Stel: je wilt een nieuwe steelstofzuiger kopen. Omdat je niet zomaar honderden euro's wilt uitgeven, zoek je op Google naar een betrouwbare vergelijking. Al snel verschijnt een website met een veelbelovende naam, compleet met testresultaten, beoordelingen en een overzicht van de beste modellen. De winnaar krijgt een uitstekend rapportcijfer en met één klik kun je hem bestellen. Handig, toch?
Dat lijkt handig, maar het is verstandig om eerst te kijken wie de vergelijking heeft gemaakt. Want de website die je bezoekt, is mogelijk helemaal geen onafhankelijke consumentenorganisatie. Het kan ook een commerciële advertentiewebsite zijn, waarbij de exploitant rechtstreeks profiteert van de producten die bovenaan staan.
Naar aanleiding van een melding vanuit Kieskeurig.nl hebben we elf websites onderzocht die op verschillende manieren de indruk wekken onafhankelijke producttests of vergelijkingen te publiceren. Daarbij hebben we onder meer gelet op de namen, de gekozen testwinnaars, de informatie over de exploitanten en de Google-advertenties. Niet iedere commerciële vergelijking is automatisch misleidend. Het probleem ontstaat vooral wanneer de commerciële belangen voor bezoekers onvoldoende duidelijk zijn, terwijl de website wel de indruk wekt objectief te adviseren.
Kieskeurig in de naam, maar niet van Kieskeurig.nl
Een opvallend voorbeeld is kieskeurig-vergelijken.nl. Wie deze naam tegenkomt, zou gemakkelijk kunnen denken dat de website iets te maken heeft met het bekende Nederlandse vergelijkingsplatform Kieskeurig.nl.
Dat is niet het geval. De website vermeldt zelf dat zij wordt beheerd door MaKuMi UG, een Duits bedrijf dat ook eigenaar is van het stofzuigermerk keero. Op de homepage van deze website vinden we bijvoorbeeld verschillende merken en beschrijft zij hoe producten op basis van vaste criteria worden beoordeeld. Daarnaast staan er indrukwekkende aantallen over geanalyseerde producten en onderzoeksuren.
Deze sites hebben we bekeken
| Website | Naam suggereert |
|---|---|
| kieskeurig-vergelijken.nl | Kieskeurig.nl |
| consumenten-rapport.nl | consumentenorganisatie / testrapporten |
| consumenten-gids.nl | Consumentengids |
| consumentenrapporten.nl | consumentenorganisatie / testrapporten |
| besteaankoopgids.be | Consumenten Gids |
| toppertest.nl | onafhankelijke test |
| deconsumentenkeuze.nl | consumentenorganisatie |
| deconsumententest.nl | consumententest |
| producttest-instituut.eu | testinstituut |
| gezondgetest.com | gezondheidstest |
| slimme-vergelijking.nl | onafhankelijke vergelijker |
Op de homepage van deze website vinden we bijvoorbeeld een banner met daarin verschillende grote merken, maar is het niet mogelijk om erop te klikken. Bovendien zien we nergens een overzicht van de beschikbare producten.
Bij de vergelijking van steelstofzuigers voor 2026 verschijnt bijvoorbeeld alleen de keero X20 als aanbeveling, maar staan er helemaal geen andere merken en modellen. Dat is precies het merk waarvan de exploitant eigenaar is. Dat verband wordt op de website wel vermeld, maar het roept natuurlijk de vraag op hoe onafhankelijk zo'n aanbeveling werkelijk is. Bovendien wordt het product ook nergens vergeleken met andere stofzuigers en ontbreekt er een zoekfunctie.
Wanneer iemand specifiek naar Kieskeurig zoekt in combinatie met bijvoorbeeld een stofzuiger, verwacht die persoon waarschijnlijk resultaten van het oorspronkelijke vergelijkingsplatform. Wij hebben echter gezien dat in zulke gevallen soms eerst een advertentie voor de andere website wordt getoond, gevolgd door een gesponsord resultaat van Kieskeurig.nl zelf. De volgorde waarin deze worden geplaatst zegt niets over de kwaliteit of betrouwbaarheid van de links. De posities in de zoekmachine zijn namelijk gewoon betaalde advertentieplekken. Voor consumenten die snel door de resultaten scrollen, is het verschil tussen beide websites gemakkelijk te missen, zeker wanneer de naam 'kieskeurig' in het webadres voorkomt.
