten goede komt.

Bij minder dan 20 procent vrije schijfruimte kan Windows in ademnood raken.

Opslaganalyse

Voor je begint met opruimen, controleer je eerst hoeveel vrije schijfruimte je nog hebt en welke bestanden de meeste ruimte gebruiken. Klik in Verkenner in het navigatievenster op Deze pc om meteen te zien hoeveel ruimte er op elk station nog vrij is.

Wil je weten welke bestandscategorieën de meeste ruimte innemen, open dan Instellingen in Windows en kies Systeem / Opslag. Bovenaan zie je hoeveel ruimte op je systeempartitie in gebruik is. Daaronder toont Windows verschillende categorieën, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden en E-mailberichten, telkens met de hoeveelheid ingenomen ruimte. Klik op Meer categorieën weergeven voor alle categorieën. Let op: bij categorieën als Documenten, Afbeeldingen, Video’s en Muziek controleert Windows enkel de standaardmappen, zoals C:\Users\<accountnaam>\Afbeeldingen. Klik op een categorie voor meer details en voor mogelijke verwijderacties.

Windows toont je de gebruikte schijfruimte per datacategorie.

Analyse met TreeSize Free

De ingebouwde opslaganalyse beperkt zich tot de systeemschijf, terwijl je vaak ook het ruimteverbruik op andere partities of schijven wilt zien. Dit kan met een tool als TreeSize Free (www.kwikr.nl/treesize2). Start de app als administrator, open het tabblad Start en kies bij Selecteer map het station of de map. Na de scan verschijnen de (sub)mappen en bestanden in het bovenste venster, met onder meer hun grootte, aantal mappen en bestanden, en het opslagpercentage binnen de bovenliggende map. Je kunt op elke kolomkop klikken om te sorteren. Via de knoppenbalk bepaal je wat in het onderste deelvenster wordt getoond. Klik bijvoorbeeld op Grootte om elke (sub)map weer te geven als een rechthoek waarvan het oppervlak overeenkomt met de gebruikte schijfruimte, zodat je meteen ziet welke mappen het grootst zijn. Je kunt ook kiezen voor Aantal bestanden of Percentage. De Personal-versie (gratis proefversie van 14 dagen, daarna 27 euro) biedt ten opzichte van de Free-versie extra functies, zoals wizards om snel de grootste, oudste of dubbele bestanden te vinden.

Met TreeSize vind je snel welke mappen veel ruimte innemen.

Schijfopruiming

Met een tool als TreeSize kun je makkelijker overtollige opslagverbruikers vinden en ze verplaatsen of verwijderen, maar dit handmatig doen kost tijd. Het kan ook ‘semiautomatisch’ via de ingebouwde tool Schijfopruiming, die Microsoft helaas steeds minder prominent maakt. Typ schijf in het startmenu, open Schijfopruiming en kies het station dat je wilt opruimen. Na bevestiging met OK verschijnt een lijst met items die je kunt selecteren en verwijderen via OK / Bestanden verwijderen, zoals Windows Update opschonen, Tijdelijke internetbestanden en Prullenbak. Je ziet ook telkens hoeveel ruimte elk item inneemt.

Met de knop Systeembestanden opschonen start je een nieuwe scan, met op het extra tabblad Meer opties twee knoppen Opruimen: een om overbodige programma’s te verwijderen en een om oude herstelpunten te wissen. Verder in dit artikel komen we op deze onderdelen terug.

Je kunt ook opruimprofielen maken, waarbij telkens andere onderdelen worden opgeschoond. Druk op Windows-toets+Ren voer cleanmgr /sageset:<n>uit (vervang <n> door een willekeurig profielnummer, bijvoorbeeld 1), zet de gewenste vinkjes en bevestig met OK. Herhaal dit voor een ander profiel (zoals cleanmgr /sageset:<n+1>). Voer Schijfopruiming later opnieuw uit met een bestaand profiel via bijvoorbeeld cleanmgr

De tool Schijfopruiming is ook in Windows 11 nog goed bruikbaar.

