ID.nl logo
Aan de slag met het vernieuwde iCloud
© Reshift Digital
Huis

Aan de slag met het vernieuwde iCloud

Lokaal bestanden opslaan is niet handig. We werken allang niet meer op slechts één apparaat, en door onze toenemende afhankelijkheid van digitale documenten is veiligheid enorm belangrijk. Met iOS 8 introduceerde Apple de evolutie van iCloud: iCloud Drive. Wat is er nu precies veranderd?

We willen je geen valse hoop geven: nee, iCloud Drive is geen volwaardig alternatief voor Dropbox. Hoewel het inderdaad mogelijk is om al je eigen bestanden in iCloud Drive op te slaan, kun je hier alleen bij via een Mac of Windows-pc. Een officiële app á la Dropbox ontbreekt (vooralsnog), wat betekent dat je alleen bestanden uit iCloud Drive kunt openen via de documentenkiezer van de bijbehorende applicatie, zoals Numbers of Pages. Dit is, zoals we in deze cursus zullen zien, een grote handicap.

Kennismaking

Als je iOS 8 voor het eerst installeert, vraagt je iPad of je wilt upgraden van iCloud naar iCloud Drive. Deze vraag was vooral relevant toen OS X Yosemite nog niet uit was, omdat Mac-gebruikers met een eerdere versie dan Yosemite geen toegang hadden tot iCloud Drive. Als je een Mac gebruikt en deze nog niet hebt geüpgraded naar Yosemite, is het verstandig om géén gebruik te maken van iCloud Drive. Doe je dat wel, dan zijn al je cloud-bestanden niet meer zonder omweg toegankelijk op je Mac. Heb je geen Mac, dan kun je rustig upgraden. Het is dan zelfs aan te raden, omdat iOS-apps steeds meer gebruikmaken van de nieuwe functionaliteit. Het migreren van je bestanden van iCloud naar iCloud Drive gaat automatisch, maar kan wel enige tijd in beslag nemen, tot maximaal een uur.

©PXimport

iCloud Drive zorgt voor meer opslaggemak op je iPhone, iPad, Mac en pc.

Hetzelfde

Op het eerste gezicht is er geen verschil tussen iCloud en iCloud Drive. Nog steeds synchroniseert iCloud Drive instellingen en documenten tussen je verschillende Apple-apparaten. Ook de werking van Apples productiviteitssoftware is wat de cloudopslag betreft hetzelfde. Start je bijvoorbeeld Pages op, dan zie je in de documenten-kiezer nog steeds alle documenten en mapjes die je daar had aangemaakt. Hetzelfde geldt voor Keynote en Numbers.

©PXimport

De web-interface van iCloud Drive, als je net start is het aardig leeg.

Schijnvrijheid

Onder de motorkap is wel een boel veranderd. Voor het eerst is het namelijk mogelijk om (vanaf een Mac of pc) elk soort bestand in iCloud Drive te plaatsen. Dit werkt net zoals Dropbox of Microsoft OneDrive: je installeert een programma die een map op je computer synchroniseert met iCloud. Deze map kun je zelf indelen in sub-mappen en je kunt alle typen bestanden daarin zetten. Mac-gebruikers kunnen ook labels en tags toevoegen, wat kan helpen om grote hoeveelheden bestanden makkelijk vindbaar te maken.

Al deze vrijheid is echter schijn. Hoewel het in theorie mogelijk is om meerdere soorten bestanden in een map te stoppen, bijvoorbeeld een Numbers-spreadsheet en een Pages-document samen in je mapje 'Administratie', werkt dit in de praktijk niet. Dat komt omdat iCloud Drive geen eigen app heeft, zoals dat bij Dropbox wel het geval is. In plaats daarvan blijft iCloud Drive vasthouden aan de oude opzet: dat je per programma alleen de eigen map kunt zien. Vanuit Pages kun je dus alleen de iCloud Drive-map van Pages bekijken, ook al heb je bijvoorbeeld een Pages-document in de Numbers-map geplaatst.

Sterker nog: een Pages-document dat je handmatig (via Windows 7 bijvoorbeeld) in de Numbers-map plaatst, is niet zichtbaar op de iPad. Een txt-document is wel zichtbaar voor Numbers, maar wordt geopend als spreadsheet. Daar heb je dus niets aan als het om gewone notities gaat.

Wie iCloud Drive dus op dezelfde manier als Dropbox wil gebruiken, loopt al snel tegen de beperkingen van het systeem op. Je handige eigen mappenindeling is onbruikbaar op de iPad.

©PXimport

De document-kiezer in Pages laat alleen de Pages map zien.

