Een deel van Synology's NASsen ondersteunt het draaien van virtual machines. Je kunt op deze manier dus Linux, Windows of desnoods FreeDOS op het systeem installeren. En via de browser draaien. Niet alleen leuk, soms ook gewoon verdraaid handig.

Voor je extreem enthousiast wordt wel eerst een paar kleine kanttekeningen. Hoewel je Windows 10 als virtuele machine op je NAS kunt installeren, levert dat veelal geen top-gebruikerservaring op. Windows 10 is nogal ‘zwaar’ en heeft toch wel zo’n 4 GB RAM nodig om enigszins te functioneren. De meeste NASsen worden standaard uitgeleverd met 2 GB of soms 4 GB aan boord. Uitbreiden naar 8 GB is een must, zodat je tot zo’n 6 GB virtueel werkgeheugen aan je al even virtuele systeem kunt toewijzen. 

Omdat de gebruikersinterface gewoon in je browser draait, moet je verder ook weinig verwachten van spannende 3D-games en dergelijke. Sowieso al niet, omdat de NAS-cpu daar niet echt geschikt voor is. De ervaring leert dat het installeren van een virtuele Linux-machine (Ubuntu, Mint enzovoort) een veel betere gebruikerservaring oplevert. Kies je voor een Linux zonder GUI, dan is er helemaal niks aan de hand.

In dit voorbeeld pakken we een aardig ander besturingssysteem: FreeDOS. Lekker lichtgewicht en weinig veeleisend. Wat betekent dat het ook op NASsen draait met de standaard 2 GB RAM aan boord. FreeDOS is een open source besturingssysteem met als doel een platform voor zoveel mogelijk DOS-programma’s en games te bieden. Het meeste spul draait prima. 

Alleen extreem complexe zaken als Windows doen het niet. An sich ook geen drama, want je kunt natuurlijk altijd gewoon een virtuele Windows 98-systeem opzetten, mocht je daar behoefte aan hebben. Daar is FreeDOS niet voor nodig. Ander voordeel van FreeDOS is dat het lekker snel installeert, prima geschikt dus voor een experiment.

Virtual Machine Manager

Allereerst is het zaak om te controleren of jouwSynology NAS geschikt is voor het draaien van de benodigde software, Virtual Machine Manager. Je zou dat in de specificaties van je NAS op kunnen zoeken, maar het kan nog sneller. Log in op de webinterface van je NAS en start Package Center. Zoek naar Virtual Machine Manager. Wordt deze gevonden, dan is jou NAS compatibel en kun je het pakket installeren. 

Als dat gelukt is, is ’t tijd om je eerste virtuele computer te bouwen. Download als eerste de ISO van FreeDOS en bewaar deze in een map op je NAS(!). Start Virtual Machine Manager en klik in de kolom links op Virtuele machine. Klik rechts op de knop Maken.

In de wizard die nu start, selecteer je in de eerste stap de optie Andere. Klik op Volgende en nogmaals Volgende (we laten alles even bij de standaardlocaties en dergelijke). Geef je virtuele computer nu een naam, in dit voorbeeld Retrolol. Kies voor 1 CPU (het is DOS, tenslotte…) en achter Geheugen128 MB. Dat is voor een DOS-machine al veel te veel, maar minder kan niet. 

Als videokaart kies je voor VGA, lekker compatibel. Klik weer op Volgende. Tijd om de grootte van de harddisk in te stellen; de minimumgrootte hier is 10 GB. Voor een DOS-systeem eigenlijk véél te veel, maar minder instellen is niet mogelijk. Tien dus, gevolgd door een klik op Volgende.

©PXimport

Bij netwerk kies je best voor Niet verbonden, voor de meeste DOS-software is dit een zinloze optie. Bovendien ook wel zo veilig natuurlijk. Klik weer op Volgende. Klik op de knop Bladeren achter ISO-bestand voor opstarten. Blader naar de NAS-map waarin je net het ISO-bestand van FreeDOS hebt opgeslagen en selecteer dit. Kies achter Opstarten vanaf voor DVD/CD-ROM. 

Alle overige instellingen kun je laten staan zoals voorgesteld. Klik weer op Volgende. Selecteer welke gebruikers gebruik mogen maken van de virtuele machine en klik op Volgende, gevolgd door een klik op Toepassen. Je virtuele computer is nu klaar voor de eerste start.