De-junking

Er bestaan ook gratis tools die zich richten op het opsporen en verwijderen van tijdelijke en andere ongewenste bestanden (junk). Zulke tools zijn niet strikt noodzakelijk, maar wel handig om in één keer alle webbrowsers en andere applicaties schoon te maken. Maak vooraf wel een systeemherstelpunt: klik in het startmenu op Een herstelpunt maken en volg de instructies.

Bekende tools zijn CCleaner (www.ccleaner.com) en het opensource BleachBit (www.bleachbit.org). We nemen hier BleachBit als voorbeeld. Na het opstarten zie je in het linkervenster de onderdelen die kunnen worden opgeschoond, met rechts telkens een korte toelichting. Selecteer de gewenste items, zoals Google Chrome, Microsoft Edge, Microsoft Office en Systeem, en klik op Voorvertonen om te zien wat er precies wordt verwijderd en hoeveel ruimte dat oplevert. Je kunt ook met rechts op een item klikken en hier Voorvertonen kiezen om direct te zien hoeveel schijfruimte je ermee vrijmaakt. Bevestig met Opruimen om het opschoonproces te starten.

Heel wat programma’s laten sporen na die je wellicht liever opgeruimd ziet.

Programma’s verwijderen

Er is zoveel goede freeware dat je waarschijnlijk al regelmatig een gratis programma uitprobeert en installeert. Zulke programma’s kosten wel schijfruimte. Gebruik je een applicatie niet langer, dan verwijder je die bij voorkeur. Dat kan via Instellingen / Apps / Geïnstalleerde apps. Klik op het knopje met drie puntjes naast de app en kies Verwijderen (twee keer). Oudere of complexere toepassingen haal je weg via het Configuratiescherm met Een programma verwijderen.

Een nadeel van de Windows-procedures is dat je slechts één toepassing tegelijk verwijdert en niet altijd alle sporen meeneemt. Gratis alternatieven als IObit Uninstaller (www.kwikr.nl/uninst) en het opensource Bulk Crap Uninstaller (www.bcuninstaller.com) ondersteunen batchverwijdering en ruimen grondiger op. Omdat IObit nogal opdringerig is, focussen we hier op BCU, gericht op iets gevorderde gebruikers.

Sommige programma’s kun je vanuit het Configuratiescherm verwijderen.

BCU

Installeer BCU en start het programma. De eerste keer verschijnt een wizard die je in een zevental stappen door de initiële configuratie leidt; de voorgestelde opties kun je gerust laten staan. Daarna zie je een lijst met gedetecteerde programma’s die je kunt sorteren op bijvoorbeeld Naam, Installatiedatum of Grootte.

Met de Ctrl- of Shift-toets selecteer je meerdere ongewenste programma’s tegelijk, waarna je op De-installeer (stil) klikt. In het dialoogvenster dat volgt kun je het verwijderproces eventueel nog aanpassen, of zelfs kiezen voor De-installatie simuleren. Na bevestiging kun je eventueel nog aangeven welke programma-onderdelen je alsnog wilt behouden. BCU maakt automatisch een herstelpunt en zoekt na afloop naar restanten, zoals registersleutels, die je desgewenst kunt laten verwijderen. Via Help / Help openen krijg je toegang tot een uitgebreide Engelstalige handleiding.

BCU laat je het verwijderproces van applicaties nauwkeurig sturen.

Bloatware

De kans is groot dat Windows al vooraf geïnstalleerd was toen je je pc of laptop kocht. In dat geval heeft de fabrikant waarschijnlijk flink wat ‘crapware’ oftewel ‘bloatware’ toegevoegd, zoals proefversies en extra software naast de standaard Windows-apps. Je kunt deze handmatig verwijderen zoals eerder beschreven, maar er bestaan ook gratis tools die zich specifiek op bloatware richten.