Kieskeurig.nl heeft inmiddels meldingen gemaakt bij Google, Cloudflare en de betrokken hostingpartij vanwege het gebruik van de merknaam.
Eigen product wint de test
Bij een andere website, deconsumentenkeuze.nl, doet zich een vergelijkbare situatie voor. Deze website presenteert een overzicht van zes elektrische nagelknippers voor senioren. Volgens de tekst zijn 35 modellen vergeleken, maar meer dan die zes producten komen niet tevoorschijn. Het aanbevolen product uit alle getoonde apparaten is de NuvoNail, met een beoordeling van 9,3 op 10. Alle andere genoemde apparaten krijgen een cijfer onder de 8. Bovendien zijn de andere producten allemaal verzonnen namen. Als je op de link naar de betreffende webshop klikt waar het product te koop is, altijd Amazon, dan kom je bij een product uit waarvan de naam niet overeenkomt met het merk dat op de overzichtspagina van deconsumentenkeuze.nl wordt genoemd. Bezoekers worden dus dubbel misleid.
Onder het product dat als 'winnaar' uit de bus komt staat een rechtstreekse link naar de webwinkel van NuvoNail. Achter deze zogenaamde vergelijkingssite zit het bedrijf dat ook dit aanbevelen product verkoopt.
Uit onderzoek blijkt dat achter de vergelijkingssite een bedrijf zit dat ook het aanbevolen product verkoopt. De pagina ziet er echter uit als een gewone consumentenvergelijking. Er zijn afzonderlijke cijfers voor veiligheid, gebruiksgemak, accuduur en prijs-kwaliteitverhouding. Andere producten krijgen lagere scores, zodat een duidelijke ranglijst ontstaat met het product met de hoogste score bovenaan. Het is alleen niet duidelijk welke gebruikers het product hebben getest en waar we de afzonderlijke reviews kunnen lezen.
Dat zo'n ranglijst uitgebreid is voorzien van specificaties, links naar webshops en prijzen, betekent niet automatisch dat de producten onafhankelijk zijn getest. Daarvoor moet duidelijk zijn hoe het onderzoek is uitgevoerd, waar de cijfers vandaan komen en welke financiële belangen er spelen. Die informatie is niet direct te vinden.
Bij legitieme vergelijkingssites zoals Kieskeurig.nl is altijd duidelijk welke reviews bij welk product horen en wordt de echtheid ervan door de redactie van Kieskeurig.nl geverifieerd.
Nep-Consumentengids
Ook bij onze zuiderburen speelt hetzelfde probleem. Daar troffen we besteaankoopgids.be aan. Deze site meldt dat ze niet wordt gesponsord. We treffen er echter een Hilio-stofzuiger aan. De fabrikant verkoopt dat product zelf via Google Shopping. Onderaan de website zou bovendien worden erkend dat advertentierelaties invloed kunnen hebben op de volgorde van producten.

We krijgen bij de steelstofzuigers een mooi overzicht van alle zogenaamd geteste producten met ook hier het merk Hilio op de eerste plaats met een indrukwekkend cijfer van 9,6. Alle andere producten linken door naar Amazon. Volgens de footer van de website krijgt deze site ook affiliate-inkomsten via deze Amazon-links.
Wat verder opvalt aan deze website is dat we op verschillende plekken de zogenaamde top drie van de beste koptelefoons en elektrische tandenborstels kunnen zien, maar nergens kunnen we doorklikken om die producten aan te schaffen; alleen wanneer we bij robotstofzuigers aanbelanden, kunnen we doorklikken naar de webshop van het bedrijf achter deze website zelf.
