ID.nl logo
Zekerheid & gemak

Onmisbaar gereedschap voor pc-reparatie

Het gebeurt wel eens dat je een pc moet openschroeven, bijvoorbeeld om een schijf te vervangen, om een geheugenreepje te ‘reseaten’ of voor een periodieke schoonmaakbeurt. Of wie weet patch je je eigen utp-kabels of vermoed je een defecte kabel. Daarvoor heb je de juiste tools nodig. Hier zetten we onmisbaar gereedschap voor pc-reparatie in de spotlight.

Voor wie aan pc’s of kabels wil sleutelen zijn sommige tools zo vanzelfsprekend dat ze nauwelijks nog een vermelding waard zijn. We denken dan aan gereedschap als een pincet, een fijne tang, een draadkniptang, enkele draadbinders, een paar kruiskopschroevendraaiers enzovoort. Wat deze laatste betreft is het trouwens geen slecht idee zowel gemagnetiseerde als niet-gemagnetiseerde exemplaren in je gereedschapskist te hebben.

De eerste soort helpt je te voorkomen dat schroefjes in de systeemkast vallen en maakt het handig om gevallen schroefjes alsnog weer te kunnen opvissen. Anderzijds kan het net iets veiliger zijn om bij erg krappe en delicate plekjes – nabij de cpu of het ram, bijvoorbeeld – een niet-gemagnetiseerde schroevendraaier te gebruiken.

Overigens kun je met wat handigheden er ook bij deze schroevendraaiers voor zorgen dat de schroefje niet onverhoeds loskomen. Daarvoor kun je eventueel een krimpkous gebruiken, maar het kan ook met tape. Je duwt de schroef door (de klevende zijde van) een stukje zelfklevende tape en je vouwt beide zijden van het stukje tape om zodat die aan je schroevendraaier plakken.

Weet trouwens dat er ook volledige gereedschapsets bestaan die de belangrijkste tools in een handig en compact etui verzamelen. Googel maar even naar iets als ‘pc gereedschap’ en je komt meteen bij diverse aanbieders uit.

Antistatische polsband

©PXimport

Als systeembeheerder wil je natuurlijk dat reparties zo snel mogelijk verlopen en dus nemen we vaak niet de moeite onszelf te ‘ontladen’ om op die manier statische elektriciteit te vermijden. Die kan echter schadelijk zijn voor bepaalde elektronische componenten als ram-geheugen. Dat risico is er, zeker in combinatie met externe factoren als (wollen of nylon) kleding of vloerbekleding.

Eventueel kun je voor je de kast openschroeft een geaard metalen object aanraken, zoals het ongeverfde deel van een radiator, maar beter is het een antistatisch polsbandje te dragen dat je dan met behulp van een krokodillenklem verbindt met een geaard pinnetje van een stopcontact. Als je het helemaal volgens de regels wilt doen kun je ook nog een antistatische mat gebruiken.

Perslucht

©PXimport

Een busje perslucht kan wonderen doen om ook hardnekkig stof uit een systeemkast of op de bladen van een ventilator – die je voor die gelegenheid eventueel met een potlood kunt blokkeren – te blazen. Alleen … zijn die bussen zo verdraaid snel leeg en behoorlijk duur. Probeer het daarom eerst met een blaasbalg of, veel handiger nog, met een kleine compressor op 220 volt.

Idealiter kun je hiervan zelf de druk regelen en is het mogelijk een aangepaste spuitmond of blaaspistool te bevestigen. Zo’n compacte compressor kun je al voor minder dan 80 euro vinden en is op langere termijn veel goedkoper dan busjes perslucht.

Kabeltester en toongenerator

©PXimport

Niks vervelender dan een netwerkverbinding die (sporadisch) niet betrouwbaar lijkt te werken. Mogelijk zit er een knik in de kabel of is draadje in de connector losgekomen. Dan heb je een kabeltester nodig. Zo’n toestelletje kun je al vanaf circa 10 euro op de kop tikken. Uiteraard is zo’n tester geschikt voor RJ45 (en wellicht ook voor PoE), maar er zijn er die ook overweg kunnen met RJ11 en RJ12, bijvoorbeeld voor telefoons en (adsl-)modems.

