Smart speakers staan altijd aan. Ze luisteren constant naar het activeringswoord voor de ingebouwde virtuele assistent. Wij testten zes van de beste slimme speakers en hubs die werken met Google Assistent en/of Amazon Alexa. Hoe vlot reageren ze op je stem? En zijn het ook goede speakers?

Smart speakers of slimme luidsprekers zijn normale draadloze speakers met dezelfde geïntegreerde stemassistent die je wellicht al op je smartphone gebruikt. Voordeel is dat je de luidspreker overal kunt neerzetten en dat iedere huisgenoot er tegen kan spreken. Bovendien kun je de speaker natuurlijk ook gebruiken als draadloze muziek- en radiospeler. Door meerdere speakers te combineren, creëer je eenvoudig een stereo- of multiroom-muzieksysteem. Ook is de virtuele assistent dan overal in huis direct aanspreekbaar.

Je hebt dergelijke luidsprekers in alle maten en gewichten. Er zijn er zelfs met geïntegreerd scherm waarop allerlei informatie getoond wordt, zoals wat er wordt afgespeeld. Dan spreken we over een ‘smart hub’ of ‘smart display’. Vaak werkt deze smart hub ook als digitaal fotolijstje, als videofoon of als tablet. Sommige fabrikanten zijn nog creatiever en integreren een slimme speaker met een wifi-toegangspunt waarmee je eenvoudig het bereik van je draadloze netwerk uitbreidt.

In deze review komen al deze soorten smart speakers aan bod. Hoewel sommige van deze apparaten meerdere soorten virtuele assistenten ondersteunen, hebben we ze waar mogelijk vooral met Google Assistent getest. Speakers en hubs met Google Assistent zijn immers het meest verkrijgbaar en je spreekt er bovendien gewoon Nederlands mee.

©PXimport

Google Nest Mini

©PXimport

De Nest Mini, een goedkope, compacte smart speaker met monogeluid, is op een aantal vlakken verbeterd ten opzichte van voorganger Home Mini. Zo heeft de nieuwe versie een iets krachtiger bas. Dankzij de toevoeging van een derde microfoon werkt de stemherkenning beter. Ook is er achteraan een uitsparing geïntegreerd waarmee je de nieuwe versie eenvoudig kunt ophangen aan een haak of spijker. De installatieprocedure is erg gebruiksvriendelijk en duurt niet langer dan vijf minuten.

De tiptoetsen op de bovenkant van de speaker schakelen automatisch in als je in de buurt komt. Tik in het midden van de Nest Mini om muziek te starten of te pauzeren. Tik op de rechter- en linkerkanten om het volume aan te passen. Aan de zijkant is er een schuifschakelaar waarmee je de microfoons uitschakelt. Drie digitale microfoons vangen je stem 360 graden in het rond op en reageren vlot op stemopdrachten, ook in een lawaaiige omgeving of op meters afstand. De geluidskwaliteit is een stuk beter dan bij de vorige generatie en zeker bruikbaar in kleinere kamers. Verwacht alleen geen hifi-kwaliteit, ook niet als je twee van deze speakers in een stereopaar configureert.

Google Nest Mini

7Score70

Harman Kardon Citation 300

©PXimport

De Citation-serie luidsprekers van Harman Kardon (HK) ondersteunen bluetooth-streaming, Google Home, Google Assistent en Google Cast. Je kunt deze draadloze speakers op verschillende manier aan elkaar koppelen, bijvoorbeeld in een multiroom- en/of een surround-opstelling. De apparaten hebben een gelijkend design en zijn uitgerust met aanraakbediening en status-leds. Sommige grotere modellen zijn voorzien van een kleuren-lcd-touchscreen.

Bij de door ons geteste Citation 300 – een verplaatsbare stereospeaker met een totaal muziekvermogen van 100 Watt – bevindt het aanraakscherm op de bovenkant, geflankeerd door vier tiptoetsen. Behalve een kleine reset-knop aan de onderkant bevat deze speaker geen toetsen of aansluitingen. De stroomkabel verdwijnt onderaan in een uitsparing, zodat je het geheel netjes ergens kunt neerzetten. De Citation 300 ondersteunt Apple Airplay 2.

