Mobiele speakers zijn er in allerlei vormen en maten en kunnen een goed alternatief zijn voor conventionele luidsprekers. Er zijn een aantal dingen waar je over na moet denken bij het kopen van één of meer speakers. Met deze checklist kan je zo naar de winkel.

Tip 01: Allerlei soorten

Luidsprekers zijn er in verschillende afmetingen, vormen en types. Voor je tot aanschaf over gaat, is het belangrijk te weten waar je precies naar op zoek bent. Er zijn namelijk allerlei soorten en maten speakers. Je hebt simpele luidsprekers die je in je badkamer of werkkamer neerzet en waar je muziek naartoe kunt streamen, maar er zijn ook complete draagbare 5.1-surround-systemen die voor een thuisbioscoop geschikt zijn. Lees ook: De 5 beste speakers van 2015.

Vervolgens heb je nog multiroom-oplossingen waarbij je in meerdere kamers dezelfde muziek kunt luisteren of zelfs verschillende muziekstukken in alle vertrekken kunt afspelen. Wil je compleet mobiel zijn, dan zijn er luidsprekers verkrijgbaar die op batterijen werken. En tot slot zijn er uiteraard de traditionele luidspreker-setjes die je met een kabel aan je pc hangt.

Voor de verschillende luidspreker-types zijn vervolgens ook weer talloze opties in verschillende prijsklassen verkrijgbaar, dus het is taak om eerst eens orde in de luidsprekerchaos aan te brengen.

©CIDimport

Tip 01 Hoe draagbaar moet je nieuwe luidspreker zijn?

Tip 02: Functie

Kijk eerst waarvoor je de luidsprekers wilt gebruiken. Ben je een muziekliefhebber en wil je 's avonds na het eten genieten van een album in je woonkamer, dan zijn je eisen hoger dan wanneer je af en toe eens wat muziek wilt horen tijdens het koken. Daarnaast is het belangrijk om te weten in welke ruimte de luidsprekers komen te staan. Een ruimte van 50 m2 heeft krachtigere luidsprekers nodig dan een ruimte van 10 m2. Heb je geen zin in grote luidsprekers in je woonkamer, maar wil je wel genieten van een stevige bassen, dan kun je een aparte subwoofer aanschaffen en deze ergens in de ruimte zetten. Is esthetiek voor jou belangrijk of vind je een paar plastic luidsprekers goed genoeg? En hoe groot mogen de luidsprekers eigenlijk zijn? Allemaal vragen die je jezelf moet stellen voordat je naar de winkel rent.

©CIDimport

Tip 02 De hoeveelheid opties maakt het kiezen van een luidspreker geen gemakkelijke opgave.

Tip 03: Draagbaar

Als je aan draagbare luidsprekers denkt, zul je automatisch aan draadloze varianten denken. Maar ook luidsprekers met een draadje kunnen wel degelijk mobiel zijn. Denk aan de klassieke luidsprekersetjes die je op je laptop of desktop-pc aan kunt sluiten. Deze hebben vaak een geïntegreerde kabel voor de doorvoer van audio of doen dit via een usb-kabel. Sommige modellen werken op batterijen, andere halen hun stroom uit de usb-poort van je computer. Heb je krachtigere luidsprekers voor je pc nodig, dan zul je een setje moeten kopen met een stroomsnoer. Het voordeel van luidsprekers met een kabel is dat ze in veel gevallen veel goedkoper zijn dan draadloze versies. Maar een draagbare of draadloze luidspreker of luidspreker-set is vele malen flexibeler.

©CIDimport

Tip 03 Deze luidspreker-set voert audio door de usb-kabel naar de luidsprekers.

Tip 04: Bluetooth

De technologie die door verreweg de meeste draadloze luidsprekers wordt gebruikt, is bluetooth. Het voordeel van bluetooth is dat het op vrijwel elk hifi-apparaat en elke smartphone te vinden is. Het is daardoor het makkelijkste protocol om muziek door de lucht te streamen. Inmiddels is bluetooth bij versie 4.2 aanbeland en de stabiliteit is ten opzichte van een paar jaar geleden enorm verbeterd. Om een luidspreker via bluetooth aan te kunnen sturen, mag je niet te ver van de speaker verwijderd zijn. Zo'n tien meter wordt over het algemeen aangegeven als wenselijk.

Ook al hoef je een apparaat niet te richten op een bluetooth-luidspreker, het zendende en het ontvangende apparaat moeten zich wel in dezelfde ruimte bevinden. Wanden, plafonds en andere obstakels reduceren de verbindingskwaliteit enorm. Voordat je een signaal van bijvoorbeeld je smartphone naar een luidspreker kunt zenden, moet je beide apparaten koppelen. Hoe dit werkt, lees je in de gebruiksaanwijzing van de luidspreker. Een bluetooth-verbinding is overigens niet altijd actief, het kan zijn dat je bij nieuw gebruik de apparaten even weer draadloos met elkaar moet verbinden. Dit is iets anders dan koppelen, dat hoef je slechts één keer te doen.

©CIDimport

Tip 04 Een draadloze bluetooth-luidspreker is zeer flexibel in gebruik.

