Het Review.nl Testpanel kreeg de afgelopen periode niet één, maar twee laptops voorgeschoteld. Zowel de Microsoft Surface Pro OLED X Elite als de Microsoft Surface Laptop X Elite is aan een uitgebreide test onderworpen. Wat de reviewers ervan vonden en hoe ze het gebruik hebben ervaren, lees je in dit artikel.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Microsoft

Microsoft Surface Pro OLED X Elite

We beginnen met de Microsoft Surface Pro OLED X Elite, een hybride laptop die je ook als tablet kunt gebruiken. Het apparaat draait op een Snapdragon X Elite processor met 16 GB werkgeheugen en is voorzien van een ssd van 512 GB. Het scherm is een 13-inch oledpaneel dat je zowel met je vinger als met de bijgeleverde pen kunt bedienen. Deze hybride laptop is een volwaardige Copilot+-machine. Daardoor kun je alle Microsoft AI-functionaliteiten gebruiken en profiteer je van nog betere prestaties.

Copilot

Copilot is de eigen AI-assistent van Microsoft. In Copilot+-systemen zit die assistent diep in het besturingssysteem geworteld. Je kunt dan bijvoorbeeld denken aan live-ondertiteling bij video's die je toegestuurd krijgt, coole effecten in creatieve apps en automatische verbetering van de resolutie van het beeld.

De ervaringen met Copilot+-pc's zijn speciaal gemaakt om de productiviteit en creativiteit van jou als gebruiker te verhogen – niet alleen voor je werk, maar ook in het dagelijks leven. In zowel de Microsoft Surface Pro OLED X Elite als in de Microsoft Surface Laptop X Elite (die we verderop behandelen) zit deze functie ingebouwd.

©Microsoft

Resultaten

Bij het uitpakken van de doos is het testpanel al meteen onder de indruk. "Vanaf het moment dat ik het apparaat ontving, was ik onder de indruk van het strakke design", zegt een van de reviewers.

Over het formaat en de bouwkwaliteit is het testpanel het ook eens: "Een lekker robuuste kast, onderdelen zoals het toetsenbord en de oplader zijn snel en eenvoudig magnetisch te koppelen en het formaat is ideaal voor de mobiele gebruiker. Een superhandig apparaat dat je eenvoudig in je tas meeneemt."

Ook met het eerste gebruik is het testpanel meer dan tevreden. "Het instellen van de laptop gaat snel," zegt een tester, "en het bijgeleverde toetsenbord maakt het gebruik eenvoudig."

Wat betreft prestaties valt er weinig op de Surface Pro aan te merken. "De prestaties zijn uitstekend, en fotobewerking is zeker goed mogelijk", zegt een reviewer. Een ander is het daar volledig mee eens: "Het apparaat is erg snel in gebruik en kan gemakkelijk meerdere applicaties tegelijk draaien. Ook grafische applicaties zijn geen probleem, die reageren vlot en soepel."

Het oledscherm wordt ook veel genoemd in de reviews. "Het zeer strakke oledscherm met diepe heldere kleuren zorgt ervoor dat het apparaat ook in zonlicht perfect te gebruiken is", zegt een van de testers, en een ander beaamt dat: "Het beeld is van prachtige kwaliteit. Scherp, met levendige kleuren dankzij het oledpaneel."

De Surface Pro OLED X Elite is uitgerust met Copilot, Microsofts eigen AI-assistent, en ook dat is door het panel uitgebreid getest. "Met de toevoeging van Copilot ervaar je de daadwerkelijk toegevoegde waarde van AI", zegt een van de reviewers. "In het begin is het nog een bijzondere ervaring, maar na de relatief korte periode waarin ik deze functionaliteit heb mogen testen, merk ik dat ik deze optie op mijn eigen pc al mis."

Conclusie

Al met al dus een zeer positieve testperiode. Het is dan ook niet voor niets dat het Review.nl Testpanel de Microsoft Surface Pro OLED X Elite waardeert met een 8,5 als gemiddeld eindcijfer. Zoals een van de testers de review afsluit: "Je krijgt niet alleen qua uiterlijk een mooi en robuust apparaat, de prestaties van de Surface Pro zijn ook zeer goed. Een mooi stuk techniek dat bij de uitvoering van mijn dagelijkse werkzaamheden zeker toegevoegde waarde heeft."

Microsoft Surface Laptop X Elite

De Microsoft Surface Laptop X Elite draait eveneens op een Snapdragon X Elite, en is net als de Pro OLED uitgerust met 16 GB werkgeheugen en een 512 GB ssd. Dit model is geen hybride, maar juist een gewone laptop – maar dan wel uitgerust met een handige touchscreen. De batterij is zo gemaakt dat hij meerdere dagen mee kan. Bovendien is de Surface Laptop een volwaardige Copilot+-pc.

Resultaten

Ook de Surface Laptop valt meteen vanuit de doos in positieve zin op. "Het ontwerp van de laptop is zonder twijfel een van de sterkste punten", zegt een van de reviewers. "Doordat de behuizing volledig van aluminium is gemaakt, voelt het apparaat premium en stevig aan."

Het in gebruik nemen is voor het testpanel een fluitje van een cent. "De installatie verliep soepel", heeft een van de testers ervaren. "Met duidelijke stap-voor-stapinstructies word je er zo doorheen geleid."

Het touchscreen is een van de meest opvallende aspecten van de laptop, en dat vindt het panel ook. "Wat me erg goed bevalt, is het touchscreen", vertelt een van de panelleden. "Het scherm reageert uiterst nauwkeurig op aanrakingen en voelt prettig aan." En dat is nog niet alles: "Daarnaast biedt de laptop een geweldige kijkervaring dankzij de dunne schermranden. Films, video's en andere media komen echt tot hun recht dankzij het heldere, scherpe beeld en het grote schermoppervlak."

Dat geldt voor het beeld, maar het geldt net zo goed voor het geluid: "Een ander aspect waar ik van onder de indruk ben, is de geluidskwaliteit. Via de ingebouwde Dolby Access-app kun je de geluidservaring helemaal aanpassen aan je eigen voorkeuren. Of je nu naar muziek luistert of films kijkt, het geluid is vol en is naar smaak af te stemmen."

Wat de AI-functies van Copilot betreft is het panel ietwat verdeeld. "De AI-functies zijn op dit moment nog wat speels", zegt een van de reviewers. "Met uitzondering van de AI-tools voor de webcam. Die werken soepel en zijn veelbelovend."

De Snapdragon X Elite-processor kan ook de goedkeuring van veel testers wegdragen. "Onder de motorkap maakt de processor veel verschil", zegt een van hen. "Die zorgt voor indrukwekkende snelheid wanneer je het nodig hebt, en bespaart energie op rustige momenten."

Dat laatste uit zich in de zeer lange accuduur van het apparaat. "Je kunt de laptop gerust meerdere dagen gebruiken zonder hem op te hoeven laden", zegt een tester, en een ander beaamt dat: "De batterij houdt het goed vol, met nog een halve lading na een paar dagen gebruik."

©Microsoft

Conclusie

Ook de Microsoft Surface Laptop X Elite is met vlag en wimpel geslaagd voor de test. Het Review.nl Testpanel beoordeelt de laptop net als de Pro met een 8,5 als gemiddeld eindcijfer. Afsluitend, in de woorden van een pannellid: "Het is een uitstekend apparaat voor mensen die op zoek zijn naar een strakke, stijlvolle laptop voor multimedia en werk."

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.