De Flash-player van Adobe ligt onder vuur. Links en rechts roepen bedrijven en ontwikkelaars op om te stoppen met de verouderde plugin, die opnieuw lek blijkt te zijn. Wat is er toch allemaal aan de hand met Flash?

Wat is Flash?

Flash is een plugin die in browsers wordt geïnstalleerd, al hebben veel moderne browsers Flash al standaard geïmplementeerd. De plugin is ontwikkeld door Adobe, de softwaregigant die ook bijvoorbeeld Photoshop maakt.

Flash werd vooral in de begindagen van het internet gebruikt, omdat het toen nog moeilijk was bewegende animaties op websites te maken. Daarvoor was Flash dé oplossing: Het was makkelijk te gebruiken omdat het zo'n licht programma was, en het was makkelijk om er animaties mee te maken als ontwikkelaar.

Tegenwoordig is Flash een stuk minder relevant. Door nieuwe technologieën als html5 is het veel makkelijker om animaties te maken, en browsers zijn tegenwoordig zo krachtig dat iedere computer daarmee om kan gaan.

Waarom al die haat op Flash?

Flash is nooit heel stabiele en veilige software geweest. Al sinds dag één worden er met grote regelmaat lekken gevonden in het programma. Flash is bovendien een gewild doelwit voor hackers, omdat zoveel gebruikers de plugin hebben geïnstalleerd. Adobe patcht zich suf, maar Flash vormt nog steeds een groot veiligheidsrisico. Bedenk je bovendien dat lang niet iedereen netjes zijn software up-to-date houdt, want vaak klik je die vervelende update-melding gewoon weg.

Waarom gebruiken we het dan nog wel?

Hoewel Flash verouderd is en veel ontwikkelaars er eigenlijk mee willen stoppen, is dat nog niet zo makkelijk gedaan. Er zijn namelijk nog steeds veel web-applicaties die gebruik maken van Flash. Denk maar eens aan Facebook-spelletjes, die bijna zonder uitzondering Flash nodig hebben om te werken. Het is immers veel makkelijker om een game in Flash te maken dan in html5. Ook voor veel livestream-sites, zoals de NOS met de Tour de France, is Flash één van de weinige manieren om een live-video weer te geven.

De makers en gebruikers zitten dan ook in een spagaat. Facebook roept ontwikkelaars bijvoorbeeld op om te stoppen met Flash, maar zelf zal Facebook Flash nooit blokkeren - daardoor zouden te veel gebruikers geen spelletjes meer kunnen spelen.

Wat is er juist nu aan de hand?

Flash blijkt nu opnieuw lek te zijn. Dat werd ontdekt door een hack op een Italiaans bedrijf, 'HackingTeam'. Dat bedrijf maakt malware en spionage-software en verkoopt dat aan bedrijven en overheden. Onze collega's van PCM schreven al alles over de hack.

Tijdens de hack op HackingTeam werd software online gezet waaruit bleek dat HackingTeam software verkocht die gaten in Flash misbruikte om computers van gebruikers te infecteren. Die gaten waren tot dat moment nog niet bekend.

Sindsdien worden er steeds meer gaten in Flash gevonden, waarvan het niet duidelijk is hoe lang ze er al zitten. Mogelijk zitten er nog veel meer van die lekken in de software die nog niet gevonden zijn.

Verschillende bedrijven roepen dan ook op om te stoppen met Flash. De afgelopen week riep niet alleen Facebook dat, maar ook Mozilla. Dat zette de Flash-player standaard uit in Firefox, totdat Adobe het nieuwe lek dicht.

Wat is de oplossing?

Die is er eigenlijk niet. Flash is gewoon niet veilig, en als je het gebruikt is er altijd een risico dat er een lek in zit waardoor je computer kan worden geïnfecteerd. Soms gebeurt dat alleen wanneer je op een publiek netwerk zit, maar in principe ben je altijd wel kwetsbaar.

De enige (vervelende) oplossing is om Flash helemaal uit te schakelen in je browser. Hoe je dat doet, lees je hier.

Het uitschakelen van Flash brengt wel enkele nadelen met zich mee. Zo zullen sommige websites niet helemaal perfect werken - je kunt bijvoorbeeld de Tour de France niet meer kijken bij de NOS. Ook kun je in je webbrowser geen Facebook-spelletjes meer spelen. Daarvoor zul je dan toch andere manieren moeten zoeken, zoals spelen via de smartphone of tablet.

En uiteindelijk zul je toch moeten beslissen of je veiligheid het waard is om een paar games niet meer te kunnen spelen.