De speaker heeft geen aan-uitknop en start na aansluiting op een stopcontact. Je richt deze speaker in via Google Home. Eventuele firmware-updates worden automatisch via de Home-app op de speaker toegepast. Dit duurt een minuut of vier.

HK heeft geen eigen configuratie-app, een aparte HK-app met bijvoorbeeld equalizer-instellingen zou handig zijn geweest. Momenteel kun je bijvoorbeeld de vrij prominente bas niet afzwakken via een EQ-instelling. Zonder de Google Home-app functioneert de speaker als bluetooth- of Airplay-streamer, maar verdwijnen alle slimme functies en werkt Google Cast uiteraard ook niet.

Harman Kardon Citation 300

8Score80

Lenovo Yoga Smart Tab met Google Assistent

©PXimport

De Lenovo Yoga Smart Tab met Google Assistent is een combinatie van JBL-stereospeakers (2 Watt) met Dolby Atmos en een 10,1-inch (full hd) Android-tablet met geïntegreerde voet annex hanger. De Smart Tab kun je hierdoor op diverse manieren gebruiken: rechtopstaand, in een hoek op tafel liggend, aan een haak hangend of gewoon in je handen.

Als je de geïntegreerde voet opent, wordt automatisch de omgevingsmodus (‘Ambient Mode’) van Google Assistent geactiveerd. Het scherm toont in ruststand afgespeelde muziek, diavoorstellingen van foto’s uit je fotobibliotheek, een klok en/of Android-notificaties.

Als je direct de Nederlandse taal selecteert bij het installeren functioneren bepaalde onderdelen niet goed, maar als je installeert in het Engels en daarna Nederlands toevoegt gaat het wel goed en kun je bovendien de assistent zowel in het Nederlands als in het Engels toespreken. Drie digitale microfoons vangen je stem 360 graden in het rond op. De Yoga Smart Tab reageert vlot op stemopdrachten, ook bij achtergrondlawaai en op enkele meters afstand van het apparaat. Bovendien klinken de luidsprekers behoorlijk goed. Ook als stereoluidspreker is deze smart hub bruikbaar in niet al te grote ruimtes, zoals een keuken, badkamer, of een studeerkamer. Behalve als smart hub fungeert de Yoga ook als een goed presterende Android-tablet met lange batterijlevensduur.

Lenovo Yoga Smart Tab (YT-X705F)

7Score70

Netgear Orbi Voice

©PXimport

De Orbi Voice is een combinatie van een wifi-mesh-satelliet (ac2200 tri-band) met een Amazon Alexa-smart speaker. Hij wordt apart verkocht, of als kit samen met een Netgear Orbi mesh-router (ac3000 tri-band). Wij testten hem samen met de router. Het luidsprekergedeelte is afkomstig van Harman Kardon en muzikaal is er niets op aan te merken. Multiroom- en stereofuncties ontbreken momenteel helaas en het is onbekend of die functies in de toekomst alsnog via software-updates zullen worden toegevoegd.

De Netgear Orbi-app leid je stap voor stap door de installatieprocedure. De Orbi Voice wordt automatisch gedetecteerd en toegevoegd in het Orbi mesh-netwerk. Een eventuele firmware-update wordt automatisch toegepast, wat zo’n drie minuten duurt. Daarna wordt de Orbi Voice geprepareerd voor Alexa. De luidspreker kondigt dit aan via een gesproken boodschap, maar de installatie zelf verloopt verder via de app.

Je logt in bij Amazon (nadat je daar een account hebt aangemaakt) en geeft de Orbi Voice vervolgens toestemming om Alexa te gebruiken. Daarna werkt de Orbi Voice even vlot met Alexa als bijvoorbeeld de Sonos-speakers. De wifi-prestaties zijn die van een Orbi tri-bandsysteem: reken op maximale praktische doorvoersnelheden van rond de 550 Mbit/s maximaal. Met routers van andere merken dan Netgear kun je de Voice overigens niet gebruiken.

Netgear Orbi Voice

8Score80

Sonos One en Sonos Move

©PXimport

Sonos One en Move zijn draadloze speakers met alle functies van het Sonos-systeem. Je kunt ze individueel of als draadloos stereopaar gebruiken, Ze zijn ook – al dan niet met surround-geluid – te integreren in een bestaand Sonos Home Sound-systeem met onder andere een Amp (versterker), Port (draadloze streamer), Beam (draadloze soundbar) en Sub (draadloze subwoofer).

