De Xperia XA1 van Sony is een middenmoter die u niet aanschaft om ermee te pronken. Het toestel oogt wat saai en hoewel de randen aan de zijkanten van het scherm erg dun zijn, is er veel loze ruimte aan de boven- en onderkant. Maar voor deugdelijkheid zonder allerlei franje valt ook wat te zeggen en de telefoon ligt desondanks lekker stevig in de hand. En de prestaties? Die zijn voor een toestel in deze prijsklasse erg goed.

De XA1 wordt aangedreven door de Helio P20-processor van MediaTek. Die blijkt in de praktijk snel genoeg: tijdens het dagelijks gebruik merken we nauwelijks haperingen op, ook niet wanneer we wat grafisch intensieve spelletjes proberen. Het werkgeheugen van 3 GB draagt daar ook aan bij. Het ontbreken van een vingerafdrukscanner is wel een gemis. Die zien we namelijk ook in goedkopere smartphones telkens vaker opduiken, maar Sony volgt die trend voorlopig niet.

Wat kan-ie?

De accucapaciteit is niet bijzonder hoog, maar desondanks merkten we dat de telefoon toch zo’n twee dagen meegaat op een oplaadbeurt. Dat komt onder andere door het scherm, dat ‘slechts’ een resolutie heeft van 1280 x 720 pixels – maar dat daardoor ook weinig energie nodig heeft. Daarnaast staat de P20-processor bekend als een energiezuinige cpu, en dat blijkt opnieuw in de XA1. Via de usb-c-aansluiting is het toestel binnen twee uur weer nagenoeg volgeladen.

De 23megapixel-camera in de XA1 heeft dezelfde sensor als in de premium Z5 en X-telefoons van vorig jaar en is voor een toestel in dit segment op papier uitstekend. Toch zijn we niet unaniem enthousiast over de resultaten. Hoewel de kleuren goed uitkomen, hebben foto’s de neiging wat korrelig te zijn. Bij weinig licht staat de camera beter z’n mannetje. Staar u dus niet blind op de specificaties: de kwaliteit van de kiekjes is even degelijk als andere telefoons in de middenklasse.

Uit de doos draait deze smartphone op Android 7.0. Net zoals andere Sony-telefoons is het besturingssysteem uitgerust met enkele extra apps, die vrij nadrukkelijk aanwezig kunnen zijn. Ze maken het toestel niet aanzienlijk trager, maar komen wel dikwijls met reclame-meldingen op de proppen. De apps laten zich niet de-installeren, maar de notificaties zijn in de meeste gevallen gelukkig wél uit te schakelen.

Grote broer

De XA1 heeft overigens ook een grote broer, de XA1 Ultra. U kunt daarvoor kiezen als u toch liever een wat groter toestel in handen wilt hebben. De XA1 heeft een schermomtrek van 12,7 centimeter (5 inch). Dat is vrij compact en daardoor valt de relatief lage schermresolutie ook niet zo op. De XA1 Ultra is 15,2 centimeter groot (6 inch) en is wél uitgerust met een full hd-scherm. Verder zijn de specificaties – op een betere selfiecamera na – gelijk. De prijs valt daardoor honderd euro duurder uit. Voor beide modellen valt wat te zeggen; het is maar net wat u zoekt.

Conclusie 

Wie niet zo maalt om uiterlijk vindt in de XA1 een toestel dat voor de prijs heel behoorlijk presteert.

Pluspunten
Snel en zuinig, stevige behuizing.
Minpunten
Saai design, geen vingerafdrukscanner.

Adviesprijs: € 279,– / € 379,– (Ultra)

Voor meer informatie: www.sonymobile.com

Het wordt wellicht mogelijk om straks berichten op WhatsApp in te plannen, zodat je ze kunt timen en in de toekomst kunt versturen.

De functie is al beschikbaar in de bèta van de chatapp, zo meldt WABetaInfo - het is dus goed mogelijk dat het uiteindelijk voor iedereen uitgerold wordt. Het gaat daarbij om iOS-versie 26.710.72 van de app.

De ingeplande berichten verschijnen daarbij in een apart gedeelte binnen het informatiescherm van een chat of groepschat, en worden logischerwijs op het centrale chatscherm getoond wanneer ze verstuurd worden. Tot die tijd kan de schrijver van het bericht aanpassingen maken aan het bericht of hem verwijderen.

