Samsung brengt met deze QN85D-reeks de Neo QLED-technologie naar een mooi prijspunt. Maar met concurrenten zoals TCL en Hisense op de hielen blijft toch de vraag of dit toestel zich nog kan onderscheiden. Minileds, local dimming en quantum dots zorgen in elk geval voor mooi beeld.

Het ontwerp van de Samsung QE55QN85D is elegant met een vleugje minimalisme. Een subtiele zilveren rand omlijst het scherm, en van opzij bekeken is die net iets meer dan een centimeter breed. Het toestel zelf blijft met een diepte van nog geen 5 centimeter opvallend slank. De licht gebogen achterzijde heeft een verticale streeptextuur, aangevuld met praktische horizontale kabelgoten boven de voet. Die voet staat centraal onder het scherm. Dankzij de schroefloze voetconstructie is de montage eenvoudig, al zit er wat lichte speling tussen de nek en de voetplaat. Toch blijft de opstelling stevig en stabiel.

©Samsung

Aansluitingen

De tv beschikt over vier HDMI 2.1-aansluitingen (48Gbps bandbreedte). Dat is erg genereus (we zien dat helaas op te weinig toestellen), ook al is het vooral belangrijk voor fervente gamers. Die kunnen zo meerdere 4K120-bronnen aansluiten, zelfs als ze een soundbar gebruiken. De HDMI-poorten ondersteunen 4K120, ALLM en VRR (HDMI VRR, AMD FreeSync en NVIDIA G-Sync compatible), en op poort drie is ARC/eARC beschikbaar. Met een input-lag van 13,2ms bij 4K60 en 8,8ms bij 2K120 is een goede game-ervaring in ieder geval gegarandeerd. De tv beschikt verder over twee usb-poorten, ethernet, wifi, bluetooth en een optisch digitale audio-uitgang. Live tv bekijk je via een dubbele tv-tuner voor DVB-T2/C/S2 en een CI+-slot; wie wil opnemen en/of pauzeren moet externe usb-opslag aansluiten. 

©Eric Beeckmans | ID.nl

Smart Hub: gebruiksvriendelijk en uitgebreid

Samsung's Tizen Smart Hub blinkt uit in veelzijdigheid. Naast een enorm aanbod van apps, waaronder ook alle belangrijke streamingdiensten, zijn er functies zoals MultiView en Ambient Mode. Via Workspace gebruik je de tv als computerscherm door remote in te loggen op allerlei diensten, en met de SmartThings-hub kun je een overzicht krijgen van de slimme apparaten in je huis. Fitness-apps helpen je om in vorm te blijven.

Gelukkig maakt de interface een duidelijk onderscheid tussen alles wat met gewoon tv-kijken te maken heeft en alle andere zaken. Streamingdiensten en live tv vind je op de Home-pagina. Het onderdeel Ontdekken is de plaats waar je je favoriete apps en aanbevelingen vindt. De Live-tab beperkt zich jammer genoeg alleen tot Samsung TV Plus-streams; reguliere tv-kanalen worden daar niet getoond.

©Eric Beeckmans | ID.nl

Alle extra functies, zoals het SmartThings IoT-dashboard en Workspace, zijn nu gebundeld in de Daily+-sectie, bereikbaar via het navigatievenster aan de linkerzijde. Ook de Ambient Mode en zoekfunctie hebben een eigen plaats in die navigatiebalk. Onderaan in de balk krijg je toegang tot je aangesloten apparaten. Veelgebruikte aangesloten apparaten kun je ook in dezelfde lijst als je favoriete apps plaatsen. Tot slot vind je onderaan in de navigatiebalk de snelinstellingen en volledige instellingen van het toestel.

De Tizen Smart Hub werkt vlot, en navigeert bijzonder aangenaam. Er is bovendien ondersteuning voor Apple AirPlay2, maar helaas niet voor Google Cast. Dat zou het aanbod echt volledig maken. Je kunt wel je smartphone spiegelen, en YouTube en Netflix kun je wel casten.

