Krachtige laptops zijn vaak gericht op gamers. Niet zo gek, want voor gaming op een pc heb je flinke hardware nodig om al die framerates en grafisch geweld zonder haperingen full-screen weer te geven. De nieuwe MSI heeft precies dat: de nieuwste hardware, maar dan in een mooi, dun jasje.

Op basis van de buitenkant van de MSI GS65 Stealth Thin 8RF zou je niet zeggen dat je te maken hebt met een gaming laptop. Als je naar de hardware kijkt echter wel: de laatste 8ste generatie Intel Core i7-processor op 2,2GHz, 32 GB werkgeheugen, een NVIDIA GeForce 1070 Max-Q videokaart met 8 GB geheugen en een snelle Samsung 512 GB M.2-ssd.

Qua design lijkt de MSI Stealth Thin meer op een zakelijke notebook dan een gaming laptop. Schijn bedriegt echter, want zoals MSI betaamd is dit model voorzien van een RGB-toetsenbord met toetsen die van kleur kunnen veranderen, met de meegeleverde Dragon Center-controlsoftware om de kleuren van de toetsen geheel naar eigen hand te zetten. Dragon Center kun je ook gebruiken om de snelheid van de ventilators te regelen, al dan niet automatisch, zodat er bij het spelen van zware games voldoende koeling wordt geboden. Althans, dat is de bedoeling, maar daarover verderop meer.

©PXimport

Scherm

Opvallend aan de MSI Stealth Thin 8RF is de dunne bezel (de rand om het scherm). Deze meet namelijk slechts 4,9mm aan de zijkanten, en aan de bovenzijde 5,4 mm. Er is zelfs nog ruimte voor een 720p-camera. Bijzonder is dat het IPS-scherm aangestuurd wordt op 144Hz en een lage responstijd heeft (7ms), waardoor hij ideaal is voor het spelen van games en het afspelen van FHD-content. Uiteraard is de laptop ook geschikt voor vr. Het scherm kan desgewenst helemaal worden platgelegd, mocht je daar behoefte aan hebben.

Ontwerp

Qua design valt de laptop op door de gouden randen rondom het deksel in combinatie met de diepzwarte kleur. Maar vooral de dikte is opmerkelijk: dichtgeklapt is de laptop namelijk slechts 1,7 cm dik. Dat is behoorlijk dun voor de ingebouwde hardware. De uitsparingen voor de koeling van de videokaart vinden we aan de linker- en rechterkant.

Ondanks de beperkte dikte heeft de Stealth Thin toch nog voldoende aansluitingen. Zo vinden we drie usb 3.1-aansluitingen, een Thunderbolt-aansluiting, een mini-displayport, een usb-c-connector, een hdmi-poort met 4k en 60Hz-ondersteuning en een full-size netwerkpoort. De laptop weegt overigens slechts 1,8 kilo, dus prima om mee te nemen.

©PXimport

Gaming

Hoewel het uiterlijk van de laptop niet direct geassocieerd wordt met gaming, betekent het niet dat de MSI Stealth Thin daar niet voor bedoeld is, want dat is ‘ie zeker. De NVIDIA GeForce 1070 Max-Q in combinatie met de Intel Core i7-processor is daar namelijk erg geschikt voor. De keerzijde is echter wel dat de MSI Stealth Thin behoorlijk warm wordt bij intensief en lang gamen. Vooral aan de bovenzijde, precies op de plekken waar de uitsparingen voor de ventilatie van de videokaart zitten: omdat de Stealth Thin gemaakt is van aluminium is het direct merkbaar wanneer de gpu volledig wordt benut. Ook het toetsenbord zelf wordt vrij warm, maar niet dusdanig vervelend dat dit lang gamen ongemakkelijk maakt. Bij ‘normaal’ gebruik wordt de laptop nauwelijks warm. Erg prettig is ook de lange accuduur: volgens MSI houdt de laptop het 8 uur uit bij normaal gebruik. Wij haalden ongeveer 5 uur met af en toe een game spelen (Far Cry 5) en een paar video’s bekijken.

©PXimport

Conclusie

Niet iedere gamer is op zoek naar een laptop die er uitziet als een Transformer. Des te prettiger is het dat MSI een gaming laptop heeft uitgebracht die er ‘normaal’ uitziet, zonder overdreven tierelantijntjes, maar gewoon een degelijke en stevige laptop die makkelijk in je rugtas past. Het enige echte nadeel dat we hebben kunnen ontdekken, is dat de laptop net een tikketje té warm wordt tijdens het spelen van games. Een ander nadeel is misschien de prijs: met € 2799 is de MSI Stealth Thin 8RF zeker niet goedkoop, maar dat is wel te verantwoorden gezien de hardware die er in zit.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.