ID.nl logo
Zekerheid & gemak

Raspberry Pi - Een knutselcomputer op zakformaat

Met het formaat van een pinpas is de Raspberry Pi een van de meest handzame computers die er bestaan. De toepassingen zijn eindeloos, van het besturen van je huis tot het bouwen van een mediacenter. En met de behuizing kun je ook nog écht ouderwets knutselen. Kortom: een apparaatje om blij van te worden.

Raspberry Pi voor beginners

Laten we bij het begin beginnen. De Raspberry Pi is een ideaal apparaat om te leren hoe computers werken. Eigenlijk is 'computer' al een groot woord: de Pi is een compact printplaatje dat probleemloos in een behuizing ter grootte van een pakje sigaretten past, maar wel praktisch de functionaliteit van een complete computer herbergt.

Als je je computer openschroeft, vind je ongeveer alle aansluitingen en verbindingen terug die je ook op de Raspberry Pi ziet, met als grote verschil dat de Pi verder niets nodig heeft om te werken. Er is wat interne opslagruimte waarop een besturingssysteem (meestal een Linux-variant, maar er is tegenwoordig ook een speciale Windows-versie) staat. Zet hem aan en je hebt een werkend computertje, zonder dat je daar die oude pc voor hoeft open te schroeven.

Ook voor minder gevorderden is de Pi heerlijk om mee te spelen. In dit artikel laten we je zien wat de eerste stappen zijn die je moet nemen op weg naar de bijna eindeloze mogelijkheden van de Raspberry Pi.

Besturingsysteem: Raspbian, Ubuntu of toch Windows?

Die eindeloze mogelijkheden beginnen bij het besturingssysteem. Daar wordt de keuze al behoorlijk lastig, want je moet al tot op zekere hoogte bepalen wat je met je Pi gaat doen. Zo kun je bijvoorbeeld voor RaspBMC kiezen als je van plan bent een mediacenter te bouwen, of voor RISC OS als je van minimalistisch en snel houdt. Als je op safe wil spelen, kun je het beste Raspbian installeren. Ook Microsoft heeft een speciale versie voor Windows 10 uitgegeven, speciaal voor de Raspberry Pi. Je kunt ook prima kiezen voor meerdere besturingssystemen naast elkaar. Vijf van onze favoriete besturingssystemen vind je in dit artikel.

Het veilige Raspbian, of toch een gespecialiseerde variant? Het kan allemaal, zelfs tegelijkertijd.

Hardware

Knutselen met code is leuk, maar ouderwets knutselen is dat zeker ook. Met de Raspberry Pi kan dat prima. Een nieuw koellichaampje is bijvoorbeeld geen overbodige luxe als je van plan bent de Pi echt op z'n staart te trappen. Ook een stroomadapter kan een goede investering zijn, omdat je Pi - anders dan bijvoorbeeld je smartphone - direct uitvalt als er de elektriciteitstoevoer instabiel is.

Gelukkig zijn er voldoende oplossingen om dat te voorkomen, en zijn er andere manieren om je hardware te verbeteren, te upgraden of met een slim trucje toch te laten werken. Hier lees je er meer over, en leer je ook hoe je voor de zekerheid een back-up maakt.

©PXimport

De hardware in de Pi is prima, maar er zijn wat dingen die je kunt verbeteren.

Behuizing

Omdat de Raspberry Pi alleen maar een naakt printplaatje is, is hij nogal gevoelig voor stof en aanrakingen. Daarom is het raadzaam om een behuizing aan te schaffen. Je kunt kiezen voor de officiële Raspberry Pi Case, die met amper 10 euro nog lang niet zo prijzig is als veel smartphonehoesjes van de bekende merken. Maar er zijn veel meer mogelijkheden, zoals een vogelhuisje of een oude SNES-cartridge.

Of je nu zelf aan de slag gaat of er eentje koopt, een gave Pi-behuizing heb je zo gevonden. In dit artikel hebben wij er vast een paar voor je op een rij gezet.

©PXimport

Een oude Nintento-cartridge kan ook prima dienst doen als behuizing voor je Raspberry Pi.

Toepassingen

Als je Pi eenmaal draait, kun je los. Softwarematig kun je de Pi inzetten voor zo ongeveer alles wat je kunt bedenken: een Netflix- of Spotify-machine, beveiligingsmodule, gebruik je creativiteit. Onze collega's van Computer!Totaal hebben een flink aantal ideeën voor je uitgewerkt, bijvoorbeeld een eigen cloud of VPN-server, een weerstation of zelfs een heuse gameconsole.

Maar zelfs daar houdt het niet op. Door de lage prijs van de Pi, zeker de wat oudere versies, en de relatief simpele manier van besturen en programmeren kun je de Pi met een beetje fantasie voor werkelijk overal inbouwen. Een koplamp annex snelheidsmeter voor je fiets bijvoorbeeld, of een replica van R2D2. Hier vind je acht briljante Pi-creaties op een rijtje.

Welke Pi moet je kopen?

De Raspberry Pi 3 model B is de nieuwste Pi-variant. Anders dan zijn voorgangers heeft deze Pi wifi-ondersteuning, dus heb je weer een kabeltje minder nodig. Maar de Pi 3 is ook sneller en krachtiger dan zijn voorgangers - en dus ook iets duurder. PCM heeft de Pi natuurlijk aan een test onderworpen. De volledige review van de Raspberry Pi 3 vind je hier.

Als je geen problemen hebt met ietwat verouderde en minder krachtige hardware, zijn er meer Pi's waaruit je kunt kiezen. Op de website van de makers vind je vijf modellen nu je nu kunt bestellen. Daaronder is ook de Raspberry Pi Zero, een nog meer gestripte versie die echt alleen de basistaken kan uitvoeren, maar daardoor wel uitermate geschikt is om te proberen of het iets voor jou is. Ook die hebben we getest, die review kun je hier lezen.

▼ Volgende artikel
Gerucht: Slimme brillen van Meta krijgen gezichtsherkenning
© Vadym - stock.adobe.com
Gezond leven

Gerucht: Slimme brillen van Meta krijgen gezichtsherkenning

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

▼ Volgende artikel
RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt
© ID.nl
Huis

RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

OnderdeelLaptopSmartphone (premium)Gameconsole (PS5 Pro/Xbox)
Geheugen & opslag10% - 25%10% - 20%35% of meer
Processor (CPU/SoC)15% - 30%25% - 35%30% - 40%
Scherm / Display10% - 20%15% - 25%N.v.t.
Behuizing / Koeling5% - 10%5% - 10%10% - 15%
Batterij5% - 10%5% - 10%N.v.t.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Welke prijsstijgingen kun je verwachten?

Het blijft een inschatting, maar verschillende marktonderzoeken komen grofweg op hetzelfde neer. Voor een nieuwe laptop moet je dit jaar rekening houden met een extra kostenpost van ongeveer 100 tot 200 euro, afhankelijk van het segment en de gekozen configuratie. Bij smartphones gaat het vaker om 50 tot 100 euro per model. Het precieze bedrag verschilt per merk, maar de tendens is duidelijk: als consument ga je meer betalen.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.