De elektrische fiets is allang niet meer weg te denken uit het straatbeeld, maar ook de elektrische mountainbike wint steeds meer terrein. Een e-mountainbike geeft fietsers net dat beetje extra ondersteuning om langer en verder te kunnen fietsen. Maar wat zijn nu eigenlijk de belangrijkste verschillen tussen 'een gewone' en 'een elektrische'? In dit artikel bespreken we de voornaamste overeenkomsten en verschillen, zodat jij kunt bepalen welke fiets het best bij jou past.

Als je dit jaar een nieuwe mountainbike wilt kopen, sta je voor een grote keuze. Moet mijn volgende fiets een elektrische worden? De markt voor elektrische mountainbikes is de laatste vijf jaar enorm gegroeid. Toch kan gezegd dat de eerste generatie e-MTB's een beperkte aantrekkingskracht had voor trail- en enduro-liefhebbers. Maar dat is veranderd.

Tegenwoordig kun je een e-MTB kopen die minder dan 17 kg weegt, ongeveer net zoveel als sommige zwaardere endurofietsen. Hierdoor zijn e-MTB's een aantrekkelijke keuze voor zware trails. De voordelen van e-MTB's zijn duidelijk: je fietst sneller, kunt grotere afstanden afleggen en kunt in kortere tijd meer afdalen. In dit artikel praten we je bij, zodat je een weloverwogen keuze kunt maken.

©Mezzotint_fotolia

Elektromotor en accu

Een elektrische mountainbike, dus ook wel e-MTB genoemd, lijkt in eerste instantie erg op een normale mountainbike. Beide hebben brede banden met grof profiel, verende voorvorken en stevige remmen om alle uitdagingen op onverharde paden en in ruig terrein aan te kunnen.

Het meest opvallende verschil tussen een e-MTB en een gewone mountainbike is dan ook de aanwezigheid van een accu en een elektromotor. Deze motor geeft de berijder trapondersteuning tijdens het fietsen. Zodra je gaat trappen, schakelt de motor bij en geeft hij je extra power, bijvoorbeeld tijdens het beklimmen van een steile helling. De elektromotor zit in het frame van de fiets verwerkt en kan worden gevoed door een accu die eveneens in het frame is geïntegreerd. De motor levert trapondersteuning tot een snelheid van ongeveer 25 km/u. Boven die snelheid valt de ondersteuning weg en trapt de e-mountainbike als een gewone fiets.

Waar je op een gewone mountainbike al snel verzuring in je benen voelt tijdens het klimmen en regelmatig moet pauzeren, kan de elektromotor ervoor zorgen dat je een constante kracht kunt blijven zetten. De extra ondersteuning betekent ook dat je met een e-MTB langere afstanden kunt afleggen, zonder compleet uitgeput te raken.

De capaciteit van de accu drukken we uit in Wh (Wattuur). Accu's met een capaciteit tussen 300 en 750 Wh zijn gebruikelijk. Dat bepaalt grotendeels hoe ver je kunt fietsen voordat de accu weer moet worden opgeladen. De actieradius varieert meestal tussen 60 en 120 km, afhankelijk van gebruik en ondersteuningsmodus. Dus een meerdaagse trip door de bergen behoort zeker tot de mogelijkheden.

Ondersteuningsstanden

E-mountainbikes beschikken doorgaans over verschillende ondersteuningsstanden. In de laagste stand voelt het trappen natuurlijk aan en is de ondersteuning minimaal, net alsof je op een reguliere mountainbike rijdt. In de hoogste stand krijg je juist flink wat extra power van de motor. Door te schakelen tussen de standen pas je de hoeveelheid ondersteuning aan op basis van de omstandigheden. Zo gebruik je minder ondersteuning op vlakke stukken en juist meer ondersteuning in heuvelachtig gebied.

Gewichtsverschil

Vanwege de accu en de elektromotor weegt een e-MTB beduidend meer dan een gewone mountainbike: gemiddeld zo'n 5 tot 10 kg extra. Dat merk je vooral als je de fiets moet tillen, bijvoorbeeld om een riviertje over te steken of een trap op te lopen. De e-MTB is daarom logischerwijs een stuk zwaarder om even op je schouders te nemen.

Tijdens het fietsen valt het gewichtsverschil meestal wel mee, omdat de motor het extra gewicht compenseert. Toch maakt het meergewicht de e-MTB minder wendbaar dan een lichte mountainbike. Vooral in zeer technisch terrein of heel krappe bochten merk je dat de e-MTB iets lomper aanvoelt.

Aan de andere kant zorgt het extra gewicht wel weer voor meer stabiliteit bij hoge snelheden. Dus tijdens snelle afdalingen kan de zware e-MTB juist een voordeel bieden op ruig terrein. Al met al zijn de gewichtsverschillen niet enorm groot, maar zeker voelbaar.

©Angela Buzzi

Prijsverschil

Ook qua prijs zit er een aanzienlijk verschil tussen beide typen fietsen. Voor een e-mountainbike ben je gemiddeld zo'n 1500 tot 3000 euro meer kwijt dan voor een mountainbike zónder trapondersteuning. De adviesprijzen liggen doorgaans tussen de 2500 en 5000 euro. Je betaalt dus een flinke meerprijs voor het gemak en comfort van de elektrische ondersteuning.

©Oleshko Artem

Voordelen van een e-MTB

Maar wat zijn nu de belangrijkste voordelen van een elektrische mountainbike ten opzichte van een gewone mountainbike? Allereerst is de trapondersteuning natuurlijk een enorm voordeel in heuvelachtige gebieden. Klimmen gaat veel makkelijker en je houdt meer energie over voor het fietsplezier. Ook bij tegenwind en op lange afstanden is de ondersteuning zeer welkom.

Daarnaast maakt de e-mountainbike het mogelijk om samen te fietsen met vrienden die normaal een stuk fitter zijn. Je hoeft niet steeds achterop te raken. De elektrische motor compenseert als het ware de verschillen in fysieke conditie. Dat maakt groepsritten een stuk leuker. Ook voor minder ervaren mountainbikers en beginners zijn e-mountainbikes bijzonder geschikt. Je kunt direct van start op uitdagende routes, zonder eerst jarenlang je conditie op peil te moeten brengen.

Kiezen tussen modellen

Maar hoe maak je nu de keuze voor een specifiek model e-mountainbike? Er zijn namelijk nogal wat variaties verkrijgbaar. Allereerst is er de keuze tussen een elektrische mountainbike met starre achterbrug (hardtail) of met vering voor als achter (fully). Een e-mountainbike met hardtail-frame is vooral geschikt voor recreatief gebruik op goed begaanbare paden en trails. De voorvorkdemping vangt de meeste klappen wel voor je op.

In ons vlakke land is een e-hardtail dan ook voor de meeste mountainbikers prima te gebruiken. Ze zijn bovendien goedkoper in aanschaf en onderhoud dan de geveerde modellen. Kies je voor een elektrische mountainbike met dubbele vering, dan heb je een volwaardige e-fully. Deze bieden meer comfort, controle en grip op ruiger terrein met grotere hoogteverschillen. Je kunt er echt volop van genieten in heuvel- en bergachtige gebieden. Ook voor snelle afdalingen zijn ze uitermate geschikt.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.