Onduidelijke testlogo's
Een andere website uit ons onderzoek gaat nog een stap verder. Producttest-instituut.eu presenteert zich als een officieel instituut voor productonderzoek. De site bevat vergelijkingen van onder meer huishoudelijke apparaten, elektronica, autostoeltjes en levensmiddelen. Daarbij wordt verwezen naar bestaande onderzoeken van organisaties als Stiftung Warentest en de Duitse automobilistenorganisatie ADAC.
Opvallend is dat bedrijven via dezelfde website ook een licentie kunnen aanvragen om het testlogo in hun eigen uitingen te gebruiken. Er zijn verschillende licentiemodellen beschikbaar, waarbij het logo bijvoorbeeld op verpakkingen, websites, in winkels en zelfs in televisiecommercials mag worden gebruikt.
De website vermeldt zelf dat inkomsten uit deze licenties volgens de exploitant geen invloed hebben op de testresultaten. Goed om te weten, maar maakt de vraag hoe de onafhankelijkheid wordt gewaarborgd niet minder relevant. Alle links op deze website zijn affiliate-links die naar Amazon doorverwijzen, maar de website verkoopt zelf geen producten. Het verdienmodel lijkt bij deze site dus vooral via deze affiliate-links te komen.
Een keurmerk kan helpen om te bepalen of een webshop betrouwbaar is. In Nederland zijn Thuiswinkel Waarborg, Webshop Keurmerk en WebwinkelKeur de bekendste voorbeelden. Deze organisaties controleren webwinkels op bepaalde voorwaarden, al verschilt de strengheid van de controles per keurmerk. Let wel op: oplichters kunnen zulke logo's eenvoudig kopiëren en op hun eigen website plaatsen. Klik daarom op het keurmerk en controleer of je op de officiële website van de keurmerkorganisatie terechtkomt. Zoek de webshop daar ook op in het ledenregister.
Opvallende gelijkenissen tussen vergelijkingssites
Het onderzoek laat ook zien dat verschillende websites vergelijkbare verklaringen in de footer gebruiken om hun commerciële karakter toe te lichten. Zo staan bij sommige platforms eerst pontificaal uitgebreide productvergelijkingen met beoordelingen en aanbevelingen op de homepage, terwijl pas onderaan de pagina duidelijk wordt dat er commerciële afspraken bestaan met de betrokken aanbieders.
Op slimme-vergelijking.nl is dat bijvoorbeeld het geval. De website richt zich op apotheek- en verzorgingsproducten en presenteert verschillende producttests. Onderaan staat dat de eigenaar zakelijke relaties heeft met de merken van de aangeboden producten en dat er vergoedingen worden ontvangen voor publicatie. Daarmee maakt de website uiteindelijk wel duidelijk dat er sprake is van reclame. Alleen moet de bezoeker daarvoor eerst naar het einde van de pagina scrollen.

Ook bij de website toppertest.nl is de commerciële insteek pas ergens onderaan te vinden, maar gebruikt de site wel bovenaan het woord 'Advertentie' en vergelijkt slechts vijf matrastoppers. De eerste plaats is voor een topper van KomfortKissen. De vergelijking is volgens de website gebaseerd op gegevens van fabrikanten en prijzen van aanbieders, niet op een eigen laboratoriumtest. Ook staat er dat de waardering in sterren een 'eigen inschatting' is, maar op basis waarvan wordt niet duidelijk. Niet geheel toevallig zijn het wel vier en een halve ster, terwijl alle andere matrassen lager scoren.
Ook deconsumententest.nl valt op. Deze site ziet er op het eerste oog erg volledig uit en worden er uiteenlopende producten, van airfryers tot robotmaaiers, besproken. Op de website zijn echter nog Deense teksten zichtbaar, bijvoorbeeld bij de navigatie en enkele artikelonderdelen. Dat wijst op hergebruik van een internationale websiteopzet, maar zegt op zichzelf niets over de betrouwbaarheid van afzonderlijke tests. Verder zien we op deze site ook alleen merken die niet of nauwelijks in Nederland verkrijgbaar zijn.