De Move is een wat uitgebreidere versie van de One, met als belangrijkste toevoeging een accu die tot tien uur zelfstandig vermogen weet te leveren. De One is bestand tegen het vocht van bijvoorbeeld een badkamer, maar de Move heeft zelfs een IP56-rating zodat je hem zelfs buiten in natte omstandigheden kunt gebruiken. De accu blijft trouwens ook gewoon werken bij erg lage of zeer hoge temperaturen. Nog een verschil tussen de One en de Move is dat je naar die laatste ook via bluetooth kunt streamen. De slimme functies en de multiroom-functies werken bij beide apparaten echter alleen via wifi.

Sonos heeft een open platform voor slimme functies, zodat je voor deze speakers de stemassistenten van Amazon, Apple én Google kunt gebruiken. Op één speaker kun je echter maar één soort stemassistent activeren via de Sonos Controller-app. Maar op een tweede Sonos-speaker kun je zonder enig probleem een andere stemassistent dan op de eerste activeren. Dit heeft geen nadelige gevolgen voor de multiroom- en stereofuncties, en de ondersteuning voor meer dan zestig verschillende streaming-muziekdiensten.

©PXimport

Tijdens deze test gebruikten we bijvoorbeeld probleemloos Alexa en Google Assistent door elkaar op twee Sonos One-speakers en één Move-speaker in zowel dezelfde als aparte ruimtes. Een en ander regel je via de uitgebreide Sonos-app, die ook toegang geeft tot firmware-updates, equalizer (in het geval van de Move) de accu-instellingen. De prominente bas van deze speakers kun je dus gelukkig ietwat temperen met behulp van de app.

Een aandachtspunt is dat je zowel de Move als de One als achterste luidsprekers in een draadloos surround-systeem met de Beam kunt gebruiken, maar dat je de Move in tegenstelling tot de One niet kunt koppelen aan de Sonos Sub. Dat is dus wel iets om rekening te houden als je van plan bent een uitgebreidere setup te bouwen. Heb je geen behoefte aan spraakbesturing dan kun je ook de Sonos One SL aanschaffen. Die is verder identiek aan de One en drie tientjes goedkoper.

Sonos One en Sonos Move

8Score80

Conclusie

Technisch en ook muzikaal de beste speakers zijn de beide Sonos-apparaten en de Harman Kardon Citation 300. Omdat de apparatuur van Sonos meerdere slimme assistenten ondersteunt en bovendien beschikt over een eigen app met onder andere EQ-configuratie, verdient die wat ons betreft de voorkeur, al is het verschil niet zo groot. Hoewel de Harman een stereo-speaker is en de Sonos mono-geluid produceert, roepen we de Sonos Move omwille van zijn allround kwaliteit en uitgebreide functionaliteit uit tot Best Geteste smart speaker.

Wil je zo min mogelijk uitgeven dan is onze Slimme Koop het overwegen waard: de Google Nest Mini is voor weinig geld aan bestaande slimme apparatuur toe te voegen. De spraakfuncties functioneren optimaal, maar muzikaal is de Nest Mini niet vergelijkbaar met de duurdere speakers.

De eerste trailer van Peaky Blinders: The Immortal Man - de film die de Peaky Blinders-serie opvolgt - is online gedeeld.

Eind vorig jaar kwam er al een korte teaser online, maar nu is de eerste volledige trailer te zien, die meer dan tweeënhalve minuut lang is.

Peaky Blinders: The Immortal Man speelt zich af in 1940, net zoals de serie in Birmingham. Daarin speelt de Tweede Wereldoorlog een grote rol. Hoofdpersonage Tommy Shelby heeft gedurende de serie die zich voor de film afspeelt immers last van zijn ervaringen met de Eerste Wereldoorlog, dus de Tweede Wereldoorlog zal ook een grote impact op hem maken.

Tegelijkertijd worstelt hij ook met zijn verleden als leider van de gevreesde Peaky Blinders-bende. Zeker wanneer hij verneemt dat zijn zoon de bende nieuw leven in wil blazen, moet hij uit zijn isolement komen om daar een stokje voor te steken.