Tip 05: Wifi

Een wifi-netwerk leent zich uitermate voor het draadloos verzenden van informatie, een aantal fabrikanten gebruiken dan ook het wifi-netwerk voor het draadloos afspelen van muziek. Waar bluetooth een gestandaardiseerd protocol is, is dit in het geval van streamen via een wifi-netwerk niet zo. Er zijn meerdere fabrikanten die elk hun eigen protocol hebben om muziek via een wifi-netwerk af te spelen. Zowel het verzendende als het ontvangende apparaat moeten dit protocol begrijpen. Apple heeft de technologie AirPlay ontwikkeld. Als je een Apple-apparaat zoals een iPhone, iPad, Mac of Apple TV hebt, dan kun je muziek via dit protocol naar een AirPlay-compatibele luidspreker sturen. Andere fabrikanten hebben andere systemen die via je wifi-netwerk informatie verzenden. Bekende fabrikanten als Sonos, Teufel en Samsung hebben allemaal hun eigen protocollen en luidsprekers van deze fabrikanten zijn niet zomaar door elkaar te gebruiken, tenzij ze het protocol van de andere fabrikant ondersteunen.

©CIDimport

Tip 05 De luidsprekers van Teufel Raumfeld bedien je over je wifi-netwerk via een app.

Tip 06: Multiroom

Er zijn ook systemen op de markt die het mogelijk maken om meerdere luidsprekers in verschillende vertrekken aan te sturen, dit worden multiroom-systemen genoemd. Een bekend voorbeeld zijn de producten van Sonos. Je kunt meerdere luidsprekers op je wifi-netwerk aanmelden en via de Sonos Controller-app bepaal je welke muziek je over de luidsprekers wilt horen. Het mooie van zo'n systeem is dat je op elke luidspreker andere muziek kunt afspelen. De luidspreker-configuratie is heel flexibel en kun je via de app veranderen. Zo kun je bijvoorbeeld twee luidsprekers met de app combineren tot een stereopaar of luidsprekers in verschillende vertrekken tot groepen samenvoegen. Sonos is niet de enige speler op de markt, Teufel heeft met zijn Raumfeld-systeem een vergelijkbare optie en ook fabrikanten als Philips, Samsung, LG en Bang & Olufsen bieden multiroom-systemen aan.

©CIDimport

Tip 06 Met een multiroom-systeem zoals dat van Sonos kun je in elk vertrek andere muziek luisteren.

Tip 07: Mono en stereo

Voordat je een luidspreker aanschaft, is het van belang om het verschil tussen mono en stereo te weten. Mono betekent dat er slechts één audiokanaal beschikbaar is, stereo heeft twee kanalen: links en rechts. Vroeger waren alle geluidsopnames en weergaveapparaten mono, maar al sinds de jaren zestig werd er geëxperimenteerd om muziek in stereo op te nemen. Op deze manier konden bepaalde instrumenten bijvoorbeeld alleen op het linkerkanaal worden weergegeven en andere instrumenten op het rechterkanaal.

Als je tegenwoordig een luidspreker-set koopt, sluit je altijd één luidspreker op het linker- en één op het rechterkanaal van de versterker aan. Soms gaat dit overigens via één kabel, het meest courante voorbeeld is als je een computer-luidspreker-set op je computer aansluit via een minijack-kabel. Aan de computerkant heb je één kleine stekker, aan de andere kant splitst de kabel zich in tweeën. Eén draadje gaat naar de linker luidspreker en de andere gaat naar de rechter luidspreker. In de meeste gevallen staat de rode kabel voor rechts, de zwarte of witte kabel voor links. Stereo-luidsprekers plaats je normaal gesproken ver genoeg uit elkaar zodat je verschillen in het linker- en rechtersignaal kunt waarnemen. Veel kleine mobiele luidsprekers geven aan dat ze stereo-luidsprekers zijn, maar de conussen voor het linker- en rechterkanaal zitten zo dicht bij elkaar dat er niet echt sprake is van een stereogeluid. Zo'n luidspreker kan een goede optie zijn voor in de badkamer of keuken, maar kies je beter niet voor je woonkamer als je voor een perfecte klank gaat.

©CIDimport

Tip 07 Eén kabel voor twee kanalen, rood voor rechts en wit voor links. Aan de andere kant zijn de twee kanalen tot één stereo-plug samengevoegd.

Surround

Mono is één kanaal en stereo is twee kanalen, maar voor surround-geluid heb je nog meer kanalen tot je beschikking. Het bekendste surround-systeem is 5.1. Dit houdt in dat je zes individuele kanalen tot je beschikking hebt: vijf normale kanalen voor luidsprekers plus één kanaal voor een subwoofer. Er zijn ook andere surround-configuraties op de markt: een 7.1-surround-systeem bestaat bijvoorbeeld uit zeven normale kanalen en een kanaal voor een subwoofer.

©CIDimport

Een draagbaar draadloos surround-systeem van Logitech.

Positionering

Waar je luidsprekers neer moet zetten, hangt af van het systeem. Als je een stereoset aanschaft, is het handig om deze op oor-hoogte te positioneren, gemeten vanaf de plek waar je het meest muziek zult luisteren. Je kunt het beste een imaginaire driehoek uitdenken. Als je bijvoorbeeld op de bank zit, ben jij het eerste punt van de driehoek, de luidsprekers zijn dan hoek twee en drie. Zorg dat de luidsprekers iets van de wand staan voor een optimaal geluid. Bij een subwoofer is positionering iets minder belangrijk, aangezien het menselijk oor bij lage frequenties niet weet uit welke richting het komt. Pas wel op dat een subwoofer in een hoek voor te veel basfrequenties kan zorgen.