Sommige modellen zijn ook uitgerust met een toongenerator: die kan je helpen bij het uitzoeken waar een netwerkkabel naartoe loopt. Vanaf circa 60 euro vind je ook al kits die zowel een tester, krimp-, knip- als striptang bevatten. Weet trouwens dat er ook kabeltesters zijn specifiek voor coax en zelfs voor glasvezel. Het zal je weinig verbazen dat deze laatste een heel stuk duurder zijn.

Krimp- en striptang

©PXimport

Naast een scherp oog, een vaste hand, enige ervaring en geduld heb je ook een krimptang nodig als je je netwerkkabels zelf wilt patchen. Een modulaire krimptang die zowel het krimpen, strippen als knippen aankan, werkt wellicht het handigst. Die hoeft je trouwens geen fortuin te kosten: je vindt zulke tangen al vanaf circa 15 euro.

Let er op dat sommige tangen alleen geschikt zijn voor RJ45 en dus niet overweg kunnen met RJ11 of RJ12. Sommige kits voorzien tevens in een LSA-tool (punch-down tool), wat het bevestigen van draden op contactpunten in utp-ethernetkabels vergemakkelijkt.

Multimeter en ir-thermometer

©PXimport

Ook een digitale multimeter of universeelmeter kan een handig stukje gereedschap zijn wanneer je de elektrische spanningen wilt controleren of de stroomvoorziening moet checken of repareren. Afhankelijk van wat je er precies mee wilt meten, hoe je dat wilt doen (bijvoorbeeld met een afneembaar, draadloos beeldscherm) en hoe nauwkeurig dat moet gebeuren, variëren de prijzen van ruwweg 20 euro tot ettelijke honderden euro, zoals de gespecialiseerde modellen van Fluke.

Je vindt ze niet wellicht zo snel in de toolbox van een systeembeheerder maar ook een infrarood-thermometer kan wel eens van pas komen, wanneer je de temperatuur van bepaalde pc-componenten wilt nagaan zonder dat er fysiek contact nodig is met het bewuste onderdeel. Je vindt zo’n apparaat vanaf circa 50 euro.

Smartphone (camera)

©PXimport

Een handige uitsmijter … In geen enkel klaslokaal of vergaderzaal ontbreekt tegenwoordig een beamer. Wanneer een beamer niet meer reageert als je knopjes van de ir-afstandsbediening indrukt, dan kan de oplossing zo eenvoudig zijn als het vervangen van de batterijtjes.

Om snel te weten of lege batterijen inderdaad het probleem zijn, hoef je het ir-oog van de afstandsbediening maar naar de ingebouwde camera van je smartphone te richten. Zie je het oog niet oplichten, dan is het tijd om die reservebatterijen te halen.

▼ Volgende artikel
Gerucht: Slimme brillen van Meta krijgen gezichtsherkenning
© Vadym - stock.adobe.com
Gezond leven

Gerucht: Slimme brillen van Meta krijgen gezichtsherkenning

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

▼ Volgende artikel
RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt
© ID.nl
Huis

RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

OnderdeelLaptopSmartphone (premium)Gameconsole (PS5 Pro/Xbox)
Geheugen & opslag10% - 25%10% - 20%35% of meer
Processor (CPU/SoC)15% - 30%25% - 35%30% - 40%
Scherm / Display10% - 20%15% - 25%N.v.t.
Behuizing / Koeling5% - 10%5% - 10%10% - 15%
Batterij5% - 10%5% - 10%N.v.t.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Welke prijsstijgingen kun je verwachten?

Het blijft een inschatting, maar verschillende marktonderzoeken komen grofweg op hetzelfde neer. Voor een nieuwe laptop moet je dit jaar rekening houden met een extra kostenpost van ongeveer 100 tot 200 euro, afhankelijk van het segment en de gekozen configuratie. Bij smartphones gaat het vaker om 50 tot 100 euro per model. Het precieze bedrag verschilt per merk, maar de tendens is duidelijk: als consument ga je meer betalen.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.