Natuurlijk speelt Cillian Murphy weer de rol van Tommy Shelby. Verder zijn ook acteurs als Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson en Sophie Rundle te zien. Peaky Blinders: The Immortal Man draait vanaf 6 maart in selecte bioscopen, en is vanaf 20 maart te zien op Netflix.

Vorig jaar werd ook aangekondigd dat Netflix met een nieuwe Peaky Blinders-serie komt, die verdergaat waar de serie eindigt. Om precies te zijn gaat die serie zich in 1953 afspelen, rondom een nieuwe generatie van de Shelby-familie.

Zelfs een royaal bemeten schijf raakt ooit weer vol met bestanden, van freeware en tijdelijke systeembestanden tot foto’s en vergeten downloads. Dat is niet alleen hinderlijk voor jezelf, maar kan ook problemen geven. Hoog tijd dus om schijfruimte vrij te maken en je ruimte voortaan ook beter te beheren.

Wanneer de vrije schijfruimte tot minder dan circa 15 procent van de totale capaciteit zakt, is het hoog tijd om ruimte vrij te maken. Windows heeft namelijk ruimte nodig voor tijdelijke bestanden, updates, caches, herstelpunten en het wisselbestand (pagefile). Een nagenoeg volle schijf dwingt het systeem om voortdurend data te herschikken, wat merkbare vertraging veroorzaakt. Bovendien kan Windows bij ruimtegebrek updates of systeembescherming pauzeren, en ook de (indexering van de) ingebouwde zoekfunctie kan trager werken. Voor ssd’s komt daar nog bij dat de controller eerst oude datablokken moet wissen voordat hij nieuwe kan schrijven, wat bij een nagenoeg volle schijf extra vertraging geeft.

Maar ook met meer dan 15 procent vrije ruimte blijft schijfopruiming zinvol, al zal dit dan weinig invloed hebben op de (systeem)prestaties. Een opgeruimde schijf zonder oude downloads, dubbele bestanden en ongebruikte apps biedt namelijk meer overzicht, je vindt sneller wat je zoekt en ook je back-ups worden kleiner en sneller. Bovendien kunnen oude documenten, browserdata en caches gevoelige informatie bevatten, waardoor opruimen ook je privacy ten goede komt.

Opslaganalyse

Voor je begint met opruimen, controleer je eerst hoeveel vrije schijfruimte je nog hebt en welke bestanden de meeste ruimte gebruiken. Klik in Verkenner in het navigatievenster op Deze pc om meteen te zien hoeveel ruimte er op elk station nog vrij is.

Wil je weten welke bestandscategorieën de meeste ruimte innemen, open dan Instellingen in Windows en kies Systeem / Opslag. Bovenaan zie je hoeveel ruimte op je systeempartitie in gebruik is. Daaronder toont Windows verschillende categorieën, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden en E-mailberichten, telkens met de hoeveelheid ingenomen ruimte. Klik op Meer categorieën weergeven voor alle categorieën. Let op: bij categorieën als Documenten, Afbeeldingen, Video’s en Muziek controleert Windows enkel de standaardmappen, zoals C:\Users\<accountnaam>\Afbeeldingen. Klik op een categorie voor meer details en voor mogelijke verwijderacties.

Analyse met TreeSize Free

De ingebouwde opslaganalyse beperkt zich tot de systeemschijf, terwijl je vaak ook het ruimteverbruik op andere partities of schijven wilt zien. Dit kan met een tool als TreeSize Free (www.kwikr.nl/treesize2). Start de app als administrator, open het tabblad Start en kies bij Selecteer map het station of de map. Na de scan verschijnen de (sub)mappen en bestanden in het bovenste venster, met onder meer hun grootte, aantal mappen en bestanden, en het opslagpercentage binnen de bovenliggende map. Je kunt op elke kolomkop klikken om te sorteren. Via de knoppenbalk bepaal je wat in het onderste deelvenster wordt getoond. Klik bijvoorbeeld op Grootte om elke (sub)map weer te geven als een rechthoek waarvan het oppervlak overeenkomt met de gebruikte schijfruimte, zodat je meteen ziet welke mappen het grootst zijn. Je kunt ook kiezen voor Aantal bestanden of Percentage. De Personal-versie (gratis proefversie van 14 dagen, daarna 27 euro) biedt ten opzichte van de Free-versie extra functies, zoals wizards om snel de grootste, oudste of dubbele bestanden te vinden.