Stukadoorsbedrijf zit achter advertenties
Een van de opmerkelijkste bevindingen komt uit het Google Ads Transparency Center. Via deze openbare service kun je achterhalen welke adverteerder verantwoordelijk is voor een advertentie en welke advertenties een account heeft laten zien. Volgens ons onderzoek zijn advertenties voor consumenten-rapport.nl en besteaankoopgids.be gekoppeld aan een account op naam van een stukadoor.
Dat is opvallend, omdat een stukadoorsbedrijf op het eerste gezicht weinig te maken heeft met websites die stofzuigers en andere consumentenproducten vergelijken. Google vermeldt het bedrijf als geverifieerde adverteerder. Bij het account zijn ongeveer 900 advertenties zichtbaar. Daaronder staan advertenties voor productvergelijkingen en tests.
De registratie bij Google bewijst echter niet dat het stukadoorsbedrijf zelf de websites exploiteert of inhoudelijk betrokken is bij de productvergelijkingen. Het zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat een ander bedrijf gebruikmaakt van een advertentieaccount, of dat er een zakelijke constructie achter zit. Opvallend is het in ieder geval wel. Evenmin is duidelijk of het genoemde bedrijf zelf weet dat de advertenties onder zijn naam verschijnen. Volgens Google kun je via het Centrum voor advertentietransparantie onder meer zoeken naar advertenties op basis van de adverteerdersnaam of de website, en vervolgens filteren op land en periode.
Buitenlandse bedrijven en onduidelijke exploitanten
Uit ons onderzoek blijkt verder dat achter de onderzochte websites uiteenlopende buitenlandse ondernemingen zitten. Bij kieskeurig-vergelijken.nl gaat het om het Duitse MaKuMi UG. Consumenten-rapport.nl wordt in het onderzoek gekoppeld aan EmberSpark Limited uit Hongkong. Bij toppertest.nl wordt het Litouwse Makosas UAB genoemd. Andere websites geven volgens het overzicht minder duidelijke informatie over hun exploitant. Soms ontbreekt een bedrijfsnaam in het colofon, soms zijn contactgegevens beperkt beschikbaar of wordt verwezen naar buitenlandse regelgeving.
Een buitenlandse exploitant is niet altijd per se verdacht. Er zijn genoeg betrouwbare internationale organisaties die producttests publiceren. Wel is het voor consumenten belangrijk om te weten met wie ze te maken hebben. Zeker bij websites die rechtstreeks producten verkopen of bezoekers doorsturen naar een webwinkel, kan die informatie van belang zijn wanneer er problemen ontstaan met een bestelling.
Een commerciële vergelijking is niet verboden. Een website mag geld verdienen aan advertenties, affiliate-links of samenwerkingen met fabrikanten. Ook mag een aanbieder producten van concurrenten vergelijken. Maar daarbij gelden wel regels.
Volgens de Nederlandse wet mogen bedrijven consumenten niet misleiden met hun reclame. In artikel 6:193d van het Burgerlijk Wetboek staat dat belangrijke informatie niet mag worden verborgen of onduidelijk of te laat mag worden verstrekt als consumenten daardoor een aankoopbeslissing kunnen nemen die ze anders niet hadden genomen. Ook het commerciële doel van een website moet duidelijk zijn wanneer dat niet vanzelfsprekend uit de context blijkt. Daarnaast schrijft artikel 11.1 van de Nederlandse Reclame Code voor dat reclame als zodanig herkenbaar moet zijn. Een vergelijkingssite die zich presenteert als onafhankelijk testplatform, maar zelf verdient aan de aanbevolen producten, kan dus in strijd met deze regels handelen wanneer die commerciële belangen onvoldoende duidelijk worden gemaakt. Of daarvan daadwerkelijk sprake is, hangt af van de omstandigheden.
Zo herken je een mogelijk misleidende producttest
Het goede nieuws is dat je met een paar eenvoudige controles vaak al veel te weten kunt komen over de betrouwbaarheid van een vergelijkingswebsite. Zeker tijdens Black Friday, wanneer aanbiedingen elkaar snel opvolgen, kan dat een verkeerde aankoop voorkomen.