©PXimport

FreeDOS installeren op Synology NAS

Selecteer de net gemaakte virtuele machine in het lijstje en klik op Inschakelen. Klik dan – na even tot drie geteld te hebben – op Verbinding maken. In een nieuwe browsertab zie je nu FreeDOS van de virtuele installatie-cd starten. Doorloop de hele installatiewizard. Het spreekt allemaal redelijk voor zich, zeker voor een ieder die ooit MS-DOS heeft gebruikt. Inderdaad: een schijf zal gepartitioneerd en geformatteerd moeten worden, daarvoor wordt het aloude fdisk uit de mottenballen getrokken. 

Kies simpelweg steeds de standaard gesuggereerde instellingen en het komt vanzelf goed. Bedenk ook dat je niks op de NAS zelf verwijdert, formatteert of wat dan ook. Het gebeurt echt alleen allemaal binnen die virtuele machine. In het allerberoerdste geval is het een kwestie van uithuilen en opnieuw beginnen. Net als vroeger, eigenlijk...

©PXimport

Is je FreeDOS eenmaal geïnstalleerd, dan moet je – met de machine in het lijstje met virtuele machines geselecteerd – even op de knop Actie en dan Bewerken klikken. Klik in het geopende venster op de tab Andere en selecteer achter Opstarten vanaf de optie Virtuele schijf en klik op OK. Inmiddels zal je FreeDOS mogelijk al vanaf de virtuele cd-rom opgestart zijn naar een DOS-prompt. Tik hier het commando shutdown gevolgd door een druk op Enter. 

Start vervolgens de virtuele machine als op de eerder uitgelegde manier nogmaals. Je zult zien dat er nu vanaf de virtuele harde schijf wordt gestart, missie geslaagd. Om software onder DOS te installeren kun je bijvoorbeeld een ISO van een cd bomvol software koppelen. Van dergelijke verzamel-cd’s zijn er hier bij The Internet Archive voldoende te vinden!

Tot slot geldt, dat als je FreeDOS op een nette manier wilt afsluiten, je altijd het commando shutdown dient te gebruiken.

De jaarwisseling 2025/2026 is het laatste keer dat we zelf vuurwerk mogen afsteken. Reken maar dat er dus heel wat siervuurwerk de lucht in gaat op oudejaarsavond! Natuurlijk wil je daar foto's van maken, maar het blijft lastig om dit spektakel goed vast te leggen met een telefoon. Vaak eindig je met bewogen strepen of een overbelichte waas op je scherm. Met de juiste voorbereiding en instellingen maak je dit jaar foto's die wél de moeite waard zijn om te bewaren.

Begin met een schone lens door er even een microvezeldoekje overheen te halen. Vette vingers veroorzaken namelijk vlekken waardoor het felle licht van het vuurwerk minder goed wordt vastgelegd. Controleer daarnaast of je nog voldoende opslagruimte vrij hebt op je toestel. Omdat je waarschijnlijk veel beelden achter elkaar schiet, loopt je geheugen sneller vol dan je denkt. Vergeet ook niet om je batterij volledig op te laden, want als het koud is, gaat de accu van je smartphone sneller leeg.  

Stabiliteit voor scherpe beelden

Lichtflitsen in het donker fotograferen vraagt om een langere sluitertijd. Hierdoor is elke kleine beweging van je handen direct zichtbaar als een onscherpe vlek. Gebruik bij voorkeur een klein statief of een smartphonehouder om je toestel stil te houden. Heb je die niet bij de hand? Leun dan tegen een muur of lantaarnpaal en houd je smartphone met beide handen stevig vast. Gebruik in geen geval de digitale zoom. Dit verlaagt de kwaliteit van je foto aanzienlijk en maakt de korreligheid alleen maar erger.

©ID.nl

Lichtsporen vastleggen met iPhone

Heb je een iPhone, dan is de functie Live Photos je beste vriend tijdens de jaarwisseling. Zorg dat het ronde icoontje voor Live Photos bovenin je camera-app geel gekleurd is. Nadat je de foto hebt gemaakt, open je deze in de Foto's-app. Tik linksboven op het woordje 'Live' en kies uit het menu voor 'Lange belichting'. Je telefoon voegt dan alle beelden uit de opname samen tot één foto. Hierdoor veranderen de losse lichtpuntjes in vloeiende, lichtgevende banen tegen een donkere lucht. Gebruik hierbij bij voorkeur een statief of zet je iPhone ergens stabiel neer. Wanneer je namelijk los uit de hand fotografeert, worden de bewegingen die je zelf maakt ook meegenomen, en dat kan zorgen voor een wazig eindresultaat.

