ID.nl logo
11 handige tips voor je printer
© Reshift Digital
Zekerheid & gemak

11 handige tips voor je printer

Hoe onderhoud je een printer, welk type printer is het meest geschikt voor je, hoe haal je het meeste uit je inkt en hoe kun je sneller, goedkoper en efficiënter printen? Met de tips voor je printer in dit artikel benut je de mogelijkheden optimaal.

Tip 01: Dubbelzijdig

Dubbelzijdig printen is dé manier om efficiënter om te gaan met je papier. Je hoeft daarvoor niet per se een printer te hebben die het ondersteunt, hoewel het dan wel makkelijker gaat. Dubbelzijdig printen heet in printtermen duplex printen. Om te controleren of je printer dat ondersteunt, ga je naar het Configuratiescherm / Apparaten en printers. Klik op je printer en kies voor Voorkeursinstellingen voor afdrukken. Zoek nu in het venster naar dubbelzijdig afdrukken. Ontbreekt die optie? Geen zorgen: je kunt dan handmatig dubbelzijdig afdrukken. Daarvoor druk je eerst de oneven pagina’s af. Heb je dat gedaan, dan verschillen de stappen afhankelijk van je printer. Als je een achterlader hebt, waarbij je het papier ‘rechtop’ in de printer aan de achterkant plaatst, dan zet je de geprinte pagina’s achterstevoren, zodat je een blanke pagina ziet. Nu druk je de even pagina’s af, maar dat doe je ook achterstevoren door bij Paginavolgorde voor Omgekeerd te kiezen. Als je een voorlader hebt, waarbij het papier liggend in de printer wordt geplaatst, plaats je het afgedrukte papier terug met de bedrukte zijde naar boven en de bovenkant richting/in de printer. Daarna druk je de even pagina’s af met een normale paginavolgorde.

©PXimport

Tip 02: Extra instellingen

In Windows is het mogelijk om dezelfde printer nog een keer toe te voegen. Dat is handig, want dan kun je op die tweede printer andere standaardinstellingen toepassen, zodat je niet steeds tussen instellingen hoeft te wisselen. We voegen onze printer nog een keer toe. Daarvoor ga je naar het Configuratiescherm / Apparaten en printers. Klik nu op Een printer toevoegen. Klik op De printer die ik wil staat niet in de lijst / Een lokale printer of een netwerkprinter toevoegen met handmatige instellingen en klik op Volgende. Bij Bestaande poort gebruiken kies je voor USB001 (Virtuele printerpoort voor USB). Het getal erachter kan verschillen. Klik op Volgende. Bij de installatie van de printerdriver kies je links je merk uit de lijst en rechts het type. Die kun je terugvinden in het Configuratiescherm dat nu open staat. Klik op Volgende en kies nu voor Huidig geïnstalleerd stuurprogramma gebruiken (aanbevolen). Klik op Volgende en voer een naam in voor je extra printer, bijvoorbeeld Printer zwart-wit. Klik op Volgende / Voltooien. Je kunt nu je printer bewerken door er rechts op te klikken en te kiezen voor Voorkeursinstellingen afdrukken / Printer zwart-wit. Dan kun je alle wijzigingen maken die je wilt. Het Configuratiescherm voegt je twee printers samen omdat ze op dezelfde poort zitten; in andere programma’s zie je wel apart de toegevoegde printer.

©PXimport

Tip 03: Printen in de cloud

Een printer installeren betekent automatisch gedoe met drivers. Maar je kunt ook kiezen voor AirPrint en Google Cloudprinter. Om AirPrint te kunnen gebruiken, geldt dat de printer het moet ondersteunen. Raadpleeg daarvoor de handleiding van je fabrikant. Eenmaal aangezet, kun je moeiteloos vanaf Macs, iPads en iPhones printen. Voor Googles oplossing geldt dat deze ook oude printers ondersteunt. Daarvoor installeer je op de pc waarop de printer is aangesloten Google Chrome vanaf deze site en volg je de installatiestappen. Typ dan in de adresbalk chrome://devices en druk op Enter. Klik bij Klassieke printers op Printers toevoegen. Kies de printers die je wilt toevoegen en klik op Printer(s) toevoegen. Let op dat je bent ingelogd met het juiste Google-account rechtsboven, want aan dat account worden de printers gekoppeld. Je kunt nu vanaf je Android-apparaten printen, net als van andere pc’s met Google Chrome, ongeacht besturingssysteem. Handig als je oude printer bijvoorbeeld niet werkt met Windows 10.

