De Consumentenbond onderzocht bij vijf Nederlandse banken of klanten hun bankzaken nog zonder smartphone kunnen regelen. Aanleiding waren tientallen klachten van ING-klanten. Sinds oktober 2026 kunnen zij Wero-betalingen alleen nog via de bank-app bevestigen. Voorheen kon dat ook met de ING Scanner, een los apparaatje waarmee je betalingen goedkeurt.

Niet iedereen zit op die verplichte apps te wachten. Uit een enquête onder bijna vierduizend panelleden van de Consumentenbond blijkt dat 86 procent een volwaardig alternatief zonder smartphone wil voor belangrijke diensten. En dat zijn echt niet alleen ouderen: ook onder de ondervraagde 18- tot 44-jarigen is daar brede steun voor.

Bij welke banken kun je nog zonder app?

De Consumentenbond nam ING, ASN Bank, Triodos, ABN AMRO en Rabobank onder de loep. En wie liever zonder smartphone bankiert, is bij de ene bank duidelijk beter af dan bij de andere.

Triodos maakt het klanten zonder smartphone steeds moeilijker. De bank bouwt de identifier af, het apparaatje waarmee je kunt inloggen en betalingen bevestigen. Gaat het stuk of raakt de batterij leeg, dan krijg je niet automatisch een vervanger. Wie echt niet met de app uit de voeten kan, kan nog wel om een uitzondering vragen. Nieuwe klanten krijgen standaard geen identifier meer. Ook voor sommige diensten, zoals het afsluiten van een spaardeposito, ben je op de app aangewezen.

Bij ING kun je sinds oktober Wero-betalingen alleen nog via de bank-app goedkeuren. Wero is de Europese betaaldienst die iDEAL geleidelijk vervangt. De ING Scanner kun je voor andere bankzaken nog gewoon gebruiken, maar bij Wero heb je er niets meer aan.

Zelf kiezen hoe je bankiert? Alleen als je een smartphone gebruikt
Foto: CIDimport

ASN Bank wil vanaf 2028 eveneens de app verplicht stellen voor Wero-betalingen. Voor andere bankzaken is er voorlopig nog een alternatief: een browsercode waarmee je onder meer online betalingen kunt doen. Voor overboekingen geldt daarbij wel een limiet van 5000 euro per dag.

Bij ABN AMRO en Rabobank kun je volgens het onderzoek nog volledig zonder smartphone bankieren. Beide banken bieden alternatieven voor hun apps. Al proberen ook zij klanten via hun websites vooral richting mobiel bankieren te sturen.

Zelfs met een smartphone kun je buiten de boot vallen

Je zou denken: bijna iedereen heeft tegenwoordig toch een smartphone? Maar daarmee ben je er nog niet. Een wat oudere telefoon kan al problemen opleveren. Bank-apps werken meestal alleen op bepaalde versies van Android en iOS. Krijgt je toestel geen updates meer, dan kan het zomaar gebeuren dat je bank-app op een dag niet meer werkt.

En dan zijn er nog mensen die bewust voor een andere versie van Android kiezen, zoals GrapheneOS of LineageOS. Bijvoorbeeld omdat ze meer controle willen over hun privacy. Die besturingssystemen zijn niet per definitie onveilig, maar voldoen niet altijd aan de certificeringseisen van Google.

Dat levert bij ASN Bank nu al problemen op. De bank gebruikt voor het activeren van Wero een beveiligingscontrole van Google, genaamd Play Integrity. Daardoor kunnen gebruikers van bepaalde alternatieve Android-systemen geen Wero-betalingen doen via de apps van ASN Bank, SNS en RegioBank.

Dat het ook anders kan, blijkt bij ING en bunq. Die banken zeggen voor Wero geen Google Play Integrity te gebruiken. ASN Bank onderzoekt ondertussen een oplossing voor Fairphone-gebruikers met /e/OS, een Android-versie die juist minder afhankelijk is van Google.

Daarmee gaat de discussie over verplichte bank-apps ineens over meer dan alleen het bezit van een smartphone. Want moet je ook een door Google goedgekeurd besturingssysteem gebruiken om bij je eigen geld te kunnen?

Europa wil grenzen stellen aan verplichte bank-apps

Op dit moment bepalen banken grotendeels zelf hoe klanten kunnen inloggen en betalingen goedkeuren. Maar mogelijk komt daar verandering in.

De Europese Unie werkt aan de Payment Services Regulation (PSR). Die regels moeten onder meer voorkomen dat consumenten verplicht worden een smartphone of ander slim apparaat te gebruiken voor hun bankzaken. Volgens de Consumentenbond gaan ze naar verwachting in 2028 of 2029 gelden.

Er komt waarschijnlijk wel een uitzondering voor klanten die bewust kiezen voor een dienst die volledig via een app werkt, zoals bij sommige mobiele banken. Hoe de regels er uiteindelijk precies uitzien, moet nog blijken.

Ook interessant: Apple Wallet vs Apple Pay: wat is het verschil en wat kun je ermee in Nederland?