Schijfopruiming

Met een tool als TreeSize kun je makkelijker overtollige opslagverbruikers vinden en ze verplaatsen of verwijderen, maar dit handmatig doen kost tijd. Het kan ook ‘semiautomatisch’ via de ingebouwde tool Schijfopruiming, die Microsoft helaas steeds minder prominent maakt. Typ schijf in het startmenu, open Schijfopruiming en kies het station dat je wilt opruimen. Na bevestiging met OK verschijnt een lijst met items die je kunt selecteren en verwijderen via OK / Bestanden verwijderen, zoals Windows Update opschonen, Tijdelijke internetbestanden en Prullenbak. Je ziet ook telkens hoeveel ruimte elk item inneemt.

Met de knop Systeembestanden opschonen start je een nieuwe scan, met op het extra tabblad Meer opties twee knoppen Opruimen: een om overbodige programma’s te verwijderen en een om oude herstelpunten te wissen. Verder in dit artikel komen we op deze onderdelen terug.

Je kunt ook opruimprofielen maken, waarbij telkens andere onderdelen worden opgeschoond. Druk op Windows-toets+Ren voer cleanmgr /sageset:<n>uit (vervang <n> door een willekeurig profielnummer, bijvoorbeeld 1), zet de gewenste vinkjes en bevestig met OK. Herhaal dit voor een ander profiel (zoals cleanmgr /sageset:<n+1>). Voer Schijfopruiming later opnieuw uit met een bestaand profiel via bijvoorbeeld cleanmgr

De-junking

Er bestaan ook gratis tools die zich richten op het opsporen en verwijderen van tijdelijke en andere ongewenste bestanden (junk). Zulke tools zijn niet strikt noodzakelijk, maar wel handig om in één keer alle webbrowsers en andere applicaties schoon te maken. Maak vooraf wel een systeemherstelpunt: klik in het startmenu op Een herstelpunt maken en volg de instructies.

Bekende tools zijn CCleaner (www.ccleaner.com) en het opensource BleachBit (www.bleachbit.org). We nemen hier BleachBit als voorbeeld. Na het opstarten zie je in het linkervenster de onderdelen die kunnen worden opgeschoond, met rechts telkens een korte toelichting. Selecteer de gewenste items, zoals Google Chrome, Microsoft Edge, Microsoft Office en Systeem, en klik op Voorvertonen om te zien wat er precies wordt verwijderd en hoeveel ruimte dat oplevert. Je kunt ook met rechts op een item klikken en hier Voorvertonen kiezen om direct te zien hoeveel schijfruimte je ermee vrijmaakt. Bevestig met Opruimen om het opschoonproces te starten.

Programma’s verwijderen

Er is zoveel goede freeware dat je waarschijnlijk al regelmatig een gratis programma uitprobeert en installeert. Zulke programma’s kosten wel schijfruimte. Gebruik je een applicatie niet langer, dan verwijder je die bij voorkeur. Dat kan via Instellingen / Apps / Geïnstalleerde apps. Klik op het knopje met drie puntjes naast de app en kies Verwijderen (twee keer). Oudere of complexere toepassingen haal je weg via het Configuratiescherm met Een programma verwijderen.

Een nadeel van de Windows-procedures is dat je slechts één toepassing tegelijk verwijdert en niet altijd alle sporen meeneemt. Gratis alternatieven als IObit Uninstaller (www.kwikr.nl/uninst) en het opensource Bulk Crap Uninstaller (www.bcuninstaller.com) ondersteunen batchverwijdering en ruimen grondiger op. Omdat IObit nogal opdringerig is, focussen we hier op BCU, gericht op iets gevorderde gebruikers.

BCU

Installeer BCU en start het programma. De eerste keer verschijnt een wizard die je in een zevental stappen door de initiële configuratie leidt; de voorgestelde opties kun je gerust laten staan. Daarna zie je een lijst met gedetecteerde programma’s die je kunt sorteren op bijvoorbeeld Naam, Installatiedatum of Grootte.

