Freewaremakers zijn meestal enthousiaste computergebruikers die niet programmeren uit winstbejag, maar hun vaardigheden inzetten om iets te verbeteren. Dankzij de gratis programma’s wordt computeren leuker en handiger! Dit zijn de beste freeware-tips van oktober.

Tip 01: Windows repareren

Geschikt voor: Windows 10

We zijn een fan van de programma’s van The Windows Club. Deze partij levert een schat aan handige hulpmiddelen voor je Windows-computer. FixWin is eveneens een topper uit de uitgebreide collectie tools. Het programma kan veel verschillende Windows-problemen oplossen zonder dat je uren hoeft te zoeken op internet. De problemen zijn onderverdeeld in categorieën als File explorer, Windows 10 en Internet Connectivity. Achter elke categorie zie je een lijst met veelvoorkomende problemen met achter elk onderdeel de knop Fix. Hiermee wordt het probleem (als het goed is) snel opgelost. Voordat je met FixWin aan de slag gaat is het goed om een herstelpunt aan te maken met Create restore point. Voor veilig gebruik geldt de leefregel: “Als iets niet stuk is, hoef je het ook niet te repareren”.

Tip 02: QR-code

Geschikt voor: Windows 10

Er zijn veel websites waar je qr-codes kunt maken, sommige zijn gratis en andere werken via een betaaldienst. QR-Code Generator vind je in de appstore van Windows 10, de basisversie kost niets. Je kunt hiermee niet alleen teksten laten omzetten naar een qr-code, maar ook een qr-code maken waarin een visitekaartje, website, wifi-code of sms-bericht verscholen wordt. Je vindt de benodigde functieknoppen hiervoor boven in beeld. Klik bijvoorbeeld op Text en voer een tekst in. De code wordt direct getoond en verandert terwijl je typt. Let op: hoe meer tekens je opgeeft, hoe complexer je qr-code wordt en dat komt het ‘scangemak’ niet ten goede. Controleer je creatie met een qr-codescanner op je smartphone of tablet en bewaar de qr-afbeelding met de knop Save.

©PXimport

Tip 03: Wifi verbeteren

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

Heb je het idee dat je wifi beter kan presteren dan het nu doet? Dan kun je met WIFI Channel Picker eenvoudig controleren of je buurman geen stoorzender is (of omgekeerd). Het programma toont een lijst met alle netwerken in de buurt van je computer. Plaats een vinkje bij je netwerknaam en klik op Evaluate. WIFI Channel Picker geeft een suggestie voor het beste kanaal en laat ook zien welke netwerken op dit moment een nadelig effect kunnen hebben op je huidige wifi-instellingen.

Het niveau van deze tip is laag, maar dat geldt alleen voor het gebruik van WIFI Channel Picker. Het opvolgen van het advies van het programma is lastiger omdat je hiervoor een instelling in je wifi-router (meestal je modem) moet doen. Dit is niet eenvoudig voor een doorsnee gebruiker, dus raadpleeg hiervoor altijd de handleiding.

Tip 04: Grotere letters

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

Als je goede ogen hebt en een beeldscherm zonder extreem hoge resolutie, zijn de letters in Windows meestal goed leesbaar. In alle andere situaties kan System Font Size Changer handig zijn. Het programma maakt het eenvoudig om de lettergrootte in Windows aan te passen. Je hebt keuze uit onder andere de grootte van menu’s, titels, tooltips en iconen. Gebruik de schuifregelaar om de vergroting in te stellen en activeer eventueel Bold om letters vet te maken. Klik op Apply om je wijzigingen door te voeren. Meestal moet je even uitloggen en weer opnieuw aanmelden om het resultaat zichtbaar te maken. Let op: als System Font Size Changer opstart, krijg je de mogelijkheid om een herstelbestand aan te maken. Bewaar dit bestand op een locatie die je kunt terugvinden. Als je ooit niet meer weet welke wijzigingen je met System Font Size Changer hebt gemaakt, dubbelklik je op het herstelbestand en worden je aanpassingen ongedaan gemaakt.

©PXimport

Tip 05: Wie zit er op de lijn?

