Een ssd springt heel anders met data om dan een traditionele harde schijf en dat heeft ook invloed op de manier waarop bestanden te wissen zijn. Je krijgt dan te maken met TRIM, en hier lees je er meer over.

Een ssd is compleet anders dan een harde schijf en dat uit zich bijvoorbeeld in het overschrijven van data. Traditionele datashredders, zoals Eraser en DBAN, gebruiken overschrijven om data te veilig te verwijderen en dat werkt ook goed met traditionele harde schijven. Het werkt helaas niet voor ssd’s. Een ‘overwrite’ in een ssd is namelijk niets meer dan een ‘delete’ van de oude versie van het bestand en het schrijven van de nieuwe data.

De crux zit ‘m in dat de delete asynchroon is en dat de nieuwe data – die met alleen maar nullen - op een willekeurige locatie op de schijf terechtkomt. Met zo’n datashredder zit je dus eigenlijk op willekeurige plekken nullen naar je ssd weg te schrijven, waarmee je dus de levensduur van de schijf aan het verkorten bent en de originele data blijft bestaan.

TRIM

Er is echter een aantal nuances aan dit verhaal. Een ssd met TRIM ingeschakeld zal data direct en permanent onder bepaalde omstandigheden verwijderen. Dat is vanwege prestatieredenen. Het is pas mogelijk om data weg te schrijven naar een ssd als het gedeelte waarnaartoe wordt geschreven daadwerkelijk gereset, oftewel geleegd, is. Een traditionele harde schijf kan in één keer bestaande gegevens overschrijven.

Op het moment dat je dus een bestand verwijdert op een ssd in Windows, verwijdert Windows net als bij een harde schijf de referentie naar het bestand, maar stuurt het ook direct een signaaltje naar de ssd waarna deze de data van het bestand ‘reset’, zodat er de volgende keer naartoe geschreven kan worden. Dat is TRIM en zorgt voor optimale prestaties.

Je kunt eenvoudig controleren of TRIM is ingeschakeld op je Windows-computer door een Opdrachtprompt te openen. Klik hiervoor met de rechtermuisknop op de Startknop en kies voor Opdrachtprompt (administratorrechten). Voer vervolgens het volgende commando in:

... en druk op enter. Als er nu verschijnt DisableDeleteNotify = 0, betekent dat dat TRIM is ingeschakeld en is data die eenmaal verwijderd is, ook daadwerkelijk weg. Op Windows 10 en Windows 8.1 zal dit standaard al het geval zijn. Krijg je in plaats daarvan toch de waarde 1 terug, dan staat TRIM uit. Je schakelt het in door het commando

uit te voeren in hetzelfde Opdrachtprompt. Daarna is TRIM ingeschakeld. Alleen SSD’s die heel vroeg op de markt kwamen, hebben mogelijk geen ondersteuning voor TRIM. Raadpleeg hiervoor de handleiding van je schijf.

©PXimport

Retrim

Dat is echter nog niet het complete verhaal. Het TRIM-commando wordt ‘asynchroon’ van de verwijderoperatie uitgevoerd. Dat houdt in dat op het moment dat jij het bestand verwijdert, de ssd het commando om die data te trimmen ontvangt en dat verzoek in een wachtrij plaatst. Die trim gebeurt los van de rest van de schijfoperaties, dus terwijl jij gewoon door kunt werken.

Het kan echter gebeuren dat er opeens heel veel TRIM-commando’s binnenkomen en dat de wachtrij vol raakt. Dan gaan er TRIM-commando’s verloren en dan kan het zijn dat je data blijft bestaan. Om dit probleem op te lossen, heeft Windows zijn defragmentatietool een tweede leven bezorgd. Deze ‘optimaliseert’ ssd’s en doet een zogenaamde Retrim: het zoekt naar data die verwijderd is, maar nog wel op de ssd aanwezig is.

Retrims worden periodiek door Windows uitgevoerd. Om te controleren of dat allemaal in orde is, klik je op het menu Start en typ je Stations defragmenteren en optimaliseren en druk je op enter. Bij Status zie je bijvoorbeeld OK of Optimalisatie nodig. Is dat laatste het geval, selecteer dan de SSD en klik op Optimaliseren.

Zorg ook dat bij Geplande optimalisatie deze is ingeschakeld. Is dat niet het geval, klik dan op Inschakelen, zet een vinkje bij Gepland uitvoeren (aanbevolen) en klik op OK. De frequentie van wekelijks is prima.

Het komt erop neer dat het veilig verwijderen van data op een ssd, op individueel niveau, alleen mogelijk is door regelmatig een Retrim uit te voeren. Om een ssd in één keer veilig te legen, zijn tools beschikbaar van de ssd-fabrikanten.

Ssd’s hebben een ingebouwd commando om data op de schijf permanent te verwijderen, het zogenaamde ATA Secure Erase commando. Voor bijvoorbeeld Samsung kun je hiervoor Samsung Magician gebruiken, maar ook Intel, OCZ en Corsair hebben tools beschikbaar.

Tekst: Jochem de Goede

In de State of Play-presentatie die vanavond wordt uitgezonden zullen zeer waarschijnlijk geen nieuwe beelden zitten van het langverwachte spel Marvel's Wolverine.