Wikipedia heeft een deal gesloten met bedrijven als Microsoft, Amazon en Mistral AI. Zij gaan voortaan betalen voor toegang tot Wikipedia Enterprise. In ruil krijgen ze toegang tot grote hoeveelheden content uit de online encyclopedie.

De samenwerking werd gisteren aangekondigd – precies op de vijfentwintigste verjaardag van Wikipedia. De samenwerking tussen de encyclopedie en bedrijven als Microsoft, Meta, Amazon, Mistral AI en Perplexity zorgt ervoor dat zij allen gebruik kunnen maken van Wikipedia Enterprise. Het is niet bekend hoeveel deze bedrijven betalen voor hun lidmaatschap.

Wat is Wikipedia Enterprise?

Wikipedia Enterprise is de commerciële tak van Wikipedia waarbij aangesloten bedrijven op grote schaal data aangeleverd krijgen via een API-dienst. Zo kunnen AI-bedrijven, zoekmachines en spraakassistenten op grote schaal betrouwbare data van Wikipedia ontvangen die door machines gelezen kan worden.

Kortgezegd is dit een efficiënte en makkelijke manier voor bedrijven om de informatie uit Wikipedia-pagina's voor hun eigen producten te gebruiken. Daarbij gaat het ook om de meest recente versies van Wikipedia-pagina's, zodat informatie altijd zo nieuw mogelijk en dus relevant is.

Lees ook: Kennis delen? Zo werk je mee aan Wikipedia

Waarom sluiten bedrijven zich bij Wikipedia Enterprise aan?

Hoewel elk bedrijf zijn eigen reden heeft om zich bij Wikipedia Enterprise aan te sluiten, lijken de deze week aangekondigde samenwerkingen vooral te maken te hebben met het gebruik van Wikipedia-info voor AI. Op die manier kunnen AI-bots getraind worden met correcte info van Wikipedia die door mensen is geschreven, waardoor ze steeds slimmer worden en ook steeds meer informatie kunnen bieden.

De samenwerking voelt deels symbolisch: bedrijven laten hun AI-modellen al geruime tijd gebruikmaken van Wikipedia en alle andere bronnen op het internet, waardoor Wikipedia aanzienlijk minder bezoek krijgt vergeleken met enkele jaren geleden. Wikipedia riep AI-bedrijven afgelopen jaar dan ook op te betalen voor het gebruik van Wikipedia-pagina's voor AI-training. Daar hebben Microsoft, Meta, Amazon en consorten nu dus gehoor aan gegeven. Andere bedrijven, zoals Google, hadden zich al aangesloten bij Wikipedia Enterprise.

Het was al bekend dat Lego dit jaar met een nieuwe set gebaseerd op Nintendo's populaire gamereeks gaat komen, en nu zijn er zowel details als foto's van de 'The Legend of Zelda: Ocarina of Time'-set opgedoken.

De informatie en afbeeldingen zijn afkomstig van het Reddit-account Brick Tap. Het account plaatste deze op de Lego Leaks-subreddit, en onthulde daarmee dat de set een diorama van het laatste gevecht in The Legend of Zelda: Ocarina of Time is. 

Link neemt het hierin op tegen de kwaadaardige Ganondorf, en beide personages zijn dan ook inbegrepen. Ook Princess Zelda is van de partij, en de doos toont al dat we ook Ganon in zijn demonenvorm kunnen bouwen bij aankoop van de 'The Final Battle: Ocarina of Time'-set.

De set is dus nog niet officieel onthuld, maar volgens Brick Tap bevat de doos 1003 steentjes om het eindgevecht uit Ocarina of Time mee na te bouwen. Ook zegt hij dat de prijs 120 euro zal worden. Op 1 maart moet deze Lego-set in de winkels liggen, dus het valt te verwachten dat Lego deze binnenkort officieel uit de doeken doet. 

Vorig jaar werd al bekend dat Lego nog een Legend of Zelda-set uit ging brengen, nadat het bedrijf eerder al een set gebaseerd op de Great Deku Tree uit de Nintendo-franchise had uitgebracht. Die set kon je op twee manieren bouwen: als de Deku Tree uit The Legend of Zelda: Breath of the Wild, of als de versie van Ocarina of Time. 

Nintendo is zelf ook nog altijd bezig met The Legend of Zelda. Hoewel er nog weinig bekend is over het volgende deel in de reeks, bracht het bedrijf in 2024 The Legend of Zelda: Echoes of Wisdom uit, waarin de titulaire prinses voor het eerst de hoofdrol speelde. Ook heeft het Japanse bedrijf de handen ineen geslagen met Sony Pictures om een live-action Zelda-film te maken, waarvan in 2025 de eerste beelden zijn getoond. De film draait vanaf 7 mei 2027 in de bioscoop.