Automatisch schakelen: hoe werkt dat eigenlijk? We leggen het kort uit vanuit het oogpunt van jou als fietser. Belangrijk om te weten is dat een automatisch schakelsysteem pas echt nuttig is in combinatie met traploos schakelen.

Traploos schakelen op een elektrische fiets

In Nederland zijn veel elektrische fietsen voorzien van een naafversnelling, en hebben dus geen derailleur, die in bergachtig gebied juist prettig is. Over het algemeen zitten daar 3,5 of 7 versnellingen op. Daarom is het soms lastig om precies de juiste versnelling te vinden. Een oplossing is traploos, oftewel naadloos, schakelen. Voor elektrische fietsen zijn de traploze versnellingsnaven van Enviolo erg populair. Dit bedrijf produceert ze al sinds 2006, toen nog onder de naam NuVinci.

Een automatisch schakelsysteem op je e-bike

Automatisch schakelen doet precies wat de term doet vermoeden: in plaats van handmatig schakelen, bepaalt een systeem het perfecte moment om naar de volgende versnelling te gaan. Dat gebeurt op basis van snelheid en trapfrequentie, en in sommige gevallen ook de helling of het geleverde vermogen van de fietsen.

Op een fiets met een automatisch schakelsysteem zitten dus extra sensoren om dat allemaal te registreren. Een computersysteem kiest vervolgens het ideale moment uit om te schakelen, bijvoorbeeld als je een bepaalde snelheid bereikt of een helling op moet fietsen. Enviolo en de Shimano ontwerpen automatische schakelsystemen die op e-bikes in Nederland terug te vinden zijn.

💡Leestip: Verschillende type versnellingen voor jouw e-bike

©Sebastian Rothe

Combinatie traploos en automatisch schakelen

Automatisch en traploos schakelen combineren leidt tot een geheel nieuwe rijervaring. Je hoeft nergens meer op te letten en het systeem zorgt ervoor dat je altijd het ideale verzet benut. Om optimaal te profiteren van traploze versnellingen is een automatisch schakelsysteem vereist. Want het is erg lastig om handmatig de juiste weerstand te kiezen als je theoretisch oneindig veel versnellingen hebt. Bovendien ben je dan continu druk met schakelen. Een automatisch schakelsysteem past de weerstand aan zonder dat je het in de gaten hebt.

Zelf de controle in handen

Bij de meeste automatische schakelsystemen houd je zelf nog wel enige controle. Via het bedieningspaneel of een applicatie op je smartphone stel je bijvoorbeeld de ondersteuning van de motor in.

©Markus Gann

Voordelen automatisch schakelsysteem

Gebruiksgemak

Je hoeft zelf niet meer te schakelen en rijdt altijd in de perfecte versnelling. Dat is zonder twijfel het grootste voordeel van een automatisch schakelsysteem.

Comfort

Met een automatisch schakelsysteem voel je altijd dezelfde weerstand. Dat is erg comfortabel bij het optrekken, wanneer het terrein verandert of wanneer je een helling op fietst.

Efficiënt energieverbruik

Het computersysteem kiest altijd voor de meest efficiënte versnelling. Daar profiteer jij als fietser van, maar je e-bike zelf ook. Want het betekent dat vooruit bewegen minder energie kost. Daarom gaat je accu langer mee en verhoogt de rijafstand.

Lees zeker ook: De accu van je e-bike controleren: hoe, wat en wanneer

Minder slijtage

Door te kiezen voor de ideale versnelling is de mechanische kracht op de bewegende onderdelen van de fiets lager. Het risico op schade en slijtage is daarom een stukje kleiner.

©Odua Images - stock.adobe.com

Nadelen automatisch schakelen

Jammer genoeg heeft niets op de wereld alleen maar voordelen, en dat geldt ook voor automatisch schakelen op je e-bike. De meeste nadelen worden veroorzaakt doordat het systeem vraagt om een aantal sensoren en een computer met bijbehorende software.