©CIDimport

Een optimale opstelling voor een set stereoluidsprekers. Jij bent het witte vierkant, linksboven en rechtsboven de luidsprekers voor het linker- en rechterkanaal. Als je een 5.1-systeem hebt, kun je de luidsprekers ongeveer zoals de zwarte vierkanten positioneren.

Tip 08: Outdoor

Je hebt natuurlijk veel keuze als het gaat om draadloze luidsprekers in je woning, maar er zijn ook speciale luidsprekers voor buiten verkrijgbaar. Deze kun je via een kabel of via bluetooth met je smartphone verbinden, ideaal voor een picknick! Uiteraard moet een outdoor-luidspreker aan andere eisen voldoen als een luidspreker voor thuis. Buiten heb je te maken met veel meer omgevingsgeluiden en een luidspreker moet voldoende volume kunnen genereren.

Uiteraard moet een outdoor-luidspreker lang genoeg meegaan op batterijen of via alternatieve bronnen zoals zonne-energie. Ook is het handig om te kijken naar een luidspreker die je makkelijk meeneemt en tegen een stootje kan. Veel outdoor-luidsprekers zijn bovendien (spat)waterdicht en sommige modellen kunnen je smartphone of tablet tegelijkertijd opladen. Verder is het bij een outdoor-luidspreker belangrijk dat hij de laatste bluetooth-standaard ondersteunt.

©CIDimport

Tip 08 De Eton Rukus is perfect geschikt voor buitengebruik en heeft zelfs zonnecellen aan boord.

Tip 09: Versterker

In een normaal hifi-systeem moet je je luidsprekers op een versterker aansluiten. Bij draadloze luidsprekers werkt dit iets anders en zal er in de meeste gevallen een versterker in de luidspreker zijn geïntegreerd, zodat je meteen muziek vanaf een smartphone of tablet naar de luidsprekers kunt sturen. Als je een stereo-luidspreker-set aanschaft, bieden de meeste fabrikanten een master- en een slave-model aan. Het master-model heeft dan de versterker aan boord, het slave-model wordt door versterker in het master-model aangestuurd. De twee luidsprekers zijn met een kabel met elkaar verbonden.

©CIDimport

Tip 09 Links de master-luidspreker van Raumfeld Stereo M, rechts de slave-versie.

Tip 10: Specificaties

Het beoordelen van de geluidskwaliteit is alleen mogelijk als je in de winkel verschillende luidsprekers test met je favoriete muziek. Selecteren op basis van specificaties is lastig, omdat het bij geluid ook om smaak draait en meer vermogen niet automatisch betekent dat de luidspreker beter klinkt.

Toch kun je op basis van specificaties wel een voorselectie maken. Bij mobiele luidsprekers zul je in de meeste gevallen voor een versie met geïntegreerde versterker gaan, kleinere luidsprekers hebben over het algemeen een geringer vermogen dan grotere. Ook het aantal ingangen kan belangrijk zijn. Als je een ouderwetse cd-speler op je luidsprekers wilt kunnen aansluiten, heb je een externe ingang nodig, deze wordt vaak aangegeven als AUX. Een platenspeler heeft een ander soort ingang nodig en kun je niet zomaar op een AUX-ingang aansluiten. Een traditionele versterker heeft vaak een PHONO-ingang voor platenspelers, een draadloze luidspreker meestal niet.

©CIDimport

Tip 10 Je kunt een platenspelers wel op de Play:5-luidspreker van Sonos aansluiten, maar je hebt wel een zogenaamde voorversterker nodig.

Kooptips

Ook dit keer hebben we weer drie verschillende modellen voor je geselecteerd. Of een luidspreker bij je past, hangt af van je wensen en de ruimte waar de luidspreker geplaatst moet worden.

Bose Companion 2 Serie III

Prijs: € 88,-

Deze relatief gunstige luidspreker-set van Bose is perfect geschikt om muziek en geluid vanaf je computer te beluisteren en heeft bovendien een extra AUX-ingang om bijvoorbeeld een tablet of smartphone aan te sluiten. De luidsprekers hebben een eigen volumeknop zodat je het geluid niet via je computer harder of zachter hoeft te zetten.

©CIDimport

UE Boom 2

Prijs: € 149,-

Deze draagbare luidspreker neem je overal mee naartoe. Doordat de luidspreker met bluetooth-technologie is uitgerust, kun je zonder problemen vanaf elke smartphone of tablet naar de luidspreker streamen. De accu gaat zo'n vijftien uur mee. De UE Boom 2 is waterdicht en kan tegen een stootje.

Sonos Play:1

Prijs: € 229,-

Als je een multiroom-systeem van Sonos in je huis wilt installeren, heb je keuze uit verschillende luidsprekers. De Play:1 is het instapmodel, maar biedt een perfecte klank voor niet al te grote ruimtes. Als je wilt, kun je van twee Play:1 luidsprekers een stereo-set maken. Via de Sonos-app stream je meteen over je wifi-netwerk muziek naar de Play:1.

©CIDimport

Op zoek naar tips voor de beste draadloze speaker? In de koopgids draadloze speakers vind je alles wat je moet weten.