Ruimte

Daarnaast is het wel goed om op te merken dat de opslagruimte van iCloud Drive relatief beperkt is. Bij het aanmaken van je iCloud-account krijg je eenmalig 5 gigabyte gratis (tegenover bijvoorbeeld 15 GB bij het veel flexibelere Google Drive). Als je meer ruimte wilt, moet je daarvoor betalen. Bij serieus gebruik heb je helaas al snel meer ruimte nodig, vooral als je je iPad (en/of iPhone) een back-up laat maken in de cloud.

Dit werkt nog steeds als voorheen. Als je de back-up via iCloud al aan had staan, blijft je iPad iedere dag een back-up van je gegevens maken. Dit gebeurt als je apparaat aan de oplader hangt. Heb je nog geen automatische back-up, dan ga je naar Instellingen / iCloud / Reservekopie. Zet deze schuif naar Aan.

Dat is natuurlijk heel handig, want het gaat automatisch, en je hoeft niet meer eens in de zoveel tijd je apparaat aan de pc of Mac te hangen. Maar de back-ups van je iOS-apparaten nemen veel ruimte in van iCloud Drive. Al je er dan ook nog eens al je pdf's, foto's en Office-documenten in plaatst, loopt de boel al snel vol.

©PXimport

De back-upfunctie zorgt ervoor dat de iPad een back-up maakt als je hem aan de oplader hangt.

©PXimport

Een reservekopie van een iPad kan al snel meerdere gigabytes van je iCloud Drive opsnoepen.

Verbeteringen

Gelukkig zijn er ook verbeteringen ten opzichte van de oude iCloud. Het feit dat iCloud Drive meer 'open' is, zorgt ervoor dat applicaties van derden (dus van andere bedrijven dan Apple) nu ook toegang hebben tot het bestandssysteem. Voorheen was het al zo dat bestanden in iCloud bewaard konden worden, maar dan waren ze zo goed als onzichtbaar voor de gebruiker. Opnieuw geldt hier: 'elke app zijn eigen map', maar nu zijn die mapjes gewoon toegankelijk vanaf de pc of Mac. En ook vanuit andere applicaties en vanaf andere apparaten. Vooral voor mensen die zowel op pc/Mac als op een iPad bepaalde apps gebruiken, zullen hier veel profijt van hebben. Een notitie die je maakt in de iOS-versie van aantekeningen-app Notability, is meteen bruikbaar door zijn evenknie op de Mac, en ook zichtbaar in de iCloud Drive-map. Hierdoor is het eenvoudiger voor applicaties om onderling data uit te wisselen.

©PXimport

Het maken van mapjes helpt om je documenten te ordenen.

Niks kwijt

Voor iOS is een groot voordeel dat het wissen van een app op je iPad niet meer automatisch betekent dat je ook de bijbehorende bestanden kwijtraakt. Een pdf-bestand dat je in PDF Expert bewerkt en opslaat op iCloud Drive, is ook na het wissen van PDF Expert nog beschikbaar én zichtbaar. In de oude iCloud was het wel mogelijk om je bestanden te bewaren bij het wissen van een app, maar waren ze vervolgens onzichtbaar en niet bewerkbaar totdat je de bijbehorende app her-installeerde. Op dit punt zorgt iCloud Drive dus voor een grote verbetering.

Overal toegang

Een groot voordeel van cloudopslag in het algemeen, is dat je data overal beschikbaar zijn waar je verbinding hebt met internet. We noemden al de iCloud Drive-applicatie voor Windows, die net als Dropbox een aparte map maakt die automatisch wordt gesynchroniseerd. Deze iCloud Drive-app wordt automatisch aangeboden als je iTunes op je pc upgradet, maar is ook los te downloaden via de website van Apple.

Mac-gebruikers met OS X Yosemite hebben automatisch een map voor iCloud Drive in hun Finder en kunnen daar op dezelfde manier gebruik van maken als van een map met lokale bestanden. Dat betekent dat je bestanden van tags kunt voorzien om ze beter te organiseren. De Windows-versie heeft deze mogelijkheid (nog) niet.

Ook op de computer 'van een ander' (bijvoorbeeld op kantoor of op visite) kun je bij je iCloud-documenten. Dit kan via de website www.icloud.com. Hier log je in met je Apple ID en al je bestanden zijn toegankelijk. Let erop dat deze site niet toegankelijk is vanaf je iPad of iPhone. Wanneer je dit probeert, geeft www.icloud.com links naar het installeren en activeren van iCloud op je apparaat.

