Je dak vol met zonnepanelen leggen: het bezorgt je een lage energierekening, maar is het wel veilig? In Arnhem werden in juni meerdere woningen compleet verwoest door een grote brand. Vanwege de zonnepanelen op de daken had de brandweer grote moeite om de brand te blussen. We leggen je uit wat je kunt doen om te voorkomen dat je zelf met deze ellende te maken krijgt.

Hoe vaak komt brand bij (huizen met) zonnepanelen voor?

Vooropgesteld komen branden bij woningen met zonnepanelen niet heel vaak voor, maar het aantal is de afgelopen jaren wel toegenomen. In de eerste helft van dit jaar zijn er al 55 branden met zonnepanelen geweest, terwijl dat er in 2018 en 2019 nog minder dan 30 per jaar waren. Dat blijkt uit onderzoek van het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV). Deze stijging is echter (deels) te verklaren doordat er simpelweg steeds meer huizen van zonnepanelen worden voorzien in vergelijking met enkele jaren geleden. 

Welke invloed hadden zonnepanelen op de woningbrand in Arnhem?

De daken van de huizen die getroffen zijn door de woningbrand in Arnhem bestonden volledig uit aaneengesloten zonnepanelen. Dat is een relatief nieuwe ontwikkeling, die naast een hoger rendement helaas ook voor een hoger brandgevaar zorgt. Normaal gesproken worden zonnepanelen op de dakpannen geplaatst, maar in dit geval lagen de panelen direct op de isolatielaag van het dak. 

Door de vele aaneengesloten zonnepanelen kon het bluswater de vlammen niet goed bereiken. Hierdoor had het vuur alle tijd om zich naar andere woningen in de huizenrij te verspreiden. Nils Rosmuller van het NIPV vindt daarom dat het geheel vol leggen van daken met zonnepanelen een halt moet worden toegeroepen door middel van wet- en regelgeving, zo vertelt hij aan RTL Nieuws.

Bovendien kon de brandweer door de aaneengesloten zonnepanelen geen zogeheten ‘stoplijn’ aanleggen. Dat is een natte strook die ervoor moet zorgen dat de brand minder makkelijk overslaat naar andere woningen. Het is niet voor niets dat er wordt aangeraden om een meter ruimte tussen de zonnepanelen van verschillende huizen te laten. 

©Laurens - stock.adobe.com

In hoeverre zijn zonnepanelen brandgevaarlijk?

De meest voorkomende oorzaken van branden met zonnepanelen zijn volgens de Nederlandse brandweer oververhitting van zonnecellen of omvormers door defecten, slecht verbonden kabels en stekkers, en het ontbreken van ventilatie achter de panelen (met name bij in-daksystemen).

Anderzijds wordt het gebrek aan voldoende bekwame installateurs als oorzaak genoemd. Er is momenteel namelijk een gigantische vraag naar zonnepanelen, maar er zijn niet genoeg erkende installateurs om aan die grote vraag te voldoen. Het gevolg daarvan is dat er ook niet-erkende installateurs actief zijn, die een graantje van de hausse willen meepikken. Dat heeft als resultaat dat er fouten worden gemaakt, wat de brandveiligheid niet bepaald ten goede komt.

Wat kun je doen om brand met zonnepanelen te voorkomen?

De brandweer raadt eigenaren van zonnepanelen aan dat je de panelen niet zelf, maar altijd door een erkende installateur laat plaatsen. Daarnaast adviseert de brandweer om de oplevering van de zonnepanelen te laten controleren door een ander (onafhankelijk) gecertificeerd bedrijf. Door deze extra controlelaag ben je er zeker van dat de installatie in elk geval in orde is. 

De installateur die het werk van de concurrent controleert, kan bijvoorbeeld nagaan of de omvormer geen contact maakt met andere materialen. Omvormers kunnen namelijk vrij heet worden, wat ook weer brandgevaar met zich meebrengt. Ook benadrukt de brandweer dat het verstandig is om de staat van de zonnepanelen altijd te (laten) controleren na storm of bliksem.

Daarnaast is het volgens de brandweer belangrijk om voor onbrandbare dakisolatie te zorgen, met name bij in-daksystemen zoals bij de huizen in Arnhem. Doordat de dakpannen plaats hebben gemaakt voor zonnepanelen, is er meestal onvoldoende ventilatie onder de zonnepanelen, waardoor het isolatiemateriaal heet kan worden en daardoor kan ontbranden.

Mochten je zonnepanelen onverhoopt toch vlam vatten, dan zit er niets anders op dan de brandweer te bellen. Brandschade wordt in veel gevallen gedekt door de verzekering, al zijn er uitzonderingen. Wat er precies onder de verzekering valt, lees je hier. We vertellen je ook op welke garanties je kunt rekenen bij het kopen en installeren van zonnepanelen.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.