Het was de grote verrassing van The Game Awards in 2024: CD Projekt Red keert na Cyberpunk 2077 terug naar de Witcher-franchise met een vierde deel. Als vervolg op het grandioze The Witcher 3: Wild Hunt heeft de ontwikkelaar grote - en eigen - schoenen te vullen, dus de ontwikkeling kan nog wel even duren. In dit artikel houden we je op de hoogte over alles rondom The Witcher 4.

Dit overzicht is bijgewerkt op 19 januari .

Releasedatum en platforms

CD Projekt Red heeft nog geen releasedatum voor The Witcher 4 bekendgemaakt, al is er reden om te geloven dat het spel in 2027 of later in de winkels moet liggen.

Tijdens de aankondiging op The Game Awards werd al bekendgemaakt dat de game 'in 2026 of later' zou uitkomen, en bij het onthullen van de fiscale cijfers in 2025 heeft CDPR definitief wereldkundig gemaakt dat The Witcher 4 niet in 2026 uitkomt. Volgens Chief Financial Officer Piotr Nielubowicz is de game in het najaar van 2024 volledig in productie gegaan.

Daarentegen nam Eurogamer in 2024 - voor de onthulling van het spel - een uitgebreid interview af met verschillende ontwikkelaars bij CDPR, waarin onder andere duidelijk werd dat het bedrijf probeert hun nieuwe games binnen twee jaar na onthulling uit te brengen. In het geval van The Witcher 4 zou deze regel een release in december 2026 betekenen, maar het lijkt er dus eerder op dat we de game later in 2027 in handen krijgen.

Cyberpunk 2077-launch zorgde voor verandering

CD Projekt Red heeft in een interview met Digital Foundry aangegeven dat de consoleversies van The Witcher 4 leidend zijn bij de ontwikkeling. De game moet op 60 fps draaien op de PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het is een verandering voor de ontwikkelaar, die zijn games normaliter ontwikkelt met voornamelijk een pc-publiek in het achterhoofd. De aanname is dat dit besluit is voortgekomen uit de desastreuze launch van Cyberpunk 2077, waarbij de game voor velen bijna onspeelbaar was op consoles en zelfs pc-spelers problemen ervoeren.

CDPR is zich ervan bewust dat deze problemen nog in het achterhoofd van spelers hangen, en zegt alles op alles te zetten om te zorgen dat dit niet nog een keer gebeurt. Dat lieten de regisseur van The Witcher 4, Sebastian Kalemba, en executive producer Małgorzata Mitręga weten aan IGN. "Allereerst: let it cook," zegt Kalemba, doelend op het niet overhaast uitbrengen van de game. "Ten tweede is de manier waarop we games produceren inmiddels veranderd, op een erg goede manier. We definiëren heel bewust de verschillende stadia van ontwikkeling. Zo zorgen we dat de fundering eerst in orde is."

Dat leidt volgens Kalemba nu al tot merkbare verbeteringen ten opzichte van de Cyberpunk 2077-ontwikkeling: "Het helpt ons met het feit dat alles dat we creëren enorm goed samenhangt met de rest van het spel. Daardoor hebben we het gevoel dat we meer controle hebben over een enorm complexe omgeving. En het geeft iedereen ook meer zelfvertrouwen over de gameontwikkeling op een dagelijkse basis."

Verhaal en de wereld van The Witcher 4

Op het moment is er nog zeer weinig bekend over het verhaal van de nieuwe game, maar we weten wel dat we in dit deel Ciri - ofwel Cirilla Fiona Elen Riannon - onder de knoppen krijgen. In The Witcher 3: Wild Hunt was Geralt of Rivia het hoofdpersonage, al waren er ook secties waarin Ciri speelbaar was. In dit nieuwe deel is de 'Child of the Elder Blood' daarentegen de hoofdpersoon, al heeft ze een nieuwe stemactrice. Ciri werd in de vorige game namelijk ingesproken door Jo Wyatt, maar in dit nieuwe deel neemt Ciara Berkeley de rol op zich.

Ciri is een ontzettend belangrijk personage in de Witcher-reeks. Naast dat ze de prinses van het koninkrijk Cintra is, beschikt ze ook over magische krachten dankzij het zogenaamde 'Elder Blood' dat door haar aderen pompt. De boekenreeks waarin de Witcher-franchise is ontstaan toont in detail hoe de band tussen Geralt en Ciri ontstaat en evolueert, terwijl het jonge meisje continu achterna wordt gezeten door krijgers, tovenaars en een keizer. In The Witcher 3: Wild Hunt speelt ze ook een grote rol, omdat de Wild Hunt uit de titel – een bovennatuurlijke groep krijgers – achter haar aan zit.

De implicatie van The Witcher 4 is vrij duidelijk: Ciri is in een Witcher. De onthullingstrailer laat vrij 'standaard' bezigheden voor de monsterjagers zien, waarin Ciri op een monster jaagt en juist mensen haar verraden. Hoewel specifieke details rondom het verhaal ontbreken, kunnen we vanuit de beelden wel het een en ander opmaken over de nieuwe status quo.

Verschillende eindes van The Witcher 3 en magische krachten

Dat Ciri een Witcher is, is bijvoorbeeld opvallend. Er zijn verschillende scenario's mogelijk in The Witcher 3: Wild Hunt op basis van de keuzes die je maakt, waaronder één waar Ciri inderdaad door het leven gaat als een monsterjager. Ook is het mogelijk dat ze de koningin van Nilfgaard wordt, of ze kan op pad gaan met de Wild Hunt. Volgens regisseur Sebastian Kalemba moet geen van deze eindes botsen met het verhaal in The Witcher 4, dus het maakt niet uit welk einde je in jouw playthrough hebt behaald.

