De Sony Xperia 1 VII is de nieuwste topsmartphone van een merk dat nog maar een kleine speler is op de wereldwijde telefoonmarkt. Het toestel gaat ook gebukt onder een storend probleem waar Sony onderzoek naar moest doen, en heeft een adviesprijs van liefst 1499 euro. In deze Sony Xperia 1 VII-review zoeken we uit wat de sterke en zwakke punten van de peperdure telefoon zijn.

Allereerst dat probleem, waar we net over begonnen. De verkoopstart van de Xperia 1 VII maakt duidelijk dat sommige (Japanse) toestellen zichzelf onverwacht uitschakelen, herstarten of juist weigeren op te starten. Sony heeft excuses gemaakt en deed onderzoek, terwijl de verkoop van de smartphone werd uitgesteld of stilgelegd - afhankelijk van het land. Uit het onderzoek is gebleken dat een technische fout een klein aantal Xperia 1 VII's beschadigde. Sony zegt contact op te nemen met de eigenaren om hun toestellen om te ruilen en stelt dat alle andere toestellen helemaal in orde zijn. In ieder geval geen goed begin voor een minder bekende smartphone die duurder is dan de toptoestellen van Samsung en Apple, nietwaar?

Bijzonder ontwerp

Een Sony Xperia-smartphone herken je al jaren aan zijn ontwerp. Rechthoekig, met een duidelijke camerabalk en voorzien van bijzondere functies. Het Japanse merk voorziet zijn toestellen al vele jaren van een fysieke cameraknop om mee scherp te stellen en een foto te schieten. Ook nog steeds aanwezig: een microSD-kaartslot om de interne opslagcapaciteit te vergroten en een 3,5mm-audiopoort om bedraad muziek te luisteren. Voor sommige mensen zijn het doorslaggevende redenen om een Sony-telefoon te nemen, want op vrijwel alle andere dure smartphones moet je dit soort functies missen.

©Rens Blom

De Xperia 1 VII houdt prettig vast, is waterdicht en stofbestendig en kan draadloos opladen. Het 6,5inch-oledscherm is van uitstekende kwaliteit en kan heel fel. Dit scherm kan zich meten met de top, wat je ook mag verwachten van een toestel dat 1499 euro kost.

©Rens Blom

Krachtige specificaties

Dat de specificaties van de Xperia 1 VII heel goed zijn, verbaast gelet op de prijs ook niet. De inmiddels bekende Qualcomm Snapdragon 8 Elite-processor is vliegensvlug en krijgt hulp van 12 GB werkgeheugen. Wie niet genoeg heeft aan 256 GB opslagcapaciteit, kan als gezegd een microSD-kaartje in de telefoon stoppen.

De 5000mAh-accu gaat zonder zorgen een lange dag mee, zonder positief op te vallen. Bedraad opladen kan met maximaal 30 watt en duurt bijna anderhalf uur. Dat kan een tegenvaller zijn, maar wie 's nachts zijn telefoon oplaadt zal er geen last van hebben. Draadloos laden gaat met 15 watt – een gebruikelijke snelheid.

Opmerkelijk: Sony levert de Xperia 1 VII niet alleen zonder oplaadadapter, maar ook zonder usb-c-kabel. Erg duurzaam inderdaad, maar het kan ook zuinig overkomen.

©Rens Blom

Niet de beste camera's

Camera's zijn al jaren een speerpunt van Sony-smartphones. Het merk heeft met zijn Alpha-cameratak ook heel veel expertise in huis en zegt die kennis te delen met zijn smartphonetak. Ook goed om te weten is dat veel smartphones van allerlei merken een Sony-camerasensor gebruiken. Het bedrijf heeft dus een goede reputatie en ja, de Xperia 1 VII maakt in veel gevallen erg fraaie foto's met zijn normale camera, groothoeklens en zoomcamera.

©Rens Blom

Toch zijn we beter gewend, met name van de topmodellen van Google, Samsung en Apple. De Xperia 1 VII gaat soms de mist in met het scherp afdrukken van alle delen van een foto en ook de zoomresultaten horen niet tot de absolute top. We zien dit ook terug in andere reviews. Wellicht weet Sony met een software-update nog een en ander te verbeteren aan zijn camera's, maar voor nu zetten we de Xperia 1 VII – ondanks zijn torenhoge prijs – niet op één.

Hieronder twee fotoseries, gemaakt met de Xperia 1 VII, met van boven naar beneden telkens de hoofdcamera (1x), groothoekcamera (0.7x) en zoom (3,5x).

Eerste serie

©Rens Blom

Tweede serie

©Rens Blom

Korter updatebeleid

Sony zette zichzelf de afgelopen jaren voor schut door zijn dure smartphones slechts twee Android-upgrades en vier jaar beveiligingsupdates te geven. De concurrentie beloofde vijf, zes of zeven jaar complete updates. Sony heeft daar een les uit getrokken en geeft de Xperia 1 VII vier jaar Android-upgrades en zes jaar beveiligingsupdates. Goed, maar merken als Google, Samsung en Apple lopen nog steeds vooraan met zeven jaar updates.

We willen je geen angstig gevoel aanpraten, maar het is wel goed om even stil te staan bij de updatebelofte. Van een groot merk als Apple of Samsung verwachten we dat het over zeven jaar nog steeds smartphones maakt en onderhoudt met updates. Is Sony over zes jaar ook nog steeds actief op de smartphonemarkt? Het merk heeft medio juli bevestigd dat het zich terugtrekt uit Finland en in verschillende andere Europese landen zijn moderne Sony-smartphones – inclusief de Xperia 1 VII – slecht tot niet verkrijgbaar. Dat zijn geen fijne berichten.

De fabrikant laat desgevraagd weten dat het 'toegewijd blijft aan zijn Xperia-smartphonetak in Europa' en de toestellen blijft verkopen via 'onze online Sony-winkel en andere online kanalen in geselecteerde regio's zoals de Benelux'.

©Rens Blom

Terug naar het nu. De Sony-softwareschil zelf over Android 15 heen bevalt ons goed. De fabrikant voert wat handige (visuele) verbeteringen door en levert een paar nuttige entertainment-apps mee. Verder blijft de software intact, zoals Google het voor ogen heeft.

Conclusie: Sony Xperia 1 VII kopen?

De Sony Xperia 1 VII is – los van het functioneringsprobleem waar de fabrikant onderzoek naar deed – lastig aan te bevelen. Dat komt met name omdat concurrerende vlaggenschepen betere specificaties en een langer updatebeleid bieden, en ook nog eens (honderden) euro's goedkoper zijn. De Xperia 1 VII is een goede smartphone met enkele onderscheidende functies, maar geen 1499 euro waard.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.