Afstandsbediening

De Samsung afstandsbediening weerspiegelt de evolutie in ons kijkgedrag, met een focus op streaming in plaats van traditionele tv. Het compacte design beperkt zich tot de meest essentiële toetsen. Voor sommige gebruikers kan dat even wennen zijn, maar uiteindelijk blijkt het erg praktisch. Nummertoetsen en kleurtoetsen en de snel te bereiken instellingen zijn beschikbaar via een on-screen menu, toegankelijk via de knop links onder de power-toets. Alleen een directe ingang-toets ontbreekt in deze minimalistische opzet. De remote is licht, ligt erg goed in de hand, en heeft een duidelijke toetsaanslag. Hij is voorzien van een oplaadbare batterij die je kunt bijladen via het zonnepaneeltje op de achterzijde of – sneller – via usb-c. 

©Eric Beeckmans | ID.nl

Neo QLED voor prima contrast…

Een achtergrondverlichting die gebruikmaakt van minileds en quantum dots is op middenklasse toestellen erg populair. Bij Samsung heet dat Neo QLED. Maar in tegenstelling tot wat we bij TCL en Hisense zien, waar de achtergrondverlichting meer dan 500 zones telt, is die bij de Samsung QN85D beperkt tot 12x10 (120) zones. Het lcd-paneel biedt wel een uitstekend eigen ANSI-contrast van 6905:1 en met de dimming geactiveerd kan Samsung dat optrekken tot een respectabele 13.200:1 en zelfs substantieel hoger op eenvoudigere testpatronen

De aansturing activeert vaak veel omliggende zones, om zo zichtbare zonegrenzen zo goed mogelijk te vermijden. Kleine lichtaccenten zijn om dezelfde reden vaak ook wat minder intens. In onze donkere testscènes blijkt dat geen sterk nadelige gevolgen te hebben. Ondertitels in donkere scènes kunnen de zwarte balk onder een film lichtjes doen oplichten, maar je moet er echt op letten om het te zien. Sterrenhemels zijn mooi, ook al zijn ze niet perfect zwart zoals op een OLED-toestel, en er is bijzonder veel schaduwdetail. Kortom: de contrastprestaties zijn erg goed. De kijkhoek is eerder matig, van opzij bekeken kun je wel duidelijke halo's zien rond heldere voorwerpen op een donkere achtergrond.

©Samsung

… en goede helderheid

Naast prima contrast mag je ook een goede piekhelderheid verwachten. De QN85D laat 1238 nits zien op het 10% venster, en zelfs op het volledige witte scherm houd je nog 769 nits over. De quantum dot-achtergrondverlichting zorgt bovendien voor een kleurbereik van 95% P3. Daarmee zijn alle ingrediënten beschikbaar voor een mooie HDR-ervaring. Alleen jammer dat Samsung hardnekkig Dolby Vision-ondersteuning blijft weren. In de Filmmaker-mode blijken de HDR10-beelden echter al snel erg overtuigend. Er is veel witnuance, maar voor de zekerheid zet je het best HDR Toontoewijzing in de stand Actief stand. Dat zorgt ervoor dat zelfs zeer helder gemasterde content correct weergegeven wordt, al blijft er dan een minimaal verlies van witdetail. Ook de schaduwnuances toont deze tv bijzonder goed, zelfs in onze moeilijkste HDR-testscène waar alle schaduwtinten prima te zien zijn, inclusief die met wat kleur. De Filmmaker-mode is goed gekalibreerd, maar toonde een kleine afwijking in de grijsschaal. Daardoor zijn er in heldere wittinten soms kleine kleurverschillen waar te nemen. Of dat op alle toestellen zo is, valt onmogelijk te zeggen; vaak zijn dit soort kalibratiefouten eerder exemplarisch. De algemene resultaten van de Filmmaker-mode zijn uitstekend. Eenzelfde soort afwijking was zichtbaar in de SDR Filmmaker-mode, maar die komt daar eerder naar voren in de middentinten. 

