Cybercriminelen hebben een lucratieve nieuwe bezigheid: gegevens gijzelen. Malware die data versleutelt en dan losgeld vraagt voor de decryptiesleutel. Voorkomen is beter dan recoveren (of kwijt zijn!). Hier zijn vijf tips tegen ransomware.

Blijf up-to-date

Windows-updates, Mac OS X-downloads, Linux-patches, browser-verbeteringen, Flash-fixes, PDF-patches, Java-updates, en meer. Pas ze allemaal toe, loop niet achter. Softwaregebruik brengt ook beheer met zich mee, vanwege de beveiliging. Want veel malware mikt op oudere gaten om binnen te komen, óók langs geüpdatete securitysoftware. Naast ronseling voor botnetten dreigt er ook een directer gevaar voor gebruikers: ransomware.

Die kwaadaardige software komt binnen om de data van gebruikers op slot te zetten met eigen encryptie. De bestanden zijn dan niet meer toegankelijk zijn voor de echte eigenaar. Denk bij updaten niet alleen aan besturingssystemen en applicaties op computers, maar ook aan firmware en software op apparaten als breedbandmodems en NAS-systemen (network attached storage). Na de recent opgerolde Windows-ransomware Cryptolocker is namelijk het NAS-gerichte Synolocker opgedoken.

Tip: zet update-instellingen zoveel mogelijk op automatisch, en controleer handmatig geregeld op updates.

©PXimport

Het alom bekende politievirus.

Dichttimmeren

Alles wat niet expliciet nodig is, uitschakelen! Dat is een les die Microsoft begin deze eeuw op harde wijze heeft geleerd. De oorspronkelijke release van Windows XP werd flink geplaagd door virussen en wormen. In Service Pack 2, standaard met firewall, heeft Microsoft veel services uitgeschakeld of afgeschermd voor de buitenwereld. Toch zijn er nog genoeg programma’s en ook apparaten die standaard diverse diensten aan hebben staan. Vaak zijn die via Universal Plug and Play in staat om zich ‘te adverteren’ langs een router/breedbandmodem, dus ook naar de boze buitenwereld van het internet toe.

Tip: voer een online-scan uit naar wat er allemaal openstaat op je IP-adres(sen).

Back-up, back-up, back-up!

Maak back-ups van je kostbare gegevens. Dit advies is bijna zo oud als de computerwereld, maar blijft onder consumenten - en soms ook bedrijven - helaas nog steeds nodig. De ruimte van harde schijven blijft toenemen en de kosten blijven dalen. Profiteer daarvan door een tweede schijf apart te hebben voor kopieën van je kostbare gegevens. Afgezien van de opslag zelf, hoeft dat geen geld te kosten: back-up tools zijn allang ingebouwd in besturingssystemen en goede alternatieven zijn ook gratis te krijgen.

Tip: stel een back-upprogramma in om op vaste tijdstippen back-ups te maken, en stel dat níet uit!

Niet alleen op NAS

Back-upbewuste mensen met veel data en meerdere computers hebben tegenwoordig vaak een NAS-apparaat (network attached storage) in huis (of in bedrijf). Zo’n opslagsysteem is via het netwerk toegankelijk voor alle computers die daar hun kostbare gegevens kwijtkunnen. Hetzij voor enkelvoudige opslag van bestanden, hetzij voor back-up van die data. Handig, zeker gezien de vele extra functies die NAS-systemen al jaren bieden: audiostreaming, BitTorrent-verkeer, toegang via internet voor een ‘persoonlijke cloud’, en meer.

Helaas zien cybercriminelen ook in dat een NAS een schat aan data herbergt. Zie maar de opkomst van Synolocker: een ransomwarevariant die speciaal is gemaakt voor NAS-apparaten van de bekende leverancier Synology. Dus is het zaak voor waakzame gebruikers om hun back-up te back-uppen. En die tweede opslagpool dan op een ander systeem (met ander besturingssysteem en software) te zetten en/of offline te houden.

Tip: sluit een externe harde schijf aan op de USB-poort die veel NAS-systemen hebben, maak op geregelde tijden een back-up en trek daarna de stekker van die USB-schijf eruit.

Betalen?

Tot slot een omstreden tip tegen ransomware. Voor als je de bovenstaande tips niet hebt opgevolgd en je data gegijzeld is door cyberafpersers. Misschien dan toch maar betalen? Want zelfs lichte encryptie is door de gemiddelde gebruiker niet te kraken. Of misschien pas na veel moeite en heel veel tijd. Maar veel ransomware gebruikt krachtige encryptie én werkt met een doomsday-klok: na een bepaalde periode wordt de gegijzelde data grondig gewist. Hierdoor is het effectief onkraakbaar. Hoe kostbaar zijn de gegijzelde gegevens?