Met de Ctrl- of Shift-toets selecteer je meerdere ongewenste programma’s tegelijk, waarna je op De-installeer (stil) klikt. In het dialoogvenster dat volgt kun je het verwijderproces eventueel nog aanpassen, of zelfs kiezen voor De-installatie simuleren. Na bevestiging kun je eventueel nog aangeven welke programma-onderdelen je alsnog wilt behouden. BCU maakt automatisch een herstelpunt en zoekt na afloop naar restanten, zoals registersleutels, die je desgewenst kunt laten verwijderen. Via Help / Help openen krijg je toegang tot een uitgebreide Engelstalige handleiding.

Bloatware

De kans is groot dat Windows al vooraf geïnstalleerd was toen je je pc of laptop kocht. In dat geval heeft de fabrikant waarschijnlijk flink wat ‘crapware’ oftewel ‘bloatware’ toegevoegd, zoals proefversies en extra software naast de standaard Windows-apps. Je kunt deze handmatig verwijderen zoals eerder beschreven, maar er bestaan ook gratis tools die zich specifiek op bloatware richten.

Een daarvan is O&O AppBuster (www.kwikr.nl/appbuster). De app toont alle gedetecteerde programma’s en geeft per item in de kolom Recommendation een aanbeveling om het al dan niet te verwijderen. Kies je vervolgens de optie Computer, dan verdwijnen de geselecteerde apps ook bij toekomstige Windows-accounts. Beantwoord de vraag om eerst een herstelpunt te maken met Yes.

Voor iets gevorderde gebruikers is er Bloatware Removal Utility (www.kwikr.nl/bru). Klik op de groene Code-knop en kies Download ZIP. Pak het archief uit, navigeer naar de map, klik met rechts op Bloatware-Removal-Utility.bat en kies Als administrator uitvoeren. Dit start een PowerShell-script dat de aanwezige applicaties oplijst. Via Toggle Suggested Bloatware krijg je suggesties voor te verwijderen apps. Laat in het Options-menu de standaardinstellingen staan, zodat automatisch ook een herstelpunt wordt gemaakt. Selecteer de ongewenste items, klik op Remove Selected en bevestig met Y in het PowerShell-venster.

Dubbele bestanden

Na verloop van tijd stapelen zich niet alleen overtollige bestanden op, maar vaak ook dubbele exemplaren. Wanneer je deze opspoort en verwijdert, moet je er zeker van zijn dat het echt om exacte kopieën gaat en dat het systeem of andere applicaties ze niet nodig hebben, wat geregeld voorkomt.

Handmatig dubbele bestanden opruimen is haast onmogelijk, maar met een hulpmiddel als het gratis opensource dupeGuru (https://dupeguru.voltaicideas.net) lukt dat wel. Installeer de app en start deze bij voorkeur als administrator. Met het plusknopje onderaan voeg je de mappen toe die je wilt laten analyseren. De Toepassingsmodus laat je bij voorkeur staan op Standaard, tenzij je specifiek dubbele muziek- of beeldbestanden zoekt. Bij Onderzoekstype kies je wellicht Bestandsnaam, maar je kunt ook Inhoud (duurt langer) of Mappen selecteren.

Je kunt direct op Onderzoeken klikken, rechtsonder, maar via Meer Opties pas je indien gewenst eerst zoekfilters aan. Zo kun je bijvoorbeeld Negeer bestanden kleiner dan x KB instellen om je op grote ruimtevreters te concentreren. Na de scan toont dupeGuru alle mogelijke dubbele bestanden met een zekerheidspercentage. Via Acties kun je geselecteerde bestanden kopiëren, verplaatsen of verwijderen. Nogmaals, wees hierbij wel voorzichtig.

Extra ruimte

We belichten graag nog enkele specials: onderdelen die vaak over het hoofd worden gezien, maar waarmee je toch flink wat schijfruimte kunt winnen.We doelen hier niet op allerlei ‘optimizer tools’ en ‘registry cleaners’, die zelden extra ruimte of betere systeemprestaties opleveren en soms zelfs schade veroorzaken. Wat wél merkbaar ruimte kan besparen is het uitschakelen van de sluimerstand. Tijdens deze energiemodus wordt de inhoud van het werkgeheugen opgeslagen in het verborgen systeembestand C:\hiberfil.sys voordat de pc wordt afgesloten. Dit bestand kan tot zo’n 75 procent van het totale RAM-geheugen groot zijn. Kun je zonder sluimerstand, open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer powercfg -h off uit (h staat voor hibernation). Na bevestiging verdwijnt hiberfil.sys. Met de parameter -on kun je de sluimerstand desgewenst later weer inschakelen.