Hogere kosten

Een automatisch schakelsysteem is complexer en dus duurder dan handmatig aangestuurde versnellingen. Dat geldt niet alleen voor de aanschafprijs, maar ook voor onderhoudskosten. Een automatisch schakelsysteem is wel weer een extra mechanisme dat kapot kan gaan. Langdurige blootstelling aan vocht en kou kan tot schade leiden.

Schakelen onmogelijk bij lege accu

Je hebt de batterij nodig om te schakelen. Fietsen met een lege accu is dus nog een stuk oncomfortabeler met een automatisch schakelsysteem.

Software-updates

Een update kun je eigenlijk moeilijk scharen onder nadelen. Op zich is het dat ook niet, omdat ze helpen om het schakelsysteem nog efficiënter te maken. Maar het vraagt wel om extra aandacht en een beetje technische kennis om de updates op je fiets te laden, zodat je optimaal profiteert van het schakelsysteem.

The Duskbloods, de nieuwe game van Elden Ring- en Dark Souls-ontwikkelaar FromSoftware, zal echt alleen op Nintendo Switch 2 uitkomen.

Dat heeft de ontwikkelaar benadrukt bij het bekendmaken van zijn kwartaalcijfers (via VGC). Daarbij werd ook nog eens benadrukt dat The Duskbloods nog altijd gepland staat om ergens dit jaar uit te komen, net zoals de Switch 2-versie van Elden Ring.

Over de exclusieve Switch 2-release van The Duskbloods: "Het wordt verkocht via een samenwerking met Nintendo, met verkoopverantwoordelijkheden verdeeld per regio. De game komt alleen voor Nintendo Switch 2 beschikbaar." Daarmee is dus duidelijk gemaakt dat Nintendo een nauwe samenwerking met FromSoftware is aangegaan voor de game en dat het spel niet zomaar op andere platforms uit zal komen.

Over The Duskbloods

The Duskbloods werd begin vorig jaar aangekondigd in een speciale Nintendo Direct waarin de eerste Switch 2-games werden getoond, maar sindsdien zijn er geen nieuwe beelden van het spel uitgebracht. Zoals gezegd is de game ontwikkeld door FromSoftware, het Japanse bedrijf dat naam voor zichzelf heeft gemaakt met enorm uitdagende spellen, waaronder de Dark Souls-serie en Bloodborne. Met de openwereldgame Elden Ring scoorde de ontwikkelaar enkele jaren geleden nog een megahit.

The Duskbloods wordt een PvPvE-game, waarbij spelers het dus tegen elkaar en tegen computergestuurde vijanden opnemen. Maximaal acht spelers doen aan potjes mee. Na het kiezen van een personage in een hub-gebied wordt men naar een gebied getransporteerd waar er met andere spelers en vijanden gevochten wordt, al kan men soms ook samenwerken om vijanden te verslaan.

Spelers besturen een 'Bloodsworn', wezens die dankzij een speciaal bloed dat in hun lichaam zit meer krachten tot hun beschikking hebben dan reguliere mensen. Ondertussen is het einde van de mensheid nabij, en bestaat de wereld uit verschillende tijdperken, wat voor een mengelmoes van stijlen zorgt.

Resolutie is marketing, refreshrate is beleving. Waar 4K zorgt voor een mooi plaatje, zorgt een hoge verversing (Hz) ervoor dat je daadwerkelijk wint. Hieronder lees je waarom snelheid in feite de échte koning is in gaming.

Veel gamers staren zich blind op 4K-resolutie. Ze kopen een duur scherm, zetten de settings op Ultra en vragen zich vervolgens af waarom hun spel stroperig aanvoelt. De misvatting is dat 'mooier' gelijkstaat aan 'beter'. In werkelijkheid is de vloeibaarheid van het beeld – de refreshrate, oftewel verversingssnelheid – veel bepalender voor hoe direct en responsief een game aanvoelt. Aan het eind van dit artikel weet je precies of jij moet kiezen voor pixels of snelheid.

Hoe je ogen bedrogen worden door Hertz

Stel je voor dat je snel met je muis over je bureaublad beweegt. Op een standaard 60Hz-scherm zie je de cursor in schokjes over het beeld springen; je hersenen vullen de gaten in. Op een 144Hz- of 240Hz-gaming-monitor verdwijnen die gaten.