Desalniettemin zijn de magische krachten die Ciri gebruikt in de eerste trailer opvallend. Witchers beschikken weliswaar over een sterker metabolisme, snellere reflexen en een paar simpele magische spreuken - in de vorm van Signs - maar Ciri lijkt nóg sterkere magie te hebben. In The Witcher 3 had zij al magische krachten, maar dat was nog voordat Ciri een volwaardige Witcher was. Volgens executive producer Małgorzata Mitręga gaat het spel uiteindelijk duidelijkheid scheppen over haar krachten.

School of the Lynx

In de Witcher-games is er sprake van verschillende 'scholen' waar de monsterjagers worden opgeleid en muteren. Zo valt Geralt of Rivia bijvoorbeeld onder de Wolf-school, maar zijn er ook Witchers uit de Cat-, Bear- en Griffin-school te vinden. In The Witcher 4 wordt hier een nieuwe school aan toegevoegd: de School of the Lynx. In de beelden is namelijk te zien dat Ciri een Witcher-medaillon van een Lynx draagt, wat herbevestigd wordt in de CD Projekt Red Store, waar de Lynx-ketting te koop is. Hoe deze school is ontstaan is niet duidelijk, maar het is mogelijk dat Ciri hem zelf heeft opgericht.

Nieuwe regio en grootte van de spelwereld

Ook is inmiddels bekend dat je in The Witcher 4 de regio Kovir kunt verkennen. Een Unreal Engine 5-techdemo laat deze locatie uit de Witcher-boeken namelijk zien. Het is voor het eerst dat we in een Witcher-game deze locatie kunnen bezoeken. Kovir is een bergachtig gebied dat hier en daar voorkomt in de Witcher-boeken, en bekendstaat om glashandel. Uit de demo blijkt dat er daarbij ook een heus smokkelwereldje in de regio schuilt, en dat er monsters zoals manticores ronddwalen. Genoeg voor een Witcher om de tanden in te zetten, dus.

Diezelfde techdemo onthult ook dat Ciri beschikt over een paard om mee rond te rijden, Kelpie genaamd. Je gaat het paard ook nodig hebben, aangezien de game minstens net zo groot wordt als The Witcher 3: Wild Hunt - een game die al honderd uur aan content biedt voor spelers die alles willen voltooien. Zowel qua oppervlakte en hoeveelheid quests moet dit nieuwe deel vergelijkbaar zijn met diens voorganger. Maar CDPR heeft ook ambitie, zo vertelde Sebastian Kalemba in een interview met SkillUp.

"De kaart is vergelijkbaar qua grootte, net als de hoeveelheid missies. Nogmaals: het spel wordt groot. Maar we hebben ook veel ambitie, dus het allerbelangrijkste is dat we een enorm boeiende ervaring willen leveren. Kwaliteit boven kwantiteit. Maar we kunnen beloven dat dit spel behoorlijk groot wordt. Het wordt groot vergeleken met al het andere wat we tot nu toe hebben gedaan."

Eerder vertelden andere ontwikkelaars bij CD Projekt Red echter dat The Witcher 4 'groter en beter' moet worden dan hun vorige werk, al is het ook mogelijk dat daarmee niet de fysieke grootte van de kaart wordt bedoeld. De studio lijkt namelijk ook sterk in te zetten op immersie en de geloofwaardigheid van de wereld, blijkt uit een interview met Gamertag Radio.

"We hebben de regel om elke NPC (in The Witcher 4) eruit te laten zien alsof ze een leven hebben, met een eigen verhaal." Volgens Kalemba wordt dit ondersteund door het verhaal in de onthullingstrailer, waarin inwoners van een dorp geloven dat er een god in het bos woont. Eigenlijk is dit een monster, waar de dorpelingen al jaren jonge meisjes aan offeren.

"We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Waar is Geralt?

Het einde van The Witcher 3: Blood and Wine - de tweede uitbreiding van het spel - deed een aardige strik om het verhaal van Geralt of Rivia, dus dat we in dit nieuwe deel als Ciri spelen is weinig verrassend. Maar Geralt is voor velen toch synoniem aan de Witcher-reeks, en er zijn dus veel vragen rondom zijn aanwezigheid in The Witcher 4. CDPR heeft in ieder geval aangegeven dat de White Wolf een rol speelt in de nieuwe game, wat ook al te herleiden was uit de aankondiging op The Game Awards, waar de trailer werd opgevolgd door stemacteur Dough Cockle die zegt: "Tijd voor een nieuwe saga. Zie je op het Pad". Wat Geralts rol in de game precies gaat worden, is vooralsnog onbekend.

Gameplay in The Witcher 4

Over de gameplay van The Witcher 4 is momenteel nog weinig te zeggen. De onthullingstrailer was een geregisseerd filmpje, en hoewel CD Projekt Red samen met Epic Games een Unreal Engine 5-techdemo heeft uitgebracht, representeren die beelden niet het eindproduct - daarover later meer.

In ieder geval is duidelijk dat The Witcher 4 net als zijn voorganger een openwereld-RPG wordt, waarin verschillende quests te ondernemen zijn. Daaronder valt onder andere het jagen op en verslaan van monsters en menselijke vijanden, terwijl spelers keuzes maken die de voortgang van die quests en de overkoepelende verhaallijn beïnvloeden.