Een daarvan is O&O AppBuster (www.kwikr.nl/appbuster). De app toont alle gedetecteerde programma’s en geeft per item in de kolom Recommendation een aanbeveling om het al dan niet te verwijderen. Kies je vervolgens de optie Computer, dan verdwijnen de geselecteerde apps ook bij toekomstige Windows-accounts. Beantwoord de vraag om eerst een herstelpunt te maken met Yes.

Voor iets gevorderde gebruikers is er Bloatware Removal Utility (www.kwikr.nl/bru). Klik op de groene Code-knop en kies Download ZIP. Pak het archief uit, navigeer naar de map, klik met rechts op Bloatware-Removal-Utility.bat en kies Als administrator uitvoeren. Dit start een PowerShell-script dat de aanwezige applicaties oplijst. Via Toggle Suggested Bloatware krijg je suggesties voor te verwijderen apps. Laat in het Options-menu de standaardinstellingen staan, zodat automatisch ook een herstelpunt wordt gemaakt. Selecteer de ongewenste items, klik op Remove Selected en bevestig met Y in het PowerShell-venster.

Op een Windows-pc is vaak veel ‘bloatware’ geïnstalleerd die je wellicht liever kwijt dan rijk bent.

Dubbele bestanden

Na verloop van tijd stapelen zich niet alleen overtollige bestanden op, maar vaak ook dubbele exemplaren. Wanneer je deze opspoort en verwijdert, moet je er zeker van zijn dat het echt om exacte kopieën gaat en dat het systeem of andere applicaties ze niet nodig hebben, wat geregeld voorkomt.

Handmatig dubbele bestanden opruimen is haast onmogelijk, maar met een hulpmiddel als het gratis opensource dupeGuru (https://dupeguru.voltaicideas.net) lukt dat wel. Installeer de app en start deze bij voorkeur als administrator. Met het plusknopje onderaan voeg je de mappen toe die je wilt laten analyseren. De Toepassingsmodus laat je bij voorkeur staan op Standaard, tenzij je specifiek dubbele muziek- of beeldbestanden zoekt. Bij Onderzoekstype kies je wellicht Bestandsnaam, maar je kunt ook Inhoud (duurt langer) of Mappen selecteren.

Je kunt direct op Onderzoeken klikken, rechtsonder, maar via Meer Opties pas je indien gewenst eerst zoekfilters aan. Zo kun je bijvoorbeeld Negeer bestanden kleiner dan x KB instellen om je op grote ruimtevreters te concentreren. Na de scan toont dupeGuru alle mogelijke dubbele bestanden met een zekerheidspercentage. Via Acties kun je geselecteerde bestanden kopiëren, verplaatsen of verwijderen. Nogmaals, wees hierbij wel voorzichtig.

Dubbele bestanden opsporen doe je liever niet helemaal handmatig.

Extra ruimte

We belichten graag nog enkele specials: onderdelen die vaak over het hoofd worden gezien, maar waarmee je toch flink wat schijfruimte kunt winnen.We doelen hier niet op allerlei ‘optimizer tools’ en ‘registry cleaners’, die zelden extra ruimte of betere systeemprestaties opleveren en soms zelfs schade veroorzaken. Wat wél merkbaar ruimte kan besparen is het uitschakelen van de sluimerstand. Tijdens deze energiemodus wordt de inhoud van het werkgeheugen opgeslagen in het verborgen systeembestand C:\hiberfil.sys voordat de pc wordt afgesloten. Dit bestand kan tot zo’n 75 procent van het totale RAM-geheugen groot zijn. Kun je zonder sluimerstand, open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer powercfg -h off uit (h staat voor hibernation). Na bevestiging verdwijnt hiberfil.sys. Met de parameter -on kun je de sluimerstand desgewenst later weer inschakelen.

Ook door systeemherstelpunten te verwijderen kun je tijdelijk veel ruimte vrijmaken. Druk op Windows-toets+R en voer systempropertiesprotection uit. In het venster Systeemeigenschappen open je het tabblad Systeembeveiliging, klik je op Configureren en daarna op Verwijderen en Doorgaan. Zodra het kan, kun je via de knop Maken opnieuw een herstelpunt creëren.

