Na jarenlang een eigen koers te varen met de desktopomgeving Unity en de displayserver Mir, gooit Canonical de handdoek in de ring: vanaf versie 18.04 LTS zal Ubuntu terug als desktopomgeving GNOME gebruiken. Wayland zal in de plaats komen van Mir.

In een blog post kondigde Canonical-oprichter Mark Shuttleworth aan dat Ubuntu zich meer op de cloud en het Internet of Things zal focussen en minder op mobiele toestellen en convergentie. De investeringen in Unity8 en dus de convergente desktop die er hetzelfde uitziet op smartphone, tablet en pc, worden stopgezet. Dit betekent dus ook het einde voor de Ubuntu-telefoons, waarvoor al een tijdje geen firmware updates meer uitkwamen.

Terugkeer naar GNOME

Vroeger gebruikte Ubuntu als standaard desktopomgeving GNOME, maar in Ubuntu 11.04 ("Natty Narwhal") introduceerde Canonical zijn eigen desktopomgeving Unity. Origineel was de omgeving ontwikkeld voor netbooks om efficiënter gebruik te maken van de kleine verticale schermruimte. Nadien stapte Ubuntu ook op de desktop over naar Unity en later werd Unity ook voor Ubuntu-smartphones en -tablets ingezet. Daar komt nu allemaal een einde aan.

Volgens The Register heeft Canonical de helft van het Unity-team ontslagen. In de server- en cloudmarkten is Linux gewoon veel groter, en daar speelt Ubuntu een belangrijke rol. Het is dus logisch dat Shuttleworth daar meer toekomst in ziet.

Unity is dood, leve Unity!

Unity leunt overigens zwaar op GNOME-componenten: het is louter een desktop shell voor GNOME 3. Dat Ubuntu nu Unity terug inruilt voor GNOME, is dus niet zo'n heel grote stap. Het betekent dat Ubutu nu terug de standaard desktop shell van GNOME gebruikt.

Canonical zal bestaande LTS-releases van Ubuntu met Unity nog altijd onderhouden. Shuttleworth beklemtoont ook dat de focus op de cloud en IoT niet betekent dat er geen Ubuntu-desktops meer komen.

Voor wie toch aan Unity gehecht is, betekent Canonicals beslissing niet het einde. Een groep ontwikkelaars die wil voortwerken aan het project, heeft Unity8 geforkt. En Marius Gripsgård van het UBports-project wil zowel de ontwikkeling van Ubuntu Touch (het besturingssysteem voor mobiele toestellen) als van Unity8 voortzetten.

Van Mir naar Wayland

Shuttleworth spreekt op zijn blog niet over Mir, de eigen displayserver die Canonical als alternatief voor Wayland ontwikkelt, en waarop Unity8 is gebaseerd. Maar Canonicals communitymanager Michael Hall bevestigde aan Ars Technica dat Canonical ook Mir opgeeft. "We hebben geen andere keuze dan Wayland te gebruiken wanneer Ubuntu overschakelt naar GNOME als standaard desktopomgeving. Mir gebruiken is een optie die we niet hebben." Het enige doel van Mir, de ondersteuning van convergentie, is immers weggevallen, en de GNOME Shell naar Mir porten is een hele onderneming.

Een groot deel van de opensourcegemeenschap beschouwde Canonicals Unity altijd al als een buitenbeetje en als een bron van fragmentatie. Ook over Mir was de gemeenschap niet onverdeeld positief, omdat er al aan een goed alternatief voor de X-server werd gewerkt: Wayland. Dat Ubuntu nu beide projecten aanneemt, zorgt terug voor meer convergentie tussen de Linux-distributies. Eerder al stapte Ubuntu over van zijn eigen init-systeem Upstart naar het breder gedragen systemd.

De langverwachte HBO Max-serie gebaseerd op de Harry Potter-boeken zal ergens in het begin van 2027 uitkomen.

De langverwachte HBO Max-serie gebaseerd op de Harry Potter-boeken zal ergens in het begin Dat heeft HBO-baas Casey Bloys laten weten aan Deadline. Het was al bekend dat de serie ergens in 2027 uit zou komen op de streamingdienst, maar nu is dus duidelijk dat dit ergens begin volgend jaar wordt. Een specifiekere datum is er vooralsnog niet.

Over de Harry Potter-serie

Net zoals dat de filmreeks de Harry Potter-boeken verfilmde, zal de nieuwe HBO-serie dat ook doen. Elk seizoen moet daarbij de gebeurtenissen uit een boek behandelen. Er zouden bij succes dus zeven seizoenen kunnen verschijnen.

De opnames zijn al een aantal maanden bezig in het Verenigd Koninkrijk. Vorig jaar werden al diverse acteurs die de rollen op zich nemen onthuld. Zo zullen Dominic McLaughlin en Nick Frost (Hot Fuzz) te zien zijn als respectievelijk Harry Potter en Hagrid. Daarnaast zullen Arabella Stanton de rol van Hermione Granger (Hermelien Griffel) en Alastair Stout de rol van Ron Weasley (Ron Wemel) vertolken.

De showrunner van de serie is Francesca Gardiner, die eerder al aan The Man in the High Castle en His Dark Materials werkte. Eerder liet Gardiner weten dat het de bedoeling is dat ze haar eigen draai aan het verhaal geeft. Ook de geprezen regisseur Mark Mylod – bekend van Succession en The Last of Us – werkt aan de serie.

Mozilla brengt eind februari een update uit voor Firefox waarmee gebruikers meer grip krijgen op kunstmatige intelligentie in de browser. In de nieuwe versie van de desktopbrowser komt een speciaal menu waarin alle AI-functies centraal kunnen worden beheerd of volledig kunnen worden geblokkeerd.

Vanaf versie 148, die op 24 februari verschijnt, is het gedeelte 'AI-instellingen' terug te vinden in de browseropties. De belangrijkste toevoeging is een hoofdschakelaar waarmee alle huidige en toekomstige AI-toepassingen in één keer worden stopgezet. Wanneer deze functie is geactiveerd, krijgt de gebruiker geen meldingen of suggesties meer om AI-hulpjes te gebruiken. Mozilla geeft aan dat deze voorkeuren ook na updates bewaard blijven, zodat instellingen niet ongevraagd worden teruggezet naar de standaardwaarden.

Voor wie AI niet volledig wil bannen, biedt het menu ook de mogelijkheid om specifieke functies los van elkaar aan of uit te zetten. Het gaat hierbij onder meer om de automatische vertaalfunctie en een hulpmiddel dat beschrijvingen toevoegt aan afbeeldingen in pdf-bestanden voor een betere toegankelijkheid. Ook functies die tabbladen automatisch groeperen op basis van onderwerp of een samenvatting tonen voordat een link wordt aangeklikt, vallen onder deze nieuwe knoppen.

©Mozilla

Daarnaast biedt Firefox ruimte voor externe chatbots in de zijbalk van de desktopbrowser. Gebruikers kunnen daar zelf kiezen welke assistent zij willen gebruiken, waarbij diensten als ChatGPT, Google Gemini, Microsoft Copilot en Anthropic Claude worden ondersteund. Met deze centrale instellingen bepaal je zelf wanneer je een chatbot ziet, zodat deze niet ongevraagd je scherm vult.

De nieuwe AI-controles worden op 24 februari uitgerold naar alle Firefox-gebruikers op de desktop. Wie niet zo lang wil wachten, kan de functies al uitproberen in Firefox Nightly.