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

In een ver verleden maakten mensen zich druk om een activatiesleutel van Windows of Microsoft Office die terug te leiden zou zijn naar een persoon. Tegenwoordig vindt (bijna) iedereen het normaal dat programma’s constant verbinding maken met servers op internet om gegevens uit te wisselen. Welke gegevens dit zijn? Zelfs voor de doorgewinterde expert is dit giswerk. SterJo NetStalker geeft inzicht in alle programma’s die verbinding maken met een server op internet. Het werkt als een soort spion voor de netwerkverbinding van je computer. Je ziet niet wat er ‘over de lijn’ wordt verstuurd, maar wel technische details en het serveradres. Bij een poging van een nieuw programma om een server te bereiken krijg je de mogelijkheid om het netwerkverkeer toe te staan (Trust) of het programma af te breken (Kill).

Tip 06: Verwijderen als een pro

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

IObit Uninstaller maakt het deïnstalleren van programma’s kinderlijk eenvoudig. Je kunt meerdere programma’s aanvinken waarna IObit Uninstaller ze voor je verwijdert volgens de standaard deïnstallatieprocedure van Windows. Vervolgens gaat IObit Uninstaller op zoek naar achtergebleven resten. Dit kunnen bestanden zijn, maar ook resten in het Windows Register. Dankzij IObit Uninstaller verwijder je programma’s echt grondig. IObit Uninstaller is al vaker genoemd in deze rubriek, maar brengen we nogmaals onder je aandacht vanwege een nieuwe functie in versie 7. Er is een ingebouwde ‘software patcher’ aanwezig. Hierbij kijkt IObit Uninstaller of je van belangrijke programma’s de laatste versie hebt. Werkt je met een verouderde programmaversie? Dan kan IObit Uninstaller het programma bijwerken naar de meest recente versie.

Ten tijde van schrijven was versie 7 alleen als beta beschikbaar en was lastig te vinden op de website van de makers. Haal de download op. IObit maakt goede programma’s, maar je moet altijd alert zijn tijdens de installatie om niet meer te installeren dan je wilt hebben. Als je even niet oplet tijdens de deïnstallatie of update van IObit Uninstaller, wordt IObit System Care op je systeem gezet. Dit vervelende trekje van IObit nemen we graag voor lief omdat IObit Uninstaller een uitstekend programma is om software en Windows 10-apps grondig te verwijderen.

©PXimport

Tip 07: Optimaliseren

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

Er zijn van die programma’s waarbij we twijfelen of we ze moeten meenemen in deze rubriek. HDCleaner is zo’n programma. Omdat HDCleaner veel op internet wordt genoemd, toch een korte bespreking om de voordelen te noemen en risico’s te belichten. HDCleaner is een optimalisatieprogramma dat niet alleen slimme tweaks kan toepassen (via Optimizer), maar ook het Windows Register kan ‘optimaliseren’. Dit laatste is altijd een risico. Dit geldt niet voor HDCleaner in het bijzonder, maar voor alle programma’s die hier ingrijpen. Het Windows Register is het ‘hart’ van je computer en kun je beter met rust laten.

Om HDCleaner veilig te gebruiken, schakel je dus het beste Registry Cleaner uit. Plugin-Cleaner en Optimizer kun je wel gebruiken. Klik op Analyse now en laat je systeem onderzoeken. HDCleaner voert nu nog geen wijzigingen door. Klik Details om te zien welke aanpassingen HDCleaner voorstelt. Neem de lijsten kritisch door en klik pas dan op Optimize now.

Tip 08: Kleiner plaatje

Geschikt voor: Windows 10

Foto’s van je digitale camera, smartphone of tablet zijn groot. Dit is fijn als je van plan bent om ze af te drukken, maar niet als je ze wilt delen via sociale media of publiceren op je website. Resize Image is een handige app voor Windows 10 en bewaart je foto’s in een kleiner formaat. Start de app en klik op Select image om een fotobestand aan te wijzen. Je kunt meerdere fotobestanden selecteren door de Ctrl-toets ingedrukt te houden terwijl je de bestanden aanklikt met de linkermuisknop. Met de toetscombinatie Ctrl+A selecteer je alle afbeeldingen in een map. Kies vervolgens het uitvoerformaat, bijvoorbeeld Small, Medium of geef bij Custom zelf een formaat op. Wees voorzichtig met Resize original images (…). Hiermee overschrijft Resize Image je originele bestanden. Zonder deze instelling raak je je originele bestanden niet kwijt en maakt Resize Image kopieën in het nieuwe gewenste formaat.