Ciri als Witcher

Wat gameplay betreft moet The Witcher 4 spelers meer vrijheid geven, zoals Cyberpunk 2077 toegang geeft tot uiteenlopende builds. Hoewel je in The Witcher 3 vooral met een zwaard wappert, is dit verder in te vullen door onder andere te focussen op het gebruik van signs (magische vaardigheden), alchemie voor extra status-effecten of speciale aanvallen. Het zal ons benieuwen hoe dit systeem er voor Ciri uit gaat zien.

Verhaalsgewijs biedt de verandering naar Ciri als hoofdpersonage ook mogelijkheden, zo geeft de regisseur van het spel aan. Spelers krijgen zo meer controle over hoe zij haar willen definiëren, gezien ze ook een stuk jonger is dan Geralt. "Ze staat op het punt de Witcher te worden. (...) Ze gaat op haar eigen manier om met monsters, missies en avonturen. Het geeft ons ook meer ruimte om andere verhalen te vertellen."

Daarbij hoort volgens Kalemba ook de mogelijkheid om betekenisvolle (romantische) relaties op te bouwen met personages in het spel, net zoals dat in The Witcher 3 bijvoorbeeld kon met tovenaressen Yennefer of Vengerberg en Triss Merigold.

"Het maakt onderdeel uit van hoe we spellen ontwikkelen. Het maakt ook onderdeel uit van de menselijke natuur. Het is doodnormaal. Zonder dat zouden we niet het volledige verhaal kunnen vertellen. We willen er veel tijd aan besteden en het enorm boeiend en erg betekenisvol maken. Het wordt geen romantiek alleen maar om romantiek in de game te hebben. Daar doen we niet aan bij CD Projekt Red."

Unreal Engine 5

Met de aankondiging van The Witcher 4 werd ook bekendgemaakt dat de ontwikkeling van het spel niet met de in-house RED Engine van CD Projekt Red gebeurt. In plaats daarvan gebruikt de studio nu Unreal Engine 5, waarvan de technische capaciteiten getoond werden met de eerder getoonde techdemo.

De beelden zijn dus niet representatief van hoe het spel er uiteindelijk uit gaat zien en hoe het speelt, maar moeten een indruk geven van wat er mogelijk is met de technologie. Een woordvoerder van CDPR zei er het volgende over:

"Het is belangrijk om in het achterhoofd te houden dat deze techdemo niet bedoeld is als representatie van The Witcher 4 - het is een tentoonstelling van de gereedschappen die we samen met Epic Games ontwikkelen. Dat betekent dat specifieke graphics, zoals de modellen van personages en omgevingen, anders kunnen zijn in The Witcher 4."

In ieder geval representeert de tech demo de kwaliteit waar CDPR op mikt, al is het nog te vroeg om te zeggen welke hardwarespecificaties hiervoor nodig zijn.

Levendige spelwereld

Naast het feit dat de Unreal-demo er bloedmooi uitziet, wordt er veel aandacht besteed aan het natuurlijke gedrag van de NPC's, wat aansluit bij wat de ontwikkelaar vertelde over immersie. Zoals je bij het stuk over het verhaal en de wereld hierboven al kon lezen zei de regisseur van het spel: "We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Het begin van een trilogie

CD Projekt Red kondigde in 2022 aan dat The Witcher 4 (dat in 2022 alleen nog bekendstond als Project Polaris) het begin vormt van een nieuwe Witcher-trilogie. Verdere informatie over de invulling van deze trilogie is er niet, maar de eerste game is dan ook nog altijd niet uitgekomen.

Meer Witcher-games

Met die aankondiging van een trilogie bracht CDPR ook direct naar buiten dat er aan meer projecten werd gewerkt. Naast het vervolg op Cyberpunk 2077 - werknaam Orion - onthulde het bedrijf twee Witcher-titels. Helaas is één daarvan inmiddels geannuleerd: Drake Hollow-ontwikkelaar The Molasses Flood werkte aan een Witcher-game met multiplayer-elementen, maar die gaat het daglicht helaas niet zien.

Dan is er wel nog Project Canis Majoris, wat een remake is van het eerste Witcher-spel. De ontwikkeling daarvan wordt uitgevoerd door Fool's Theory, bekend van hun gameThe Thaumaturge en als ondersteunende studio voor onder andere Baldur’s Gate 3. De status van dit project is onbekend, maar er gaan geruchten dat de ontwikkelaar de laatste jaren de focus heeft verschoven naar een nieuwe uitbreiding voor The Witcher 3: Wild Hunt.

Het Poolse platform Strefa Inwestorów heeft namelijk van een aantal bronnen vernomen dat het bedrijf werkt aan een nieuwe DLC om de 'marketing' voor The Witcher 4 af te trappen en de tijdsperiode tussen de games te overbruggen. Het is dus mogelijk dat we in de uitbreiding dus ook als Ciri spelen, gezien het verhaal van Geralt volgens velen prachtig werd afgesloten in Blood and Wine - de tweede uitbreiding van The Witcher 3.

Borys Nieśpielak, een van de mensen die dit gerucht in de wereld heeft geholpen, had een maand later contact met Eurogamer. Hij vertelde nog altijd achter het gerucht te staan, en verwijst naar een specifieke zin van de ceo van CD Projekt Red bij het bekendmaken van de kwartaalcijfers:

"Gezien de huidige geboekte progressie is er een mogelijkheid dat nieuwe content waar recentelijk naar gehint is komend jaar uitkomt en een impact heeft op onze financiële resultaten."