Veel andere chatapps hebben de mogelijkheid al om berichten in te plannen, zoals Slack en Signal, maar WhatsApp dus nog niet. Dit zou in de nabije toekomst dus kunnen veranderen. Dit kan bijvoorbeeld handig zijn om een bepaalde herinnering te sturen voor een (groeps)chat, of een felicitatie in te plannen.

Meta blijft WhatsApp sowieso continu aanpassen. Onlangs is de optie er bijgekomen om nieuwe groepsleden oudere berichten uit de groepschat te laten lezen. Het kan hierbij tot maximaal honderd berichten gaan.

Onderzoekers van consumentenorganisaties hebben in samenwerking met de Europese Unie tientallen headsets getest. Uit het onderzoek blijkt dat er gevaarlijke stoffen zijn gebruikt die via de oorkussens en de bedrading het lichaam kunnen binnendringen.

De gevaarlijke stof die in deze headsets is toegepast is bisfenol A (bekend onder de afkorting BPA), een stof die al veel voorkomt in plastic en metalen verpakkingen van onder meer voedingsmiddelen en herbruikbare drinkflessen. Het gebruik van verpakkingsmaterialen met BPA voor voedsel is sinds 20 januari 2025 verboden. Kleine doses van dit middel zouden het immuunsysteem kunnen verzwakken. Bij zwaar gebruik van de betrokken headsets zouden de gevaarlijke stoffen ook het lichaam kunnen binnendringen, bijvoorbeeld door zweten of langdurig gebruik tijdens het gamen.

Verschillende headsets

Volgens het onderzoek gaat het om verschillende merken headsets die de gevaarlijke stof BPA kunnen bevatten. Volgens het AD gaat het onder meer om de Razer Kraken V3 uit 2021 en de HyperX Cloud III uit 2023 die uitermate slecht scoren. De onderzoekers zeggen dat juist deze exemplaren een te hoge concentratie zorgwekkende stoffen bevatten, die zich zowel in de interne onderdelen als de oorkussens kunnen bevinden.

Uit voorzorg uit winkels

Een aantal grote winkels zoals MediaMarkt en Bol.com hebben een groot aantal producten uit de schappen gehaald. Bijvoorbeeld een populaire Paw Patrol-koptelefoon die bij de MediaMarkt werd aangeboden via een externe verkoper. De binnenkant van deze koptelefoon was veilig bevonden, maar juist de zachte oorkussens die op de oren rusten, zitten vol gevaarlijke weekmakers en het beruchte BPA. De koptelefoon is vooral bedoeld voor kinderen.

Ook een Nijntje-headset van Hema heeft de test niet doorstaan: hier is BPA aangetroffen in de hoofdband en de oorschelpen. Het aantal gevonden deeltjes ligt boven de veilige norm van het onderzoek.

Vermijd intensief gebruik

De gevaarlijke stoffen kunnen het lichaam betreden door langdurig contact met de huid. En dat risico wordt versterkt bij oplopende temperaturen en als de drager van de bewuste headsets zweten. Zo wordt dragen tijdens langdurig gamen of tijdens het sporten afgeraden. Naast BPA en BPS zijn verder ook andere chemicaliën gevonden die worden gelinkt aan schadelijke gezondheidseffecten, zoals ftalaten, gechloreerde paraffines en brandvertragers.

De onderzoekers zeggen dat de aangetroffen hoeveelheden niet per se gevaarlijk zijn, maar de mix van verschillende afzonderlijke blootstelling toch een groter gezondheidsrisico kunnen vormen.

Het onderzoek

Het rapport onderzcht de aanwezigheid van hormoonverstorende chemicaliën en andere gevaarlijke stoffen in 81 verschillende koptelefoons en oordopjes die in Europa te koop zijn of waren. De resultaten zijn verontrustend, want in 100% van de geteste producten werden schadelijke stoffen aangetroffen. Hoewel de individuele doses vaak laag zijn, vormt de dagelijkse blootstelling aan deze chemische mix een risico voor de gezondheid op de lange termijn, met mogelijke gevolgen voor de hormoonhuishouding en vruchtbaarheid.

Stoffen als Bisfenol A (BPA) en soortgelijke vervangers (zoals BPS) werden in vrijwel alle onderzochte modellen gevonden. BPA werd aangetroffen in maar liefst 177 van de 180 geteste afzonderlijke monsters. Ongeveer 60% van de monsters bevatte ftalaten (schadelijke weekmakers) en organofosfaat vlamvertragers (OPFR's) waren wijdverspreid aanwezig. In sommige producten van online platforms zoals Temu werden zeer hoge concentraties gemeten.

Lees hier het volledige Engelstalige onderzoek(PDF, 6 MB)