©PXimport

Heb je een inkjetprinter? Dan móet je af en toe printen, om verstopping te voorkomen

-

Verberg je printer

Printers zijn lelijk. Vaak zijn ze ook nog eens groot en daardoor nemen ze veel ruimte in op je bureau. Niet getreurd, er zijn mogelijkheden. Denk dan bijvoorbeeld aan het plaatsen van je printer in een lade in de kast. Zo beschrijft de Amerikaanse Pamela Stephens hoe ze de voorkant van de lade aanpast zodat deze open en dicht kan klappen. Heeft ze de printer nodig, dan klapt ze de lade open. Heeft ze hem niet nodig, dan gaat de lade weer dicht. Hiervoor moet je wel een printer met voorlader hebben. Een alternatief is om een kastje te maken, daar meteen ál je apparatuur in te zetten (dus ook andere lelijke apparaten zoals de router en opladers) en er vervolgens stof voor te hangen. Als dat allemaal niet gaat, dan kun je nog proberen de printer op een tafeltje met wielen te zetten, zodat je ‘m eenvoudig uit zicht kunt rijden wanneer je ‘m niet nodig hebt.

Tip 04: Print af en toe

Met een inkjetprinter is het belangrijk af en toe te printen. Dat klinkt misschien vreemd, maar als je niet regelmatig print, verkort dat de levensduur van je printer. De inkt kan dan gaan klonteren. Zo’n klont kan vast komen te zitten in de printkop en dat wil je het liefste voorkomen. Het beste zet je een herinnering in je agenda en print je een simpele testpagina, in zowel kleur als zwart-wit. Je print een testpagina via het Configuratiescherm / Apparaten en printers. Klik rechts op je printer en kies voor Eigenschappen van printer / Testpagina afdrukken. Doe dat ten minste één keer per week. Dat is beter dan dat je printer zichzelf schoon moet maken om de verstopping ongedaan te maken, want dan wordt pas veel inkt verspild. Voor laserprinters is dit niet nodig. Omdat die met toner werken in plaats van met vloeistoffen, bestaat er geen risico op klontering.

©PXimport

Tip 05: Printer-vakantie

Als je de printer langere tijd niet gaat gebruiken, bijvoorbeeld omdat je op vakantie gaat, dan verschilt het per printer wat je het beste kunt doen. Bij veel printers zit de printkop in de cartridge. Dat kun je zien als de cartridge aan de achter- of onderkant allerlei puntjes heeft. Je hoeft dan alleen de cartridge te verwijderen. Om te voorkomen dat de cartridge uitdroogt, bewaar je hem bijvoorbeeld in een afgesloten plastic zak met een vochtig maar uitgewrongen keukenpapiertje. Als je een printer hebt met de printkop als onderdeel van de printer, haal je de inktcartridges er bij voorkeur ook uit en bewaar je hem zoals hiervoor omschreven. Belangrijk bij dit soort printers is verder dat de inkt in de printkop niet opdroogt. Je kunt een speciale schoonmaakcartridge gebruiken voordat je weggaat, zodat de inkt in de printkop wordt verwijderd en dus niet kan opdrogen.