Het klinkt absurd: een nieuwe The Witcher 3-uitbreiding, elf jaar na release. Neem dit gerucht dus uiteraard met een korreltje zout, ook al kunnen we het niet geheel negeren.

Meer van The Witcher

Met de gigantische populariteit van de Witcher-games weten nieuwkomers of minder ingelezen fans soms niet dat de franchise veel verder gaat dan steengoede RPG's. Hieronder vind je een paar tips om je verder te verdiepen in de wereld van The Witcher.

De boeken en comics

Net als veel welbekende fantasy-epieken ligt de oorsprong van The Witcher in boeken, en dan zowel in de korte verhalen en romans van Poolse schrijver Andrzej Sapkowski. Zijn saga neemt zes romans en twee bundels met korte verhalen in beslag waarvan die bundels zich voor het grote overkoepelende verhaal van de overige boeken afspelen. De volgorde van de boeken is als volgt:

-       The Witcher: Crossroads of Ravens

-       The Witcher: The Last Wish

-       The Witcher: Sword of Destiny

-       The Witcher: The Blood of Elves

-       The Witcher: Time of Contempt

-       The Witcher: Baptism of Fire

-       The Witcher: The Tower of the Swallows

-       The Witcher: The Lady of the Lake

-       The Witcher: Season of Storms

Het laatste boek in bovenstaande lijst, Season of Storms, is overigens een roman die zich afspeelt tussen de korte verhalen in The Last Wish, maar daarna pas uitkwam. Daarbij heeft Sapkowski in 2025 een nieuwe Witcher-roman uitgebracht: Crossroads of Ravens. Dit verhaal volgt een jonge Geralt of Rivia, die pas net zijn opleiding als Witcher heeft voltooid en vrij naïef de wijde wereld ingaat.

Daarbij heeft uitgever Dark Horse een fikse collectie Witcher-comics uitgebracht, waaronder ook adaptaties van Andrzej Sapkowski's korte verhalen. Sommige comics vertellen daarbij unieke verhalen met Geralt of andere - nieuwe - personages. The Witcher: Ronin heeft sterke Oosterse invloeden, en een verhaal als The Witcher: The Bear and the Butterflyvertelt een klassiek Witcher-verhaal waarin Geralt in een dorpje onderzoek doet naar een monster.

Overigens maakt CD Projekt Red met zijn games geen adaptaties van Sapkowski's verhalen. De games spelen zich in principe af na de gebeurtenissen van de boeken , maar Sapkowski hoeft het verhaal van de studio ook niet in acht te nemen als hij eventueel een boek in dat tijdperk wil schrijven.

The Witcher op Netflix

We gingen er met relatief goede moed in, maar het tijdperk van The Witcher op Netflix ging vrij snel bergafwaarts. In 2019 kwam het eerste seizoen van de serie uit, met Superman-acteur Henry Cavill als Geralt of Rivia. Dat seizoen was een adaptatie van verschillende gebeurtenissen in The Last Wish en Sword of Destiny, en werd ondanks wat klachten over Geralts karakterisatie en verwarring door het continu springen tussen tijdlijnen redelijk goed ontvangen.

In de seizoenen die daarop volgden steeg de onvrede met de serie en de karakterisatie van Geralt, die in de serie veel meer stoïcijns is dan in het bronmateriaal. Ook werden sleutelmomenten uit de romans maar losjes of helemaal niet overgeheveld naar de serie, wat bij fans in het verkeerde keelgat schoot. Na het derde seizoen werd bekendgemaakt dat in de laatste twee seizoenen van de serie Cavill niet langer zou doorgaan als Geralt. In seizoen 4 en 5 wordt de monsterjager nu dus gespeeld door Liam Hemsworth. Het laatste seizoen van The Witcher moet ergens in 2026 uitkomen.

Daarbij heeft Netflix twee geanimeerde films geproduceerd die zich in de wereld van The Witcher afspelen. Allereerst The Witcher: Nightmare of the Wolf, die het verhaal van de Witcher Vesemir vertelt, en onthult waarom er nog maar weinig Witchers over zijn op het Continent. Later kwam ook The Witcher: Sirens of the Deep uit, een adaptatie van het verhaal A Little Sacrifice uit The Sword of Destiny. De troubadour Jaskier en Geralt hebben daarin geen cent te makken, maar raken verwikkeld in een conflict tussen mensen en Meermensen met een Little Mermaid-sausje. Ook leuk: Geralt wordt in deze film ingesproken door Doug Cockle - de stemacteur van Geralt in The Witcher 3: Wild Hunt.

Thronebreaker: The Witcher Tales

Naast de genummerde Witcher-games is er ook een spin-off uitgebracht door CD Projekt Red, dat ook fungeert als een soort standalone-versie van het kaartspelGwent. Menig Witcher 3-speler is verknocht geraakt aan dit spel, en Thronebreaker is in grote lijnen een versie van Gwent waarin je daadwerkelijk een leger aanvoert.