De Pro-modus op Android gebruiken

Veel Android-telefoons hebben een Pro-modus waarmee je handmatig de sluitertijd aanpast. Open deze stand in je camera-app en zoek naar de letter 'S' (Sluitertijd). Voor vuurwerk werkt een sluitertijd tussen de twee en vier seconden vaak het best. Houd de ISO-waarde laag, bijvoorbeeld op 100, om ruis in de donkere delen te voorkomen. Omdat de sluiter nu langer openstaat, is een statief echt een vereiste. Je krijgt dan de bekende foto's waarbij je de hele weg van de vuurpijl als een lichtspoor ziet.

Timing en compositie bepalen

Het moment waarop je afdrukt is bepalend voor het eindresultaat. Werk je met een normale sluitertijd, dan is de burst-modus handig: houd de ontspanknop ingedrukt wanneer een pijl de lucht in gaat. Zo leg je de hele explosie vast en kies je achteraf de mooiste foto uit de reeks. Denk ook na over de compositie van je beeld. Een foto van alleen de lucht is vaak wat kaal. Probeer elementen uit de omgeving mee te nemen, zoals silhouetten van gebouwen of bomen. Dit geeft context en maakt het plaatje een stuk interessanter.

🎆 Snelle checklist 🎆

De geur van versgebakken oliebollen hoort bij december. Toch ziet niet iedereen het zitten om met een pan heet vet aan de slag te gaan. Oliebakken in de airfryer lijkt dan een aantrekkelijk alternatief: minder luchtjes en ook nog eens minder vet. Maar levert bakken in een airfryer dezelfde oliebol op, of moet je toch de frituurpan uit het vet halen?

Oliebollen bakken in de airfryer, kan dat? Het korte antwoord is duidelijk: nee, een traditionele oliebol bak je niet in een airfryer. Klassiek oliebollenbeslag is vloeibaar en heeft direct contact met hete olie nodig om zijn vorm en structuur te krijgen. Een airfryer is in de basis een compacte heteluchtoven. Zonder een bad van hete olie kan het beslag niet snel genoeg stollen. Wie het toch probeert, ziet het deeg door het mandje zakken of uitlopen tot een platte, taaie schijf. Dat ligt niet aan het recept, maar aan de techniek.

Waarom hete olie onmisbaar is

Zodra je het beslag van de oliebol in de hete olie van de frituurpan schept, ontstaat er vrijwel direct een korstje om de buitenkant. Binnen in de bol ontstaat stoom, waardoor de bol uitzet en luchtig wordt. Die combinatie van afsluiten en opblazen zorgt voor de typische oliebolstructuur. In een airfryer ontbreekt die directe warmteoverdracht. Hete lucht is simpelweg minder krachtig dan hete olie. Zonder direct contact met heet vet kan het beslag niet snel genoeg stollen. Daardoor blijft een echte oliebol uit de airfryer onmogelijk.

©Gegenereerd door AI

Wat wel kan: kwarkbollen uit de airfryer

Wie toch iets zelf wil maken in de airfryer, moet het klassieke oliebollenbeslag loslaten. Met een steviger beslag, bijvoorbeeld op basis van kwark, kun je ballen vormen die hun vorm behouden. Deze bollen garen prima in de hete lucht en krijgen een mooie bruine buitenkant. De uitkomst lijkt qua vorm op een oliebol, maar de structuur is compacter en de smaak meer broodachtig. Denk aan iets tussen een zoet broodje en een scone. Lekker, lichter en prima als alternatief, maar: het is geen oliebol zoals je die van de kraam kent.

Wat ook goed kan: oliebollen opwarmen in de airfryer

Waar de airfryer wel echt tot zijn recht komt, is bij het opwarmen van gekochte oliebollen. In de magnetron worden ze snel slap en taai. In de airfryer gebeurt het tegenovergestelde. Door de bollen een paar minuten op ongeveer 180 graden te verwarmen, wordt de korst weer knapperig en warmt de binnenkant gelijkmatig op. Je oliebollen smaken weer alsof je ze net gebakken (of gehaald) hebt!

Samenvatting

Wil je de échte oliebol, dan heb je twee opties: zelf bakken in een frituurpan of halen bij de kraam. Bakken in de airfryer kan niet, omdat vloeibaar beslag niet geschikt is voor hete lucht. Je kunt bijvoorbeeld wel kwarkbollen maken, maar dat is toch anders. De grootste winst zit in het opwarmen van kant-en-klare oliebollen: in de airfryer gaat dat snel, ze worden heerlijk knapperig en je hebt geen last van frituurlucht in huis.

🎆 Vuurwerk op je Galaxy Smartphone? 👇