©PXimport

Tip 06: Trage printer

Als je printer traag print, dan is de enige oplossing om de afdrukkwaliteit te verlagen. Ga daarvoor naar het Configuratiescherm / Apparaten en printers, klik rechts op je printer en kies voor Voorkeursinstellingen voor afdrukken. Per fabrikant verschilt nu wat je te zien krijgt, maar je bent op zoek naar de kwaliteit. Zet die zo laag mogelijk, bijvoorbeeld op Normaal of op Conceptmodus. Heb je daar al naar gekeken, dan kan het heel soms helpen om de printer te resetten. Voor HP-printers zet je de printer aan. Wacht totdat de printer geen geluid meer maakt en trek dan de stekker eruit, wacht een minuut en steek de stekker er weer in. Is je printer draadloos, controleer dan of deze wel een goed bereik heeft met het wifi-netwerk. Dat kan ook de printsnelheid beïnvloeden. Bij veel draadloze printers kun je een pagina met diagnostische gegevens afdrukken waarop de signaalsterkte is af te lezen. Raadpleeg hiervoor de handleiding van je printer.

©PXimport

Tip 07: Printer weigert

Wil je printer niet printen, controleer dan eerst de kabels en of de printer aan staat. Zit je printer op wifi, check dan of hij nog verbonden is, bijvoorbeeld door in de router in te loggen en de aangesloten apparaten te controleren. Is dat het geval, controleer dan of je printer in het Configuratiescherm / Apparaten en printers erbij staat. Is dat niet het geval, installeer dan de drivers opnieuw. Het beste download je daarvoor de nieuwste versie; ga daarvoor naar de website van de fabrikant. Staat je printer er wél tussen, controleer dan of het de standaardprinter is. Dat zie je aan het groene vinkje bij de printer. Je maakt een printer standaard door er rechts op te klikken en te kiezen voor Als standaardprinter instellen.

HPCanonEpsonBrotherSamsungLexmark

©PXimport

Tip 08: Papier vast

Heb je vaak last van vastzittend papier in de printer, zorg er dan als eerste voor dat de lade niet te veel gevuld is met papier. Zorg ook dat het papier goed vastzit in de printer: veel printers hebben aan de zijkant van de papierlade een ‘papierbreedtegeleider’. Controleer dat die de rand van het papier raakt. Controleer verder dat de printer geen papierresten bevat of ander afval binnenin: dat kan chronische papierstoringen veroorzaken. Hiervoor moet je wel de printer uitzetten en openmaken; raadpleeg voor de precieze stappen de handleiding. Om in het algemeen papierstoringen te voorkomen, is het belangrijk om papier droog en afgesloten te bewaren. Papier kan vocht opnemen en daardoor kan het makkelijker kreuken en vast komen te zitten in de printer.

©PXimport

Inkjet of laserprinter? De keuze hangt hangt af van wat je ermee wilt doen

-

Tip 09: Inkjet of laser

Als je toe bent aan een nieuwe printer, dan sta je voor een belangrijke keuze: een inkjet- of een laserprinter?. Inkjetprinters zijn het populairst en over het algemeen erg goedkoop. Een inkjetprinter gebruikt vloeibare inkt, waardoor deze printers het beste geschikt zijn voor foto’s. Daarnaast zitten er vaak meteen ook een scanner en kopieerapparaat bij in. Het nadeel van een inkjetprinter is de dure inkt. Nu zijn er goedkopere alternatieven voor inkt, maar die zijn niet altijd optimaal. Een laserprinter is het overwegen waard als je niet per se perfecte foto’s wilt printen. Ze zijn een stuk goedkoper in gebruik, omdat de toner niet uitdroogt. Vaak heeft een laserprinter kantoorfuncties, zoals een automatisch papierlader, duplex printen, een hogere printsnelheid, weinig onderhoud en een langere levensduur. Kleur is wel een luxe bij laserprinters en het is ook niet altijd mogelijk om op andere formaten te printen. Print je voornamelijk tekst, kies dan voor een laserprinter. De duurdere aanschafprijs is het op den duur zeker waard. Print je regelmatig en wil je ook veel kleur printen, dan ben je beter af met een inkjetprinter.

©PXimport

Tip 10: Welke inkt?