Waar velen vooral mee weglopen na het spelen van Thronebreaker is echter het verhaal. Dat speelt zich af tijdens de gebeurtenissen van de Witcher-boeken, waarin spelers de controle krijgen over Queen Meve - de leider van Rivia Lyria. Keuzes staan ook weer centraal, dus als je The Witcher 3: Wild Hunt inmiddels wel gezien hebt en niet kunt wachten op The Witcher 4, is deze game een meer dan prima tussendoortje.

In de rubriek Waar voor je geld gaan we een paar keer per week voor je op zoek naar producten die voor een mooie prijs op Kieskeurig.nl te koop zijn, of die bijzondere eigenschappen hebben. Dit keer: vijf smartphones met royale opslag voor al je foto's, video's, e-mails en documenten.

Hoe meer we met onze smartphones doen, des te meer ruimte we nodig hebben om alles op te slaan. Wat te denken van al je (vakantie)foto's, gemaakte video's in 4K-kwaliteit of belangrijke e-mails? We gebruiken onze telefoon voor van alles, maar de opslagruimte is vaak beperkt. Met deze vijf smartphones hoef je je daar de komende tijd in ieder geval niet meer druk over te maken.

Motorola Edge 50 Ultra

De Motorola Edge 50 Ultra heeft een opslagcapaciteit van 1 TB en draait op Android. Met een 6,67‑inch OLED‑scherm en 5G‑ondersteuning biedt deze smartphone een ruime weergave en snelle verbindingen. Deze telefoon werd in 2024 geïntroduceerd en is nog volop verkrijgbaar . De 50 MP hoofdcamera is onderdeel van een drievoudige camerasetup, waardoor je foto’s met verschillende brandpunten kunt maken. Aan de voorkant bevindt zich een 50 MP selfiecamera, ondersteund door een flitser voor extra licht.

De accu heeft een capaciteit van 4 500 mAh en is niet verwisselbaar. Deze smartphone is geschikt voor 5G‑netwerken en heeft natuurlijk ook gps, wifi en Bluetooth voor connectiviteit. Aan de binnenkant combineert Motorola een krachtige chipset met voldoende RAM om apps soepel te laten draaien.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 16 GB
Energielabel: B
Gewicht: 197 gram
Opslag uitbreidbaar: Nee

Xiaomi 14T Pro 5G 

De Xiaomi 14T Pro 5G is een Android‑telefoon met 12 GB werkgeheugen en natuurlijk 1 TB opslagruimte. Het 6,67‑inch AMOLED‑scherm biedt een heldere weergave en ondersteunt een hoge resolutie, terwijl 5G connectiviteit zorgt voor de vlotte dataoverdracht. De accu van 5 000 mAh zorgt daarnaast voor een flinke gebruiksduur.

Aan de achterkant zit een 50 MP hoofdcamera, en aan de voorkant een enkele selfiecamera. Dankzij de moderne processor en het ruime werkgeheugen kun je meerdere apps zonder haperingen gebruiken.

Schermgrootte: 6,67 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: F
Gewicht: 209 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Samsung Galaxy S25 Ultra

Deze Samsung Galaxy S25 Ultra richt zich op gebruikers die op zoek zijn naar een krachtig topmodel met 1 TB opslagcapaciteit. Het toestel heeft een 6,8‑inch AMOLED‑scherm en ondersteunt 5G. Binnenin zorgt een moderne chipset in combinatie met 16 GB RAM voor snelle prestaties, terwijl 1 TB opslag ruimte biedt voor veel foto’s, video’s en apps. De smartphone beschikt over een quad‑camera met een 200 MP hoofdsensor, waarmee je veel details vastlegt.

De accu van 5 000 mAh is niet verwisselbaar maar ondersteunt snelle laadtechnieken. Samsung levert Android 15 met langdurige softwareondersteuning. Dankzij IP68‑certificering is het toestel water‑ en stofbestendig. Voor connectiviteit ontbreken Bluetooth 5.4, wifi en gps uiteraard niet.

Schermgrootte: 6,9 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: B
Gewicht: 218 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 15 Pro Max

De iPhone 15 Pro Max is Apple’s high‑end toestel uit 2023 maar kan nog steeds prima meekomen. Het toestel beschikt over een 6,7‑inch OLED‑scherm. Onder de motorkap zorgt Apple’s eigen chip voor snelle prestaties en energie‑efficiëntie. De smartphone ondersteunt 5G en is uitgerust met een driedubbele camera met 48 MP hoofdsensor, waarmee je foto’s en video’s in hoge resolutie maakt.

De titanium behuizing zorgt voor stevigheid zonder dat het toestel te zwaar wordt. Met 1 TB opslagruimte heb je voldoende plek voor video’s, foto’s en grote apps.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht: 221 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 16 Pro

De iPhone 16 Pro is een 2024‑model van Apple dat 1 TB opslagruimte biedt. Het is een handzaam 6‑inch model en dankzij Apple’s eigen processor en 16 GB RAM draait het iOS-besturingssysteem soepel, en geeft de interne opslag van 1 TB veel ruimte voor video’s, foto’s en apps. De drievoudige camerasetup omvat een 48 MP hoofdcamera; voor selfies is er een 12 MP camera.

De iPhone 16 Pro biedt functies zoals Face ID, draadloos laden en uitgebreide AR‑mogelijkheden dankzij de krachtige chip. De behuizing is water‑ en stofbestendig (IP68) en gemaakt van aluminium en glas.

Schermgrootte: 6,3 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht : 199 g
Opslag uitbreidbaar: NEE