ID.nl logo
Hoe herken je een phishing-mail?
© Reshift Digital
Huis

Hoe herken je een phishing-mail?

Bijna een half miljoen mensen werden vorig jaar opgelicht via internet. Eén van de grootste gevaren op het web zijn phishing-websites of emails, die uit zijn op je gegevens. Wellicht heb je ze wel eens gehad: mails van ING die waarschuwen dat je rekening is geblokkeerd en willen dat je op een link klikt. We geven je hier een paar handige tips om die soort praktijken te herkennen, en malware van je computer te houden.

Phishing-mails komen er in alle soorten en maten. Van sommige is direct te zien dat het om oplichting gaat, maar in veel gevallen is het soms moeilijk te onderscheiden tussen echt en nep. Een par veelvoorkomende kenmerken.

Wat is phishing?

Phishing is een criminele manier om iemand geld of persoonsgegevens te ontfutselen via de computer. Door emails te sturen naar duizenden adressen tegelijk, hopen ze dat er een paar mensen even niet opletten en in de mails trappen.

Phishing-mails spelen vaak in op de angst van de ontvanger. Dat doen ze door zich voor te doen als bank, die meldt dat je rekeningnummer geblokkeerd wordt. Dat wil je natuurlijk niet hebben, dus wil je gelijk actie ondernemen. Ook doen ze zich soms voor als bedrijven die claimen nog geld van je tegoed te hebben. Je krijgt daar een natuurlijke schrikreactie van. Als je dan even niet oplet, ben je de sigaar.

Phishing-mails worden steeds beter en geavanceerder. De oplichters weten steeds beter waar mensen op reageren, dus richten ze hun emails ook zo in. Gelukkig zijn er altijd kenmerken die je een phishing-mail leren herkennen. Dit zijn de belangrijkste:

1. Persoonlijke informatie

Phishing-mails vragen in veel gevallen om persoonlijke informatie, zoals je bankrekeningnummer, je sofinummer, of gewoon je naam en geboortedatum. Ook wordt vaak gevraagd om wachtwoorden of creditcardgegevens. Geef die in geen geval via de mail!

Banken of bedrijven vragen in emails nooit om dit soort persoonlijke informatie. Áls ze die al nodig hebben, dan vragen ze dat niet via de email. Daarvoor zullen ze nog altijd vragen of je bijvoorbeeld langs wil komen op het hoofdkantoor.

Als een bank of een bedrijf vraagt om persoonlijke informatie, is dat vrijwel altijd phishing. Negeer hun oproep en geef nooit persoonlijke gegevens af via email.

2. Bestanden downloaden

In sommige gevallen vragen de banken een bestand te downloaden. Daarin zou het bijvoorbeeld makkelijk zijn om gegevens in te voeren of te wijzigen. Ook hier geldt: banken sturen je nooit zulke bestanden op. Als je daarom een bestand toegestuurd krijgt van je bank of van een bedrijf, open dat dan niet.

Open nooit bestanden (zoals .exe) die je niet verwacht. Zo kun je bijvoorbeeld malware op je computer krijgen.

3. Aanhef

Phishing-mails beginnen vrijwel nooit met een persoonlijke aanhef. In 99 van de 100 gevallen beginnen ze met iets als 'Beste klant' of 'Geachte relatie'. Als een bank (of andere dienst) specifiek jou probeert te bereiken, zal het altijd jouw naam gebruiken, en vaak staat er ook andere informatie in zoals je rekeningnummer.

Als een email (die om persoonlijke informatie vraagt) jou niet met een persoonlijke aanhef aanspreekt, is dat mogelijk phishing.

4. De link

Het doel van een phishing-mail is over het algemeen dat je op een link klikt, waardoor malware wordt geïnstalleerd of waardoor je persoonlijke gegevens bij iemand anders terecht komen dan je wordt voorgehouden. Klik daarom zo min mogelijk op een link.

Hou je muis op de link, maar klik er niet op. Je ziet nu het adres waar de link naartoe linkt. Kijk vóór je klikt eerst goed naar welk adres dit is.

Zoals je in onderstaand voorbeeld ziet, lijkt het alsof je klikt op https://bankieren.rabobank.nl/klanten, wat inderdaad de website is waar je internetbankiert. Maar als je je muis op de link houdt, zie je dat je eigenlijk wordt doorgestuurd naar http://aguaefogo.org. We weten niet wat er precies achter die link zit, maar we durven te wedden dat het niet echt de Rabobank is.

©CIDimport

Nog een paar tips

Laat je niet verleiden door de officieel uitziende website. Cybercriminelen steken veel tijd en geld in het namaken van websites die exact lijken op die van bijvoorbeeld een bank. Blijf dus goed op de url letten.

Als een aanbod te goed lijkt om waar te zijn, is het dat vaak ook. Nigeriaanse prinsen geven in de praktijk zelden tot nooit hun volledige fortuin weg, en die mooie Russische meid heeft in werkelijk niet echt veel interesse in je. Sorry.

Laat niet overal je emailadres achter. Phishing-mailers versturen hun mails naar miljoenen emailadressen tegelijk, die ze vaak bij elkaar gehackt hebben of hebben gekocht van hackers. Hoe meer websites jouw emailadres hebben, hoe groter de kans dat die bij een phisher terecht komt.

En bovenal geldt het standaard advies: Blijf opletten! Als je sceptisch bent dat er meerdere spelfouten in een email van je bank zitten, kan dat erop duiden dat die niet écht van de bank komt. Let op aan wie je je persoonlijke gegevens geeft, bezoek geen dubieuze websites, en download niet lukraak alles wat je op internet tegenkomt. Dan ben je snel beschermd tegen malware!

Meer lezen over online veiligheid? Klik hier

▼ Volgende artikel
Fortnite-makers moeten in Nederland miljoenenboetes betalen
Huis

Fortnite-makers moeten in Nederland miljoenenboetes betalen

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

Nieuw op ID: het complete plaatje

Misschien valt het je op dat er vanaf nu ook berichten over games, films en series op onze site verschijnen. Dat is een bewuste stap. Wij geloven dat technologie niet stopt bij hardware; het gaat uiteindelijk om wat je ermee beleeft. Daarom combineren we onze expertise in tech nu met het laatste nieuws over entertainment. Dat doen we met de gezichten die mensen kennen van Power Unlimited, dé experts op het gebied van gaming en streaming. Zo helpen we je niet alleen aan de beste tv, smartphone of laptop, maar vertellen we je ook direct wat je erop moet kijken of spelen. Je vindt hier dus voortaan de ideale mix van hardware én content.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

▼ Volgende artikel
Vertrokken Lucasfilm-baas geeft update over aankomende Star Wars-films
Huis

Vertrokken Lucasfilm-baas geeft update over aankomende Star Wars-films

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Nieuw op ID: het complete plaatje

Misschien valt het je op dat er vanaf nu ook berichten over games, films en series op onze site verschijnen. Dat is een bewuste stap. Wij geloven dat technologie niet stopt bij hardware; het gaat uiteindelijk om wat je ermee beleeft. Daarom combineren we onze expertise in tech nu met het laatste nieuws over entertainment. Dat doen we met de gezichten die mensen kennen van Power Unlimited, dé experts op het gebied van gaming en streaming. Zo helpen we je niet alleen aan de beste tv, smartphone of laptop, maar vertellen we je ook direct wat je erop moet kijken of spelen. Je vindt hier dus voortaan de ideale mix van hardware én content.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.