Ben je beter af met de inkt van de fabrikant of met namaakinkt? Dat antwoord is duidelijk: met de inkt van de fabrikant. Ook al betaal je daar (fors) meer voor. Er zit namelijk meer achter dan je misschien denkt. Als je een niet-originele cartridge koopt met ingebouwde printkop, dan is deze inferieur aan de merkcartridge, vanwege bepaalde patenten waarmee de toevoer van inkt heel nauwkeurig geregeld kan worden. Als je alleen zwart print, zal je dat verschil minder merken, maar dat geldt niet voor kleur. Er is dan nog een andere optie: je cartridge navullen. Dat kun je zelf doen of laten doen. Als je het zelf doet, heb je een navulset nodig. Dat is nog best ingewikkeld: eerst moet je, als je het goed wilt doen, de printkop van de cartridge reinigen en soms moet de chip in de cartridge gereset worden, waardoor je nog eens een apparaatje voor een paar tientjes nodig hebt. Als je het laat doen, verschilt de kwaliteit per navuller. Sommige aanbieders controleren of de cartridge nog in goede staat is en of-ie echt leeg is. Ook varieert de inktkwaliteit. Je kunt overigens niet onbeperkt navullen: de printkop verslijt op den duur.

©PXimport

Tip 11: Welk papier?

De papierkwaliteit bepaalt hoe goed de inkt opgenomen wordt. Standaardpapier is mat papier met een gewicht van 80 gram per vierkante meter. Het goedkoopste papier is voor het kopieerapparaat; dat is expres dun, zodat het snel door de machine heen kan. Als je vooral tekstdocumenten print en kwaliteit niet zo belangrijk is, kies dan voor dit soort papier. Er is ook speciaal papier voor inkjet- of laserprinters. Over het algemeen is dit soort papier wat dikker dan het standaardpapier.

Voor het afdrukken van foto’s wil je sowieso wat dikker papier, zodat de inkt niet vlekt. Als kwaliteit erg belangrijk is voor wat je gaat printen, dan kan het de moeite waard zijn om papier van de printerfabrikant te kopen. Die heeft het papier geoptimaliseerd voor zijn eigen printers zodat de afdruk het beste tot zijn recht komt. Voor fotopapier geldt hetzelfde. Papier van de fabrikant kost wel extra. Als je papier van een derde partij koopt, let dan op het gewicht. De beste kwaliteit fotopapier zit tussen de 250 en 300 gram per vierkante meter. Let ook op de toplaag: voor kleurenfoto’s is hoogglanzend (high glossy) het mooiste. Voor de helderheid geldt: hoe meer, hoe beter.

©PXimport

▼ Volgende artikel
Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken
Huis

Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

View post on X

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

▼ Volgende artikel
Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5
© Ayo man | Law of God
Huis

Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

In dit artikel

je leest wat DDR4 en DDR5 precies van elkaar onderscheidt, wanneer je dat verschil in snelheid en energieverbruik echt merkt en waarom het voordeel van DDR5 ten opzichte van DDR4 bij gamen vaak beperkt blijft. Ook leggen we uit waarom DDR4 niet automatisch meer de goedkope keuze is, waarom je DDR4 en DDR5 niet kunt uitwisselen en wat dat betekent voor upgraden bij laptops en desktops. Tot slot lees je hoe je op Windows en Mac snel checkt of je meer RAM nodig hebt.

Lees ook: RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Het verschil tussen RAM en opslag

Veel mensen halen werkgeheugen (RAM) en opslaggeheugen (SSD of HDD) door elkaar, terwijl ze iets heel anders doen: RAM is het korte-termijngeheugen waarin de gegevens staan van programma's die je nú gebruikt, waardoor je met meer RAM makkelijker en sneller tussen meerdere apps schakelt, maar zodra je de computer uitzet is dit geheugen weer leeg. Opslaggeheugen is juist het lange-termijngeheugen waarop je foto's, documenten en andere bestanden blijven staan, ook als er geen stroom is.

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.