©PXimport

Tip 09: Patches opruimen

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

Als je een programma installeert, blijft er vaak een zogenaamde ‘installer’ (een msi-bestand) achter op je computer. Dit installatiebestand is nodig als je een programma ooit wilt verwijderen. De ‘installer’ bestanden nemen veel schijfruimte in beslag. Met PatchCleaner kun je deze laten verwijderen of verplaatsen. Dit laatste is de veiligste optie. Laat de gevonden bestanden bijvoorbeeld verplaatsen naar een externe schijf. Als je ooit moeite hebt om een programma van je computer te verwijderen, kun je het msi-bestand aanwijzen op je externe schijf. Laat PatchCleaner je computer onderzoeken en wijs met Browse de locatie aan waar je de msi-bestanden wilt hebben. Bekijk bij Details welke bestanden PatchCleaner gevonden heeft. Verplaats de msi-bestanden met Move naar de andere locatie om ruimte vrij te maken. Op ons testsysteem leverde PatchCleaner meer dan 1 GB extra ruimte op.

Tip 10: Privacy in Windows 10

Geschikt voor: Windows 10

Het vinden van instellingen in Windows 10 die je privacy beïnvloeden is een crime. De opties zijn op veel plekken in Windows te vinden en soms kun je ze niet aanpassen zonder extra hulpmiddelen. WPD gaat deze chaos tegen. Het programma geeft je een compleet overzicht en maakt het eenvoudig om privacy-instellingen aan te passen. De wijzigingen kun je ook weer ongedaan maken. Dit laatste is nodig als je merkt dat een app of programma niet meer werkt doordat je de werking hebt geblokkeerd via WPD. De meeste instellingen vind je bij Privacy. Hier kun je met een aan/uit-schakelaar een optie eenvoudig deactiveren (of juist inschakelen), zoals Telemetry en het verzamelen van gegevens. Via Firewall kun je de verbinding uitschakelen met servers waar Windows-diensten mee communiceren. Met Apps verwijder je standaard apps uit de appstore. Let op: je kunt met WPD ook het onderdeel Windows Update uitschakelen, maar dat is niet verstandig.

Tip 11: Virustotal

Geschikt voor: Windows 7, 8(.1), 10

Aan de website www.virustotal.com ligt misschien wel de uitdrukking “twee weten meer dan één” ten grondslag. Op jouw computer zijn een handjevol beveiligingsmaatregelen actief die een download controleren. Bij www.virustotal.com kun je een bestand laten onderzoeken door tientallen beveiligingsprogramma’s. Zo weet je snel of een programma veilig is om te gebruiken of dat je het beter uit je hoofd kunt laten om er iets mee te doen. Het nadeel is dat het veel extra handelingen vereist om een download te laten onderzoeken, maar niet als het aan Winja ligt! Winja biedt vanuit Windows direct toegang tot www.virtustotal.com. Klik op Browse for file om een bestand op te geven dat je wilt laten onderzoeken. Bij Download en scan kun je een weblink plakken naar een downloadbestand. Dit is nog veiliger. Klik op Quick process scan voor een overzicht van alle programma’s die op dit moment actief zijn in Windows. Dit is vergelijkbaar met Windows Taakbeheer, maar dan kan Winja je proces ook laten doorlichten via virustotal.com.

De website van de makers toonde ten tijde van schrijven een waarschuwing omdat een certificaat niet in orde was. Als dit nog steeds niet is opgelost haal je Winja hier veilig binnen.

©PXimport

Tip 12: Popup killer

Geschikt voor: Google Chrome of Firefox

Pop-ups waren tien jaar geleden een groot probleem. Ongewild krijg je tijdens het surfen zomaar een extra browservenster voor je neus. De meeste browsers staan pop-ups niet meer toe en hebben een ingebouwde pop-up blocker. Deze werken alleen niet voor pop-ups op basis van HML 5-code. Die zijn niet detecteerbaar voor je pop-up blocker, doordat ze deel uitmaken van de webpagina en niet worden getoond in een extra browservenster. Met BehindTheOverlay kun je ‘exit pop-ups’ eenvoudig verwijderen. BehindTheOverlay is een uitbreiding voor Chrome en Firefox. Je krijg een extra knop in je browser waarmee je hinderlijke pop-ups direct afsluit zonder dat je opzoek hoeft naar het afsluitkruisje.

Gevaarlijk?

©PXimport

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.