Tip: denk heel goed na of afpersers betalen een goede stap is. Een klein politiekorps in de VS dacht onlangs in ieder geval van wel. De Nederlandse politie adviseert om nóóit te betalen.

Vanavond gaan de Olypische Winterspelen Milaan-Cortina 2026 officieel van start. Wil je geen moment missen van al die prachtige wintersporten en van de prestaties van TeamNL? In dit artikel lees je hoe je op televisie en op de socials alles kunt volgen.

NOS: tv, app en radio op elkaar afgestemd

Voor veel sportliefhebbers is de NOS het logisch startpunt. Tot en met 22 februari zendt de NOS ongeveer 150 uur live televisie uit via NPO 1 en NPO Start. Daarnaast hoor je op NPO Radio 1 de hele dag door live verslag, en vind je doorlopend updates, liveblogs en uitslagen via NOS.nl, de NOS-app (iOS | Android) en NOS Teletekst (waar ook een app van is: die voor iPhones vind je hier en voor Android hier). Als je de NOS-app of NOS.nl opent, zie je meteen wat er op dat moment live is en wanneer je het beste kunt inschakelen. Je krijgt ook direct een overzicht van het dagschema en de stand in de medaillespiegel. Elke ochtend zet de NOS bovendien op een rij welke Nederlandse sporters die dag in actie komen. Dat overzicht wordt later op de dag aangevuld via de liveblogs. Ook handig: je liveblogs volgen en meldingen aanzetten voor specifieke livestreams. Je krijgt dan een seintje zodra een wedstrijd begint.

Verreweg het belangrijkst bij de NOS zijn de schaatswedstrijden. Zo doet de NOS deze Winterspelen rechtstreeks verslag van alle schaatswedstrijden én alle shorttrackwedstrijden: van het allereerste startschot tot de uitreiking van de medailles. Dat betekent niet dat er geen aandacht is voor de andere sporten (zoals snowboarden, bobsleeën, skeleton, kunstrijden en ijshockey): die komen ook ana bod. Naast de wedstrijden zelf zijn er natuurlijk interviews, voor- en nabeschouwingen, analyses en elke avond NOS Studio Olympico.

©NOS

Eurosport 1: veel live sport op één zender

Wil je echt non-stop (nou ja, bijna dan: van 9 uur 's ochtends tot middernacht) sport kijken, dan zit je goed bij Eurosport 1. Op deze zender wordt aandacht besteed aan alle sporten, maar de focus ligt daarbij wel op TeamNL. Alles is live te zien, zowel op televisie als op de streams. Hieronder zie je op welke kanalen Eurosport 1 wordt uitgezonden bij de grote televisieaanbieders. Daarnaast kun je de zender ook live en on-demand streamen via HBO Max.

©Emmanuele Ciancaglini/Getty Images for WBD

HBO Max: als je echt alles wilt zien en terugkijken

Wil je echt niets wil missen, dan moet je HBO Max zijn. Deze streamingdienst is de enige aanbieder waar alle momenten van de Spelen live en on-demand beschikbaar zijn Alle olympische sporten zijn hier van begin tot eind te streamen met Nederlands commentaar. Hoewel HBO Max ook een sport add-on verkoopt voor andere live sport, heb je die voor de Olympische Winterspelen niet nodig. Zelfs met het goedkoopste maandabonnement (5,99 euro) kun je dus al het Olympisch aanbod bekijken. Sluit je een abonnement af speciaal de de Spelen? Vergeet dan niet tijdig op te zeggen; het abonnement wordt anders automatisch verlengd.

Muziekstreamingplatform Spotify heeft een nieuwe feature: het is vanaf nu mogelijk om songteksten naar verschillende talen te vertalen.

Dat heeft het bedrijf deze week aangekondigd. De functie wordt inmiddels uitgerold, ook in Nederland en België. In 2022 was de optie al beschikbaar in een klein aantal landen, maar nu dus wereldwijd.

Op Spotify is het al lange tijd mogelijk om songteksten bij nummers die afgespeeld worden te zien. Daar zal dus ook een vertaalknop bij komen te staan. Wanneer die wordt ingedrukt, wordt er onder de echte songteksten een vertaling te zien.

De optie komt beschikbaar voor alle gebruikers van Spotify, en dus niet alleen betalende leden. Mensen die een Premium-abonnement hebben krijgen wel als extra optie de mogelijkheid om vertaalde songteksten offline te zien. Dat kan wanneer men een nummer opslaat om offline te beluisteren.

Tot slot verschijnen songteksten nu ook direct onder de albumhoes, om meteen mee te kunnen lezen. "We denken dat luisteraars dichterbij de woorden brengen hen helpt om hen meer te verbinden met hun favoriete artiesten en hun muziek. Deze updates zijn ontworpen om die connectie makkelijker en naadlozer te maken."