Zeer goede beeldverwerking

De QN85D is uitgerust met dezelfde processor als het topmodel, de S95D, namelijk de Samsung NQ4 AI Gen 2 processor. Die levert bijzonder mooie resultaten. De upscaling is uitstekend en oudere beelden die wat last hebben van ruis kan hij erg goed opschonen, zelfs als je de laagste instelling ('standaard') selecteert. Enkel voor erg opvallende kleurstroken in kleurovergangen, zoals onze Game of Thrones-test, is de ruisonderdrukking niet sterk genoeg. De zachtere of subtielere varianten van dat probleem kan hij wel elimineren.

©Samsung

Het lcd-scherm heeft een goede bewegingsscherpte, enkel het fijnste detail in snel bewegende beelden blijft verborgen. Een object dat snel over het scherm zoeft, kan soms een klein sleepspoor tonen. Beide problemen kun je elimineren door LED Clear Motion te activeren, maar die techniek maakt het beeld wel donkerder. Meestal veroorzaakt dat ook zichtbare flikkeringen in het beeld, maar die bleken in dit geval nauwelijks zichtbaar. Wie er erg gevoelig voor is, laat LED Clear Motion daarom beter uit staan. De motion interpolation werkt snel en betrouwbaar. Snelle camerabewegingen in filmbeelden blijven zo vrij van hinderlijke gestotter. Activeer daarvoor Trilvermindering onder de beeldscherpte-instellingen, of zet de gehele sectie op auto.

Degelijke audioprestaties

De QN85D is dan wel slank, maar er is blijkbaar genoeg ruimte voor een 2.2-opstelling met 40W die goed klinkt. Dat was op de S95D met zijn hyperslanke profiel helaas niet het geval. We kregen behoorlijk wat volume uit deze tv, al is er wel wat vervorming merkbaar als je de volumeknop boven 60 zet. De bas is duidelijk hoorbaar, en de dialogen zijn klaar en helder. Samsung biedt geen verschillende audiopresets voor muziek of film, maar de algemene instellingen bleken goed voor beide types audio. In de Intelligente instellingen kun je ook AI sound-verbetering activeren. Dat gaf de klank wat meer surroundgevoel, en verbeterde de muziekervaring. De tv ondersteunt Dolby Atmos, maar geen DTS. Voor typisch woonkamergebruik zal dit ruim volstaan, maar wie bioscoopaudio wil ontkomt niet aan een soundbar.

©Samsung

Conclusie

De Samsung QE55QN85D levert erg mooie beelden. Ondanks het beperkt aantal zones levert hij goed contrast en prima schaduwnuances. De Neo QLED-achtergrondverlichting levert ook flink wat helderheid en een ruim kleurbereik. Mooie kleuren en uitstekende beeldverwerking maken het plaatje compleet. Hierdoor is hij geschikt voor films bij matige verlichting en voor sport of games bij meer omgevingslicht. De kalibratie van de Filmmaker-mode is zeer goed, maar ons testmodel vertoonde lichte verkleuring van de grijsschaal, wat in sommige beelden zichtbaar was.

Wie een QN85D in huis haalt, moet ook weten dat dit Samsung-model geen Dolby Vision of DTS ondersteunt, twee zaken die Samsung helaas al lang weigert. De Smart Hub-omgeving biedt volop functionaliteit en is, dankzij de heldere manier waarop alles georganiseerd is, makkelijk in gebruik. Gamers kunnen met vier HDMI 2.1-poorten ook zonder zorgen al hun bronnen aansluiten. Om de concurrentie van TCL en Hisense aan te kunnen, is de adviesprijs wat ons betreft wel te hoog, maar je vindt deze televisie al snel goedkoper online. En dan is deze Samsung zeker een uitstekende optie.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.