1. Controleer de exacte website
Een bekende naam met een extra woord of koppelteken is niet automatisch onderdeel van de organisatie die je zoekt. Kijk daarom goed naar het volledige webadres.
2. Zoek de eigenaar van de website
Bekijk het colofon, de contactpagina of de algemene voorwaarden. Staat er een duidelijke bedrijfsnaam en is te achterhalen wie verantwoordelijk is? Controleer bij SIDN wie de eigenaar is van de betreffende Nederlandse website.
3. Kijk hoe de producten zijn getest
Worden er daadwerkelijk metingen uitgevoerd, of bestaat de vergelijking alleen uit specificaties en beoordelingen van klanten? Een score van 9,5 zonder controleerbare testmethode zegt weinig. Zijn er links naar externe sites? Kijk dan goed waar deze naartoe leiden. Gaan ze allemaal naar Amazon? Grote kans dat het dan gaat om affiliate-links, waarbij de site-eigenaar voor iedere aankoop (soms ook per klik) bij Amazon een vergoeding ontvangt.
4. Let op commerciële belangen
Zoek naar termen als 'advertentie', 'affiliate', 'gesponsord' en 'commerciële samenwerking'. Controleer ook of de exploitant het aanbevolen product zelf verkoopt.
5. Vertrouw niet blind op Google-resultaten
Een hoge positie in Google zegt niets over de onafhankelijkheid van de website. Kijk of er 'Gesponsord' bij het resultaat staat. Ook minder betrouwbare websites kunnen advertentieruimte kopen bij Google.
6. Vergelijk verschillende bronnen
Raadpleeg meerdere onafhankelijke publicaties en controleer of de genoemde testwinnaar ook elders goed uit de bus komt.
Zelf controleren wie achter een Google-advertentie zit
Heb je twijfels over een zoekresultaat? Dan kun je zelf onderzoeken wie de advertentie heeft geplaatst.
Klik op de drie puntjes naast een gesponsord zoekresultaat. Google toont vervolgens informatie over de adverteerder. Via de advertentiegegevens kun je verder zoeken naar de organisatie die verantwoordelijk is voor de reclame.
Je kunt ook rechtstreeks naar Google Ads Transparency Center gaan. Voer daar de naam van de website of adverteerder in en selecteer Nederland als land. Je kunt vervolgens zien welke advertenties onder het gevonden account worden weergegeven. Let wel: de vermelde adverteerder hoeft niet altijd dezelfde onderneming te zijn als de exploitant van de website. De gegevens vormen daarom een aanknopingspunt voor nader onderzoek, maar zijn op zichzelf geen bewijs. Wie denkt een misleidende advertentie te hebben gevonden, kan deze bij Google melden. Voor vermoedelijk misleidende handelspraktijken is ook ACM ConsuWijzer een geschikt meldpunt.
Tot slot
Black Friday draait voor veel consumenten om het vinden van de beste aanbieding. Maar voor je beslist waar je een product koopt, is het minstens zo belangrijk om te beoordelen wie je daarbij adviseert. Een overzichtelijke vergelijking met sterren, rapportcijfers en een duidelijke winnaar kan betrouwbaar overkomen. Toch zegt de vormgeving weinig over de onafhankelijkheid van het onderzoek. Wie achter de website zit en hoe de testresultaten tot stand zijn gekomen, is minstens zo belangrijk.
De onderzochte websites laten zien waarom dat onderscheid aandacht verdient. Sommige vermelden hun commerciële belangen, maar doen dat op een plek waar bezoekers gemakkelijk overheen kijken. Andere gebruiken namen die sterk doen denken aan onafhankelijke consumentenorganisaties of bestaande vergelijkingsplatforms. De belangrijkste les is daarom eenvoudig: controleer niet alleen welk product als beste wordt beoordeeld, maar ook wie die beoordeling heeft gegeven. Want de beste koop volgens een vergelijkingswebsite is niet per se de beste koop voor jou.

