Ontwikkelaar Insomniac Games gaf vorig jaar al aan dat het pas aankomend voorjaar meer uit de doeken zou doen over Wolverine. Toen eerder deze week de nieuwe State of Play werd aangekondigd, hoopten veel fans echter dat de ontwikkelaar zijn plannen gewijzigd had en toch wat meer van de nieuwe Marvel-game zou tonen.

Dat lijkt echter zeer onwaarschijnlijk. Een fan vroeg deze week op social media aan Insomniac Games wanneer er meer info over de game zal verschijnen, waarop Insomniac wederom antwoordde met "lente 2026". Dat maakt het dus zo goed als bevestigd dat de game vanavond tijdens de State of Play niet getoond gaat worden.

Over Marvel's Wolverine

Insomniac Games, de ontwikkelaar van de moderne Spider-Man-spellen, werkt al een aantal jaar aan Wolverine, een game rondom de Marvel-anti-held. Hoewel vroege beelden van de game al geruime tijd op internet stonden, werd afgelopen najaar de eerste volledige trailer van het spel getoond. Die is hieronder nog eens te zien.

Wolverine - oftewel Logan - zal gespeeld worden door Liam McIntyre, die eerder onder andere in Spartacus speelde. De game doet diverse exotische locaties aan, waaronder Japan en Canada, en uit de eerste beelden blijkt dat er veel geweld en bloed in de game zit. Wolverine maakt daarbij logischerwijs gebruik van de iconische messen die uit zijn handen komen.

De aankomende State of Play

Zoals gezegd werd eerder deze week de nieuwe State of Play aangekondigd, die vanavond om 23:00 uur wordt uitgezonden. De livestream kan dan hier bekeken worden.

Op PlayStation Blog schrijft Sony dat de presentatie meer dan zestig minuten beslaat en "nieuws, gameplay-updates en aankondigingen van gamestudio's verspreid over de wereld" bevat voor aankomende PlayStation 5-games. Daarbij zullen er zowel games van PlayStation Studios zelf als andere bedrijven de revue passeren.

Sony brengt dit jaar in ieder geval Saros, Marathon en Marvel's Wolverine uit. Van die laatste game weten we nu dus dat hij waarschijnlijk niet getoond gaat worden. Verder werd vorige week een nieuwe Horizon-game met een focus op multiplayergameplay aangekondigd, genaamd Horizon Hunters Gathering. We weten ook dat The Last of Us-ontwikkelaar Naughty Dog aan hun nieuwe game Intergalactic: The Heretic Prophet werkt, en volgens geruchten wordt er bij PlayStation Studios ook een nieuwe God of War-game ontwikkeld met metroidvania-elementen.

Wie je adres intikt, kan je huis open en bloot bekijken in Street View van Google Maps. Dat voelt niet bepaald privacyvriendelijk. Vind je het geen prettig idee dat iedereen zomaar een blik op je woning kan werpen? Dan kun je Google vragen om je huis permanent te laten vervagen.

Sleep het poppetje voor de deur

Google Maps biedt een functie waarmee je specifieke beelden – zoals nummerplaten, objecten of zelfs hele huizen – kunt laten blurren om privacyredenen. Je moet hiervoor een aanvraag indienen en zodra Google die goedkeurt, is de vervaging definitief en zelfs niet meer terug te draaien. Open Google Maps bij voorkeur op je computer, want op mobiele apparaten is deze optie voorlopig nog niet beschikbaar. Zoek vervolgens je adres via de zoekbalk bovenaan en druk op Enter om de woning vanuit de lucht in beeld te brengen. Klik op het Pegman-pictogram, het gele poppetje rechtsonder in het scherm. Sleep het poppetje naar de straat waar je huis staat. De straten die langs deze weg beschikbaar zijn in Street View, lichten blauw op.

Probleem melden

Zodra je dit doet, verschijnt het bekende 360°-beeld van jouw straat. Navigeer door de beelden totdat je woning volledig in beeld is. Zet het huis zo centraal mogelijk in het scherm; dat maakt de volgende stap eenvoudiger. Onderaan het beeld zie je in een dunne, donkere strook de opnamedatum, maar ook de knop waar het ons om te doen is: Probleem melden.

Aanvraag

Je komt nu op de Google-pagina Ongepaste Street View melden. Versleep eerst de weergave zodat je woning netjes binnen het rode kader past. Vervolgens geef je aan waarom je de vervaging aanvraagt. Er zijn drie opties: een gezicht, mijn huis of mijn voertuig/een kentekenplaat. Kies uiteraard de tweede mogelijkheid. Het is ook mogelijk om vervaging aan te vragen voor een privéweg of een oprit. Vul zeker je e-mailadres in en klik op Versturen. Na het verzenden ontvang je een e-mail van Google over je aanvraag. Als alles duidelijk is, wordt de vervaging binnen enkele dagen tot weken doorgevoerd. Houd er rekening mee dat je de aanvraag soms meerdere keren moet indienen als je woning vanuit verschillende hoeken zichtbaar is.

Ook fijn, qua privacy: