In 2003 werd de Concorde uit de vaart genomen, eigenlijk zonder dat er een vervanger klaar stond. De allerrijksten zagen vervolgens van achter hun champagneglas de uren in de lucht tergend traag wegtikken. Maar als het aan Boom ligt, is dit leed rond 2027 voorbij. Recent rolde dit bedrijf het testmodel uit van een nieuw supersonisch verkeersvliegtuig, de Boom XB-1.

De jaren 60 werden overschaduwd door een dreigende atoomoorlog, maar verheugden zich ook in een groot techno-optimisme. Immers: dezelfde technologieën die massavernietiging mogelijk maakten, brachten ook spectaculaire civiele toepassingen voort. Een daarvan was de straalmotor. Oorspronkelijk diende deze als krachtbron voor jachtvliegtuigen, maar rond 1950 verschenen de eerste grote bommenwerpers met straalmotoren in de lucht.

De beroemdste ervan was de Boeing B-47 Stratojet: een zesmotorige kolos die bedoeld was om atoombommen af te werpen boven de Sovjet-Unie. Er werden meer dan 2.000 van deze doomsday-toestellen gebouwd, waarmee Boeing een niet meer in te halen voorsprong opliep in de constructie van grote straalvliegtuigen. Deze voorsprong zou in 1957 uitmonden in het eerste succesvolle verkeersvliegtuig met straalmotoren: de Boeing 707.

De viermotorige 707 had een maximale kruissnelheid van 1.000 kilometer per uur. Dat stak spectaculair af tegen de circa 500 kilometer per uur van het modale verkeersvliegtuig uit die tijd. Vliegen in zo’n supersnelle 707 gold als een dermate groot voorrecht dat al snel de term ‘jet set’ gemunt werd, naar de kleine groep gelukkigen die zich een ticket kon veroorloven.

Twee maal sneller dan geluid

Ondertussen had de Amerikaanse luchtmacht een volgende stap gezet met de Convair B-58 Hustler, een futuristisch ogende bommenwerper met een maximumsnelheid van 2.122 kilometer per uur, oftewel twee keer de snelheid van het geluid. Dat de burgerluchtvaart opnieuw zou volgen, leek een uitgemaakte zaak.

In 1961 maakte de Britse HP.115 zijn eerste vlucht, een onderzoeksvliegtuig dat moest uitzoeken hoe een supersonische topsnelheid verenigd kon worden met een lage – dus veilige – landingssnelheid. Dat de Britten zo gretig op de wagen sprongen, had alles te maken met de mislukking van hun eigen straalverkeersvliegtuig, de Havilland Comet. Na een paar fatale ongelukken wegens constructiefouten, was dit toestel weggevaagd door de Amerikaanse concurrentie.

©PXimport

Door als eerste een supersonisch passagiersvliegtuig op de markt te brengen, hoopten de Britten een revanche te forceren. Ook aan de andere kant van het Kanaal heerste frustratie over de Amerikaanse dominantie. Het resultaat was een Frans-Britse samenwerking die zou uitmonden in de supersonische Concorde. Deze onderging zijn luchtdoop in 1969. Twee jaar later zou de Amerikaanse senaat de subsidie stopzetten voor de beoogde Amerikaanse concurrent, de supersonische Boeing 2707.

In de eerste helft van de jaren 70 had het supersonische vliegtuig veel van zijn glans verloren. Het besef was doorgedrongen dat zulke toestellen duur zijn om te bouwen en te onderhouden, dat ze enorm gulzig zijn en daarbij ontzettend luidruchtig.

De nekslag

Vanwege de keiharde dubbele knal die op de grond hoorbaar is wanneer een supersonisch vliegtuig op kruishoogte overkomt, verboden de VS supersonische passagiersvluchten boven land. Dat was de nekslag voor alle pogingen de Concorde te slijten aan Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen, die immers veel geld verdienen aan vluchten tussen de oost- en westkust.

De toekomst bleek dus niet voorbestemd voor ranke supersonische designervliegtuigen, maar voor een nieuwe generatie werkpaarden die zowel ruimer als zuiniger waren en, jawel, trager dan de eerste 707. Deze vliegtuigen zouden ervoor zorgen dat ook de gewone man aan boord kon stappen. De Concorde werd het statussymbool van de rijken en de boven ons gestelden. Zo gebruikte – toen nog – prins Willem-Alexander het toestel regelmatig om zijn vriendin Máxima te bezoeken in New York.

Air France en British Airways bleven de enige twee maatschappijen met Concordes in hun vloot. In 2003 zouden ze hun resterende toestellen naar de musea sturen.

Lessen geleerd

De Concorde wordt veelal omschreven als een mislukking, omdat er maar twintig van gebouwd werden en de ontwikkelingskosten nooit werden terugverdiend. Maar ondertussen heeft het toestel wél aangetoond dat het mogelijk en veilig is om supersonisch te reizen, met nota bene technologie uit de jaren 60. Wat als we hetzelfde zouden proberen met de techniek van nu, met de nieuwe materialen, de veel betere ontwikkelgereedschappen en de moderne software die we tegenwoordig ter beschikking hebben?

Dat is de missie van Boom, een luchtvaartbedrijf dat in 2014 werd opgericht in Denver, Colorado. Boom heeft goed naar de geschiedenis gekeken. In de jaren 60 leefde het idee dat alle passagiersvluchten supersonisch zouden worden. Dat betekende dat een supersonisch vliegtuig minimaal zoveel mensen zou moeten kunnen vervoeren als een Boeing 707, en liever nog meer.

©PXimport

De supersonische Boeing 2707 mikte op circa 275 passagiers. Zo’n grote capaciteit botste echter zodanig met de andere ontwerpcriteria dat dat toestel nooit gebouwd werd. De Fransen en Britten waren realistischer, met als resultaat dat hun toestel met maximaal 120 zitplaatsen uiteindelijk vrij klein bleef. De les die Boom hieruit trekt: houd het bescheiden.

Het eerste passagierstoestel dat het bedrijf wil bouwen, de Ouverture, biedt plaats aan maximaal 55 passagiers. Die hebben dan wel allemaal een groot raam en niemand naast zich. Ook heeft iedereen een persoonlijke bagageruimte onder de stoel. Daardoor oogt de cabine een stuk minder claustrofobisch dan die van de Concorde met zijn piepkleine raampjes, vier stoelen op een rij en de bagagebakken aan het lage plafond.

Vanaf 2025

In aerodynamisch opzicht verschilt het toestel niet erg veel van de Concorde. Dat betekent dat de Ouverture nog steeds een supersonische knal produceert. Boom prijst het toestel dan ook vooral aan voor lange vluchten over de oceanen, zoals van New York naar Londen (3,5 uur in plaats van 6,5 uur) en San Francisco naar Tokio (6 uur in plaats van ruim 10 uur).

Wel is de Ouverture anders geconstrueerd dan zijn illustere voorganger. De ingenieurs hebben gekozen voor hittebestendige koolstofcomposieten in plaats van aluminium, want dat maakt het toestel niet alleen sterker en lichter, maar ook goedkoper in onderhoud.

Om deze en andere ontwerpkeuzes in de lucht uit te proberen, rolde Boom afgelopen oktober de XB-1 uit. Dit is een supersonisch testmodel met drie General Electric J85-motoren en ruimte voor twee testpiloten. Deze ‘Baby Boom’ moet aantonen dat de Ouverture een realistisch idee is. De testvluchten gaan in 2021 van start. Zonder grote tegenslagen moet de Ouverture tussen 2025 en 2027 passagiers gaan vervoeren, aldus Boom. Willem-Alexander, die zo nu en dan in Argentinië moet zijn (nu minimaal 13,5 uur vliegen), kijkt er vast reikhalzend naar uit.

Tekst: Ed Croonenberg

Microsoft heeft bekendgemaakt welke spellen er de komende dagen en weken op Xbox Game Pass verschijnen. Een van die spellen is Kingdom Come: Deliverance.

Dat meldde het bedrijf op Xbox Wire. Het middeleeuwse avontuur van Warhorse staat bekend om zijn uitzonderlijke realisme, waarbij alle acties van de speler gevolgen hebben. De game is sinds enkele jaren weer populair geworden door de komst van het geprezen vervolg.

Hieronder zijn de toevoegingen van de komende weken te vinden, waaronder twee spellen die al sinds gisteren op Xbox Game Pass zijn verschenen:

Tot slot werd bekendgemaakt dat Madden NFL 24 op 15 februari van Xbox Game Pass verdwijnt.

Verwarring bij veel automobilisten vanmorgen. Wie Flitsmeister gebruikt, kreeg de melding dat de app er een punt achter zet. Gevalletje marketingblunder: je moet dat namelijk niet te letterlijk nemen, zegt het bedrijf nu haastig. Er wordt alleen gestopt met een aantal diensten. Welke dat zijn, dat is nog niet bekend. Hoe het ook zij: misschien heb je inmiddels je Flitsmeister-abonnement opgezegd of vind je de berichtgeving zó onduidelijk dat je dat alsnog wilt doen. Ja? Dan zijn dit je alternatieven.

[UPDATE 11:45 uur: De 'punt' die Flitsmeister zet slaat op de Flitsmeister DOT, een apparaatje dat je op je dashboard kunt bevestigen en dat je via licht- en geluidssignalen op de hoogte houdt van belangrijke informatie onderweg].

Je kunt natuurlijk zonder flitsmelder rijden, maar vooral wie veel kilometers aflegt, loopt daarmee ook het risico op forse boetes (rijd je buiten de bebouwde kom 20 kilometer te hard en word je geflitst, dan tik je bijvoorbeeld al 243 euro af – exclusief 9 euro administratiekosten). Geen zin meer in Flitsmeister? Gelukkig zijn er voldoende andere applicaties die je helpen om boetes te voorkomen en veilig door het verkeer te navigeren.

Navigatie met flitsinformatie

Waze is voor veel weggebruikers de meest logische opvolger. Net als bij Flitsmeister draait deze app (iOS | Android) volledig op de community. Gebruikers melden zelf files, ongevallen en flitsers, waardoor de informatie vaak actueler is dan bij statische systemen. Het grote voordeel is dat Waze ook slimme routes berekent op basis van live verkeersdata. Een nadeel kan de drukke interface zijn, zeker in het strakke design dat Flitsmeister hanteerde.

Google Maps is de meest toegankelijke optie, aangezien vrijwel elke smartphonegebruiker de app (iOS | Android) al heeft geïnstalleerd. Sinds enkele jaren toont Maps ook flitsers en de maximumsnelheid, al is de focus hier minder scherp op gericht dan bij gespecialiseerde apps. De meldingen komen vaak wat later binnen omdat Google een hogere drempel hanteert voor verificatie. Voor wie enkel de belangrijkste waarschuwingen wil ontvangen zonder al te veel poespas, blijft dit echter een solide keuze.

©MuhammadFadhli - stock.adobe.com

Vergeet de ANWB niet

Een alternatief dat vaak over het hoofd wordt gezien voor flitsmeldingen, maar dat enorm compleet is, is de ANWB Onderweg-app. Deze applicatie (iOS | Android) is niet alleen handig voor navigatie, maar biedt ook een zeer betrouwbaar overzicht van flitsers op de Nederlandse snelwegen en N-wegen. De kracht van deze app zit in de integratie van alle ANWB-diensten. Zo zie je direct de actuele benzineprijzen van stations in de buurt, kun je laadpalen vinden en regelt de app je parkeertransacties.

Mocht je onverhoopt toch stil komen te staan, dan kun je via de app direct hulp inschakelen van de Wegenwacht. De app stuurt dan automatisch je exacte locatie door. Een handige keuze dus voor wie alle belangrijke verkeersinformatie op één plek wil hebben. Ook deze app ondersteunt (net als Waze en Google Maps)  Apple CarPlay en Android Auto, waardoor je de informatie veilig op je autoscherm bekijkt.

©Postmodern Studio - stock.adobe.com

Alternatieven genoeg

Welke app je uiteindelijk ook kiest, het loont de moeite om er een paar uit te proberen tijdens je dagelijkse ritten. Wat voor de één een overzichtelijke interface is, kan voor de ander juist afleidend werken. Nu de toekomst van Flitsmeister onduidelijk is, is dit het ideale moment om te ontdekken welke 'digitale bijrijder' het beste bij jouw rijstijl past.