Bij acute schijfnood kun je eventueel ook de gemaakte herstelpunten verwijderen.

Acuut

Bij acute schijfnood kun je overwegen de schijfinhoud te comprimeren. Windows biedt hier standaard tools voor. Open de Verkenner, klik met rechts op de gewenste stationsletter en kies Eigenschappen. Plaats op het tabblad Algemeen een vinkje bij Dit station comprimeren om schijfruimte te besparen. Bevestig met OK en geef aan of je dit ook op alle onderliggende mappen wilt toepassen. De compressie start dan meteen. Je kunt het vinkje later weer weghalen om de data te decomprimeren. Compressie kun je ook via de opdrachtprompt starten, uitgevoerd als administrator. Met:

compact /compactos:always


comprimeer je een aantal Windows-systeembestanden, wat enkele gigabytes ruimte kan opleveren. Met:

/compactos:never

maak je dit ongedaan. .Ook afzonderlijke mappen kun je op deze manier comprimeren met:

compact.exe /c /s:<pad_naar_map>

waarbij /s ook submappen meeneemt. Vervang /c (compress) door /u (uncompress) om bestanden weer te decomprimeren. Houd er rekening mee dat het automatisch decomprimeren van bestanden bij gebruik een licht prestatieverlies kan veroorzaken, vooral op oudere pc’s.

Als de nood het hoogst is, is compressie nabij.
Cloudopslag

Een extra tip voor wie de synchronisatiefunctie van cloudopslagdiensten als Google Drive of Microsoft OneDrive gebruikt: je kunt instellen dat lokale bestanden enkel verwijzingen zijn naar de exemplaren in de cloud. Pas wanneer je zo’n bestand opent, wordt het tijdelijk gedownload en op je systeem beschikbaar. Dit bespaart veel ruimte, maar het betekent wel dat je data fysiek alleen in de cloud staan en dat je een internetverbinding nodig hebt om nog niet gedownloade bestanden te openen.

In Microsoft OneDrive bijvoorbeeld stel je dit als volgt in. Klik op het OneDrive-pictogram in het systeemvak van de taakbalk, klik op het tandwielpictogram en kies Instellingen. Ga onderaan naar Geavanceerde instellingen en klik op Schijfruimte vrijmaken bij Bestanden op aanvraag. Bevestig met Doorgaan. Je herkent de verwijzingen aan een wolkicoontje; een wit bolletje met vinkje betekent tijdelijk offline opgeslagen, een groen bolletje wijst op altijd lokaal beschikbaar.

Proactief

Tot nu toe hebben we ons vooral gericht op tools en technieken om overtollige bestanden gericht op te sporen en te verwijderen, maar je kunt ook proactiever te werk gaan. Een handig hulpmiddel daarvoor vind je in de Instellingen van Windows. Kies Systeem / Opslag en klik bij Opslagbeheer op Opslaginzicht. Plaats een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door […], zodat tijdelijke bestanden voortaan automatisch worden opgeschoond. Je kunt ook de optie Gebruikersinhoud automatisch opschonen activeren.

Bij Opslaginzicht uitvoeren bepaal je zelf wanneer deze functie actief wordt. De standaardinstelling Bij weinig vrije schijfruimte lijkt ons prima. Daarnaast kun je instellen dat bestanden in de prullenbak automatisch worden verwijderd zodra ze langer dan een instelbaar aantal dagen (tussen 1 en 60) aanwezig zijn. Voor bestanden in de map ‘Downloads’ geldt hetzelfde: ook die kunnen automatisch verdwijnen na een bepaald aantal dagen ongeopend te zijn gebleven. Tot slot kun je, aanvullend op wat we in het kaderstuk schreven, instellen dat bestanden uit OneDrive alleen nog online beschikbaar blijven als je ze gedurende een instelbaar aantal dagen niet hebt geopend. Klik op Opslaginzicht nu uitvoeren om de ingestelde opruimacties meteen te starten.

Je kunt diverse opschoonoperaties bij een tekort aan schijfruimte automatisch laten uitvoeren.