Het is ergens in 2025 als Fable voor het eerst, een soort van, getoond wordt. Beelden volgen elkaar in rap tempo op. We zien de dame die de hoofdrol lijkt te spelen, geen HUD en vooral heel veel mooie filmpjes. Daarna begint het wild speculeren, de klachten over het hoofdpersonage, de vraagtekens over de gameplay. Gelukkig was daar gister de Xbox Developer Direct, waar Microsoft eens te meer bewees de code gekraakt te hebben.

Vóór de pandemie, toen de Electronic Entertainment Expo (E3) nog bestond en online showcases, Directs en State of Plays nog niet echt een ding waren, wisten gameboeren hun spellen prima te verkopen. Ontwikkelaars verschenen op het podium tijdens liveshows, praatten over hun games, speelden live een demo (wat net zo vaak goed als faliekant misging) en dergelijke presentaties werden afgewisseld met teasers, hypetrailers en (nog verder terug) zelfs weleens grafieken en verkoopcijfers. Hoe anders is de wereld anno nu.

Trailers vol trailers

Klaar zitten voor The Game Awards, een gemiddelde Direct, Showcase of Summer Game Fest is leuk, maar niet hetzelfde als ‘toen’. Want de formule is inmiddels bekend. Een half uur, een uurtje, een paar uur lang wordt er de ene na de andere trailer op je hersenen afgevuurd. Wat is ‘reclame’ en wat niet? Geen idee. Standaard zijn de animegames die elkaar zo rap opvolgen dat de gemiddelde kijker niet eens meer weet waar de ene game begint en de ander ophoudt. Meestal zit er een klapper aan het begin, waarna het grote wachten op de klapper aan het einde begint.

Vraag iemand een week later wat ie gezien heeft, en meer dan de helft van de getoonde games is waarschijnlijk uit het geheugen verdwenen.  En al die flarden van beelden zonder fatsoenlijke uitleg leiden vaker wel dan niet tot hetzelfde als die ene soort van trailer van Fable: speculaties, wild geroep en vraagtekens. Het komt de online discussie rondom games niet ten goede.

©Playground Games

Hoe anders was de inmiddels traditionele Xbox Developer Direct. Langer dan een uur, voor maar vier games. Die games kregen zodoende alle tijd, net als de ontwikkelaars. Gameplaybeelden zijn niet aan te slepen, verscheidene modi worden uitgebreid besproken en zelfs de kleinste details krijgen meer dan genoeg ademruimte. Zo horen we tijdens de Forza Horizon 6-presentatie dat het nummer van je eigen hangar (78) gekozen is omdat de game zich afspeelt in Japan, en die cijfers daar een positieve lading hebben. Fijn om te horen hoe scherp het oog voor detail van een ontwikkelaar is. Dat zegt iets over het project. En het is ook iets wat je never nooit in een hypetrailer van anderhalve minuut langs had zien komen.

Trailers vol trailers

En dus zit ik gisteravond te genieten. Niet eens per se van de games, want ze vallen net niet in mijn straatje. Forza Horizon 6 vind ik héél indrukwekkend en de game zal ongetwijfeld miljoenen spelers perfect bedienen, maar ik ben niet zo van het racen. Game Freak - de makers van Pokémon die eindelijk hun vleugels uitslaan met graphics uit dit decennium - komen met Beast of Reincarnation. Het ziet er oké uit. Double Fine vindt in mij ook geen fan en een multiplayer-pottenbakgame (Kiln) is niet iets wat hoog op mijn lijstje stond. Zelfs afsluiter Fable wist me met z’n levenssimulaties ook niet te overtuigen. Maar, nogmaals, wat heb ik genoten. Van ontwikkelaars die ruim de tijd kregen. Van de games, die van alle kanten belicht werden. Van de antwoorden die we kregen.

©Playground Games

Want wat ik nou precies van die games vond, is niet eens zo heel belangrijk. Veel belangrijker is dat iedereen dit keer in ieder geval een uitgebreid beeld kreeg van wat deze games nu precies worden. Een Xbox Developer Direct creëert geen valse hype. Van die vier getoonde games, weten we nu eigenlijk alles wat we redelijkerwijs moeten weten. Zoals bijvoorbeeld dat Fable een character creation-modus heeft, om maar iets te noemen. En plots zie je de discussies rondom de games gaan om… de inhoud. En niet op wilde speculaties rondom hoofdpersonages die helemaal niet vast blijken te staan. Love it.