Het technische verschil zit hem in de verversingssnelheid: het aantal keren per seconde dat het beeld wordt vernieuwd. Bij 60 Hz krijg je elke 16,6 milliseconden een nieuw beeld. Bij 144 Hz is dat elke 6,9 milliseconden. Dat klinkt als een klein verschil, maar je voelt het direct. Het gestotter dat je onbewust gewend bent verdwijnt. Bewegingen voelen boterzacht aan, alsof de cursor (of je crosshair) aan je hand vastgeplakt zit in plaats van er achteraan zwemt. Dit effect wordt motion clarity genoemd: objecten blijven scherp, zelfs als ze snel door het beeld bewegen.

©Framestock

De winst in shooters en snelle actie

Wanneer werkt dit in je voordeel? Vooral in competitieve shooters zoals Call of Duty, Counter-Strike of Valorant. In dit soort games telt elke milliseconde. Een hogere refreshrate vermindert de input lag, oftewel de tijd tussen jouw klik en de actie op het scherm.

Stel, je draait je personage snel om. Bij een lage refreshrate wordt de vijand een fractie later getoond en zie je veel bewegingsonscherpte (motion blur). Met een hoge refreshrate zie je de vijand eerder en scherper, waardoor je sneller kunt reageren. Je hebt letterlijk actuelere informatie dan je tegenstander. Om dat te bereiken heb je wel een krachtige videokaart nodig die genoeg beelden per seconde (FPS) kan genereren om je snelle scherm bij te houden.

Wanneer resolutie het toch wint van snelheid

Is snelheid altijd heilig? Nee. Als je vooral tragere, meer verhalende games speelt (zoals Cyberpunk 2077 in de 'sightseeing' modus), Microsoft Flight Simulator of grafische RPG's, dan voegt 240 Hz weinig toe. In deze titels kijk je vaak naar stilstaande of langzaam bewegende omgevingen.

In dat geval wil je juist de texturen van de bomen, de reflecties in het water en de details in gezichten zien. Een 4K-monitor op 60 of 120 Hz is dan een logischer keuze dan een onscherp 1080p-scherm op 360 Hz. De visuele pracht weegt hier zwaarder dan de milliseconden reactietijd. Ook voor console-gamers die op de bank zitten, is een goede televisie met 4K en HDR vaak indrukwekkender dan puur de hoogste framerates.

Situaties waarin een hoge refreshrate zinloos is

Er zijn momenten dat investeren in een snel scherm weggegooid geld is. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je hardware de snelheid niet kan leveren; als je videokaart maar 50 frames per seconde kan leveren, heeft een 144Hz-scherm geen nut omdat het scherm wacht op de computer. Daarnaast beperken oude kabels je bandbreedte, waardoor je monitor soms terugvalt naar 60 Hz zonder dat je het doorhebt. Ook op oudere consoles zoals de Nintendo Switch of de standaard PS4 heb je niets aan snelle schermen, omdat deze hardware fysiek gelimiteerd is op 60 Hz of lager.

Bepaal wat jouw setup aankan

Kijk dus kritisch naar je huidige situatie voordat je naar de winkel rent. Heb je een high-end pc die makkelijk 120+ FPS haalt in jouw favoriete games? Dan is een upgrade naar een 144- of 165Hz-monitor de grootste sprong in spelplezier die je kunt maken. Speel je op een PlayStation 5 of Xbox Series X? Zoek dan specifiek naar een scherm met HDMI 2.1-ondersteuning om 120 Hz op 4K mogelijk te maken. Zit je ver van je scherm af en speel je relaxed? Investeer dan liever in resolutie en kleurdiepte.

©Proxima Studio

Kortom: snelheid is de sleutel tot succes!

Verversingssnelheid is belangrijker dan resolutie voor iedereen die actie- of competitieve games speelt. Het zorgt voor een vloeiender beeld, minder input lag en betere motion clarity, wat je direct een voordeel geeft in het spel. Resolutie is vooral luxe voor het oog, maar refreshrate is pure prestatie voor de speler.