Ook door systeemherstelpunten te verwijderen kun je tijdelijk veel ruimte vrijmaken. Druk op Windows-toets+R en voer systempropertiesprotection uit. In het venster Systeemeigenschappen open je het tabblad Systeembeveiliging, klik je op Configureren en daarna op Verwijderen en Doorgaan. Zodra het kan, kun je via de knop Maken opnieuw een herstelpunt creëren.

Acuut

Bij acute schijfnood kun je overwegen de schijfinhoud te comprimeren. Windows biedt hier standaard tools voor. Open de Verkenner, klik met rechts op de gewenste stationsletter en kies Eigenschappen. Plaats op het tabblad Algemeen een vinkje bij Dit station comprimeren om schijfruimte te besparen. Bevestig met OK en geef aan of je dit ook op alle onderliggende mappen wilt toepassen. De compressie start dan meteen. Je kunt het vinkje later weer weghalen om de data te decomprimeren. Compressie kun je ook via de opdrachtprompt starten, uitgevoerd als administrator. Met:

compact /compactos:always

comprimeer je een aantal Windows-systeembestanden, wat enkele gigabytes ruimte kan opleveren. Met:

/compactos:never

maak je dit ongedaan. .Ook afzonderlijke mappen kun je op deze manier comprimeren met:

compact.exe /c /s:<pad_naar_map>

waarbij /s ook submappen meeneemt. Vervang /c (compress) door /u (uncompress) om bestanden weer te decomprimeren. Houd er rekening mee dat het automatisch decomprimeren van bestanden bij gebruik een licht prestatieverlies kan veroorzaken, vooral op oudere pc’s.

Cloudopslag

Een extra tip voor wie de synchronisatiefunctie van cloudopslagdiensten als Google Drive of Microsoft OneDrive gebruikt: je kunt instellen dat lokale bestanden enkel verwijzingen zijn naar de exemplaren in de cloud. Pas wanneer je zo’n bestand opent, wordt het tijdelijk gedownload en op je systeem beschikbaar. Dit bespaart veel ruimte, maar het betekent wel dat je data fysiek alleen in de cloud staan en dat je een internetverbinding nodig hebt om nog niet gedownloade bestanden te openen.

In Microsoft OneDrive bijvoorbeeld stel je dit als volgt in. Klik op het OneDrive-pictogram in het systeemvak van de taakbalk, klik op het tandwielpictogram en kies Instellingen. Ga onderaan naar Geavanceerde instellingen en klik op Schijfruimte vrijmaken bij Bestanden op aanvraag. Bevestig met Doorgaan. Je herkent de verwijzingen aan een wolkicoontje; een wit bolletje met vinkje betekent tijdelijk offline opgeslagen, een groen bolletje wijst op altijd lokaal beschikbaar.

Proactief

Tot nu toe hebben we ons vooral gericht op tools en technieken om overtollige bestanden gericht op te sporen en te verwijderen, maar je kunt ook proactiever te werk gaan. Een handig hulpmiddel daarvoor vind je in de Instellingen van Windows. Kies Systeem / Opslag en klik bij Opslagbeheer op Opslaginzicht. Plaats een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door […], zodat tijdelijke bestanden voortaan automatisch worden opgeschoond. Je kunt ook de optie Gebruikersinhoud automatisch opschonen activeren.

Bij Opslaginzicht uitvoeren bepaal je zelf wanneer deze functie actief wordt. De standaardinstelling Bij weinig vrije schijfruimte lijkt ons prima. Daarnaast kun je instellen dat bestanden in de prullenbak automatisch worden verwijderd zodra ze langer dan een instelbaar aantal dagen (tussen 1 en 60) aanwezig zijn. Voor bestanden in de map ‘Downloads’ geldt hetzelfde: ook die kunnen automatisch verdwijnen na een bepaald aantal dagen ongeopend te zijn gebleven. Tot slot kun je, aanvullend op wat we in het kaderstuk schreven, instellen dat bestanden uit OneDrive alleen nog online beschikbaar blijven als je ze gedurende een instelbaar aantal dagen niet hebt geopend. Klik op Opslaginzicht nu uitvoeren om de ingestelde opruimacties meteen te starten.