Organiseren

Via de webinterface kun je via het iCloud Drive-pictogram naar je bestanden. Je kunt deze hier ook netjes organiseren. De webinterface is overigens wat strenger dan de iCloud Drive voor Windows of Mac. Bij het aanklikken van het icoontje zie je dat elke applicatie een eigen hoofdmap heeft. Als je probeert om bijvoorbeeld een foto te plaatsen in de map van Numbers, dan krijg je een foutmelding.

Via de iCloud-site is het gelukkig ook mogelijk om eigen hoofdmappen te maken, waar je alle bestanden in kunt plaatsen die je wilt. Het uploaden gaat via de webinterface, en dat is natuurlijk niet zo handig als het werken met een automatisch gesynchroniseerde map. Maar het voordeel is dat je op elke willekeurige pc of Mac dingen aan je iCloud Drive kunt toevoegen. Gebruik dit dus vooral als extra manier om bij je bestanden te komen. Wel moet je ook hier onthouden dat je eigen hoofdmappen niet zichtbaar zijn op de iPad, totdat er een echte iCloud Drive-app verschijnt.

Bij het schrijven van dit artikel was er aanvankelijk een app beschikbaar die dit kon (namelijk Cloud Drive Explorer), maar deze is inmiddels uit de App Store verdwenen. We hopen dat er snel weer een dergelijke app beschikbaar komt, want dit is een zeer goede toevoeging voor iCloud Drive.

©PXimport

Je kunt geen foto's opslaan in de Numbers map.

©PXimport

Je kunt zelf kiezen welke functies van iCloud Drive wilt aan- of uitzetten.

©PXimport

Per app kun je toestemming geven om van iCloud Drive gebruik te maken. Zo kun je zware 'verbruikers' uitschakelen als je ruimte tekort komt.

Conclusie

Voor wie alleen de iPad en eventueel een iPhone gebruikt, is de nieuwe Drive nauwelijks te onderscheiden van zijn voorganger. Alles wat je hiervoor deed, kun je gewoon blijven doen. Als je naast je iOS-apparaat ook met een Windows-pc of Mac werkt, dan is iCloud Drive wel een verandering. Het is wel goed om de besproken beperkingen in gedachten te houden. iCloud Drive is niet zo algemeen inzetbaar als concurrenten Drobox, Google Drive of OneDrive. Probeer dan ook niet om iCloud Drive op die manier te gebruiken, dit leidt tot frustraties en tot documenten die je op cruciale momenten niet kunt openen. Werken met iCloud Drive vraagt een bepaalde flexibiliteit van jou als gebruiker. Of anders gezegd: er is maar één manier om dingen te doen, en dat is op de manier van Apple.

Voor iPad-bezitters blijft de automatische back-upfunctie waarschijnlijk de belangrijkste. Door deze optie in te schakelen, heb je in ieder geval een dagelijkse veiligheidskopie van je belangrijkste iPad-bestanden en -instellingen.

©PXimport

De reservekopie is nog steeds de belangrijkste functie voor iPad-gebruikers.

Onaf

Totdat Apple (of iemand anders) een volledige iCloud Drive-app uitbrengt met dezelfde functionaliteit als bijvoorbeeld Dropbox. Wie denkt een Dropbox-killer in handen te hebben moet zijn verwachtingspatroon even bijstellen. De dienst voelt onaf en komt maar gedeeltelijk de belofte na van een alles-in-één opslagdienst. Hopelijk brengt de (nabije) toekomst daar nog verandering in.

▼ Volgende artikel
Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken
Huis

Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

View post on X

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

▼ Volgende artikel
Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5
© Ayo man | Law of God
Huis

Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

In dit artikel

je leest wat DDR4 en DDR5 precies van elkaar onderscheidt, wanneer je dat verschil in snelheid en energieverbruik echt merkt en waarom het voordeel van DDR5 ten opzichte van DDR4 bij gamen vaak beperkt blijft. Ook leggen we uit waarom DDR4 niet automatisch meer de goedkope keuze is, waarom je DDR4 en DDR5 niet kunt uitwisselen en wat dat betekent voor upgraden bij laptops en desktops. Tot slot lees je hoe je op Windows en Mac snel checkt of je meer RAM nodig hebt.

Lees ook: RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Het verschil tussen RAM en opslag

Veel mensen halen werkgeheugen (RAM) en opslaggeheugen (SSD of HDD) door elkaar, terwijl ze iets heel anders doen: RAM is het korte-termijngeheugen waarin de gegevens staan van programma's die je nú gebruikt, waardoor je met meer RAM makkelijker en sneller tussen meerdere apps schakelt, maar zodra je de computer uitzet is dit geheugen weer leeg. Opslaggeheugen is juist het lange-termijngeheugen waarop je foto's, documenten en andere bestanden blijven staan, ook als er geen stroom is.

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.